V SA/Wa 2248/11
PostanowienieWSA w Warszawie2011-12-14
Skład orzekający: Referendarz sądowy Anna Michałowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który utrzymuje się z renty i ponosi znaczne wydatki na leczenie i utrzymanie, może zostać częściowo zwolniony z kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnienie z kosztów sądowych, uznając, że trudna sytuacja materialna skarżącego, wynikająca z niskiego dochodu (renta) i wysokich wydatków na podstawowe potrzeby życiowe, uzasadnia takie rozstrzygnięcie. Ciężar dowodu wykazania przesłanek do przyznania prawa pomocy spoczywa na wnioskodawcy, a w tym przypadku skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania.Stan faktyczny
Skarżący W. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym dotyczącym zarzutów wobec postępowania egzekucyjnego. Skarżący wskazał, że utrzymuje się wyłącznie z renty, nie posiada majątku, a jego dochody są przeznaczane na podstawowe potrzeby życiowe, w tym opłaty za mieszkanie i leki. Sąd rozpoznał wniosek, biorąc pod uwagę stan majątkowy skarżącego.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Anna Michałowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 14 grudnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi W. S. na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia ... września 2011 r. Nr ... w przedmiocie uznania zarzutów dotyczących postępowania egzekucyjnego za nieuzasadnione postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych;
Skarżący wystąpił z wnioskiem - na urzędowym formularzu PPF - o zwolnienie z kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku wskazał, iż prowadzi sam gospodarstwo domowe, nie posiada żadnych nieruchomości, przedmiotów wartościowych ani oszczędności pieniężnych. Utrzymuje się ze świadczenia rentowego w kwocie ... zł netto. Skarżący jest schorowany i nie może podjąć żadnej pracy zarobkowej. Za użyczony pokój i media płaci miesięcznie ... zł, za lekarstwa – ... zł i czasami na prywatne wizyty lekarskie wydaje – ... zł.
Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje:
Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest – zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej ustawy p.p.s.a. - ponoszenie przez Strony kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy ze środków publicznych jest instytucją wyjątkową i następuje tylko w przypadkach określonych w cytowanej ustawie, po spełnieniu przez stronę określonych przesłanek. Przesłanki te są każdorazowo odnoszone do stanu majątkowego osoby ubiegającej się o przyznanie rzeczonego prawa.
W myśl art. 245 §1 ustawy p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Zgodnie z §3 powołanego przepisu prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego (...). Prawo pomocy w zakresie częściowym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a., zostaje przyznane osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Określenie "gdy osoba fizyczna wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez wnioskodawcę.
Oznacza to, że instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest stosowana w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Do takich osób zaliczyć można bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i pozwalają zaspokoić tylko ich podstawowe potrzeby życiowe.
Sytuacja materialna skarżącego jest trudna i uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w postaci zwolnienia od obciążającego go na obecnym etapie postępowania wpisu od skargi (w kwocie 100 zł), jak i od pozostałych mogących wystąpić w przyszłości kosztów sądowych. Złożone oświadczenia wskazują, iż skarżący prowadzi sam gospodarstwo domowe, a jego jedyny dochód stanowi świadczenie rentowe w wysokości ... zł, które jest w całości przeznaczane na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych Skarżącego.
W związku z powyższym na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy p.p.s.a. postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło