V SA/Wa 2133/07

WyrokWSA w Warszawie2007-12-10

Skład orzekający: Izabella Janson, Piotr Piszczek, Michał Sowiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ celny może odmówić zastosowania obniżonej stawki celnej UE, jeśli weryfikacja przez zagraniczne władze celne wykazała, że towar ma polskie pochodzenie, mimo posiadania przez importera świadectwa przewozowego EUR.1?
Ratio decidendi
Organ celny nie może zastosować obniżonej stawki celnej UE, jeśli weryfikacja przeprowadzona przez zagraniczne władze celne wykazała, że towar ma polskie pochodzenie. Wynik takiej weryfikacji jest wiążący dla organów celnych kraju importu i nie może być podważany. Przepisy celne nie przewidują obniżonych stawek celnych na towary polskiego pochodzenia.
Stan faktyczny
Skarżący dokonał zgłoszenia celnego z deklaracją obniżonej stawki celnej UE, dołączając świadectwo przewozowe EUR.1. Organy celne zakwestionowały prawidłowość świadectwa, wskazując na błędy w identyfikacji pojazdu i informację o polskim pochodzeniu samochodu. Po wznowieniu postępowania i weryfikacji przez niemieckie władze celne, które potwierdziły polskie pochodzenie towaru, organy celne odmówiły zastosowania obniżonej stawki celnej. Skarżący wniósł skargę, kwestionując decyzję Dyrektora Izby Celnej.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabella Janson (spr.), Sędzia NSA Piotr Piszczek, Sędzia WSA Michał Sowiński, Protokolant Joanna Pietraś-Skobel, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi A.P.P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe oddala skargę. Przedmiotem skargi wniesionej przez A.P. P.H.U. "E." jest decyzja Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] czerwca 2007 r. o numerze [...] wydana w następującym stanie faktycznym: W dniu [...] sierpnia 2002 r. skarżący dokonał zgłoszenia celnego - SAD nr [...] - w którym zadeklarował obniżoną stawkę celną UE, wskazując jednocześnie, iż będący przedmiotem importu samochód [...] marki [...], pochodzi z N. Do zgłoszenia celnego zainteresowany dołączył świadectwo przewozowe EUR.1 [...]. Decyzją [...] sierpnia 2002 r. Naczelnik Urzędu Celnego [...] w W. uznał zgłoszenie celne za nieprawidłowe w zakresie ustalenia wartości celnej i obliczył ją ponownie z godne z wymogami art. 29 Kodeksu celnego. Powyższa zmiana nie miał wpływu na kwotę długu celnego. Następnie, Wydział Kontroli Podmiotów Gospodarczych Izby Celnej [...] w W. przeprowadził kontrolę zgłoszenia celnego z [...] sierpnia 2002 r. W oparciu o wyniki kontroli stwierdzono, iż w ww. zgłoszeniu celnym zastosowano niewłaściwą stawkę celną, na skutek błędnie wystawionego świadectwa pochodzenia. Załączone do zgłoszenia świadectwo przewozowe EUR.1 [...] potwierdzało pochodzenie samochodu o numerze [...], natomiast zgłoszony przez stronę pojazd posiadał numer, [...] co potwierdzał opis rewizji celnej. Ponadto zgodnie z informacją otrzymaną od Spółki z o.o. A., samochody marki [...] posiadające literę "[...]" w pozycji [...] numeru identyfikacyjnego [...], oznaczającej zakład montażowy, mają polskie preferencyjne pochodzenie w myśl art. 4 Protokołu nr 4 do Układu Europejskiego. W związku z powyższym zakwestionowano prawidłowość przedstawionego przez stronę świadectwa przywozowego i postanowieniem z [...] maja 2003 r., Naczelnik Urzędu Celnego [...] w W., wznowił postępowanie w sprawie ustalenia kraju pochodzenia towaru. W toku prowadzonego postępowania strona przedłożyła wystawione retrospektywnie świadectwo przewozowe EUR. [...] potwierdzające unijne pochodzenie towaru. W celu potwierdzenia autentyczności ww. świadectwa organ przekazał je do weryfikacji przez [...] władze celne. W piśmie z 12 stycznia 2006 r. Centralny Urząd do Spraw Weryfikacji Dowodów Pochodzenia w M. poinformował, iż towar wymieniony w przedłożonym świadectwie przewozowym EUR [...] jest polskiego pochodzenia, a w polu nr 4 ww. dokumentu powinien figurować zapis "Polska". W związku z powyższym Naczelnik Urzędu Celnego [...] w W., decyzją z [...] lipca 2006 r. uchylił decyzję z [...] sierpnia 2002 r. w części dotyczącej określenia kwoty wynikającej z długu celnego i obliczył ponownie kwotę długu celnego z zastosowaniem autonomicznej stawki celnej. W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż mając na uwadze fakt, że dla towaru objętego zgłoszeniem celnym [...] z dnia [...] sierpnia 2002 r. w Taryfie celnej nie została określona konwencyjna stawka celna, a przedłożone przez Stronę świadectwo przewozowe EUR. [...] dokumentuje polskie pochodzenie towaru, należy uznać, iż prawidłową stawką celną dla towaru objętego tym zgłoszeniem jest 35 % stawka celna autonomiczna, której zastosowanie jest uregulowane dyspozycją pkt 6 postanowień wstępnych do Taryfy celnej. Od powyższej decyzji strona złożyła odwołanie, kwestionując zastosowaną przez organ stawkę celną, bowiem w ocenie zainteresowanej spełnione zostały wszystkie przesłanki warunkujące zastosowanie obniżonej stawki. Decyzją z dnia [...] czerwca 2007 r. Dyrektor Izby Celnej w W. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. z [...] lipca 2006 r. W uzasadnieniu wyjaśniono, iż możliwość zastosowania obniżonej stawki celnej jest uwarunkowana prawidłowym udokumentowaniem potwierdzającym, iż będący przedmiotem importu towar pochodzi z Unii Europejskiej. Zgodnie bowiem z ust. 5 część A Postanowień wstępnych do Taryfy Celnej, obniżone stawki celnej, wynikające z umów zawartych przez Rzeczpospolitą Polską z niektórymi krajami lub grupami krajów, stosuje się do niektórych towarów pochodzących m.in. z państw członkowskich Unii Europejskiej. Umową mającą zastosowanie w niniejszej sprawie jest Protokół 4 do Układu Europejskiego ustanawiającego stowarzyszenie między Rzeczpospolitą Polską, z jednej strony, a Wspólnotami Europejskimi i ich państwami członkowskimi, z drugiej strony, określający m. in. w art. 13 i art. 16 wymogi, których spełnienie jest niezbędne dla uzyskania przez polskiego importera preferencji celnych w postaci stawek celnych obniżonych. Art. 16 Protokołu 4 stanowi, iż z postanowień Umowy korzystają produkty pochodzące ze Wspólnoty w imporcie do Polski, a produkty pochodzące z Polski w imporcie do Wspólnoty, pod warunkiem przedłożenia świadectwa przewozowego EUR. 1. Następnie organ wskazał, iż strona do zgłoszenia celnego dołączyła przewidziany w Protokole 4 Układu Europejskiego dowód pochodzenia w postaci świadectwa przewozowego EUR. [...], potwierdzającego, że towar posiada preferencyjne unijne pochodzenie uprawniające do zastosowania obniżonej stawki celnej UE. Jednakże w wyniku przeprowadzonej kontroli stwierdzono, że załączone przez stronę świadectwo pochodzenia zostało błędnie wystawione bowiem identyfikowało inny niż zgłoszony do odprawy samochód, co wynikało z różnic w numerze identyfikacyjnym [...] oraz typie pojazdu ([...]). Ustalenie nowych okoliczności faktycznych w sprawie, nieznanych organowi w dniu wydania decyzji pierwszoinstancyjnej stanowiło podstawę do wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. Następnie Dyrektor Izby zauważył, iż w toku postępowania strona przedstawiła wystawione retrospektywnie świadectwo przewozowe EUR. [...] potwierdzające unijne pochodzenie towaru. Wyniki przeprowadzonej kontroli i uzyskane wcześniej informacje o polskim pochodzeniu towaru były podstawą skierowania przedstawionego przez stronę dowodu pochodzenia do zweryfikowania przez [...] władze celne, w trybie art. 32 Protokołu 4 UE zgodnie z którym dodatkowa weryfikacja dowodów pochodzenia jest przeprowadzana wyrywkowo lub wtedy, gdy władze celne kraju importu mają uzasadnione wątpliwości co do autentyczności tych dokumentów, statusu pochodzenia sprawdzanych produktów lub wypełnienia innych wymogów tego Protokołu. W przedmiotowej sprawie weryfikacja przeprowadzona przez [...] władze celne potwierdziła fakt, iż towar objęty świadectwem EUR. [...] nie pochodzi z Unii Europejskiej, ponieważ posiada polskie pochodzenie w rozumieniu postanowień Protokołu 4 UE. Zatem nie może on korzystać z preferencji celnych w postaci obniżonej stawki celnej UE. Jednocześnie organ wskazał, iż wyniki weryfikacji otrzymane od upoważnionych do takich czynności instytucji i organów nie mogą być podważane ani przez polskie służby celne, ani polskich importerów w prowadzonym postępowaniach celnych. Podsumowując organ wskazał, iż biorąc pod uwagę wynik przeprowadzonej przez niemieckie władze celne weryfikacji dowodu pochodzenia oraz fakt, iż przepisy celne nie przewidywały i nie przewidują obniżonych stawek celnych na towary polskiego pochodzenia, należy stwierdzić, iż w sprawie brak jest podstaw do zastosowania obniżonej stawki celnej na sprowadzony przez stronę towar. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zainteresowany A. P. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. Strona zauważyła, iż dokonując zgłoszenia celnego wprowadzonego na polski obszar celny samochodu, posługiwała się oryginalnymi świadectwami przywozowymi wydanymi przez władze [...] zaś autentyczność załączonych dokumentów została potwierdzona w trakcie prowadzonego postępowania. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w W. wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie wyjaśnić trzeba, iż sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych; Dz. U. Nr 153, poz. 1269). W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c i pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) W niniejszej sprawie decyzje organów obu instancji wydane zostały po wznowieniu postępowania celnego zakończonego decyzją Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. z dnia [...] sierpnia 2002 r. Zgonie bowiem z treścią art. 240 §1 pkt 5 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję. Jako nowy dowód w sprawie uznano informację, uzyskaną w wyniku przeprowadzenia przez niemieckie władze celne weryfikacji towaru objętego świadectwem EUR. [...], zgłoszonego do odprawy celnej w dokumencie SAD [...] z zastosowaniem obniżonej stawki celnej. Zasadnicze znaczenie dla oceny dopuszczalności zastosowania preferencyjnej stawki celnej w wysokości 0%, jaką przyjęto w dokumencie SAD nr [...] z dnia [...] września 2002 r., miało ustalenie okoliczności dotyczącej kraju pochodzenia zgłoszonego do odprawy celnej towaru. Zgodnie bowiem z ust. 5 część A Postanowień wstępnych załącznika rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 17 grudnia 2002 r. w sprawie ustanowienia Taryfy Celnej (Dz. U. Nr 226, poz. 1885), obniżone stawki celne wynikające z umów zawartych przez Rzeczpospolitą Polską z niektórymi krajami lub grupami krajów (umowy o strefach wolnego handlu), z zastrzeżeniem ust. 6, stosuje się do niektórych towarów pochodzących m. in. z państw członkowskich Unii Europejskiej (obniżone stawki celne UE). Ustęp 6 stanowi, iż w przypadku, gdy na towary pochodzące z państw, o których mowa w ust. 5, nie została określona obniżona stawka celna lub nie zostało udokumentowane pochodzenie towarów zgodnie z wymogami określonymi w umowach, o których mowa w tym przepisie, przepis ust. 2 i 3 stosuje się odpowiednio (stawki autonomiczne lub konwencyjne). Umową, która miała zastosowanie w niniejszej sprawie jest Protokół 4 Układu Europejskiego (zał. do Dz. U. Nr 104 z 1997 r. poz. 662, ze zm.) określający m. in. w art. 13 i art. 16 wymogi, których spełnienie jest niezbędne do uzyskania przez polskiego importera preferencji celnych w postaci stawek celnych obniżonych UE. Zgodnie z art. 16 Protokołu 4, z postanowień Układu Europejskiego korzystają: produkty pochodzące ze Wspólnoty w imporcie do Polski oraz produkty pochodzące z Polski w imporcie do Wspólnoty pod warunkiem przedłożenia świadectwa przewozowego EUR. 1 lub, w przypadkach określonych w art. 21, deklaracji, której tekst jest zamieszczony w Załączniku IV, złożonej przez eksportera na fakturze, specyfikacji wysyłkowej lub innym dokumencie handlowym, który opisuje produkty, o których mowa, w sposób wystarczający do ich identyfikacji. Zgodnie z cyt. wyżej ust. 5 części "A" Postanowień wstępnych oraz art. 16 Protokołu 4 stawki celne obniżone UE stosuje się w wypadku jednoczesnego spełnienia następujących warunków: - określenia takich stawek w Taryfie celnej, - pochodzenia importowanego do Polski towaru z Unii Europejskiej, zgodnie z Protokołem 4 UE, - udokumentowania bezpośredniego przywozu towaru do Polski z obszaru Unii Europejskiej, - udokumentowania pochodzenia towaru zgodnie z wymogami Protokołu 4 Układu Europejskiego. Z akt sprawy wynika, iż strona do zgłoszenia celnego dołączyła przewidziany w Protokole 4 Układu Europejskiego dowód pochodzenia w postaci świadectwa przewozowego EUR. [...], potwierdzającego, że towar posiada preferencyjne unijne pochodzenie uprawniające do zastosowania obniżonej stawki celnej UE. Następnie w wyniku kontroli zgłoszenia celnego w trybie art. 83 § 1 ustawy z 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny (tekst jednolity Dz. U. z 2001 r. Nr 75, poz. 802 ze zm.), powstały uzasadnione wątpliwości odnośnie prawidłowości świadectwa przewozowego EUR. [...]. Identyfikowało ono bowiem inny niż zgłoszony do odprawy celnej samochód, co wynika z różnic w numerze identyfikacyjnym [...] oraz typie pojazdu ([...]). Ponadto organy celne otrzymały od firmy A. Sp. z o.o. informację o polskim pochodzeniu pojazdu. Powyższe okoliczności stanowiły podstawę do wznowienia postępowania przez Naczelnika Urzędu Celnego [...] W. W toku tego postępowania strona przedłożyła wystawione retrospektywnie świadectwo przewozowe EUR. [...] potwierdzające unijne pochodzenie towaru. Wiarygodność ww. dokumentu została jednak podważona w toku dokonanej weryfikacji przez [...] władze celne, co wynika z pisma tych władz z dnia 12 stycznia 2006 r., informującego, że towar nie posiada preferencyjnego unijnego pochodzenia a w polu nr 4 weryfikowanego świadectwa powinien figurować zapis "Polska". Organ odwoławczy uznał odpowiedź [...] władz celnych za wiążącą i nie podlegającą jego weryfikacji. Wskazać należy, iż pogląd ten ma uzasadnienie także w dotychczasowym orzecznictwie sądowadministracyjnym (np. wyrok NSA z dnia 26 lipca 2006 r. sygn. akt I GSK 2823/05 Lex nr 245905, wyrok NSA z dnia 29 sierpnia 2006 r. sygn. akt I GSK 1148/06 Lex nr 244029, wyrok NSA OZ w Bydgoszczy z dnia 25 kwietnia 2003 r. sygn. akt SA/Bd 565/03). Odpowiedź [...] władz celnych, przedstawiona w piśmie z dnia 12 stycznia 2006 r., zawiera bowiem jednoznaczne stwierdzenie, iż sprowadzony samochód jest towarem polskiego pochodzenia w znaczeniu Protokołu 4 do Układu Europejskiego między Unią Europejską, a Polską. Zgodnie zaś z art. 32 Protokołu 4 weryfikacji dowodu pochodzenia dokonują władze celne kraju eksportu, a jej wynik przekazują władzom celnym kraju importu, dla których wynik ten ma charakter wiążący. Wyniki weryfikacji otrzymane od upoważnionych do takich czynności instytucji i organów nie mogą być podważane ani przez polskie służby celne, ani polskich importerów w prowadzonych postępowaniach celnych. W związku z powyższym organy orzekające w sprawie nie miały podstaw prawnych do uznania, iż zgłoszony do odprawy celnej samochód pochodził z obszaru Unii Europejskiej, aby skutkiem tego zastosować - zgodnie z żądaniem strony - preferencyjną stawkę celną w wysokości 0%. Dlatego też Sąd nie mógł zgodzić się z przedstawionym w skardze argumentem skarżącego jakoby decyzja Dyrektora Izby Celnej z [...] czerwca 2007 r. naruszyła słuszny interes zainteresowanego. Dodatkowo strona podniosła argument, iż posługiwała się "oryginalnymi świadectwami przewozowymi wydanymi przez władze niemieckie. W tym miejscu podkreślić należy, iż organ nie kwestionuje oryginalnego pochodzenia przedstawionych przez stronę w toku postępowania świadectw przewozowych. Wyjaśnić należy, iż w sprawie niniejszej świadectwo przewozowe EUR. [...] zostało odrzucone z przyczyn formalnych, gdyż identyfikowało samochód inny niż t zgłoszony do odprawy. Różnice - jak już wyżej wskazano dotyczyły - typu pojazdu oraz numeru identyfikacyjnego [...]. Natomiast jeśli chodzi o świadectwo EUR. [...] to organ zakwestionował jego prawidłowość materialną bowiem towar w nim wskazany nie posiadał preferencyjnego unijnego pochodzenia. Biorąc zatem pod uwagę wynik przeprowadzonej przez [...] władze celne weryfikacji dowodu pochodzenia towaru oraz fakt, iż przepisy celne nie przewidywały i nie przewidują obniżonych stawek celnych na towary polskiego pochodzenia, należy stwierdzić, iż organ nie miał podstaw do zastosowania obniżonej stawki celnej na sprowadzony przez stronę towar. Mając powyższe na uwadze, nie stwierdzono, aby zaskarżona decyzja była dotknięta wadami prawnymi dającymi podstawę do jej uchylenia, z zatem na podstawie przepisu art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło