V SA/Wa 215/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Wasilewska Sędziowie: NSA Małgorzata Dałkowska-Szary (spr.) WSA Irena Kudiura Protokolant – Agnieszka Będzikowska-Sadura po rozpoznaniu w dniu 16 czerwca 2004 r. sprawy ze skargi W. S. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] grudnia 2003 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy o odmowę przyznania uprawnień do świadczenia pieniężnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na rzecz W. S. kwotę 100,- zł ( sto ) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją z dnia [...] sierpnia 2003 r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 154 §1 i 2 kpa oraz art. 2 pkt 2 lit. a) i art. 4 ust.l, 2 i 4 ustawy z dnia 31 maja 1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i ZSRR (Dz. U. Nr 87, poz. 395 z późn. zm.) po rozpoznaniu wniosku W. S. odmówił uchylenia decyzji własnej z dnia [...].01.2001 r., Nr [...]. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że W. S. złożył wniosek o uchylenie decyzji Kierownika Urzędu z dnia [...].01.2001 r. utrzymującej w mocy decyzję o odmowie przyznania uprawnienia do świadczenia pieniężnego z tytułu deportacji do pracy przymusowej. W uzasadnieniu wniosku strona przywołała okoliczności, które podniosła już w postępowaniu weryfikacyjnym. Strona nie powołała się na ustawowe podstawy wznowienia postępowania, ani też na podstawy stwierdzenia nieważności uprzedniej decyzji. W związku z powyższym Kierownik Urzędu zakwalifikował pismo jako wniosek o uchylenie decyzji własnej w trybie art. 154 kpa. W myśl art. 154 §1 kpa decyzja ostateczna , na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa, może być w każdym czasie uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał lub przez organ wyższego stopnia, jeżeli przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Pierwsza z powyższych przesłanek została spełniona, tzn. decyzja, o której uchylenie wnosi strona jest ostateczne (art. 16 kpa). Strona nie wykazała jednak, by za uchyleniem przedmiotowej decyzji przemawiał interes społeczny, lub też słuszny interes strony. Postępowanie po przeprowadzeniu którego wydana została zaskarżona decyzja nie zostało dotknięte wadliwością. Decyzja ta była również zgodna z obowiązującym stanem prawnym i data jej wydania oraz stan prawny w przedmiotowym zakresie nie uległ zmianie. W ocenie organu wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy nie zasługuje na uwzględnienie. Pojęcie represji w rozumieniu ustawy z dnia 31 maja 1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich /Dz. U. Nr 87, póz. 395 ze zm./, zawiera przepis art. 2 pkt 2 lit. a) tejże ustawy. Stosownie do regulacji represją jest deportacja /wywiezienie/ do pracy przymusowej na okres co najmniej 6 miesięcy z terytorium państwa polskiego, w jego granicach sprzed l września 1939 r. na terytorium III Rzeszy i terenów przez nią okupowanych w okresie wojny w latach 1939-1945. Zatem nie każda praca przymusowa w okresie okupacji uprawnia do przyznania świadczenia pieniężnego, o którym mowa w ustawie. Gdy idzie o samo pojęcie deportacji, przyjmuje się iż praca wykonywana przymusowo na terytorium Rzeczypospolitej w granicach sprzed l września 1939 r., nawet poza miejscem stałego zamieszkania, nie stanowi represji w rozumieniu ustawy. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika jednoznacznie, że strona, w latach 1942-1945 wykonywała pracę przymusową na terytorium Polski (w miejscowości K., po w. [...]), w jej granicach sprzed l września 1939r. W związku z tym, że praca wykonywana była w Polsce, świadczenie nie przysługuje stronie. Powyższa decyzja, wraz z pouczeniem o możliwości wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, została doręczona W. S. w dniu 29 sierpnia 2003 r. ( dowód pieczęć UPT na zwrotnym potwierdzeniu odbioru ). W dniu [...] września 2003 r. W. S. złożył do Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wypełniony w dniu [...] września 2003 r. kwestionariusz zawierający wniosek o przyznanie świadczenia pieniężnego na podstawie ustawy z dnia 31 maja 1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i ZSRR (Dz. U. Nr 87, poz. 395 z późn. zm.). Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych potraktował kwestionariusz jako wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy w trybie art. 127 § 3 kpa i postanowieniem z dnia [...] grudnia 2003 r. Nr [...] wydanym na podstawie art. 134 kpa, stwierdził uchybienie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy od decyzji z dnia [...] sierpnia 2003 r. Nr [...] W skardze z dnia 26 stycznia 2004 r., skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie W. S. wskazuje, że w dniu [...] września 2003 r. złożył w Urzędzie Kombatanckim nowy wniosek o przyznanie prawa do świadczenia pieniężnego na wypełnionym druku wraz z kompletem dokumentów. Wnosi o pozytywne załatwienie sprawy. W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zaskarżone postanowienie podlega uchyleniu, choć z innych przyczyn niż wskazane w skardze. Jak wynika z akt administracyjnych ( k. 21-32 ) w dniu [...] września 2003 r. W. S. złożył do Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wypełniony w dniu [...] września 2003 r. kwestionariusz zawierający wniosek o przyznanie świadczenia pieniężnego na podstawie ustawy z dnia 31 maja 1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i ZSRR (Dz. U. Nr 87, poz. 395 z późn. zm.). Złożony na kwestionariuszu, bez pisma przewodniego, kolejny wniosek o przyznanie uprawnień nie zawierał w swojej treści żądania ponownego rozpatrzenia sprawy zakończonej decyzją Kierownika Urzędu z dnia [...] sierpnia 2003 r. ani nie odwoływał się w jakikolwiek sposób do tej decyzji.. Ponieważ wspomniane pismo nie stanowiło wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy (art. 127 § 4 kpa ), nie było podstaw do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w trybie art. 134 kpa. Tryb ten ma bowiem zastosowanie dopiero w wyniku wniesionego wniosku. Postanowienie Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych zostało zatem wydane z naruszeniem przepisów art. 127 § 3 i art. 134 kpa, co miało istotny wpływ na wynik sprawy. Mając na względzie przedstawione wyżej naruszenia przepisów postępowania, należało na mocy art.145 § l pkt 1 lit. "c" oraz art. 200 ustawy z 30 08 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ) orzec jak w sentencji wyroku. ----------------------- wyrok z dnia 16 czerwca 2004 r. Sygn. Akt V SA/Wa 215/04 jest prawomocny od dnia 12 sierpnia 2005 r. ................................... podpis sędziego