V SA/Wa 2164/11

WyrokWSA w Warszawie2012-02-23

Skład orzekający: Andrzej Kania, Michał Sowiński, Jarosław Stopczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR prawidłowo utrzymał w mocy decyzję odmawiającą przyznania płatności rolnośrodowiskowej, pomimo że Sąd Administracyjny wcześniej uchylił decyzję organu odwoławczego, wskazując na niewyczerpujące zebranie materiału dowodowego i brak analizy wiarygodności zeznań świadków?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że organ odwoławczy nie zastosował się do wytycznych zawartych w poprzednim wyroku sądu (sygn. akt V SA/WA 1321/10). Organ ponownie oparł się na tych samych dowodach, nie przeprowadził rozprawy administracyjnej ani konfrontacji stron i świadków, a także nie dokonał analizy wiarygodności zeznań świadków, co narusza zasady postępowania administracyjnego i obowiązek wyczerpującego zebrania materiału dowodowego.
Stan faktyczny
G. K. złożył wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowych. W trakcie postępowania wyjaśniającego ujawnił się konflikt kontroli krzyżowych dotyczący działek ewidencyjnych, które były deklarowane również przez innego beneficjenta, Z. K. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania płatności i nałożył sankcje. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez organ odwoławczy. WSA uchylił tę decyzję, wskazując na błędy proceduralne i merytoryczne organu. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy przez organ odwoławczy, decyzja odmawiająca przyznania płatności została ponownie wydana, co skutkowało kolejną skargą G. K. do WSA.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w [...] z dnia [...] sierpnia 2011 r. oraz zasądza od Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz G. K. kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Andrzej Kania, Sędzia WSA - Michał Sowiński, Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński (spr.), Protokolant ref. staż. - Justyna Gadzialska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lutego 2012 r. sprawy ze skargi G. K. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARIMR w [...] z dnia [...] sierpnia 2011 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności rolnośrodowiskowej z sankcjami wieloletnimi; 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz G. K. kwotę 200 (dwieście) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu 10 maja 2008 r. G. K. złożył do Biura Powiatowego ARiMR [...] wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowych. Wnioskodawca zadeklarował realizację pakietu 3 "ekstensywne trwałe użytki zielone" wskazując przy tym, iż deklarowana powierzchnia realizacji wariantów w roku składania wniosku wynosi 9 ha. Odpowiadając na wezwanie do złożenia wyjaśnień w sprawie beneficjent złożył korektę do wniosku o przyznanie płatności, gdzie zmniejszył powierzchnie realizacji pakietu do powierzchni 8, 82 ha oraz złożył oświadczenie, że działki ewidencyjne nr 174/1, 174/2 oraz 169/4 nabył od D. P. w lipcu 2007 r. W dniu 12 grudnia 2008 r. do beneficjenta wysłane zostało kolejne wezwanie do złożenia wyjaśnień. Przedmiotem wezwania było stwierdzenie zadeklarowania działek ewidencyjnych o numerach 169/1, 174/1, 174/2 we wniosku pomocowym przez więcej niż jednego beneficjenta. Beneficjentem, który przedmiotowe działki również zamieścił w składanym wniosku rolnośrodowiskowym na rok 2008 był Z. K. W oświadczeniu z dnia 22 grudnia 2008 r. G. K. stwierdził, że w dniu [...] lipca 2007 r. na podstawie umowy przeniesienia własności został właścicielem działek nr 169/1, 169/2, 169/4, 169/5, 169/6, 174/1,174/2 o łącznej powierzchni 10,08 ha. Ponadto stwierdził, że przedmiotowe działki nie są i nie były przez niego wydzierżawiane. Do przedmiotowego oświadczenia dołączona została kopia zawiadomienia o wpisie dokonanym do księgi wieczystej nr 344, gdzie wykazano działki ewidencyjne nr 169/1, 169/2, 169/4, 169/5, 169/6, 174/1,174/2 - łączna powierzchnia 10,08 ha, jako należące do G. K. Następnie w dniu 14 kwietnia 2009 r. beneficjent złożył kopię planu działalności rolnośrodowiskowej na lata 2008-2013., kopię decyzji nr [...] Burmistrza Miasta [...] dotyczącą możliwości usunięcia drzew rosnących na terenie nieruchomości rolnej nr 174/1 i 174/2, oraz oświadczenie K. K. dotyczące wykaszania TUZ na powierzchni działki ewidencyjnej nr 174/1, a także oświadczenie M. J. odnośnie wykonania wycinki drzew na terenie działki 174/1. Z. K. ustosunkowując się do wezwań organu informował, że działki 169/1, 174/1 oraz 174/2 stanowiły przedmiot ustnej umowy zawartej w 2005 r. pomiędzy nim a D. P. Dołączył przy tym oświadczenie T. K. z dnia 8 marca 2009 r. w którym zawarte jest twierdzenie świadka, że w latach ubiegłych na przedmiotowych działkach wycinał olchy i wierzby oraz sadził modrzewie na ich granicach, oraz oświadczenie R. K. z dnia 2 marca 2009 r., gdzie świadek poświadczył, iż wykaszał przedmiotowe działki w roku 2008 na zlecenie Z. K. W dniu [...] czerwca 2009 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w [...] decyzją nr [...] odmówił przyznania wnioskowanej płatności rolnośrodowiskowej oraz nałożył na G. K. trzyletnie sankcje ze względu na przedeklarowanie powierzchni zgłaszanej do płatności powyżej 50%. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w [...] decyzją z dnia [...] marca 2010 r. postanowił utrzymać w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że w wyniku przeprowadzonych czynności kontrolnych wystąpił konflikt kontroli krzyżowych w deklaracji poszczególnych działek ewidencyjnych deklarowanych w kilku wnioskach pomocowych. Organ odwoławczy wskazał również, iż w toku postępowania wyjaśniającego podejmowano wszelkie próby wyjaśnienia zaistniałej sytuacji m.in. poprzez gromadzenie dodatkowych argumentów stron, które miały wskazać prawdziwego użytkownika spornych działek. Wskazano, iż beneficjent przedstawił swoje stanowisko oraz wskazał dokumenty poświadczające własność działek ewidencyjnych będących przedmiotem wystąpienia błędu kontroli krzyżowej złożonych wniosków. Złożył nadto oświadczenie wskazujące, że jest właścicielem przedmiotowych gruntów, dodatkowo przedstawił decyzje nr [...] Burmistrza Miasta [...] z dnia [...] czerwca 2008r. dotyczącą możliwości usunięcia 254 drzew rosnących na terenie nieruchomości rolnej nr 174/1 i 174/2, a także kopie zawiadomienia o dokonaniu wpisu do księgi wieczystej nr 344 oraz oświadczenia świadków mające udowodnić prowadzenie przez niego na wskazanych działkach produkcji rolniczej. Ponadto w dniu 21 września 2009 r. G. K. dołączył do akt sprawy: oświadczenie S. D., oświadczenie M. G., oświadczenie E. S. z dnia 20 września 2009 r. oraz fakturę VAT nr [...], (w ocenie organu II instancji załączone dowody uznane zostały za niezwiązane ze sprawą). Wskazano, iż dokumenty zawierające fragment zapisu rejestru działalności rolnośrodowiskowej należącego do G. K. w zakresie realizacji działań na działkach ewidencyjnych 174/1, 174/2 169/1 wskazują, że pierwszy pokos działek beneficjent przeprowadził w dniu 18 lipca 2009 r. natomiast drugi pokos wykonał w dniach 25-28 września 2008 r. Organ podniósł przy tym, iż w dniu 9 lutego 2010 r. wpłynęła dokumentacja dotycząca realizacji na przedmiotowych działkach programu rolnośrodowiskowego przez drugą stronę tj. Z. K. W rejestrze działalności rolnośrodowiskowej należącym do Z. K. znajduje się zapis, że działki ewidencyjne nr 174/1 i 174/2 kosił w dniu 10 czerwca 2008 r., natomiast 169/1 w dniu 22 czerwca 2008 r. W toku postępowania organ wykorzystał także dowody przeprowadzone na potrzeby postępowania prowadzonego przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w [...] dot. płatności o które ubiegał się Z. K. Dokonując oceny zgłoszonych w toku postępowania dowodów organ odwoławczy uznał m.in., iż przedstawione zawiadomienie o wpisie do księgi wieczystej potwierdza wpis działek ewidencyjnych nr 169/1, 174/1 oraz 174/2, czym wskazuje na posiadanie prawa własności przez beneficjenta G. K. do przedmiotowych działek ewidencyjnych na dzień wystawienia zawiadomienia tj. 18.07.2007 r. Przedstawiona decyzja Burmistrza Miasta [...] z dnia [...] czerwca 2008 r., wskazuje natomiast na zobligowanie właściciela gruntów rolnych do usunięcia wskazanej liczby drzew porastających działki 174/1 i 174/2 oraz precyzuje warunki dokonania wycinki tychże drzew. Zdaniem organu II instancji przestawione dokumenty nie mogą jednoznacznie świadczyć o użytkowaniu przedmiotowych działek w 2008 r. przez G. K., gdyż mówią o posiadanych prawach własności oraz w drugim przypadku o zezwoleniu na dokonanie wycinki drzew na terenie wskazanej w decyzji działki, co nie jest traktowane jako forma produkcji rolniczej, a raczej zaprowadzenie porządku na działce. Przedstawione oświadczenie Pana J. wskazuje jedynie, że świadek w dniach 27 i 28 lutego 2009 r. pomagał prowadzić wycinkę drzew na działkach ewidencyjnych należących do beneficjenta, co nie potwierdza jednoznacznie, rolniczego użytkowania tej działki przez stronę. Odnosząc się natomiast do stanowiska drugiej strony dotyczącego spornych działek ewidencyjnych nr 169/1, 174/1 174/2 organ stwierdził, iż przedstawione przez Z. K. oświadczenia złożone przez T. K., a także R. K. wskazują na ich udział w pracach porządkowych polegających na usuwaniu drzew na działkach ewidencyjnych nr 169/1, 174/1, 174/2, a także na koszeniu wskazanych działek ewidencyjnych oraz wypasaniu na nich owiec należących do Z. K. Ponadto dodatkowy materiał dowodowy w postaci zeznań M. K. wskazuje, że to Z. K. w roku 2008 dokonał koszenia przedmiotowych działek. Także zeznania M. K. z dnia 8 września 2009 r. wskazują, że wykonywał on czynności zlecone przez Z. K. na przedmiotowych działkach. Podsumowując argumenty Z. K. wskazano, że przedstawione oświadczenia pracowników wykonujących usługi na jego rzecz wskazują wykonywanie czynności w pewnym zakresie niemających charakteru użytkowania rolniczego działek ewidencyjnych, chociaż przedstawione oświadczenia o wykonywaniu pokosów oraz zbierania siana ze wskazanych działek, a także wypas owiec, dają już świadectwo o wykonywaniu czynności mających charakter działalności rolniczej. Organ podkreślił, że w postępowaniu o przyznanie płatności z tytułu wspierania przedsięwzięć rolnosrodowiskowych organ nie rozstrzyga o tytule prawnym do gruntu a jedynie ustala fakt bezspornego posiadania przez wnioskodawcę gruntów i prowadzenia na nich działalności rolniczej. Dopiero, bowiem istnienie spokojnego posiadania gruntów rolnych po stronie skarżącej i faktycznego ich użytkowania daje organom podstawę do przyznania płatności z tytułu wspierania przedsięwzięć rolnosrodowiskowych co do spornych działek. Zdaniem organu w przedmiotowej sprawie nastąpiło wyłączenie z możliwości przyznania płatności do działek ewidencyjnych nr 169/1, 174/1 i 174/2 ze względu na wystąpienie konfliktu kontroli krzyżowej. Powołując się na treść art. 18 ust. 1 Ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2007 r. Nr 64, poz. 427), wyjaśniono, iż jeżeli warunkiem przyznania pomocy jest posiadanie gospodarstwa rolnego lub gruntu i pomoc jest przyznawana do powierzchni gruntu, a grunt ten stanowi przedmiot posiadania samoistnego i posiadania zależnego, pomoc przysługuje posiadaczowi zależnemu gruntu. Od powyższego rozstrzygnięcia G. K. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o uchylenie decyzji organów obu instancji orzekających w sprawie. Wyrokiem z dnia 14 stycznia 2011 r. wydanym w sprawie sygn. akt V SA/WA 1321/10 tut. Sąd uchylił decyzję organu odwoławczego oraz orzekł o kosztach postępowania. W uzasadnieniu w/w wyroku podkreślono m.in., że przyznawanie płatności rolnośrodowiskowych regulowane jest przepisami ustawy z dnia 7 marca 2007 r., o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2007 r. Nr 64, poz. 427 ze zm. Art. 18 ust. 1 cytowanej ustawy stanowi, iż jeżeli warunkiem przyznania pomocy jest posiadanie gospodarstwa rolnego lub gruntu i pomoc jest przyznawana do powierzchni gruntu, a grunt ten stanowi przedmiot posiadania samoistnego i posiadania zależnego, pomoc przysługuje posiadaczowi zależnemu gruntu. Dlatego też słusznie postępowanie w niniejszej sprawie koncentrowało się wokół ustalenia, kto posiadał działki nr 169/1, 174/1 i 174/2 w 2008 r. Jednak, w ocenie Sądu, organ pewne pojęcia związane z posiadaniem myli, a pewne aspekty tego pojęcia pomija. Podkreślono, że użyte pojęcie posiadania należy więc interpretować zgodnie z przepisami kodeksu cywilnego, z uwzględnieniem krajowych i wspólnotowych przepisów dotyczących płatności do gruntów rolnych. Istotą przedmiotowych płatności jest więc to, że są one przyznawane osobie, która rzeczywiście użytkuje grunty, tzn. decyduje, jakie rośliny uprawiać, jakich dokonywać zabiegów agrotechnicznych, zbiera plony, utrzymuje te grunty zgodnie z normami dobrej kultury rolnej. Taka sytuacja ma miejsce zarówno przy płatnościach bezpośrednich, jak i rolnośrodowiskowych. Ustawa nie uzależnia prawa do płatności od dobrej lub złej wiary posiadacza, jednak orzecznictwo podkreśla, że posiadanie gruntu rolnego musi mieć charakter trwały. Biorąc powyższe okoliczności pod uwagę Sąd uznał, iż organ nie wyjaśnił i nie uzasadnił dlaczego uznał, że posiadaczem działek nr 169/1, 174/1 i 174/2 w 2008 r. był Z. K. a nie G. K. Organ wprawdzie wskazuje na zapisy rejestru działań rolnośrodowiskowych prowadzonego przez Z. K., ale taki sam rejestr prowadził także skarżący i w tym rejestrze także znajdują się wpisy o wykonanych zabiegach na spornych działkach. Niejasne jest więc czemu zapisy Z. K. są bardziej wiarygodne od zapisów G. K. Poza tym organ pomija całkowicie, że zgodnie z zapisami w rejestrze skarżący wykonał także drugi pokos. Pomija też i uznaje za nieistotne inne okoliczności takie jak zakup sprzętu związanego z uprawą zakupionych gruntów, starania o zezwolenie na wycinkę drzew i przygotowania do przeprowadzenia tej wycinki. Wbrew twierdzeniom organu nie są to czynności bez znaczenia, ale świadczące o co najmniej animus posiadania przedmiotowych gruntów. Wykonanie drugiego pokosu może zaś świadczyć o tym, że po stronie Z. K. nie było trwałego posiadania, o którym wspomniano wyżej. Organ nie analizuje również wiarygodności zeznań świadków przedstawionych przez obu pretendentów do płatności, chociaż jego konkluzja odmawia wiarygodności dowodom przedstawionym przez skarżącego. A analiza taka jest niezbędna. Na przykład dlaczego wiarygodne są zeznania świadków, którzy twierdzą, że wykonywali w czerwcu pokos działek na zlecenie Z. K., a niewiarygodne tych, którzy twierdzili, że robili to samo w lipcu na zlecenie skarżącego. Za całkowicie niedopuszczalną uznano natomiast końcową konkluzję organu, że "w oparciu o przedstawiony materiał dowodowy w sprawie nie można jednoznacznie stwierdzić, że G. K. użytkował występujące w konflikcie kontroli krzyżowej działki ewidencyjne. W związku z powyższym nie można mówić o wyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego, co jest podstawowym obowiązkiem organu, skoro organ de facto uchyla się od stwierdzenia definitywnego – który z pretendujących rolników był faktycznym posiadaczem działek w 2008 r. Jednocześnie zalecono aby przy ponownym rozpoznaniu sprawy Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR ponownie przeanalizował zebrany w sprawie materiał dowodowy mając na uwadze opinie wyrażone uzasadnieniu wyroku tut. sądu. Postępowanie musi zakończyć się bowiem definitywnym stwierdzeniem który ze zgłaszających działki producentów rolnych posiadał je w 2008 r. (Organ w takiej sytuacji winien rozważyć celowość przeprowadzenia rozprawy administracyjnej i konfrontację w jej toku zeznań świadków oraz stron). Po wydaniu wyroku opisanego wyżej Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR ponownie rozpatrzył odwołanie G. K. i decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] utrzymał w mocy wydaną w I instancji decyzję z dnia [...] czerwca 2009 r. odmawiającą przyznanie płatności rolnośrodowiskowej z sankcjami wieloletnimi. W uzasadnieniu powtórnie wydanego rozstrzygnięcia organ odwoławczy podniósł m.in. następujące okoliczności faktyczne i prawne: Argument dotyczący wykonania przez G. K. drugiego pokosu we wrześniu nie wpływa na postać sprawy ze względu na fakt, iż realizacja programu rolnosrodowiskowego nie ma na celu dokonania jak największej liczby pokosów celem wykazania użytkowania danego gruntu, a wręcz odwrotnie realizacja pakietu utrzymanie łąk ekstensywnych polega na ograniczeniu użytkowania objętych programem łąk do minimum. Dlatego też analizując dokumentację sprawy należy uznać, że w roku 2008 łąki były koszone trzykrotnie w tym pierwszego pokosu w dniach 10 czerwca 2008 r. i 22 czerwca 2008 r. dokonał Pan K., a dwóch pozostałych w dniach 18 lipca 2008 r. i 25-28 września 2008 r. G. K. Mając na uwadze stwierdzenie Sądu dotyczące pominięcia przez organ uzasadnienia okoliczności takich jak zakup sprzętu oraz zezwolenie na wycinkę drzew a także przygotowania do wykonania wycinki stwierdzono, że zgodnie z oświadczeniem Pana S. przedmiotem zakupu była kosiarka do trawy oraz wóz do traktora ponadto beneficjent przedstawił dowód zakupu pilarki spalinowej. Przedstawione dowody nie dowodzą w żaden sposób, że przyczyniły się do realizacji przez stronę zobowiązania rolnośrodowiskowego. Natomiast pilarka spalinowa służy do wycinki drzew, co nie ma związku z użytkowaniem rolniczym działki. Również posiadanie wozu, o którym mowa w oświadczeniu nie dowodzi użytkowania działek przez G. K. Biorąc pod uwagę analizę zeznań świadków przedstawionych przez obie strony sporu stwierdzono, że organ wziął pod uwagę całość zgromadzonej dokumentacji dowodowej, w tym zeznania świadków zarówno ze strony G. K. jak i Z. K. Zeznania świadków takich jak M. K., M. O., D. B., M.G. jasno precyzują zakres czynności oraz działki, na których świadkowie wykonywali usługi na rzecz Z. K. Oświadczenie S. D. również potwierdza wykonanie przez niego koszenia działek nr 174/1 na zlecenie G. K., nie ma jednak informacji o realizacji zobowiązania na pozostałych działkach ponadto, zarówno oświadczenia świadków ze strony G. K. jak i prowadzony przez niego rejestr działalności rolnośrodowiskowej nie dają informacji na temat dokonanego zbioru siana. Natomiast oświadczenie M. J., K. K. oraz M. G. mówią o ogólnikach, które można stwierdzić również nie realizując programu rolnośrodowiskowego. Zdaniem organu II instancji nie ma więc podstawy, aby przyznawać płatność Panu K. dla spornych działek. Ustalenie użytkowania spornych działek zostało dokonane w oparciu o złożone oświadczenia świadków każdej ze stron oraz analizę zgromadzonej dokumentacji dowodowej w sprawie. Rozstrzygnięcie sprawy sprowadza się do odmowy uznania, że G. K. był posiadaczem spornych gruntów od marca 2008 r. Wskazano również, że Z. K. w latach poprzednich był użytkownikiem spornych działek oraz czerpał z nich pożytki, co potwierdzają świadkowie w złożonych zeznaniach. Również w roku 2008 dokonał koszenia spornych działek (w dniach 10 czerwca 2008 r. i 22 czerwca 2008 r.). Do tego czasu K. nie użytkował spornych działek. Użytkowanie spornych działek przez niego miało miejsce dopiero po zebraniu siana przez Z. K. Dlatego też w roku 2008 K. również użytkował sporne grunty, jednakże zdaniem organu faktycznym posiadaczem wymienionych gruntów został dopiero po wykonaniu zbioru siana przez Z. K. Podkreślono również, że rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 28 lutego 2008 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 34, poz. 200) reguluje termin rozpoczęcia realizacji zobowiązania rolnośrodowiskowego. Zgodnie z § 21 ust. 1 tego rozporządzenia Rolnik realizuje zobowiązanie rolnośrodowiskowe od dnia 1 marca roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie pierwszej płatności rolnośrodowiskowej. Z uwagi na dokonane ustalenia uznano, że K. nie realizował zobowiązania podjętego w roku 2008 od dnia 1 marca danego roku. Pierwsze czynności dotyczące działalności rolnośrodowiskowej, jakich dokonał w 2008 r. zostały wykonane w lipcu tego roku a przedmiotem niniejszego postępowania było wyłącznie ustalenie czy G. K. należy się przyznanie płatności rolnośrodowiskowej za rok 2008. Sąd zważył co następuje: W pierwszej kolejności podnieść należy, że dla postępowania prowadzonego powtórnie przez organ odwoławczy decydujące znaczenie miały poglądy wyrażone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w sprawie o sygn. akt V SA/WA 1321/10 zakończonej wyrokiem wydanym w dniu 14 stycznia 2011 r. Otóż w tejże sprawie Sąd uchylił decyzję organu II instancji utrzymującą w mocy rozstrzygnięcie Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w [...] którym odmówiono G. K. przyznania płatności rolnośrodowiskowej oraz nałożono trzyletnie sankcje ze względu na przedeklarowanie powierzchni zgłoszonej do płatności. W sprawie o której mowa Sąd uznał, iż organ nie wyjaśnił i nie uzasadnił dlaczego przyjęto, że posiadaniem działek zakwestionowanych w trakcie kontroli krzyżowej był Z. K. a nie G. K. Poddał wątpliwości również fakt trwałego posiadania spornych nieruchomości przez Z. K. Sąd podkreślił, iż organ nie dokonał analizy wiarygodności zeznań świadków zgłoszonych przez obu w/w, mimo tego jednak odmówił wiarygodności dowodom przedstawionym przez skarżącego. Za całkowicie niedopuszczalną uznał natomiast końcową konkluzję rozważań organu z której wynika, że w oparciu o zebrany w sprawie materiał dowodowy nie można jednoznacznie stwierdzić, że G. K. użytkował sporne działki ewidencyjne. W związku z powyższym Sąd zarzucił organowi, iż nie rozpatrzył on w sposób wyczerpujący materiału dowodowego oraz podkreślił, że postępowanie administracyjne prowadzone przez tenże organ musi zakończyć definitywnym stwierdzeniem, który ze zgłaszających działki producentów rolnych posiadał je w roku 2008. To o czym wyżej mowa ma istotne znaczenie ze względu na treść dwóch przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153 z 2002 r. poz. 1270 (dalej p.p.s.a.). Chodzi mianowicie o przepis art. 153 oraz art. 170 tejże ustawy. Pierwszy z nich stanowi, że ocena prawna i wskazania, co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiąże w sprawie ten sąd oraz organ którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Drugi z kolei wskazuje, iż orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i Sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Zdaniem Sądu rozpoznającego skargę na decyzję z dnia [...] sierpnia 2011 r. wydaną w następstwie uchylenie przez sąd decyzji wcześniejszej (z dnia [...] marca 2010 r.) sprawa nadal nie jest wyjaśniona w taki sposób, który pozwalałby na jej ostateczne rozstrzygnięcie w postępowaniu administracyjnym. Podkreślić trzeba także i to, że realizacja przez organ odwoławczy wytycznych zawartych w uzasadnieniu wyroku wydanego w sprawie o sygn. akt V SA/WA 1321/10 jest nie do przyjęcia. Zauważyć należy w szczególności, że organ wbrew sugestiom sądu nie przeprowadził rozprawy administracyjnej i nie skonfrontował w jej toku zeznań świadków oraz stron. Przy czym podnieść należy, że jeśli był zdania, iż takie czynności wykraczałyby poza możliwości przewidziane przez przepis art. 136 k.p.a. winien rozważyć konieczność zastosowania przepisu art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. a więc wydać rozstrzygnięcie kasatoryjne. Analiza treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji prowadzi do wniosku, iż organ oparł się w szczególności na dowodach, które były podstawą wydania wcześniejszej decyzji uchylonej następnie przez sąd. Chodzi zwłaszcza o zeznania świadków złożone w roku 2009 którzy nie zostali przesłuchani ponownie. Zdaniem sądu organ winien wykorzystać materiały znajdujące się z aktach sprawy zakończonej decyzją Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w [...] mocą której odmówiono przyznania płatności Z. K. (do działek o numerach 169/1, 174/1 i 174/2). Decyzja w/w. organu wskazuje na to, że posiadanie tychże działek przez Z. K. zostało zakwestionowane. Trudno, więc mówić (tak jak chce organ w sprawie niniejszej), że zarówno Z. K. jak i skarżący byli ich współposiadaczami w tym samym roku. Rozważania organu w tej kwestii nie są przekonujące nawet przy jego założeniu, że okresy posiadania (współposiadania) obejmowały tylko część 2008 r. W ocenie sądu przy określeniu stanu posiadania w/w. działek w roku 2008 pomocne może okazać się ustalenie, kto działki te posiadał w roku poprzednim. Należy zwrócić uwagę także i na to, że organ dezawuuje stwierdzenie sądu, iż zakup sprzętu związanego z uprawą zakupionych gruntów oraz starania o zezwolenie na wycinkę drzew jak i przygotowania do tej wycinki świadczą co najmniej o animus posiadania gruntu. Wbrew sugestiom sądu organ kategorycznie twierdzi, iż dowody potwierdzające powyższe okoliczności de facto nie miały znaczenia w sprawie albowiem nie potwierdziły, aby skarżący realizował zobowiązanie rolnośrodowiskowe. Takie twierdzenie organu jest jednak nieuprawnione zwłaszcza, że organ oparł się na dowodach przeprowadzonych wcześniej i de facto żadnych nowych dowodów nie przeprowadzał w tym zwłaszcza tych zalecanych przez sąd (rozprawa administracyjna i konfrontacja w jej toku zeznań świadków oraz stron). Rozpoznając sprawę ponownie organ weźmie pod uwagę powyższe uwarunkowania i dokona ponownie ustaleń faktycznych w zakresie określonym w uzasadnieniu wyroku wydanego w sprawie sygn. akt V SA/WA 1321/10. Powyższe oznacza, iż naruszenie w sprawie niniejszej przepisu art. 7 i 77 § 1 k.p.a. jest ewidentne. Zatem pozostałe zarzuty skargi wobec konieczności ustalenia przez organ stanu faktycznego tracą na zaznaczeniu (na obecnym etapie postępowania). Podstawą wyrok jest art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło