V SA/Wa 2130/17
WyrokWSA w Warszawie2018-01-30
Skład orzekający: Marek Krawczak, Piotr Piszczek, Jadwiga Smołucha
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Bank Gospodarstwa Krajowego prawidłowo ocenił wniosek o dofinansowanie projektu, odmawiając jego przyznania z powodu niespełnienia obligatoryjnych kryteriów dotyczących pozytywnego wpływu na zrównoważony rozwój oraz weryfikowalności wskaźników projektu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że ocena wniosku o dofinansowanie projektu dokonana przez Bank Gospodarstwa Krajowego była zgodna z prawem. Wnioskodawca nie wykazał, aby jego projekt miał bezpośredni, pozytywny wpływ na zrównoważony rozwój, a zaproponowane wskaźniki nie odzwierciedlały rezultatów projektu, lecz jedynie potencjalną opcję wykorzystania surowców wtórnych. W związku z tym, niespełnienie obligatoryjnych kryteriów było uzasadnione, a skarga podlegała oddaleniu.Stan faktyczny
Spółka K. Sp. z o.o. złożyła wniosek o dofinansowanie projektu w ramach Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój. Bank Gospodarstwa Krajowego (BGK) odmówił przyznania dofinansowania, wskazując na niespełnienie obligatoryjnych kryteriów dotyczących pozytywnego wpływu na zrównoważony rozwój (kryterium nr 6) oraz weryfikowalności wskaźników (kryterium nr 7). Po rozpatrzeniu protestu, BGK podtrzymał swoje stanowisko, opierając się na opinii zewnętrznego eksperta. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając nierzetelną ocenę projektu.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Marek Krawczak (spr.), Sędzia NSA - Piotr Piszczek, Sędzia WSA - Jadwiga Smołucha, Protokolant - st. spec. Mariusz Dzierzęcki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 stycznia 2018r. sprawy ze skargi K. Sp. z o.o. we W. na rozstrzygnięcie Banku Gospodarstwa Krajowego z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu; oddala skargę.
W dniu 6 kwietnia 2017 r. K. Sp. z o.o. we W. (dalej: "Skarżąca", "Wnioskodawca" lub "Spółka") złożyła w ramach trzeciego naboru do Banku Gospodarstwa Krajowego (dalej: "BGK" lub "organ") wniosek o dofinansowanie projektu nr [...] pn. "[...]" w ramach realizacji przez ten organ Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój 2014-2020, Oś Priorytetowa III: Wsparcie Innowacji w Przedsiębiorstwach, Działanie 3.2 Wsparcie wdrożeń wyników prac B+R, Poddziałanie 3.2.2: Kredyt na innowacje technologiczne.
BGK, pismem z dnia [...] września 2017 r. nr [...], zawiadomił Skarżącą o odmowie przyznania premii technologicznej. Organ podał, że ww. projekt nie spełnił kryteriów obligatoryjnych nr 4 (Wydatki na realizację projektu zostały określone zgodnie z katalogiem wydatków kwalifikowanych oraz są niezbędne do realizacji inwestycji technologicznej i są powiązane funkcjonalnie) nr 6 (Projekt ma pozytywny wpływ na realizację zasady zrównoważonego rozwoju, o której mowa w art. 8 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013), nr 7 (Wskaźniki projektu są obiektywnie weryfikowalne i odzwierciedlają założone cele projektu) oraz kryterium fakultatywnego nr 10 (Wnioskodawca jest członkiem Krajowego Klastra Kluczowego). Do pisma załączono Karty Oceny Merytorycznej wypełnione przez każdego z trzech ekspertów oceniających projekt, zawierające przyznaną punktację wraz z uzasadnieniem.
Po rozpatrzeniu protestu Skarżącej BGK, pismem z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] poinformował, że protest nie został uwzględniony. Na wstępie uzasadnienia tego rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, że dokonanie oceny sformułowanych w proteście zarzutów dotyczących kryteriów merytorycznych wymagało wiedzy specjalistycznej, zatem zasięgnął opinii nowego eksperta zewnętrznego, który nie brał wcześniej udziału w jakiejkolwiek ocenie wniosku Spółki. Po zapoznaniu się z dokumentacją projektową oraz protestem strony ekspert ten wyraził swoją opinię w Karcie Oceny Merytorycznej. Organ natomiast uznał, że opinia została sporządzona poprawnie pod względem logicznym i merytorycznym, a przyznana punktacja nie budzi wątpliwości w świetle podanego uzasadnienia.
Przechodząc do meritum BGK stwierdził – powołując się na opinię eksperta zewnętrznego – że kryterium nr 4 zostało uznane za spełnione. Następnie organ wyjaśnił, że kryterium nr 6 uznaje się za spełnione w przypadku projektów, w ramach których zostanie wykazane i uzasadnione spełnienie co najmniej jednego z poniższych aspektów, o ile nie zostanie stwierdzony negatywny wpływ projektu na środowisko:
6.1. Powstanie produkt oznaczający się wydłużonym cyklem życia poprzez jego opłacalną naprawę lub możliwość wielokrotnego użycia.
6.2. Powstanie produkt, który po zakończeniu cyklu życia będzie mógł być przynajmniej częściowo przetworzony.
6.3. Zostanie zredukowana ilość odpadów lub część odpadów powstających podczas produkcji będzie mogła być przetworzona.
6.4. Ograniczone zostanie zużycie energii i/lub surowców wykorzystywanych w procesie produkcyjnym.
6.5. Powstanie produkt/usługa, którego funkcja będzie miała bezpośredni pozytywny związek z ochroną środowiska (np. ograniczenia zużycia energii elektrycznej/wody, ograniczenia emisji gazów cieplarnianych, ograniczenia zużycia substancji szkodliwych dla środowiska).
6.6. Projekt odznacza się wysoką środowiskową wartością dodaną, rozumianą jako ograniczenie obciążenia środowiska lub pozytywne oddziaływanie na nie, w tym: usuwanie, zapobieganie, łagodzenie, zanieczyszczeń uwolnionych do środowiska, naprawę szkód ekologicznych lub korzystanie z zasobów naturalnych w bardziej efektywny i zrównoważony sposób.
6.7. Wnioskodawca przedstawił dodatkowe aspekty prośrodowiskowe projektu, nieujęte wyżej (minimum 2 takie aspekty).
Warunkiem przyznania punktu w tym kryterium jest odzwierciedlenie wybranych aspektów środowiskowych projektu we wskaźnikach i szczegółowe uzasadnienie wyboru i sposobu wyliczenia każdego wskaźnika. Beneficjent może sam określić wskaźniki potwierdzające pozytywny wpływ na środowisko lub wybrać je ze Wspólnej Listy Wskaźników Kluczowych (WLWK).
Opierając się na opinii eksperta zewnętrznego organ stwierdził, że Wnioskodawca przy opisie aspektu 6.2 zaznaczył odpowiedź "tak", po czym stwierdził, że "Ulotki będące przedmiotem niniejszego projektu są od wielu lat poddawane procesowi ponownego przetworzenia. Jednak proces ten jest niezależny od efektów realizowanego projektu. Niniejszy projekt nie wpływa w żaden sposób na pogorszenie lub polepszenie możliwości przetworzenia zużytych opakowań". Z powyższego sformułowania wynika, że powstanie produkt, który po zakończeniu cyklu życia będzie mógł być częściowo przetworzony, a zatem Spółka nie wykazała pozytywnego projektu na wystąpienie tego efektu. Ponadto nie przedstawiła mierzalnego, obiektywnie weryfikowalnego wskaźnika rezultatu, potwierdzającego wystąpienie tego efektu. Odnośnie aspektu 6.6 organ stwierdził, że zaproponowany przez Spółkę wskaźnik nie odzwierciedla wybranych aspektów środowiskowych projektu, a jego wybór nie został szczegółowo uzasadniony.
Organ wskazał, że Wnioskodawca deklaruje, że do produkcji ulotek będzie wykorzystywał 5 ton papieru makulaturowego rocznie. W związku z tym zdefiniował wskaźnik odnoszący się ocenianego aspektu środowiskowego: "REUSE: zmiana stopnia wykorzystania surowców wtórnie przetworzonych (papier makulaturowy)" - wartość bazowa: 0 ton, wartość docelowa (2018 r.) - 5 ton.
Powołując się na Instrukcję wypełniania wniosku o dofinansowanie BGK zauważył, że ocena tego czy projekt ma pozytywny wpływ na środowisko dokonywana jest przede wszystkim na podstawie treści zawartej w polu uzasadnienie umieszczonym przy każdym z powyższych punktów. W polu uzasadnienie należy również przedstawić wskaźniki potwierdzające pozytywny wpływ na środowisko oraz szczegółowe uzasadnienie wyboru i sposobu wyliczenia każdego wskaźnika. Powołując się na ocenę dokonaną przez eksperta zewnętrznego, BGK wskazała, że z przedstawionego przez Wnioskodawcę uzasadnienia nie wynika, że wykorzystanie papieru makulaturowego do druku ulotek jest immanentnie związane z realizacją celów projektu. Wskaźnikami, potwierdzającymi osiągnięcie celów proekologicznych projektu są "Wskaźniki rezultatu bezpośredniego na poziomie projektu", co oznacza, że uzyskane efekty prośrodowiskowe wynikają bezpośrednio z realizacji celów projektu. Wnioskodawca nie wdraża technologii, polegającej wyłącznie na wykorzystaniu papieru makulaturowego do produkcji ulotek, druk na takim papierze stanowi możliwą opcję, dodatkowo uwarunkowaną jakością zastosowanego papieru makulaturowego, na co sam zwraca uwagę we wniosku. W związku z tym wskazany przez Wnioskodawcę wskaźnik nie może być uznany za prawidłowy. Wskaźnik ten jest mierzalny i obiektywnie weryfikowalny, ale nie jest wskaźnikiem rezultatu bezpośredniego projektu. Z tych względów aspekt 6.6 pozostaje niespełniony.
W związku z powyższym BGK utrzymał pierwotna ocenę kryterium nr 6, tj. uznał, że to kryterium nie jest spełnione.
Odnosząc się do oceny kryterium nr 7 BGK stwierdził, że zarówno w dokumentacji wniosku jak i w treści protestu brak jest podstaw do uznania za weryfikowalne zaproponowanych przez Spółkę wskaźników środowiskowych. Wykorzystanie papieru makulaturowego do produkcji ulotek nie stanowi rezultatu projektu. Z uwagi na bezwzględny wymóg zawarcia we wskaźnikach projektu wskaźnika opisującego bezpośredni pozytywny wpływ projektu na środowisko kryterium 7 zostało więc uznane za niespełnione.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżąca wniosła o jej uwzględnienie i stwierdzenie, że ocenia projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny oraz o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję, a także o zasądzenie od organu kosztów postępowania. Spółka zarzuciła naruszenie art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz.U. z 2016, poz. 217 ze zm.) – dalej jako "ustawa wdrożeniowa" lub "u.z.r.p.s." polegające na dokonaniu spełnienia kryteriów wyboru projektów w sposób nierzetelny, co w konsekwencji doprowadziło do stwierdzenia, że Skarżąca nie spełniła części obligatoryjnych kryteriów.
W uzasadnieniu skargi Skarżąca podniosła, że ekspert nr 4 popełnił błąd w zakresie oceny kryterium nr 6 i dokonał jej niezgodnie z regulaminem. Stwierdził bowiem, że wskaźnik środowiskowy musi być wynikiem wdrożenia nowej technologii i że wskaźnik ten musi warunkować wdrożenie nowej technologii. Ekspert nr 4 potwierdził błędne rozumienie wskazanego kryterium przez stwierdzenie "Wnioskodawca nie wdraża technologii, polegającej wyłącznie na wykorzystaniu papieru makulaturowego do produkcji ulotek, druk na takim papierze stanowi możliwa opcję, dodatkowo uwarunkowaną jakością zastosowanego papieru makulaturowego, na co sam zwraca uwagę we wniosku". Zdaniem Skarżącej definicja "projektu" zawarta w Regulaminie konkursu nie zawiera w żadnej mierze efektu w postaci warunkowości wdrożenia nowej technologii (zdefiniowanej w ustawie o niektórych formach wspierania działalności innowacyjnej) bądź efektu wdrożenia nowej technologii w kontekście efektu prośrodowiskowego. W ramach planowanego do realizacji projektu Skarżąca zobowiązała się do wykorzystania co najmniej 5 ton rocznie papieru pochodzącego z recyklingu (papieru makulaturowego). Będzie to mieć niezaprzeczalnie pozytywny wpływ na środowisko, ponieważ co najmniej 5 ton surowca pierwotnego zostanie oszczędzonego. Zatem nie można kwestionować samej istoty pozytywnego wpływu na środowisko. Poza tym Skarżąca podniosła, że dotychczas nie była w stanie z takiego surowca korzystać z powodu wysokiego stopnia mikronierówności (niejednorodna struktura powierzchni), jak również wysokiej ceny. Dzięki wdrożeniu nowej technologii wykorzystanie tego surowca będzie możliwe.
Co do kryterium nr 7 Spółka podniosła, że we wniosku o dofinasowanie przedstawiono prawidłowo określone kryterium prośrodowiskowe o nazwie "REUSE: Zmiana stopnia wykorzystania surowców wtórnie przetworzonych (papier makulaturowy) co jednoznacznie potwierdza spełnienie kryterium.
W odpowiedzi na skargę BGK wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej informacji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2188) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
Z kolei przepis art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 – dalej "p.p.s.a."), stanowi, że sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Takimi przepisami szczególnymi są m.in. przepisy ustawy wdrożeniowej), które określają m.in. sposób wyboru projektów do dofinansowania oraz procedurę odwoławczą w sprawach dotyczących oceny projektów finansowanych ze środków programu operacyjnego. Jedynie w zakresie nieuregulowanym w tej ustawie do postępowania przed sądami administracyjnymi stosuje się odpowiednio przepisy p.p.s.a., z wyłączeniami, o których mowa w art. 64 u.z.r.p.s.
W myśl art. 61 ust. 8 ustawy wdrożeniowej sąd administracyjny dokonuje oceny legalności rozstrzygnięć przewidzianych w systemie realizacji projektu operacyjnego, skoro w przepisach tych przewidziano uwzględnienie skargi w wypadku stwierdzenia, że: a) ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 39 ust. 1, b) pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę do rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 55 albo art. 39 ust. 1. Wprowadzając w art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a ustawy kryterium "naruszenia prawa", prawodawca przesądził jednocześnie w art. 50, że do postępowań w zakresie ubiegania się o dofinansowanie oraz udzielania dofinansowania na podstawie ustawy nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, z wyjątkiem przepisów dotyczących wyłączenia pracowników organu, doręczeń i sposobu obliczania terminów. Wyklucza to weryfikację zaskarżonego aktu z perspektywy rozwiązań przyjętych w k.p.a.
Z utrwalonego orzecznictwa sądowo-administracyjnego jednoznacznie wynika, że prawo jako wzorzec kontroli sądowej, wedle którego badana jest legalność oceny projektu, to nie tylko przepisy prawa wspólnotowego i ustawy, ale także postanowienia systemu realizacji programu operacyjnego. Dla oceny tej nie jest też obojętna udostępniona potencjalnym beneficjentom dokumentacja konkursowa.
Kontrolując w takim zakresie legalność oceny projektu dokonanej przez organy, w tym również legalność działań podejmowanych w toku procedury odwoławczej, które znalazły ostateczny wynik w informacji z 30 stycznia 2018 r., stwierdzić wypada, iż odpowiadają one prawu.
Ocena sądu sprowadza się do zbadania zgodności postępowania Komisji Oceny Projektów oraz Organu rozpoznającego protest z prawem powszechnie obowiązującym, w tym zgodności z:
- rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiające przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 (Dz. Urz. UE. L 347 str. 320);
- rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1301/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego i przepisów szczególnych dotyczących celu "Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia" oraz w sprawie uchylenia rozporządzenia (WE) nr 1080/2006 (Dz. Urz. UE L 347 str. 289);
- rozporządzeniem 651/2014 - Rozporządzenie Komisji (UE) nr 651/2014 z dnia 17 czerwca 2014 r. uznające niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w stosowaniu art. 107 i 108 Traktatu (Dz. Urz. UE L 187/1 z 26.06.2014);
- rozporządzeniem wykonawczym Komisji (UE) nr 215/2014 z dnia 7 marca 2014 r. ustanawiające zasady wykonania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego w zakresie metod wsparcia w odniesieniu do zmian klimatu, określania celów pośrednich i końcowych na potrzeby ram wykonania oraz klasyfikacji kategorii interwencji w odniesieniu do europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych ( Dz. Urz. UE L 69 str. 65);
- ustawą z dnia 30 maja 2008 r. o niektórych formach wspierania działalności innowacyjnej (Dz.U. z 2015 r. poz. 1710 t.j);
- ustawą z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020;
- Programem Operacyjnym Inteligentny Rozwój 2014-2020;
- Wytycznymi ministra właściwego do spraw rozwoju regionalnego w zakresie trybu wyboru projektów na lata 2014-2020 (wydanymi na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy wdrożeniowej),
- Szczegółowym opisem osi priorytetowych PO IR 2014-2020;
- Regulaminem konkursu nr 3, Oś priorytetowa III Wsparcie Innowacji w Przedsiębiorstwach, Działanie 3.2 Wsparcie wdrożeń wyników prac B+R, Poddziałanie 3.2.2: Kredyt na innowacje technologiczne;
- Kryteriami wyboru projektów dla III Osi priorytetowej PO IR przyjętymi przez Komitet Monitorujący PO IR;
- Instrukcją wypełniania wniosku o dofinansowanie w ramach PO IR, Poddziałanie 3.2.2. Kredyt na innowacje technologiczne.
Sąd zaznacza przy tym, że dokumenty określające warunki i procedury obowiązujące w programach operacyjnych są wydawane na podstawie upoważnienia ustawowego, tj. art. 6, art. 7, art. 41 ustawy wdrożeniowej.
Dokonując oceny zaskarżonej informacji przede wszystkim wskazać należy, że w zatwierdzonym Programie Operacyjnym Inteligentny Rozwój 2014-2020 zastrzeżono, iż wybór projektów do dofinansowania będzie następował w wyniku oceny poszczególnych przedsięwzięć w oparciu o obiektywne kryteria zatwierdzone przez Komitet Monitorujący. Kryteria wyboru będą służyły zapewnieniu efektywnej i prawidłowej realizacji celów określonych dla osi priorytetowej. Kryteria będą precyzyjne, mierzalne i obiektywne. Dodatkowo dopuszcza się możliwość nadania kryteriom merytorycznym odpowiedniej punktacji oraz określonych wag punktowych.
Dokonując oceny zaskarżonej informacji należy zauważyć, że projekt skarżącego nie spełnił kryterium oceny merytorycznej nr 6 (Projekt ma pozytywny wpływ na realizację zasady zrównoważonego rozwoju, o której mowa w art. 8 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013), nr 7 (Wskaźniki projektu są obiektywnie weryfikowalne i odzwierciedlają założone cele projektu).
Powyższe kryteria oceniane było metodą "0/1", co oznaczało, że weryfikacja dokonywana była pod kątem spełnienia bądź niespełnienia danego kryterium. Wymienione kryteria były obligatoryjne.
Wskazać też należy, że zgodnie z treścią art. 37 ust. 1 i 2 u.z.r.p.s. właściwa instytucja przeprowadza wybór projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny. Ustawa wdrożeniowa nie definiuje żadnego z tych pojęć. Zasady przejrzystości i rzetelności zostały natomiast zdefiniowane w Rozdziale 4 - Ogólne warunki wyboru projektów, pkt 1 lit. b Wytycznych w zakresie trybów wyboru projektów na lata 2014-2020, za pomocą których na podstawie art. 5 ustawy wdrożeniowej minister właściwy do spraw rozwoju regionalnego określa ujednolicone warunki i procedury wdrażania funduszy strukturalnych. Zgodnie z tymi Wytycznymi, przejrzystość rozumiana jest jako zapewnienie dostępu do informacji związanych z przebiegiem wyboru projektów. Zasada ta jest realizowana co najmniej poprzez udzielanie na wniosek wnioskodawcy informacji o postępowaniu, jakie toczy się w odniesieniu do jego projektu, a także poprzez bieżące zamieszczanie na stronie internetowej instytucji organizującej konkurs informacji o etapie, na którym znajduje się dany konkurs lub innych informacji związanych z jego przebiegiem. W ramach konkursu na bieżąco informuje się wnioskodawców w drodze komunikatów na stronie internetowej o tym, na jakim etapie znajduje się konkurs oraz udziela odpowiedzi na indywidualne pytania zadawane przez wnioskodawców. Zgodnie z Wytycznymi, rzetelność rozumiana jest jako obowiązek zgodnej z ustanowionymi regułami oceny każdego projektu. Zasada ta jest realizowana co najmniej poprzez pisemne uzasadnienie wyniku oceny spełniania każdego z kryteriów, które zostało ocenione negatywnie oraz w przypadku kryterium punktowego nie przyznano maksymalnej możliwej do uzyskania liczby punktów. Każde uzasadnienie zawiera przynajmniej wskazanie wszystkich okoliczności, które przesądziły o negatywnym wyniku oceny spełniania danego kryterium lub wskazanie okoliczności uniemożliwiających przyznanie maksymalnej możliwej do uzyskania liczby punktów lub wskazanie okoliczności, które zdecydowały o przyznaniu określonej liczby punktów.
Kontrolowane stanowisko organu zawiera pisemne uzasadnienie wyniku oceny braku spełnienia kryteriów, które zostały ocenione negatywnie oraz zawiera wskazanie wszystkich okoliczności, które przesądziły o negatywnym wyniku oceny spełniania danego kryterium.
Zarzut Skarżącej dotyczący naruszenia prawa poprzez dokonanie nierzetelnej oceny projektu w zakresie kryteriów nr 6 i nr 7, w sytuacji, gdy podane we wniosku dane pozwalały na uznanie, iż kryteria te zostały spełnione, nie znajduje uzasadnienia.
Przede wszystkim wskazać należy, że w zatwierdzonym Programie Operacyjnym Inteligentny Rozwój 2014-2020 zastrzeżono, iż wybór projektów do dofinansowania będzie następował w wyniku oceny poszczególnych przedsięwzięć w oparciu o obiektywne kryteria zatwierdzone przez Komitet Monitorujący. Kryteria wyboru będą służyły zapewnieniu efektywnej i prawidłowej realizacji celów określonych dla osi priorytetowej. Kryteria będą precyzyjne, mierzalne i obiektywne. Dodatkowo dopuszcza się możliwość nadania kryteriom merytorycznym odpowiedniej punktacji oraz określonych wag punktowych.
W kryteriach wyboru projektów dla III Osi priorytetowej PO IR przyjętych przez Komitet Monitorujący PO IR wskazano pod nr 6 zatytułowanym "Projekt ma pozytywny wpływ na realizacje zasady zrównoważonego rozwoju, o którym mowa w art. 8 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013)", iż kryterium uznaje się za spełnione w przypadku projektów, w ramach których zostanie wykazane i uzasadnione spełnienie co najmniej jednego z poniższych aspektów, o ile nie zostanie stwierdzony negatywny wpływ projektu na środowisko:
A. Powstanie produkt oznaczający się wydłużonym cyklem życia poprzez jego opłacalną naprawę lub możliwość wielokrotnego użycia.
B. Powstanie produkt, który po zakończeniu cyklu życia będzie mógł być przynajmniej częściowo przetworzony.
C. Zostanie zredukowana ilość odpadów lub część odpadów powstających podczas produkcji będzie mogła być przetworzona.
D. Ograniczone zostanie zużycie energii i/lub surowców wykorzystywanych w procesie produkcyjnym.
E. Powstanie produkt/usługa, którego funkcja będzie miała bezpośredni pozytywny związek z ochroną środowiska (np. ograniczenia zużycia energii elektrycznej/wody, ograniczenia emisji gazów cieplarnianych, ograniczenia zużycia substancji szkodliwych dla środowiska).
F. Projekt odznacza się wysoką środowiskową wartością dodaną, rozumianą jako ograniczenie obciążenia środowiska lub pozytywne oddziaływanie na nie, w tym: usuwanie, zapobieganie, łagodzenie, zanieczyszczeń uwolnionych do środowiska, naprawę szkód ekologicznych lub korzystanie z zasobów naturalnych w bardziej efektywny i zrównoważony sposób.
G. Wnioskodawca przedstawił dodatkowe aspekty prośrodowiskowe projektu, nieujęte wyżej (minimum 2 takie aspekty).
W przypadku gdy podczas oceny nie zostanie stwierdzony pozytywny wpływ projektu na realizację zasady zrównoważonego rozwoju, w kryterium przyznawane jest 0 pkt. Ocena kryterium opiera się na treści wniosku o dofinansowanie oraz treści formularza "Analiza zgodności projektu z polityką ochrony środowiska".
Warunkiem przyznania punktu w tym kryterium jest odzwierciedlenie wybranych aspektów środowiskowych projektu we wskaźnikach i szczegółowe uzasadnienie wyboru i sposobu wyliczenia każdego wskaźnika. Beneficjent może sam określić wskaźniki potwierdzające pozytywny wpływ na środowisko lub wybrać je ze Wspólnej Listy Wskaźników Kluczowych (WLWK). Należy pamiętać, że wskaźniki mają być monitorowane i raportowane w części sprawozdawczej wniosku o płatność.
Skarżąca zaznaczyła we wniosku odpowiedź "Tak" w odniesieniu do aspektu B (podkryterium 6.2) "Powstanie produkt, który po zakończeniu cyklu życia będzie mógł być częściowo przetworzony". W uzasadnieniu tego aspektu podała jednak zaprzeczenie ww. odpowiedzi wskazując, że ulotki będące przedmiotem projektu są od wielu lat poddawane procesowi ponownego przetworzenia, lecz jest to proces niezależny od realizowanego projektu. Projekt ten bowiem nie wpływa w żaden sposób na pogorszenie lub polepszenie możliwości przetworzenia zużytych opakowań. W uzasadnieniu zabrakło zatem wykazania aspektu B. Skarżąca nie przedstawiła też mierzalnego, obiektywnie weryfikowalnego wskaźnika rezultatu, który potwierdzałby wystąpienie tego efektu.
W odniesieniu do zadeklarowanego przez Skarżącą spełnienia aspektu F (podkryterium 6.6) Ekspert zewnętrzny zasadnie zauważył, że wskaźnikami, potwierdzającymi osiągnięcie celów proekologicznych projektu są "Wskaźniki rezultatu bezpośrednio na poziomie projektu". Oznacza to, że uzyskane efekty prośrodowiskowe muszą wynikać bezpośrednio z realizacji celów projektu. W przypadku projektu Skarżącej tak nie jest, ponieważ nie planuje ona wdrożenia technologii polegającej wyłącznie na wykorzystaniu do produkcji ulotek papieru z recyklingu (makulaturowego). Jak wskazano we wniosku druk na takim papierze stanowi jedną z możliwości, której zastosowanie jest dodatkowo obarczone ryzykiem związanym z niską jakością takiego papieru. Skarżąca wskazała co prawda, że do produkcji ulotek będzie wykorzystywać 5 ton papieru makulaturowego rocznie. Zatem wskaźnik ten jest mierzalny i obiektywnie weryfikowalny. Nie ma to jednak znaczenia z uwagi na to, że nie jest to wskaźnik rezultatu bezpośredniego projektu.
Z opisu Instrukcji wynika powiązanie oceny kryteriów merytorycznych nr 6 i nr 7 we wskazanych aspektach zważywszy na odesłanie zawarte w opisie kryterium nr 6 do kryterium nr 7 w odniesieniu do odzwierciedlenia wskazanych aspektów środowiskowych projektu we wskaźnikach realizacji projektu. Stwierdzenie braku spełnienia kryterium nr 6 w oczywisty sposób prowadzi do niespełnienia kryterium nr 7 co do wymaganych wskaźników odnoszących się do pozytywnego wpływu projektu na środowisko. W ramach kryterium nr 7 ocenie podlega to, czy cele realizacji projektu są wyrażone poprzez zadeklarowane i uzasadnione we wniosku wskaźniki produktu i rezultatu. Wskaźniki te muszą być tak skonstruowane, aby na podstawie danych można było obiektywnie określić ich poziom bazowy oraz poziom docelowy. Wnioskodawca podając wskaźniki musi wskazać, na podstawie jakich danych, wg jakiej formuły i przy jakich założeniach je skonstruował. Wskaźniki muszą odzwierciedlać specyfikę projektu i jego rezultaty. Założone wartości wskaźników muszą być realne i adekwatne do założeń projektu.
W odniesieniu do ww. kryterium nr 7 wskazać zatem należy, że jedynym wskaźnikiem mającym potwierdzać pozytywny wpływ projektu na środowisko był wskaźnik 5 (REUSE: Zmiana stopnia wykorzystania surowców wtórnie przetworzonych – papier makulaturowy). Nie był to jednak wskaźnik rezultatu bezpośredniego projektu, ponieważ – jak wskazano powyżej – wykorzystanie papieru makulaturowego stanowiło jedną z opcji braną pod uwagę przez Skarżącą.
W ocenie Sądu zaskarżona ocena projektu Skarżącej, wbrew zarzutom skargi, została dokonana we wskazanych kryteriach prawidłowo. Ocena ta została dokonana z uwzględnieniem wszystkich ww. aspektów wymaganych w kryteriach merytorycznych nr 6 i 7. Została dokonana w oparciu o zapisy zawarte we wniosku.
Argumentacja skargi jest jedynie polemiką z oceną ekspertów. Sąd jej nie podziela. W myśl § 11 ust. 3 pkt 2 Regulaminu konkursu projekt nie może zostać wybrany do dofinansowania, gdy nie spełnił kryteriów wyboru projektów lub nie uzyskał wymaganej liczby punktów. W przedmiotowej sprawie projekt Skarżącej nie spełnił kryteriów wyboru nr 6 i nr 7 wobec czego zaskarżona informacja odpowiada prawu.
Podsumowując wskazać należy, że Sąd nie jest biegłym i jego rola nie może polegać na merytorycznej ocenie projektu. Kognicja sądów administracyjnych w sprawach dotyczących wniosków o dofinansowanie projektów w ramach Programów Operacyjnych np. Inteligentny Rozwój winna ograniczać się do zbadania zgodności z prawem zaskarżonych aktów wydanych w postępowaniu toczącym się przed właściwą instytucją. Tylko naruszenie prawa procesowego lub materialnego, które mogły mieć wpływ na wynik oceny, może skutkować uchyleniem określonego aktu. Zatem skoro Skarżąca prowadzi polemikę z oceną ekspertów, to w ocenie Sądu powyższego nie można rozpatrywać w kontekście naruszenia prawa, które miało istotny wpływ na wynik oceny, o którym mowa w art. 61 ust. 8 u.z.r.p.
Z uwagi na powyższe należało uznać, że ocena wniosku Skarżącej była rzetelna i obiektywna, formalnie poprawna, tym samym nie było podstaw do uwzględniania protestu, a w konsekwencji do uwzględnienia skargi.
Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 61 ust. 8 pkt 2 u.z.r.p. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło