V SA/Wa 2248/07
PostanowienieWSA w Warszawie2008-07-23
Skład orzekający: Mirosława Pindelska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony przez profesjonalnego pełnomocnika, który nie został podpisany przez osoby upoważnione do reprezentowania strony, może zostać pozostawiony bez rozpoznania bez ponownego wzywania do uzupełnienia braków formalnych, jeśli strona była już wzywana do uzupełnienia tych samych braków w poprzednim wniosku?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania. W przypadku ponownego złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy przez tego samego profesjonalnego pełnomocnika, który był już wzywany do uzupełnienia braków formalnych (podpisanie przez osoby upoważnione do reprezentowania strony) i nie uzupełnił ich, sąd nie ma obowiązku ponownego wzywania do uzupełnienia braków, zwłaszcza jeśli treść wniosków jest tożsama, a pełnomocnik znał konsekwencje braku uzupełnienia braków.Stan faktyczny
Skarżący Z. K. złożył skargę kasacyjną od decyzji Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Po odrzuceniu skargi, skarżący za pośrednictwem pełnomocnika złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy. Wniosek ten, podpisany jedynie przez pełnomocnika, został pozostawiony bez rozpoznania z powodu braków formalnych. Po ponownym wezwaniu do uiszczenia wpisu, skarżący złożył kolejny wniosek o prawo pomocy, również podpisany przez pełnomocnika. Sąd pozostawił ten wniosek bez rozpoznania, uznając, że braki formalne nie zostały uzupełnione, a strona była już wzywana do ich usunięcia.Rozstrzygnięcie
Pozostawiono wniosek bez rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia WSA - Mirosława Pindelska po rozpoznaniu w dniu 23 lipca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu na zarządzenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 czerwca 2008 r. w sprawie ze skargi Z. K. w W. na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia ... czerwca 2007 r. Nr ... w przedmiocie określenia kwoty dotacji przypadającej do zwrotu; postanawia: - pozostawić wniosek bez rozpoznania
Postanowieniem z dnia 27 września 2007r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę Z. K. w W. , zwanego dalej "Z.", na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 1 czerwca 2007 r.
W odpowiedzi na wezwanie Sądu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej skarżący za pośrednictwem profesjonalnego pełnomocnika wystąpił z wnioskiem na urzędowym formularzu PPPr z 21 grudnia 2007 r. (data nadania) o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych. Wniosek powyższy został podpisany przez profesjonalnego pełnomocnika.
Zarządzeniem z dnia 2 stycznia 2008r. wezwano pełnomocnika skarżącego do uzupełnienia braku formalnego wniosku o przyznanie prawa pomocy, poprzez podpisanie wniosku przez osoby upoważnione do reprezentowania skarżącego – w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Do wezwania załączono kserokopię nadesłanego wniosku o przyznanie prawa pomocy.
Wezwanie wraz z załączoną do niego kserokopią formularza PPPr zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącego w dniu 14 stycznia 2008 r. Do dnia dzisiejszego skarżący nie uzupełnił braku formalnego wniosku.
Zarządzeniem z dnia 7 kwietnia 2008r. pozostawiono wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania, gdyż mimo wezwania brak formalny w postaci złożenia podpisu przez osobę upoważnioną do reprezentowania Zamku nie został uzupełniony w zakreślonym terminie.
Następnie, w odpowiedzi na wezwanie Sądu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej, skarżący za pośrednictwem profesjonalnego pełnomocnika wystąpił z ponownym wnioskiem na urzędowym formularzu PPPr z 28 maja 2008 r. (data nadania) o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym tj. częściowego zwolnienia od kosztów sądowych. Wniosek powyższy ponownie został podpisany przez profesjonalnego pełnomocnika.
Zarządzeniem z dnia 6 czerwca 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie pozostawił bez rozpoznania wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy z uwagi na fakt, iż skarżąca była wzywana do uzupełnienia braku formalnego wniosku o przyznanie prawa pomocy przez podpisanie wniosku przez osoby upoważnione do jej reprezentacji oraz okoliczność, iż wniosek o przyznanie prawa pomocy został złożony ponownie przez profesjonalnego pełnomocnika skarżącej, który znał konsekwencje złożenia kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy przez osobę nieuprawnioną
Pismem z dnia 17 czerwca 2008 r. (data nadania pocztowego) pełnomocnik skarżącej wniósł sprzeciw od powyższego zarządzenia. W sprzeciwie skarżąca wskazała, iż brak jest przepisów, które dawałyby podstawę do odstąpienia od wezwania do usunięcia braku formalnego wniosku o przyznanie prawa pomocy i pozostawienia go bez rozpoznania uzależniając wezwanie od stanu wiedzy osoby składającej taki wniosek, co do konsekwencji złożenia wniosku obarczonego brakami formalnymi. Podkreślono, iż w sytuacji złożenia wniosku obarczonego brakami formalnymi Sąd winien był wezwać skarżącą do ich usunięcia w zakreślonym terminie. W ocenie skarżącej brak wezwania do usunięcia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy stanowił ujemną przesłankę do zastosowania art. 257 p.p.s.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Na wstępie zaznaczyć należy, iż zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a. – wniesienie sprzeciwu na postanowienie referendarza sądowego skutkuje tym, iż traci ono moc a wniosek skarżącej podlega ponownemu rozpatrzeniu.
W postępowaniu sądowoadministracyjnym zasadą jest, że strona wnosząca do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki obowiązana jest do uiszczenia kosztów sądowych. Zgodnie bowiem z art. 199 p.p.s.a. – strona ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie.
Prawo pomocy stanowi wyjątek od tej zasady i może zostać przyznane osobie fizycznej w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Literalna wykładnia omawianych regulacji nie pozostawia wątpliwości co do tego, iż inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki przemawiające za udzieleniem prawa pomocy ciąży na ubiegającej się o takie prawo stronie. Godzi się zatem przyjąć, iż wprowadzając wyjątek od ogólnej zasady partycypowania w kosztach sądowych, ustawodawca złożył obowiązek wykazania pozytywnych przesłanek na wnioskodawcę, zaś ocenę ich spełnienia pozostawił uznaniu sądu rozpoznającego wniosek.
Stosownie do treści art. 257 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania. Sąd rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy bada taki wniosek także pod względem formalnym, to jest spełnienia przez to pismo wszystkich wymogów formalnych stawianych przez przepisy prawa.
Mając na uwadze powyższe, Sąd przeanalizował wniosek złożony na urzędowym formularzu PPPr w dniu 28 maja 2008 r.
Na wstępie należy podkreślić, iż w przedmiotowej sprawie wniosek o przyznanie prawa pomocy winien być podpisany przez osoby upoważnione do reprezentowania Z. K. w W., a nie pełnomocnika skarżącego. Wymaga tu wskazania, iż wniosek o przyznanie prawa pomocy jest oświadczeniem wiedzy, a nie woli, a oświadczenia w nim zawarte składane są pod rygorem odpowiedzialności karnej za podanie nieprawdziwych danych lub zatajenie prawdy (art. 233 § 1 kodeksu karnego). W związku z tym, iż pełnomocnik nie jest odpowiedzialny za sprawy finansowe skarżącego i nie posiada wiedzy na ten temat (lub też posiada wiedzę, ale przekazaną przez osobę do tego upoważnioną), nie mógł złożyć oświadczeń i się pod nimi podpisać, dlatego też zasadne było wezwanie do uzupełnienia braku formalnego wniosku o przyznanie prawa pomocy złożonego w dniu 21 grudnia 2007 r. poprzez podpisanie przez osobę upoważnioną do reprezentowania skarżącego, tj. głównego księgowego i dyrektora.
W przedmiotowej sprawie odstąpiono od wezwania do uzupełnienia braku formalnego wniosku o przyznanie prawa pomocy złożonego w dniu 28 maja 2008 r., gdyż wniosek został złożony ponownie przez tego samego profesjonalnego pełnomocnika. Należy zauważyć, iż zarządzeniem z dnia 2 stycznia 2008 r. skarżąca była już wzywana do uzupełnienia braku formalnego poprzez podpisanie wniosku przez osoby upoważnione do reprezentowania skarżącego i tego braku nie uzupełniła, konsekwencją czego było pozostawienie wniosku bez rozpoznania. Pełnomocnik skarżącej od zarządzenia o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy nie złożył sprzeciwu.
W tej sytuacji wezwanie Sądu do uzupełnienia braku formalnego wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez podpisanie wniosku przez osoby upoważnione do reprezentowania skarżącego wydane na podstawie zarządzenia z dnia 2 stycznia 2008r. spełniało wymogi określone w art. 257 p.p.s.a. także wobec wniosku z dnia 28 maja 2008r. Sąd zajął takie stanowisko także z uwagi na fakt, iż treść wniosku o przyznanie prawa pomocy złożonego w dniu 21 grudnia 2007r. pokrywa się z treścią wniosku skarżącej z 28 maja 2008 r. Ponadto w ocenie Sądu profesjonalny pełnomocnik skarżącego znał konsekwencję ponownego złożenia wniosku przez osobę nieupoważnioną, o czym świadczy fakt doręczenia mu zarządzenia z dnia 7 kwietnia 2008r. o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy. W związku z tym nie istniała potrzeba ponownego wezwania do uzupełnienia braku formalnego wniosku o przyznanie prawa pomocy złożonego w dniu 28 maja 2008 r.
W związku z powyższym i na podstawie art. 257 w związku z art. 246 §2 pkt 2 p.p.s.a Sąd orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło