V SA/Wa 2211/12

Referendarz sądowy Anna Nasiłowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 13 grudnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi J.W. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...]czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowa umorzenia należności przypadających agencjom płatniczym w ramach Wspólnej Polityki Rolnej postanawia: - zwolnić skarżącego od kosztów sądowych J.W., dalej "skarżący" wezwany do uiszczenia wpisu od skargi na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z [...]czerwca 2012 r. nr [...]wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Wnioskodawca wskazał, iż gospodarstwo domowe prowadzi wspólnie z żoną, utrzymują się ze świadczenia rentowego żony w wysokości 716,12 złotych. Posiada samochód V. P., rok produkcji 1992, którego wartość wynosi około 800 zł. Przedmiotów wartościowych skarżący nie posiada. Oświadczył, iż na podstawie umowy dożywocia korzystają wraz z żoną z dwóch pokoi oraz współkorzystają z kuchni i łazienki (około 30 m.kw.). Wskazał, że ponosi następujące wydatki: lekarstwa - 200 złotych miesięcznie, wywóz nieczystości – 50 złotych kwartalnie, energia elektryczna – około 200 zł co dwa miesiące, a ponadto spłaca kredyt zaciągnięty na zakup opału w wysokości 3.140 zł. Ponieważ oświadczenie zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okazało się niewystarczające do oceny stanu majątkowego skarżącego, wezwano go do udzielenia dodatkowych informacji oraz złożenia dodatkowych dokumentów. Odpowiadając na wezwanie skarżący nadesłał wyciąg z rachunku bankowego za okres od 1 września 2012 r. do 29 listopada 2012 r., zaświadczenie o zarejestrowaniu jako osoby bezrobotnej z [...]listopada 2012 r., kopię umowy kredytowej na zakup węgla z [...]października 2012 r. wraz z odcinkami spłaty kredytu oraz odcinki wpłat za energię elektryczną, wodę i wywóz nieczystości. Ponadto skarżący wyjaśnił, że nie posiada gospodarstwa rolnego, które w dniu 28 grudnia 2008r. umową za dożywocie w związku z zaprzestaniem działalności rolniczej przekazał synowi. Skarżący nie pracuje i jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku od [...] czerwca 2011 r. Z rzeczy ruchomych posiada samochód osobowy marki V. P., rocznik 1992. Samochód stanowi jedyny środek lokomocji, który skarżący wraz z żoną wykorzystują na dojazdy do ośrodka zdrowia, na badania lekarskie, aby zaopatrzyć się w bieżące artykuły służące do zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych w tym jedzenie i lekarstwa. Z tytułu posiadania pojazdu płaci składkę OC, która wynosi rocznie około 432 zł. Skarżący argumentował, że skromna renta żony nie wystarcza na zaspokojenie bieżących potrzeb. Mimo zobowiązania syna do udzielania pomocy w chorobie i wyżywieniu przy "wspólnym stole", małżonkowie sami zaopatrują się w jedzenie, lekarstwa, a także zapewniają opał w sezonie jesienno – wiosennym. Skarżący płaci też pozostałe opłaty eksploatacyjne wynikające z zajmowanego mieszkania. Skarżący zaciągnął kredyt na zakup węgla w kwocie 4.100 zł i miesięcznie spłaca ratę w kwocie 400,59 zł. Skarżący dodał, że jest osobą schorowaną, nie może podjąć nawet dodatkowej pracy, bo nie pozwala na to stan zdrowia (potężne zmiany zwyrodnieniowe-dyskopatyczne kręgosłupa z przewlekłym zespołem bólowym). Występujący ból w plecach, nogach, kolanach, dłoniach nasila się przy wykonywaniu nawet najdrobniejszej pracy i wysiłku. Zmiany zwyrodnieniowo - dyskopatyczne kręgosłupa oraz stawów kolanowych, powodują istotne ograniczenia w ruchomości kręgosłupa i skutkują patologicznymi objawami neurologicznymi. W związku z tym skarżący wspólnie z żoną przeznaczają znaczną część budżetu na zakup lekarstw. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje. Na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej powoływanej jako P.p.s.a, Sąd może - na wniosek strony - przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Stosownie do art. 258 § 1 czynności w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy mogą wykonywać referendarze sądowi. Zgodnie z art. 245 § 2 P.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Prawo pomocy w zakresie częściowym stosownie do art. 245 § 3 P.p.s.a. obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie pełnomocnika. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Sąd może natomiast zwolnić osobę fizyczną z części kosztów postępowania, jeśli wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Skarżący złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, a więc o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Zasadność wniosku skarżącego rozpatrzono w dwóch aspektach, tj. z jednej strony uwzględniono wysokość obciążeń finansowych, jakie będzie on zobowiązany ponieść w postępowaniu, z drugiej zaś strony jego możliwości finansowe. Rozpoznanie skargi przez Sąd zależy od uiszczenia wpisu w kwocie 200 zł. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną, zajmuje na podstawie umowy dożywocia dwa pokoje, kuchnię i łazienkę, podstawą utrzymania dwuosobowego gospodarstwa domowego jest renta żony skarżącego w wysokości 716 zł. Analiza podanych przez skarżącego okoliczności dokonana w związku z przepisami ustawy uzasadnia stwierdzenie, iż sytuacja materialna skarżącego jest trudna i stanowi pozytywną przesłankę do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Dokonując takiej oceny, kierowano się przede wszystkim tym, iż jak wynika z oświadczeń złożonych na formularzu PPF oraz w toku postępowania wyjaśniającego prowadzonego na podstawie art. 255 P.p.s.a. skarżący wraz z żoną jest zobowiązany pokrywać opłaty eksploatacyjne związane z utrzymaniem mieszkania, gdyż mieszkają sami i syn nie interesuje się ani kosztami utrzymania mieszkania jak i ich wyżywienia. Prawo pomocy jest instytucją przewidzianą dla osób znajdujących się w stanie ubóstwa, dla których poniesienie pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego nie jest możliwe. Skoro zatem wnioskodawca wraz z żoną utrzymują się jedynie z renty w wysokości 716 zł, są pozbawieni pomocy innych osób, a stan zdrowia uniemożliwia im podjęcie pracy to przeznaczenie nawet części dochodu na wydatki związane z kosztami sądowymi, może spowodować uszczerbek, o którym mowa w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 §1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji postanowienia.