V SA/Wa 2204/15
PostanowienieWSA w Warszawie2015-10-02
Skład orzekający: Barbara Mleczko-Jabłońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca wykazała niemożność poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, uzasadniającą przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Sąd przyznał skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, uznając, że wykazała ona niemożność poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Uwzględniono niskie dochody skarżącej, koszty utrzymania gospodarstwa domowego, fakt zamieszkiwania w lokalu socjalnym oraz konieczność ponoszenia kosztów w wielu równoległych postępowaniach.Stan faktyczny
E. P. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej kary pieniężnej. Wnioskodawczyni wskazała na niskie dochody z prac dorywczych, brak majątku i konieczność ponoszenia wysokich kosztów utrzymania. Po wezwaniu do uzupełnienia informacji, pełnomocnik przedstawił szczegółowe dane dotyczące wydatków i dochodów, w tym alimentów na dziecko i dochodów konkubenta. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, jednak w wyniku sprzeciwu sprawa została ponownie rozpatrzona przez Sąd.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący - Sędzia WSA Barbara Mleczko-Jabłońska po rozpoznaniu w dniu 2 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi E. P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automacie poza kasynem gry postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
E. P. wystąpiła z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wskazała, iż gospodarstwo domowe prowadzi z córką, nie posiada nieruchomości, zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. W rubryce 10 wniosku wskazała, iż osiąga miesięczny dochód w wysokości 900 zł brutto z tytułu prac dorywczych. W uzasadnieniu podniosła, iż prowadzona przez nią działalność gospodarcza nie przynosi żadnych zysków, zaś przewlekła choroba kręgosłupa uniemożliwia jej podjęcie pracy fizycznej.
W związku z tym, że złożone oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącej, zarządzeniem z dnia 8 czerwca 2015 r. wezwano ją do udzielenia dodatkowych informacji oraz złożenia określonych dokumentów. Pismem z dnia 23 czerwca 2015r. pełnomocnik wnioskodawczyni wyjaśnił, że skarżąca zajmuje lokal socjalny, za który ponosi opłatę w wysokości 500 zł. Pozostałe wydatki wnioskodawczyni to: opłata za energię elektryczną – pomiędzy 400 a 600 zł, wyżywienie – 800 zł, ubrania – 300 zł, leczenie – od 200 do 300 zł miesięcznie. Pełnomocnik powtórzył, że jedynym źródłem utrzymania skarżącej są prace dorywcze, przy czym nie są to prace wykonywane z tytułu umowy cywilnoprawnej czy umowy o pracę, bowiem wnioskodawczyni nie zawarła żadnej umowy. Wskazał również, iż skarżąca otrzymuje alimenty na dziecko w wysokości 350 zł, natomiast nie korzysta z pomocy społecznej, pomocy rodziny ani osób trzecich. Skarżąca nie posiada majątku ruchomego o znacznej wartości, nie posiada również oszczędności pieniężnych ani rachunków bankowych. Do pisma załączył kopie zeznań podatkowych.
Postanowieniem z dnia 8 lipca 2015 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
W sprzeciwie złożonym na powyższe postanowienie pełnomocnik skarżącej wyjaśnił, że skarżąca prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z konkubentem, który zarabia około 2000 zł netto. Wskazał, że rodzina nie dysponuje środkami na instalację prądu w mieszkaniu, a ilość spraw prowadzonych przez skarżącą nie pozwala jej na poniesienie opłat sądowych bez uszczerbku dla sytuacji majątkowej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje;
Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a.") w wyniku wniesienia sprzeciwu postanowienie referendarza sądowego z dnia 11 czerwca 2015 r. straciło moc i sprawa podlega ponownemu rozpatrzeniu w całości.
Na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 p.p.s.a., Sąd może – na wniosek strony złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania – przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym.
Zgodnie z art. 245 § 3 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Stosownie do treści przepisu art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., może zostać ono przyznane osobie fizycznej w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Mając na uwadze powołane regulacje prawne, jak i stan faktyczny sprawy zasadne jest przyznanie skarżącej prawa pomocy, poprzez jej zwolnienie od kosztów sądowych, wykazała ona bowiem, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania dla siebie oraz rodziny.
Skarżąca wskazała, że wspólnie z małoletnią córką oraz konkubentem prowadzi gospodarstwo domowe. Wnioskodawczyni zamieszkuje w lokalu socjalnym i nie wykazała posiadania żadnego majątku. Oszacowane przez wnioskodawczynię miesięczne koszty utrzymania jej gospodarstwa domowego zamykają się kwotą ok. 2500 zł. Strona świadczy drobne usługi kosmetyczne, a jej córka otrzymuje alimenty, przy czym łączna wysokość powyższych przychodów wynosi ok 1.250 zł miesięcznie. Skarżąca korzysta z pomocy swojego konkubenta, który z prac dorywczych uzyskuje dochody na poziomie 2.000 zł. Uwzględniając powyższe i wysokość wpisu od skargi w przedmiotowej sprawie (720 zł) należało uznać, że skarżąca wykazała niemożność poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania, dlatego zasadne jest przyznanie jej prawa pomocy poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w sprawie. Sąd wziął pod uwagę również fakt, iż skarżąca zainicjowała kilkanaście postępowań sądowoadministracyjnych, w ramach których zobowiązana jest do ponoszenia kosztów.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 260 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło