V SA/Wa 2136/17
WyrokWSA w Warszawie2018-07-31
Skład orzekający: Beata Blankiewicz-Wóltańska, Jarosław Stopczyński, Krystyna Madalińska-Urbaniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji administracyjnej nastąpiło bez winy strony, jeśli korespondencja była kierowana na adres spółki ujawniony w Krajowym Rejestrze Sądowym, a strona twierdzi, że nie otrzymała decyzji?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że strona nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. Mimo że wniosek o przywrócenie terminu i samo odwołanie zostały złożone w ustawowym terminie od dnia dowiedzenia się o decyzji, strona dopuściła się braku staranności w odbiorze korespondencji kierowanej na adres ujawniony w KRS, co wyłącza możliwość przywrócenia terminu.Stan faktyczny
Spółka T. sp. z o.o. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego, która wymierzyła jej karę pieniężną za urządzanie gier hazardowych. Decyzja została uznana za doręczoną w trybie zastępczym na adres spółki w KRS. Spółka twierdziła, że nie otrzymała decyzji i dowiedziała się o niej dopiero z tytułu wykonawczego. Organ odmówił przywrócenia terminu, uznając, że spółka nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Beata Blankiewicz-Wóltańska (spr.), Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński, Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 31 lipca 2018 r. sprawy ze skargi [...] na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] z dnia [...] września 2017 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę.
Przedmiotem skargi T. sp. z o.o. z siedzibą w K. (dalej: "Skarżąca" lub "Spółka") jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. (dalej: "Dyrektor Izby", "organ II instancji", "organ odwoławczy") nr [...] z [...] września 2017 r. o odmowie przywrócenie terminu do złożenia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w R. (dalej: "Naczelnik UC") z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...].
Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie faktycznym.
Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, w dniu [...] sierpnia 2016 r. Naczelnik UC wydał decyzję wymierzającą Skarżącej karę pieniężną w wysokości 48.000 zł z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry.
Decyzja ta została przez organ administracji uznana za doręczoną Stronie w dniu [...] sierpnia 2016 r. w trybie art. 150 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 201, ze zm., dalej również jako "O.p."), zgodnie ze znajdującym się w aktach sprawy zwrotnym potwierdzeniem odbioru.
Pismem nadanym w dniu [...] kwietnia 2017 r. Strona złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Uzasadniając wniosek wskazała: "korespondencja winna być kierowana na adres [...] nie zaś adres [...]". Pismem z [...] lipca 2017 r. stanowiącym uzupełnienie pisma z [...] kwietnia 2017 r. Strona złożyła odwołanie od decyzji Naczelnika UC z [...] sierpnia 2016 r.
Po rozpatrzeniu wniosku z [...] kwietnia 2017 r. Dyrektor Izby postanowieniem z [...] września 2017 r. odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika UC z [...] sierpnia 2016 r.
W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że warunkiem przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej jest łączne spełnienie wszystkich przesłanek wskazanych w art. 162 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej. Organ stwierdził, że Strona złożyła wniosek o przywrócenie terminu do złożenia odwołania łącznie z odwołaniem. Ponadto złożyła wniosek o przywrócenie terminu w określonym terminie, tj. w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Strona nie uprawdopodobniła natomiast, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy.
Organ wskazał, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że w czasie trwania postępowania podatkowego przesyłki były kierowane na adres wskazany w Krajowym Rejestrze Sądowym, tj. [...]. Przesyłki były wielokrotnie kierowane na aktualny adres siedziby Spółki i każdorazowo nie były podejmowane przez Stronę, a następnie uznawane przez organ za doręczone w trybie art. 150 Ordynacji podatkowej. W ocenie organu administracji Strona była prawidłowo informowana o podejmowanych czynnościach na każdym etapie postępowania, a niepodejmowanie korespondencji urzędowej było jej zamierzonym zachowaniem. Organ zauważył również, że Strona w momencie złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania podała adres do korespondencji: [...], który nie wynikał ani z akt sprawy ani z KRS.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Strona wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia, względnie o umorzenie postępowania oraz zasądzenie od organu kosztów postępowania.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono:
- naruszenie przepisów prawa materialnego, a to art. 58 k.p.a. poprzez nieprzywrócenie terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji, mimo uprawdopodobnienia, że uchybienie nastąpiło bez winy Strony oraz pomimo, że w terminie 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminowi wniesiono prośbę o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania i jednocześnie dopełniono czynności dla której określony był termin tj. równocześnie wniesiono odwołanie od decyzji;
- błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, iż brak winy w uchybieniu terminu nie został uprawdopodobniony z powodu dopuszczenia braku staranności przez Stronę oraz, że niepodejmowanie korespondencji urzędowej było zamierzonym zachowaniem;
- błąd w ustaleniach faktycznych polegający na stwierdzeniu, iż nie spełniono łącznie wszystkich przesłanek warunkujących przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.
Autor skargi jako prezes zarządu spółki wyjaśnił, że nigdy nie otrzymał decyzji Naczelnika UC z [...] sierpnia 2016 r., a zatem nie mógł zapoznać się z jej treścią, tym samym nie wiedział, że przysługuje mu 14-dniowy termin na wniesienie odwołania od decyzji, dlatego też nie skorzystał z przysługującego mu prawa do wniesienia odwołania. Podał również, że dopiero w dniu [...] marca 2017 r. po otrzymaniu tytułu wykonawczego nr [...] z [...] stycznia 2017 r. dowiedział się, iż na skutek wydania decyzji (która nie została mu doręczona) wydany został tytuł wykonawczy. W dniu [...] kwietnia 2017 r. wystąpił z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji, jednocześnie zwracając się o wyjaśnienie podstaw faktycznych i prawnych prowadzonego postępowania egzekucyjnego oraz o przesłanie kserokopii decyzji, na podstawie której prowadzona jest egzekucja.
Nadto wnoszący skargę podkreślił, że jest osobą w podeszłym wieku, po przebytym udarze, co istotnie wpływa na możliwość wykonywania niektórych czynności, zwłaszcza w sytuacjach pogorszenia stanu zdrowia. Wskazał, że organ miał wiedzę dotyczącą prawidłowego adresu do doręczeń, tj. [...], jednak pisma kierowane były na adres spółki w K., co spowodowało, że jako prezes zarządu nie miał możliwości zapoznania się z decyzją będącą podstawą wydania tytułu wykonawczego i nie mógł skutecznie wnieść od niej odwołania.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U z 2018 r. poz. 1302 dalej "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Przepis art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a. stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu.
Należy również wskazać, że w myśl art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b p.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt. 2 p.p.s.a.).
W sprawie będącej przedmiotem niniejszego postępowania sytuacja taka nie zachodzi.
Przedmiotem skargi Strony jest postanowienie Dyrektora Izby z [...] września 2017 r. o odmowie przywrócenie terminu do złożenia odwołania od decyzji Naczelnika UC z dnia [...] sierpnia 2016 r. w przedmiocie wymierzenia T. sp. z o.o. z siedzibą w K. kary pieniężnej w wysokości 48.000 zł za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry.
Decyzja z [...] sierpnia 2016 r. zawierająca pouczenie o sposobie i terminie wniesienia środka zaskarżenia została uznana za doręczoną Skarżącej w trybie zastępczym w dniu [...] sierpnia 2016 r. na podstawie art. 150 O.p.
Zgodnie zaś z art. 223 § 2 O.p. odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Mając na uwadze wskazaną regulacją wskazać należy, że skoro decyzja I instancji została uznana za doręczoną w dniu [...] sierpnia 2016 r. w trybie art. 150 O.p. to czternastodniowy termin do złożenia odwołania zaczął biec od następnego dnia, tj. od [...] sierpnia. Zgodnie z tym stanem rzeczy termin do wniesienia odwołania upłynął z dniem [...] września 2016 r. Skarżąca odwołanie wniosła dopiero w dniu [...] kwietnia 2017 r. (uzupełnione pismem z [...] lipca 2017 r.). Mając na uwadze powyższe ustalenia Dyrektor Izby postanowieniem z [...] września 2017 r. stwierdził, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu.
Odnosząc się do zarzutów skargi dotyczących postanowienia odmawiającego przywrócenia terminu do wniesienia odwołania Sąd stwierdza, że nie są one zasadne. Przesłanki oceny wniosku zostały uregulowane w art. 162 Ordynacji Podatkowej.
W świetle postanowień zawartych w art. 162 uchybiony termin można przywrócić, jeżeli zostaną spełnione łącznie następujące przesłanki:
zainteresowany wystąpi z wnioskiem o przywrócenie terminu;
wniosek ten zostanie wniesiony w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu;
jednocześnie z wniesieniem wniosku zostanie dopełniona czynność, dla której określony był termin;
we wniosku zostaną uprawdopodobnione okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu.
Należy zaznaczyć, że przesłanki te muszą być spełnione kumulatywnie, co oznacza, że niespełnienie którejkolwiek z nich, nawet przy zaistnieniu pozostałych, czyni niedopuszczalnym przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu przed organem podatkowym. Tym samym, przywrócenie terminu jest możliwe jedynie w przypadku oceny organu, że spełnione zostały wszystkie konieczne przesłanki.
Sąd stwierdza, że Skarżąca dopełniła czynność, dla której określony był termin, ponieważ oprócz wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania złożyła odwołanie od decyzji Naczelnika UC z dnia [...] sierpnia 2016 r. Wniosek został wniesiony w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Datą początkową biegu terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu może być dzień, w którym strona powzięła wiadomość o uchybieniu terminu. W tym zakresie Sąd podziela ustalenia organu administracji zgodnie z którymi za dzień ustania przyczyny uchybienia terminowi należało przyjąć dzień doręczenia Skarżącej tytułu wykonawczego z [...] stycznia 2017 r., tj. [...] marca 2017 r. W związku z powyższym 7-dniowy termin na złożenie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania upływał w dniu [...] kwietnia 2017 r. Tym samym Strona składając wniosek o przywrócenie terminu do złożenia odwołania w dniu [...] kwietnia 2017 r. zachowała 7-dniowy termin biegnący od dnia doręczenia tytułu wykonawczego, tj. od dnia [...] kwietnia 2017 r.
W ocenie Sądu Strona nie uprawdopodobniła, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy.
Analizując kwestię poprawności adresu, na który kierowano korespondencję do Skarżącej i skuteczności w ten sposób dokonanych doręczeń Sąd stwierdza, że korespondencja w toku postępowania administracyjnego zakończonego zaskarżonym postanowieniem była dokonywana w sposób prawidłowy. Wszczynając postępowanie w sprawie wymierzenia kary pieniężnej urządzającemu gry na automatach poza kasynem gry organ ustalił, iż adresem Spółki jest "[...]" ujawnionym w Krajowym Rejestrze Sądowym. W świetle powyższego uznać należy, iż organ prawidłowo przyjął, że adres: "[...]" jest właściwym adresem do korespondencji ze Skarżącą. Jest to jedyny adresem Spółki jaki organ mógł ustalić na podstawie dostępnych mu danych. Reprezentujący Spółkę L.K. w piśmie z [...] kwietnia 2017 r. wskazał adres do korespondencji: "[...]" i dalsza korespondencja w sprawie była w sposób prawidłowy kierowana na wskazany adres do doręczeń.
Na ocenę Sądu w przedmiotowej sprawie nie wpływa okoliczność wskazana w treści skargi zgodnie z którą Strona dowiedziała się o wydaniu decyzji Naczelnika Urzędu z [...] sierpnia 2016 r. dopiero z treści tytułu wykonawczego z [...] stycznia 2017 r. (doręczonego w dniu [...] marca 2017 r.). Powołana okoliczność może być jedynie pomocna przy określeniu terminowości złożenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania i w tym zakresie została przez Sąd uwzględniona.
Stwierdzić należy, że każdy nawet najlżejszy stopień zawinienia w uchybieniu terminowi wyłącza możliwość zastosowania instytucji przywrócenia terminu. Uniknięcie negatywnych skutków dokonania czynności postępowania po upływie ustawowego terminu, wymaga uprawdopodobnienia nie tylko braku winy umyślnej, ale także lżejszej jej postaci - niedbalstwa (rozumianego jako niedołożenie należytej staranności, jakiej można wymagać od każdej osoby dbającej o swoje interesy). W ocenie Sądu w okolicznościach niniejszej sprawy Strona dopuściła się braku staranności.
W takim stanie rzeczy Sąd stwierdza, że Spółka nie spełniła łącznie wszystkich przesłanek warunkujących przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Nie uprawdopodobniła, że uchybienie nastąpiło bez jej winy co obligowało organ administracji do wydania postanowienia w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu.
Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 151 w związku z art. 119 pkt 3 i art. 120 p.p.s.a, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę jako niezasadną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło