V SA/Wa 227/15

WyrokWSA w Warszawie2015-07-16

Skład orzekający: Jarosław Stopczyński, Michał Sowiński, Tomasz Zawiślak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy naruszenie zasady konkurencyjności przy udzielaniu zamówień finansowanych ze środków unijnych, w sytuacji gdy organ administracji publicznej w poprzednich kontrolach odstąpił od stwierdzenia takich naruszeń, a następnie zastosował nowe wytyczne dotyczące kwalifikowania wydatków, może stanowić podstawę do żądania zwrotu dofinansowania?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organ administracji publicznej naruszył zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa (art. 8 k.p.a.). Organ nie może konsekwentnie stwierdzać braku naruszeń w poprzednich kontrolach, a następnie żądać zwrotu środków na podstawie zarzutów, z których się wycofał, ani stosować nowych wytycznych do oceny przeszłych zdarzeń. Brak jest podstaw do żądania zwrotu dofinansowania, jeśli nie stwierdzono naruszenia procedur obowiązujących w momencie wydatkowania środków.
Stan faktyczny
Spółka B. Sp. z o.o. otrzymała dofinansowanie na projekt szkoleniowy. Po kontrolach, organ I instancji początkowo uznał powiązania osobowo-kapitałowe z wykonawcami za potencjalne naruszenie zasady konkurencyjności, ale po zastrzeżeniach spółki odstąpił od tych stwierdzeń. Następnie, decyzją Ministra Infrastruktury i Rozwoju, spółka została zobowiązana do zwrotu dofinansowania z powodu naruszenia procedur, w tym zasady konkurencyjności, powołując się na powiązania z wykonawcami oraz nowe wytyczne. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie zasad k.p.a., brak uzasadnienia decyzji, niewłaściwe zastosowanie przepisów o finansach publicznych i rozporządzeń UE.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju oraz zasądził od Ministra na rzecz B. Sp. z o.o. zwrot kosztów postępowania sądowego, stwierdzając jednocześnie, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński (spr.), Sędzia WSA - Michał Sowiński, Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak, Protokolant specjalista - Marcin Wacławek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 lipca 2015 r. sprawy ze skargi B. Spółki z o.o. w W. na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu dofinansowania ze środków unijnych; 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Ministra Infrastruktury i Rozwoju na rzecz B. Spółki z o.o. w W. kwotę 10 745 zł (słownie: dziesięć tysięcy siedemset czterdzieści pięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; 3. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Po rozpatrzeniu odwołania B. Sp. z o.o. w W., Minister Infrastruktury i Rozwoju decyzją z dnia [...] października 2014 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję [...] Jednostki Wdrażania Programów Unijnych z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] zobowiązującą skarżącą do zwrotu dofinansowania projektu w wysokości 352 857,24 zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków do dnia zapłaty. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym: W dniu [...] września 2010 r. została zawarta pomiędzy B. Sp. z o.o. a Województwem [...] umowa o dofinansowanie projektu pn. "[...]" (nr [...]). Celem realizowanego w okresie od [...] października 2010 r. do [...] marca 2013 r. projektu było podniesienie i dostosowanie kwalifikacji 2000 pracujących osób dorosłych w wieku 45+ do potrzeb rynku pracy województwa [...], poprzez objęcie ich szkoleniami z zakresu obsługi komputera i korzystania z Internetu do końca sierpnia 2012 r. W dniach [...]-[...] oraz [...]-[...] lipca 2013 r. przeprowadzono kontrolę na miejscu realizacji projektu, a następnie wezwano skarżącą do zwrotu środków uznanych za niekwalifikowalne. W związku z brakiem zwrotu tych środków organ I instancji wszczął z urzędu postępowanie administracyjne. Decyzją z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] [...] Jednostka Wdrażania Programów Unijnych zobowiązała skarżącą spółkę do zwrotu dofinansowania projektu w wysokości 352 857,24 zł wraz z odsetkami. Po rozpatrzeniu odwołania skarżącej Minister Infrastruktury i Rozwoju, wskazaną powyżej decyzją, utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Uzasadniając wydanie rozstrzygnięcie organ odwoławczy stwierdził, że zgodnie ze szczegółowym budżetem projektu, w ramach realizacji zadań pn. "Szkolenia" oraz "Monitoring i ewaluacja projektu" skarżąca zaplanowała poniesienie następujących wydatków: 1) Szkolenie [...]: a) wynajem sali szkoleniowej (543 037,83 zł), b) przerwa kawowa dla uczestników i trenera (93 200,00 zł), c) wynagrodzenie trenera (391 399,95 zł), 2) Monitoring i ewaluacja projektu - zakup usług w zakresie ewaluacji (22 183,00 zł). W odniesieniu do wynajmu sal szkoleniowych w dniu [...] października skarżąca wysłała zapytanie ofertowe do trzech potencjalnych wykonawców oraz upubliczniła je na tablicy ogłoszeń i na stronie internetowej. Jedynym kryterium wyboru najkorzystniejszej oferty była cena. Skarżąca otrzymała dwie oferty, a za najkorzystniejszą uznano ofertę B.(2), z którą w dniu [...] listopada 2010 r. zawarto umowę najmu. Minister Finansów zwrócił uwagę, że zgodnie z odpisem z Krajowego Rejestru Sądowego z dnia [...] grudnia 2013 r. dla podmiotu B.(2) Sp. z o.o., w okresie od [...] maja 2002 r. do dnia [...] marca 2012 r., prezesem zarządu tego podmiotu był W.O., który jednocześnie pełnił funkcję prezesa zarządu B. Sp. z o.o. Ponadto, W.O. posiadał w tym czasie mniejszościowy pakiet udziałów w B.(2) Sp. z o.o. (30%). Wydatki, jakie poniósł beneficjent na wynajem sal szkoleniowych wyniosły 483 269,44 zł. W ramach wydatku na usługę cateringu skarżąca w dniu [...] marca 2011 r, wysłała zapytanie ofertowe do trzech potencjalnych wykonawców oraz upubliczniła je na tablicy ogłoszeń i na stronie internetowej. Przedmiotem zamówienia było dostarczenie oraz zapewnienie poczęstunku podczas przerw kawowych dla uczestników szkoleń, zaś kryterium oceny ofert stanowiła cena. Beneficjent otrzymał cztery oferty, a za najkorzystniejszą uznano ofertę C. Sp. z o.o., z którą w dniu [...] kwietnia 2011 r. zawarto umowę zlecenia na usługę cateringową. Minister ustali, że w dniu zawierania ww. umowy W.O. pełnił funkcję Prezesa Zarządu B. Sp. z o.o. i jednocześnie był Prezesem Zarządu C. Sp. z o.o. (w której posiadał pakiet 95% udziałów). Wydatki, jakie skarżąca poniosła na usługę cateringową wyniosły 90 772,66 zł. W ocenie organu II instancji poprzez wybór ofert B.(2) Sp. z o.o. oraz C. Sp. z o.o., a zatem podmiotów powiązanych ze skarżącą osobowo i kapitałowo, skarżąca naruszyła zasadę konkurencyjnego trybu udzielania zamówień finansowanych ze środków unijnych, tj. naruszyła art. 52 (1) i (2) Rozporządzenia Rady (WE, EURATOM) nr 1605/2002 z dnia 25 czerwca 2002 r. w sprawie rozporządzenia finansowego mającego zastosowanie do budżetu ogólnego Wspólnot Europejskich, § 31 umowy o dofinansowanie projektu oraz zapisy podrozdziału 3.1 - Podstawowe zasady kwalifikowania wydatków pkt 1 lit. g) Wytycznych w zakresie zgodności ponoszonych wydatków z przepisami prawa wspólnotowego. W ramach wydatku na wynagrodzenia trenerów w dniu [...] lutego 2011 r. beneficjent wysłał zapytanie ofertowe do trzech potencjalnych wykonawców zamówienia oraz upublicznił zapytanie ofertowe za pośrednictwem swojej strony internetowej i na tablicy ogłoszeń w swojej siedzibie. Przedmiotem zamówienia były szkolenia z zakresu obsługi komputera. Do składania ofert zostały zaproszone tylko osoby fizyczne. Kryterium oceny ofert stanowiła cena. Na przedstawione zapytanie ofertowe nie wpłynęła żadna oferta, wobec czego beneficjent dokonał wyłonienia trenerów szkoleń w trybie "z wolnej ręki". Wydatki jakie poniósł beneficjent na zaangażowanie trenerów wyniosły 248 999,95 zł. Zdaniem Ministra powyższe zapytanie ofertowe w sposób wyraźny dyskryminowało podmioty inne niż osoby fizyczne i nie miało uzasadnienia w prowadzonym postępowaniu na wybór trenerów szkoleń. Zmówienie dotyczyło bowiem 200 grup szkoleniowych na łączną liczbę 8000 godzin zajęć, a usługa miała być zrealizowana do [...] sierpnia 2012 r. Organ uważa, że ograniczenie możliwości składania ofert tylko przez osoby fizyczne i brak możliwości składania ofert częściowych wpłynęły na niewielkie zainteresowanie ofertą. Gdyby do zamówienia zostały dopuszczone inne podmioty niż osoby fizyczne, wynik postępowania mógłby być inny. Na rynku szkoleń istnieje wiele firm specjalizujących się w szkoleniach komputerowych i jednocześnie dysponujących większą liczbą trenerów. W związku z nieotrzymaniem oferty, która spełniałaby kryterium cenowe przewidziane dla tego zadania, skarżąca wyłoniła trenerów z wolnej ręki. czyli poza procedurą zasady konkurencyjności. Tym samym, w ocenie Ministra, skarżąca naruszyła pkt 2 Podrozdziału 3.1.3 Wytycznych przy realizacji tego zamówienia. Zawężając krąg potencjalnych wykonawców do osób fizycznych i nie dając możliwości składania ofert częściowych nie zapewniła równego traktowania wykonawców i nie zachowała uczciwej konkurencji. W ramach wydatku na realizację zadania "Monitoring i ewaluacja projektu" w dniu [...] października 2010 r. skarżąca zawarła umowę z C. Sp. z o.o., której przedmiotem było przeprowadzenie badań ewaluacyjnych projektu do [...] sierpnia 2012 r. Aneksami nr 1 z dnia [...] sierpnia 2012 r. i nr 2 z dnia [...] grudnia 2012 r. termin realizacji został ostatecznie przedłużony do dnia [...] marca 2013 r., a zwiększeniu uległa także wartość wynagrodzenia. Skarżąca wyjaśniła, że kwota wynagrodzenia wzrosła proporcjonalnie do wydłużenia realizacji, bowiem liczba uczestników wzrosła z 2000 osób do 2165 osób, natomiast wynagrodzenie wzrosło z 16 830,00 brutto zł do 22 185,00 zł brutto. Organ odwoławczy uznał, że wydatek na monitoring i ewaluację narusza podrodz. 3.1 pkt 1 lit. b Wytycznych, którego treść stanowi, że "wszystkie wydatki w ramach PO KL, są kwalifikowalne o ile łącznie spełniają następujące warunki: są racjonalne i efektywne tj. nie są zawyżone w stosunku do cen i stawek rynkowych oraz spełniają wymogi efektywnego zarządzania finansami (relacja nakład/rezultat)". Minister podkreślił, iż wartość wynagrodzenia wykonawcy wzrosła o 31,82 % a wzrost ilości uczestników projektu wyniósł 8,25 %, natomiast zgodnie z zawartą umową na usługę ewaluacji projektu, wartość wynagrodzenia była uzależniona od ilości uczestników projektu. Według organu odwoławczego przedmiotowy wydatek nie był niezbędny do osiągnięcia celu projektu, a więc był również sprzeczny z zapisami podrozd. 3.1 pkt 1 lit. a Wytycznych, a różnica pomiędzy kwotą poniesioną 22 185,00 zł a kwotą faktycznie należną 18 218,47 zł, tj. uwzględniającą procentowy wzrost liczby uczestników, wynosząca 3 966,53 zł została uznana za niekwalifikowalną. Podsumowując uzasadnienie swojego rozstrzygnięcia Minister stwierdził, iż naruszenie Wytycznych stanowi naruszenie procedur obowiązujących przy wykorzystaniu środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej, o których mowa w art. 184 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (j.t.: Dz.U. z 2013 r., poz. 885 ze zm.), dalej "u.f.p.". Spełniona została zatem dyspozycja normy z art. 207 u.f.p. zgodnie z którą "w przypadku, gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich są wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184, podlegają zwrotowi przez beneficjenta wraz z odsetkami jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, w terminie 14 od dnia doręczenia decyzji". W skardze na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] października 2014 r. skarżąca wniosku o uchylenie tej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji [...] Jednostki Wdrażania Programów Unijnych w W. i zarzuciła organom naruszenie: 1. art. 6 oraz art. 8 ustawy z dnia 14 czerwca 1060 r. (j.t.: Dz.U. z 2013 r., poz. 267), dalej "k.p.a.", w związku z Zasadami kontroli w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki polegające na rażącym naruszeniu tzw. zasady pogłębiania zaufania obywateli, co wiąże się z podejmowaniem odmiennych działań przez organy w sprawie skarżącej spółki, w związku z prowadzoną uprzednio kontrolą w trakcie realizacji Projektu, dotyczących tego samego rodzaju zagadnień tj. powiązań osobowych i kapitałowych pomiędzy beneficjentem a podmiotami świadczącymi usługi, przy tym samym stanie faktycznym i prawnym, w ramach której to kontroli odstąpiono od uznania, że powiązania stanowią naruszenie przepisów i procedur, podczas gdy przy trzeciej kontroli, prowadzonej już po zakończeniu projektu, właśnie ta okoliczność - tj. udzielenie zamówienia podmiotowi powiązanemu osobowo i kapitałowo z beneficjentem - stała się podstawą do uznania, że środki wydatkowane na najem sal szkoleniowych oraz usługę cateringu są wydatkowane niezgodnie z procedurami. 2. art. 11 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. polegające na braku należytego uzasadnienia decyzji, w szczególności w zakresie wskazania i wyjaśnienia stronie postępowania, dlaczego organy odstąpiły od korzystnego dla skarżącej stanowiska oraz dlaczego skarżąca spółka jest odmiennie traktowana przez ten sam organ, reprezentowany przez tych samych pracowników, w tej samej sytuacji faktycznej i prawnej tylko przy trzeciej kontroli realizowanej już po zakończeniu realizowania projektu, jak również poprzez brak należytego wyjaśnienia, w jaki sposób postępowanie skarżącej spółki polegające na udzieleniu zamówienia podmiotom powiązanym osobowo i kapitałowo spowodowało szkodę w budżecie ogólnym w sytuacji gdy wartość udzielonych zamówień była tańsza niż wartość usług oferowanych przez konkurencję. 3. art. 184 ust. 1 w zw. z art. 207 ust. 1 pkt. 2 u.f.p. poprzez zastosowanie wyżej wymienionych przepisów i zobowiązanie skarżącej do zwrotu części dotacji i środków przeznaczonych na realizację programu finansowanego z udziałem środków europejskich, w sytuacji gdy w świetle okoliczności sprawy brak jest podstaw do stwierdzenia wystąpienia wskazanej w przepisie art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p. przesłanki wykorzystania dotacji i środków z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 u.f.p., ponieważ żadne obowiązujące w dniu wydatkowania środków przepisy nie ustanawiały zakazu zamawiania usług od podmiotów powiązanych osobowo i kapitałowo. 4. art. 2 pkt 7 w zw. z art. 98 ust. 1 i ust. 2 Rozporządzenia Rady (WE) 1083/2006 z dnia 14 lipca 2006 r. ustanawiające przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylające rozporządzenie (WE) nr 1260/1999 poprzez zastosowanie korekt finansowych, pomimo niestwierdzenia wszystkich przesłanek "nieprawidłowości" określonych w tym przepisie, w szczególności przesłanki spowodowania lub możliwości spowodowania finansowania nieuzasadnionego wydatku z budżetu ogólnego, co w efekcie miałoby prowadzić do szkody w wydatkowaniu środków unijnych. 5. art. 52(1) i (2) rozporządzenia Rady (WE, EURATOM) nr 1605/2002 z dnia 25 czerwca 2002 roku w sprawie rozporządzenia finansowego mającego zastosowanie do budżetu ogólnego Wspólnot Europejskich poprzez powoływanie treści tego aktu prawnego w uzasadnieniu decyzji, co tym samym sugeruje, iż akt ten stanowi ramy prawne rozstrzygnięcia, jak również sugeruje, iż Skarżąca spółka zobowiązana była do przestrzegania zapisów tego Rozporządzenia, w sytuacji gdy adresatem tego Rozporządzenia są instytucje Unii Europejskiej oraz Państwa Członkowskie nie zaś indywidualne podmioty. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z przepisem art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, z zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej czy celowościowej. Ponadto, stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) dalej "p.p.s.a.", Sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd zatem bierze z urzędu pod uwagę wszelkie naruszenia prawa proceduralnego i materialnego niezależnie od treści podnoszonych w skardze zarzutów. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dotyczącego podstawę do wznowienia postepowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Przedmiotem rozważań w niniejszej sprawie jest kwestia czy organy prawidłowo przyjęły, że skarżąca wykorzystała środki przeznaczone na realizację projektu "[...]" z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 u.f.p., poprzez niezachowanie przy wydatkowaniu środków zasady konkurencyjności określonej w umowie o dofinansowanie Projektu nr [...] z dnia [...] września 2010 r. oraz Wytycznych Ministra Infrastruktury i Rozwoju w zakresie kwalifikowania wydatków w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki. Minister Infrastruktury i Rozwoju przychylił się do twierdzenia organu I instancji, iż stwierdzone w toku postępowania powiązania kapitałowo-osobowe pomiędzy skarżącą a spółkami B.(2) Sp. z o.o. oraz C. Sp. z o.o. - wykonawcami usług wynajmu sali szkoleniowej oraz monitoringu i ewaluacji w Projekcie, niejako automatycznie skutkowały naruszeniem zasady konkurencyjności określonej w umowie o dofinansowanie, a tym samym naruszeniem procedury, o której mowa w art. 184 u.f.p. Stosownie do treści art. 207 ust. 9 po bezskutecznym upływie terminu wyznaczonego do zwrotu środków uznanych za niekwalifikowalne organ pełniący funkcję instytucji zarządzającej lub instytucji pośredniczącej wydaje decyzję określającą kwotę przypadającą do zwrotu i termin, od którego nalicza się odsetki, oraz sposób zwrotu środków. Do postępowania administracyjnego zmierzającego do wydania wskazanej decyzji mają zastosowanie przepisy k.p.a., w tym w szczególności opisane w rozdziale 2 tej ustawy zasady ogólne. Zasadą taką jest sformułowana w art. 8 k.p.a. zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa, mająca swoje źródło w art. 2 Konstytucji RP. Tradycyjnie przyjmuje się, iż naruszenie tej zasady ma miejsce w przypadku zmienności poglądów prawnych wyrażonych w decyzjach organów administracji w odniesieniu do tego samego adresata, wydanych na tle takich samych stanów faktycznych, ze wskazaniem tej samej podstawy prawnej decyzji i bez bliższego uzasadnienia takiej zmiany (por. orzeczenia NSA: z dnia 20 czerwca 1985 r., sygn. akt SA/Gd 478/85, z dnia 8 kwietnia 1998 r., sygn. akt I SA/Łd 652/97 – dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl). Przekładając treść zasady pogłębiania zaufania obywateli do państwa na grunt rozpoznawanej sprawy Sąd stwierdził, iż skarżący słusznie zarzuca organowi naruszenie art. 184 ust. 1 i art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p. w zw. z art. 8 k.p.a. [...] Jednostka Wdrażania Programów Unijnych przeprowadziła 4 kontrole realizacji projektu "[...]" i w toku żadnej z nich nie stwierdziła naruszeń zarzucanych spółce w swojej decyzji z dnia [...] lipca 2014 r., utrzymanej następnie w mocy zaskarżoną decyzją Ministra Infrastruktury i Rozwoju. W Informacji pokontrolnej [...] z dnia [...] lipca 2011 r. organ I instancji stwierdził, że usługę wynajmu sal szkoleniowych powierzono podmiotom powiązanym osobowo i kapitałowo, co w ocenie tego organu mogło stanowić naruszenie zasady konkurencyjności, do której przestrzegania zobowiązany był beneficjent. Jednakże w wyniku złożonych przez skarżącą zastrzeżeń MJWPU przychyliła się do stanowiska strony zaprezentowanego w tych zastrzeżeniach i odstąpiła od stwierdzonych nieprawidłowości (Informacją pokontrolną [...] z dnia [...].08.2011 r.). Należy zauważyć, iż kontrola realizacji projektu nie ma na celu jedynie umożliwienie instytucji zarządzającej lub instytucji pośredniczącej dokonania oceny, czy dofinansowany projekt realizowany jest w sposób prawidłowy, z zachowaniem wiążących beneficjenta przepisów prawnych, umowy o dofinansowanie oraz Wytycznych. Kontrola, zwłaszcza ta przeprowadzana w trakcie realizacji projektu, udostępnienie beneficjentowi Informacji pokontrolnej, umożliwienie mu składania zastrzeżeń, a następnie korekta Informacji w wyniku uznania zastrzeżeń za uzasadnione, pełnią również istotną funkcję informacyjną dla strony. Konsekwentne stwierdzenie naruszeń daje beneficjentowi szansę na podjęcie odpowiednich środków naprawczych i jest pierwszym ostrzeżeniem przed mogącymi mieć miejsce negatywnymi konsekwencjami w przypadku braku podjęcia takich działań. Przesądzenie o braku naruszeń utwierdza beneficjenta w przekonaniu, iż może on realizować projekt w sposób taki jak dotychczas. Sąd podkreśla, iż w demokratycznym państwie prawnym organ administracji publicznej nie może zrzucać stronie naruszeń, następnie odstąpić od swojego stanowiska dając skarżącej sygnał, iż podejmowane przez nią działania są prawidłowe, po czym żądać zwrotu dofinasowania w oparciu o zarzuty z których się wycofał. Tą niekonsekwencję i sprzeczność w działaniach organu I instancji winien zauważyć organ odwoławczy, czego jednak nie uczynił przychylając się do stanowiska MJWPU i utrzymując w mocy w całości jej rozstrzygnięcie. Tym samym należy zgodzić się ze twierdzeniem skarżącej, że gdyby nie uzyskała korzystnego dla siebie stanowiska to nie realizowałby Projektu w takiej formie i takim kształcie jak przed kontrolą, a także miała możliwość konwalidowania źle dokonanych wyborów firm powiązanych poprzez przeprowadzenie postępowań zamówieniowych od nowa i ponowny wybór podmiotów nawet w trakcie realizacji projektu. W ocenie Sądu za nieuzasadnione uznać również należy powoływanie się przez organy na zmodyfikowane Wytyczne w zakresie kwalifikowania wydatków w ramach PO KL, które jednoznacznie wykluczają możliwość ubiegania się o zamówienie przez podmioty będące powiązano osobowo lub kapitałowo z beneficjentem. Bezpodstawne w świetle obowiązującej w państwie prawa zasady niedziałania prawa wstecz jest dokonywanie wykładni przepisów czy innych regulacji (takich jak np. Wytyczne) mających zastosowanie do oceny prawnej określonego, przeszłego stanu faktycznego, w świetle regulacji nowych, wprowadzonych w życie po zajściu zdarzeń będących przedmiotem tej oceny. Rację należy przyznać stronie skarżącej, że organ nie może interpretować nowych zapisów na jej niekorzyść, gdyż na gruncie dotychczas obowiązujących regulacji nie było zakazu zlecenia zadań podmiotom powiązanym. Powiązania finasowo-osobowe mogą budzić wątpliwości czy została zachowana zasada konkurencyjności, jednak spółka nie może ponosić negatywnych konsekwencji z powodu wątpliwości organów administracji, które pojawiły się w toku stosowania Wytycznych i interpretacji umowy o dofinansowanie projektu. W toku ponownego rozpoznania sprawy organ ponownie rozważy, czy strona skarżąca naruszyła procedury o jakich mowa w art. 207 ust. 1 u.f.p. Zgodnie z tym przepisem wydatki związane z realizacją programów finansowanych ze środków o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 i 3 są dokonywane zgodnie z procedurami określonymi w umowie międzynarodowej lub innymi procedurami obowiązującymi przy ich wykorzystaniu. Tylko bowiem w przypadku naruszenia procedur o jakich mowa w powyższym przepisie organ będzie miał podstawy do wydania decyzji określającej kwotę przypadającą do zwrotu na podstawie art. 207 ust. 9 omawianej ustawy o finansach publicznych. Organ odwoławczy weźmie także pod uwagę treść Informacji pokontrolnych sporządzonych ze wszystkich czterech kontroli realizacji projektu "[...]" mając na względzie zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa z art. 8 k.p.a. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach sądowych orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 p.p.s.a. O pkt 3 sentencji wyroku orzeczono na podstawie art. 152 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło