V SA/Wa 2216/10

PostanowienieWSA w Warszawie2010-11-08

Skład orzekający: Referendarz sądowy Anna Michałowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która pomimo posiadania majątku (nieruchomości) nie uzyskuje dochodów i utrzymuje się wyłącznie z niskich zarobków małżonka, może zostać zwolniona od kosztów sądowych i otrzymać adwokata z urzędu w postępowaniu sądowoadministracyjnym?
Ratio decidendi
Osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, przyznaje się prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. Trudna sytuacja materialna, wynikająca z braku dochodów i utrzymywania się z niskich zarobków małżonka, nawet przy posiadaniu majątku w postaci nieruchomości, stanowi podstawę do przyznania prawa pomocy, zapewniając tym samym prawo do sądu.
Stan faktyczny
Skarżący J. Z. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu. W uzasadnieniu wskazał na chorobę, bezrobocie i utrzymywanie się z niskiej pensji żony, co uniemożliwia mu pokrycie kosztów sądowych i wynagrodzenia adwokata. Mimo posiadania nieruchomości, skarżący nie posiada oszczędności ani innych dochodów.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym, co obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Anna Michałowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 8 listopada 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi J. Z. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia ... lipca 2010 r. Nr ... w przedmiocie odmowy umorzenia należności pieniężnej z tytułu grzywny nałożonej mandatem karnym p o s t a n a w i a: przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym tj. 1. zwolnić od kosztów sądowych; 2. ustanowić adwokata z urzędu, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W. Skarżący wystąpił na urzędowym formularzu PPF z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wniosku oraz oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wskazał, iż jest osobą chorą i bezrobotną. Fakt, iż nie może podjąć żadnego zatrudnienia wynika z jego złego stanu zdrowia. Rodzina utrzymuje się tylko ze skromnej pensji żony (... zł), dlatego też często nie wystarcza mu na wykupienie wszystkich potrzebnych lekarstw. Tym bardziej nie stać go na opłacenie kosztów sądowych i wynajęcie adwokata. Skarżący prowadzi gospodarstwo domowe wraz z żoną i córką, z majątku posiada dom o pow. ...m² oraz mieszkanie ...m², jak również ... garaży o łącznej powierzchni użytkowej ... m², nie posiada natomiast żadnych przedmiotów wartościowych i oszczędności pieniężnych. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest - zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późniejszymi zmianami) - dalej ustawy p.p.s.a. - ponoszenie przez Strony kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy ze środków publicznych jest instytucją wyjątkową i następuje tylko w przypadkach określonych w cytowanej ustawie, po spełnieniu przez stronę określonych przesłanek. Przesłanki te są każdorazowo odnoszone do stanu majątkowego osoby ubiegającej się o przyznanie rzeczonego prawa. Treść i warunki przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym określa art. 245 §2 i art. 246 §1 pkt 1 ustawy p.p.s.a. W myśl art. 245 §2 ustawy p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie całkowitym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a, zostaje przyznane osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Na obecnym etapie postępowania na wysokość obciążeń finansowych, do poniesienia których wnioskujący byłby zobowiązany w niniejszej sprawie składają się wpis od skargi - 200 zł oraz ewentualnie wynagrodzenie dla profesjonalnego pełnomocnika. Mając powyższe na względzie oraz przedstawione we wniosku okoliczności należało uznać, iż sytuacja materialna skarżącego jest trudna i stanowi pozytywną przesłankę do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Skarżący pomimo posiadanego majątku (dom, mieszkanie i ... garaży), nie uzyskuje żadnych dochodów i pozostaje na wyłącznym utrzymaniu żony, której zarobki wystarczają wyłącznie na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych 3- osobowej rodziny. Skarżący nie posiada również oszczędności pieniężnych, które mógłby przeznaczyć na opłacenie kosztów postępowania oraz usług profesjonalnego pełnomocnika. Z tych względów oraz kierując się zapewnieniem skarżącemu prawa do sądu należało uznać, iż zarówno udział adwokata w sprawie jak i zwolnienie od kosztów sądowych jest uzasadnione. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło