V SA/Wa 2255/07
PostanowienieWSA w Warszawie2008-05-27
Skład orzekający: Referendarz sądowy Anna Michałowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której jedynym źródłem utrzymania są świadczenia emerytalno-rentowe, może uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu w postępowaniu sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, której środki finansowe pochodzące ze świadczeń emerytalno-rentowych pozwalają jedynie na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych, a która nie jest w stanie ponieść kosztów profesjonalnej pomocy prawnej bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, powinna uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu. Instytucja prawa pomocy stanowi wyjątek od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez strony i powinna być stosowana w przypadkach trudnej sytuacji materialnej.Stan faktyczny
Skarżący Z. W. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu w sprawie dotyczącej odmowy umorzenia kwoty nienależnie pobranego świadczenia. Skarżący wskazał, że jego jedynym źródłem utrzymania są świadczenia rentowe i zasiłek przedemerytalny, a ponosi wysokie koszty utrzymania. Sąd rozpoznał wniosek, biorąc pod uwagę sytuację materialną skarżącego i koszty związane z zastępstwem profesjonalnego pełnomocnika.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym, tj. ustanowienia adwokata z urzędu, o którego wyznaczenie należy zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Anna Michałowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 27 maja 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi Z. W. na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia ... lipca 2007 r. Nr ... w przedmiocie odmowy umorzenia kwoty nienależnie pobranego świadczenia p o s t a n a w i a: - przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym, tj. ustanowienia adwokata z urzędu o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w ...;
Wyrokiem z 21 lutego 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego.
W dniu 16 kwietnia 2008 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) skarżący złożył wniosek o przydzielenie pełnomocnika z urzędu. Na wezwanie Sądu uzupełnił brak formalny wniosku poprzez złożenie go na urzędowym formularzu PPF. W uzasadnieniu wniosku, jak i w oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wskazał, iż we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje wraz z ... . Zamieszkują w domu o pow. ...m- , posiadają ponadto ..., a z ruchomości ... . ... posiadają ziemię o pow. ... ha i ...ha. Jedynym źródłem utrzymania rodziny są dochody ze świadczenia rentowego ... oraz zasiłku przedemerytalnego ... w łącznej wysokości ... zł. Ponoszą duże koszty na leki i utrzymanie gospodarstwa domowego.
Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje:
Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest - zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późniejszymi zmianami) - dalej ustawy p.p.s.a. - ponoszenie przez Strony kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Prawo pomocy stanowi wyjątek od tej zasady i może zostać przyznane osobie fizycznej w zakresie częściowym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a.). Instytucja prawa pomocy powinna być zatem stosowana w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Zgodnie z utrwaloną linią orzecznictwa do osób tych zaliczyć można bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia, bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko ich podstawowe potrzeby życiowe.
Zasadność wniosku skarżącego rozpatrzono w dwóch aspektach, tj. z jednej strony uwzględniono wysokość obciążeń finansowych, jakie będzie on zobowiązany ponieść w postępowaniu, z drugiej zaś strony jego możliwości finansowe.
Biorąc pod uwagę znajdujące się w aktach sprawy oświadczenie o stanie majątkowym i porównując je z obciążeniem wynikającym z zastępstwa profesjonalnego pełnomocnika należało uznać, iż w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do udzielenia skarżącemu prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.
Dokonując takiej oceny kierowano się tym, iż środki finansowe uzyskiwane ze świadczeń emerytalno-rentowych w kwocie ... zł pozwalają wyłącznie na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. W związku z powyższym skarżący nie jest w stanie ponieść, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, kosztów ewentualnej pomocy prawnej profesjonalnego pełnomocnika.
W związku z powyższym na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy p.p.s.a. postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło