V SA/Wa 2134/16
PostanowienieWSA w Warszawie2017-11-16
Skład orzekający: Starszy referendarz sądowy Konrad Łukaszewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Jakie przepisy należy stosować do ustalenia wysokości wynagrodzenia za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną z urzędu w postępowaniu sądowym administracyjnym, jeśli postępowanie zostało wszczęte przed wejściem w życie nowego rozporządzenia, a zakończone po jego wejściu w życie?Ratio decidendi
Do ustalenia wysokości wynagrodzenia za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną z urzędu w postępowaniu sądowym administracyjnym, które zostało wszczęte przed dniem wejścia w życie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r., a zakończone po tym dniu, stosuje się przepisy dotychczasowe, tj. rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. Wynagrodzenie to ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej, z uwzględnieniem ewentualnych podstaw do jej podwyższenia.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku radcy prawnego o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu administracyjnosądowym. Postanowieniem z dnia 4 listopada 2016 r. stronie skarżącej przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym. Wyrok WSA z dnia 19 lipca 2017 r. oddalił skargę. Wniosek o przyznanie wynagrodzenia złożono po wejściu w życie nowego rozporządzenia, jednak postępowanie zostało wszczęte przed jego wejściem w życie.Rozstrzygnięcie
Przyznano radcy prawnemu J. B. ze środków budżetowych WSA w Warszawie kwotę 738,00 zł tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym 600,00 zł wynagrodzenia i 138,00 zł podatku VAT.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Konrad Łukaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 16 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w sprawie ze skargi A. W. na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie z dnia (...) maja 2016 r. Nr (...) w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego p o s t a n a w i a : przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na rzecz radcy prawnego J. B., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 738,00 zł (słownie: siedemset trzydzieści osiem złotych), w tym: tytułem wynagrodzenia kwotę 600 zł (słownie: sześćset złotych) oraz tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 138 zł (słownie: sto trzydzieści osiem złotych).
Postanowieniem z dnia 4 listopada 2016 r. starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przyznał stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie całkowitym, w tym poprzez ustanowienie radcy prawnego z urzędu.
Wyznaczony pełnomocnik – radca prawny J. B. – sporządziła w dniu [...] r. pismo procesowe, w którym zawarła wniosek o przyznanie wynagrodzenia za pomoc prawną świadczoną z urzędu, oświadczając jednocześnie, iż pomoc ta nie została opłacona ani w całości ani w części.
Wyrokiem z dnia 19 lipca 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę.
Rozpoznając wniosek należało zważyć, co następuje:
Zgodnie art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; zwanej dalej: p.p.s.a.), wyznaczony radca prawny otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności radców prawnych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
Obecnie obowiązującym aktem prawnym regulującym powyższe zasady jest rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1715). Zgodnie z § 22 tego rozporządzenia, do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Jednocześnie w myśl § 24, rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 2 listopada 2016 r.
Wobec tego, iż postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte w dniu 9 lipca 2016 r. i niezakończone przed dniem wejścia w życie wskazanego powyżej rozporządzenia, stosownie do jego przepisu przejściowego należało ustalić należne adwokatowi wynagrodzenie w oparciu o przepisy dotychczasowe, tj. przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1805; zwanego dalej: "rozporządzeniem z 2015 r.").
Zgodnie z § 2 rozporządzenia z 2015 r. koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę ustaloną zgodnie z przepisami rozporządzenia oraz niezbędne i udokumentowane wydatki radcy prawnego.
Sposób ustalania opłaty, o której mowa w § 2 pkt 1), został wskazany w § 4 ust. 1 rozporządzenia z 2015 r. i polega on na ustaleniu w pierwszej kolejności opłaty maksymalnej, określonej w rozdziałach 2-4.
Opłaty maksymalne w postępowaniu przed sądami administracyjnymi określone zostały w Rozdziale 4 rozporządzenia z 2015 r.
W myśl § 21 ust. 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia z 2015 r., opłatę maksymalną w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji, w sprawie, której przedmiotem jest należność pieniężna oblicza się na podstawie § 8.
W niniejszej sprawie wartość przedmiotu zaskarżenia wynosi 2.430 zł, zatem opłata maksymalna – zgodnie z § 8 pkt 3 rozporządzeniem z 2015 r. – wynosi 1.200 zł.
Po ustaleniu opłaty maksymalnej, należało następnie ustalić opłatę należną pełnomocnikowi, stosując zasadę wynikającą z § 4 ust. 1 rozporządzenia z 2015 r., zgodnie z którą opłatę ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej.
W konsekwencji, za udział pełnomocnika w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji należało przyznać wynagrodzenie w wysokości 600 zł, zgodnie z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. a w zw. z § 8 pkt 3 oraz w zw. z § 4 ust. 1 rozporządzenia z 2015 r.
Jednocześnie, mając na uwadze przesłanki określone w § 4 ust. 2 rozporządzenia z 2015 r., referendarz sądowy nie znalazł podstaw do podwyższenia należnej pełnomocnikowi opłaty ponad 1/2 opłaty maksymalnej. W ocenie referendarza, udział pełnomocnika przejawiający się w sporządzeniu pisma procesowego z dnia 6 marca 2017 r. oraz stawiennictwie na rozprawie, uznać należało za niewykraczające poza zakres obowiązku należytego prowadzenia sprawy w charakterze pełnomocnika z urzędu. Dodatkowo wskazać należy, iż Sąd nie uwzględnił wniosków pełnomocnika ani prezentowanego przez niego stanowiska, zaś sam pełnomocnik nie wykazał żadnych szczególnych okoliczności wymagających od niego zwiększonego nakładu pracy.
Obliczone w ten sposób wynagrodzenie pełnomocnika z urzędu należało podwyższyć o kwotę podatku od towarów i usług, o czym stanowi przepis § 4 ust. 3 rozporządzenia z 2015 r.
Biorąc powyższe pod uwagę oraz wobec oświadczenia pełnomocnika ustanowionego z urzędu, że koszty pomocy nie zostały pokryte ani w całości ani w części – na podstawie art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło