V SA/Wa 2320/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Mirosława Pindelska, Sędzia WSA - Anna Falkiewicz-Kluj, Sędzia WSA - Izabella Janson (spr.), Protokolant spec. - Mariusz Dzierzęcki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 marca 2015 r. sprawy ze skargi W. – J.S., C.S., S.S. Spółka jawna z siedzibą w W. na rozstrzygnięcie zawarte w piśmie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków z budżetu Unii Europejskiej; oddala skargę. Rozstrzygnięciem zawartym w piśmie z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] wydanym w następstwie wniosku [...]– [...], [...], [...] Spółka jawna o przyznanie pomocy w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa odmówiła przyznania pomocy z uwagi na zaistnienie okoliczności określonych w § 18 ust. 5 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 lipca 2008 roku w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 139, poz. 883, z późn. zm.). W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia wskazano, że Wnioskodawca, pomimo wezwania do złożenia uzupełnień, nie usunął w terminie (do dnia [...] lutego 2014 r.) następujących braków: 1. nie wypełniono wymaganych pól wniosku o przyznanie pomocy, tj. punktu 18.4, w którym należało wpisać sumę poszczególnych wartości kosztów kwalifikowanych realizowanej inwestycji, 2. oświadczenie Wnioskodawcy o posiadaniu statusu mikroprzedsiębiorcy zawiera niespójne dane w zakresie określonego przez Wnioskodawcę typu i statusu przedsiębiorstwa, 3. brak kompletu co najmniej 3 poprawnych zapytań skierowanych do różnych dostawców lub wykonawców oraz co najmniej 3 poprawnych ofert stanowiących odpowiedź na zapytania wraz z uzasadnieniem wyboru oferty dotyczących nabycia wagi samochodowej najazdowej wyniesionej, 4. brak poprawnego ostatecznego pozwolenia na budowę wagi samochodowej w wersji zagłębionej wraz z projektem budowlanym stanowiącym integralną część pozwolenia na budowę. Jednocześnie organ wskazał, że Wnioskodawca ubiega się o pomoc na realizację dwóch operacji dotyczących tego samego projektu i tej samej lokalizacji, a obie operacje są od siebie zależne. Dostarczone wyjaśnienia nie wykluczyły natomiast występowania konfliktu lokalizacyjnego. Brak jest zatem możliwości udzielenia pomocy jednemu Wnioskodawcy na wykonanie dwóch operacji wydzielonych sztucznie, co prowadzi do uzyskania korzyści sprzecznych z celami systemu wsparcia. Wyżej opisane rozstrzygnięcie Wnioskodawca zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze zarzucił zaskarżonemu rozstrzygnięciu naruszenie art. 21 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich z dnia 7 marca 2007 r. (Dz.U. Nr 64, poz. 427) tj. z dnia 2 listopada 2012 r. (Dz.U. z 2013 r. poz 173) (zwana dalej: ustawą), poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na dokonaniu oceny wniosku z naruszeniem zasady praworządności, w szczególności oparcie oceny na dowolnych, ogólnikowych argumentach, nieodnoszących się do przedmiotowej sprawy. Skarżący nie zgodził się z dokonaną przez organ oceną wniosku, a argumenty zawarte w zaskarżonym piśmie uznał za bezpodstawne wskazując, że: - organ w żadnym ze skierowanych do niego pism nie zgłaszał zastrzeżeń co do prawidłowości wypełnienia pkt 18.4 wniosku, - nie jest prawdą jakoby oświadczenie Skarżącego o posiadaniu statusu mikroprzedsiębiorcy zawierało niespójne dane w zakresie typu i statusu przedsiębiorstwa, ponieważ Skarżący wypełnił oświadczenie w odniesieniu do przedsiębiorstw: Wnioskodawcy i firm uznanych za przedsiębiorstwa partnerskie lub powiązane, oraz wpisał dane dotyczące Wnioskodawcy jak i przedsiębiorstw partnerskich i powiązanych, - przedłożył komplet co najmniej 3 poprawnych zapytań oraz co najmniej 3 poprawnych ofert stanowiących odpowiedź na zapytania wraz z uzasadnieniem wyboru ofert dotyczących nabycia wagi samochodowej najazdowej wyniesionej, której zakup planowany był w przedmiotowym projekcie, - nie dokonał sztucznego podziału realizacji operacji, bowiem inwestycje objęte wnioskiem o dofinansowanie zaplanowane były w różnym przedziale czasowym i związane były z potrzebami Spółki. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Następnie, w piśmie procesowym z dnia [...] września 2014 r. - stanowiącym rozpatrzenie złożonego przez Skarżącego wezwania do usunięcia naruszenia prawa- organ powtórzył argumentację zawartą w zaskarżonym rozstrzygnięciu, w zakresie dotyczącym: - nieprawidłowości w zakresie pkt 18.4 wniosku o przyznanie pomocy, - nieprawidłowości w zakresie oświadczenia Wnioskodawcy o posiadanym statusie mikroprzedsiębiorcy, - braku spójności pomiędzy przeprowadzonym postępowaniem ofertowym na zakup wagi samochodowej, a posiadanym pozwoleniem na budowę, wskazując jednocześnie, że te właśnie przesłanki odmowy przyznania pomocy zostały podtrzymane w wyniku rozpatrzenia złożonego wezwania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Rozpoznawana sprawa dotyczy wniosku Skarżącego o przyznanie pomocy w ramach działania 3.12 "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" rozpatrywanego przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na podstawie ustawy z dnia 7 marca 2007 roku o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64, poz. 427 ze zm.) oraz przepisów rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 lipca 2008 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U. Nr 139, poz. 883 ze zm.). Zgodnie z przepisami Rozporządzenia pomoc w ramach przedmiotowego działania jest przyznawana na wniosek. Proces wyłaniania projektu do finansowania ma charakter sformalizowany i podlega ściśle określonym regułom i aby projekt został poddany ocenie merytorycznej, wniosek musi spełniać wymogi formalne. Stosownie do § 18 ust. 3 w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw": "Jeżeli wniosek o przyznanie pomocy zawiera inne niż określone w ust. 1 i 2 nieprawidłowości lub braki, Agencja wzywa wnioskodawcę w formie pisemnej, do ich usunięcia w terminie 21 dni od dnia doręczenia". Przepis § 18 ust. 4 pkt 2 ww. rozporządzenia stanowi, iż "Jeżeli wnioskodawca, pomimo wezwania do usunięcia nieprawidłowości lub braków, o których mowa w ust. 3 : usunął w terminie nie wszystkie nieprawidłowości lub braki, Agencja wzywa wnioskodawcę, w formie pisemnej, do usunięcia pozostałych nieprawidłowości lub braków w terminie 21 dni od dnia doręczenia wezwania". W myśl § 18 ust. 5 przedmiotowego Rozporządzenia: "Jeżeli wnioskodawca pomimo wezwania do usunięcia pozostałych nieprawidłowości lub braków nie usunął ich w terminie, pomocy nie przyznaje się, o czym Agencja informuje wnioskodawcę, w formie pisemnej, podając przyczyny nieprzyznania pomocy." Podkreślenia wymaga fakt, iż przygotowana i powszechnie dostępna na stronach internetowych Agencji Instrukcja wypełniania wniosku o przyznanie pomocy ma na celu ułatwienie wnioskodawcom prawidłowe wypełnianie dokumentów aplikacyjnych. Określa ona wymagania w zakresie składanych dokumentów dotyczących prowadzonego postępowania w sprawie przyznania pomocy. Należy zaznaczyć, iż składając wniosek o przyznanie pomocy wnioskodawca powinien posiadać wiedzę dotyczącą przepisów prawnych mających zastosowanie w procesie przyznawania pomocy, jak również wymagań opracowania dokumentacji aplikacyjnej. Jednocześnie wnioskodawca przystępujący do Programu jest zobligowany do stosowania się do zapisów tejże instrukcji jak również do wezwania Agencji celem złożenia informacji niezbędnych do dokonania oceny wniosku pod kątem spełnienia przesłanek do udzielenia pomocy. Wnioskodawca winien wykazać, iż spełnia warunki przyznania pomocy oraz winien odpowiedzieć na uzasadnione wezwania do wyjaśnienia określonych wątpliwości. Istotne jest także, że zgodnie z mającymi zastosowanie w sprawie przepisami art. 21 ust. 3 w zw. z art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. i wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich w udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich, strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Wnioskodawcy ubiegając się o wsparcie finansowe ze środków publicznych winni dochować należytej staranności w uzyskaniu i przedłożeniu właściwych dokumentów niezbędnych do oceny spełniania lub nie kryteriów przyznania pomocy ponosząc odpowiedzialność za ich poprawność zgodnie z określonymi przez organ wymaganiami. Przechodząc na grunt przedmiotowej sprawy uznać należy, iż kwestionowane skargą rozstrzygnięcie jest prawidłowe. Z akt administracyjnych przedmiotowej sprawy wynika bowiem, że Skarżący nie uzupełnił w złożonym wniosku kolumny "koszty kwalifikowalne operacji (w zł bez VAT)". Wobec powyższego organ wezwał Wnioskodawcę do usunięcia ww. uchybienia (pkt 1 pisma [...] z dnia [...].08.2013 r.), które zostało przez Skarżącego usunięte (k. 254). Dlatego też w kolejnym piśmie, tj. [...] z dnia [...].01.2014 r. (k. 1075-1086) Agencja nie wzywała do poprawienia pkt 18.4 wniosku o przyznanie pomocy. W piśmie tym wskazano natomiast na inne jego braki oraz nieprawidłowości. W odpowiedzi na pismo z [...].01.2014 r. Skarżący złożył jednakże cały poprawiony formularz wniosku o przyznanie pomocy. We wniosku tym w pkt 18.4 nie wypełniona została kolumna "koszty kwalifikowalne operacji (w zł bez VAT)" (k. 1099). Mając na uwadze, iż przepisy przewidują wyłącznie możliwość dwukrotnego wezwania do usunięcia braków oraz nieprawidłowości wniosku o przyznanie pomocy. Agencja nie mogła kolejny raz wezwać Skarżącego do usunięcia tego uchybienia, a tym samym zobowiązana była do odmowy przyznania pomocy. Następnie, odnosząc się do kwestii nieprawidłowości w zakresie oświadczenia wnioskodawcy o posiadanym statusie mikroprzedsiębiorcy, wskazać należy, że składając wniosek o przyznanie pomocy, Skarżący nie załączył do niego oświadczenia o posiadanym statusie mikroprzedsiębiorcy. Agencja wezwała Skarżącego do złożenia tego oświadczenia (pkt 2 pisma [...] z dnia [...].08.2013 r.). W ramach uzupełnień Skarżący złożył brakujący dokument (k. 267-268). Jednakże jego weryfikacja wykazała, iż dokument ten został błędnie wypełniony. Pismem [...] z dnia [...].01.2014 r. Skarżący wezwany został do poprawienia złożonego oświadczenia. Skarżący poprawił złożone oświadczenie (k. 1111-1112), jednakże ono również zawierało nieprawidłowości. Wobec powyższego Agencja nie mogła kolejny raz wezwać Skarżącego do poprawienia złożonego oświadczenia, a tym samym zobowiązana była do odmowy przyznania pomocy. W tym miejscu wyjaśnić należy, że w pierwszej części złożonego oświadczenia Skarżący wskazał, że jest przedsiębiorstwem partnerskim i powiązanym. W drugiej zaś wskazał, że jest przedsiębiorstwem powiązanym z Firmą Handlowo-Usługową "[...]" [...] oraz z "[...] s.c. [...]. W pierwszej części zaznaczył że posiada udziały w wysokości 27 %, natomiast zatrudnienie w tym przedsiębiorstwie wynosiło 14,71 etatu w 2011 r. i 15,55 etatu w 2012 r. Natomiast w drugiej części oświadczenia wskazał, że posiada udziały w wysokości 49%, zaś zatrudnienie w przeliczeniu na pełne etaty w 2011 i 2012 r. wynosiło 0. Wobec powyższego należy zgodzić się z oceną organu, że wskazane powyżej przedsiębiorstwa są przedsiębiorstwami partnerskimi, a nie powiązanymi. W przypadku zaś Firmy Handlowo-Usługowej "[...]" - [...] udziały wskazane zostały w wysokości 24%. Przy takiej wysokości udziałów oznacza to, iż przedsiębiorstwo Skarżącego jest samodzielne względem Firmy Handlowo-Usługowej "[...] - [...], a nie przedsiębiorstwem partnerskim. Nie przekroczony został bowiem próg 25%. Jeżeli natomiast – jak słusznie zauważył organ - Skarżący w złożonym oświadczeniu prawidłowo określił rodzaj powiązań, tj. jako przedsiębiorstwo powiązane z Firmą Handlowo-Usługową "[...]" [...] i z "[...] s.c. [...] oraz jako partnerskie z Firmą Handlowo-Usługową "[...]" - [...], a błędnie wskazał jedynie procentową wartość udziałów to stwierdzić należy, iż nie posiadał statusu mikroprzedsiębiorstwa, zatem nie był uprawniony do uzyskania wsparcia w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw". W związku z powyższym w zaskarżonym rozstrzygnięciu słusznie oceniono oświadczenie Skarżącego jako wewnętrznie sprzeczne, bowiem zawarte w nim informacje wykluczają się. Nie można zatem uznać złożonego oświadczenia za prawidłowe. Jednocześnie, mając na uwadze, że Skarżący wskazał w skardze, że Firma Handlowo-Usługowa "[...] [...] została uznana za przedsiębiorstwo partnerskie, zaś Firma Handlowo-Usługowa "[...]" - [...] za przedsiębiorstwo samodzielne zaznaczyć należy, że twierdzenia te są w istocie sprzeczne z dokumentami znajdującymi się w aktach administracyjnych sprawy (k. 1111-1112), gdzie wprost wskazano, że jedno z nich jest przedsiębiorstwem powiązanym, drugie zaś partnerskim. Odnośnie braku spójności pomiędzy przeprowadzonym postępowaniem ofertowym na zakup wagi samochodowej, a posiadanym przez Skarżącego pozwoleniem na budowę, również należy przyznać rację organowi. Pozwolenie na budowę dotyczy wagi samochodowej najazdowej, wyniesionej (k. 1202) i jest spójne ze złożonym projektem budowlanym (k. 1203-1290) zaś postępowanie ofertowe dotyczyło wagi zagłębionej. Jak wyjaśnił organ, waga ta jest całkowicie innym wariantem wagi. Zatem postępowanie ofertowe nie było spójne z pozwoleniem na budowę oraz projektem budowlanym. Jednocześnie należy zwrócić uwagę, że do skargi Skarżący załączył postanowienie Starostwa Powiatowego w [...]. Przedmiotem postanowienia jest sprostowanie oczywistej pomyłki zawartej w decyzji z dnia [...].03.2012 r. nr [...] dotyczącej udzielenia pozwolenia na budowę, które winno wskazywać wagę samochodową najazdową zagłębioną. Odnosząc się do powyższego stwierdzić należy, iż wydając rozstrzygnięcie o odmowie przyznania pomocy Agencja uwzględniała stan faktyczny istniejący na dzień wydania rozstrzygnięcia, tj. [...].04.2014 r. natomiast decyzja dotycząca pozwolenia na budowę sprostowana została w dniu [...].07.2014 r. Mając na uwadze powyższe uchybienia wskazać należy, że Skarżący został poinformowany przez organ o konsekwencjach braku złożenia poprawnych dokumentów - w drugim wezwaniu o uzupełnienie braków, czyli piśmie [...] Oddział Regionalny ARiMR zawarł pouczenie, iż "W przypadku braku Uzupełnienia/złożenia poprawnych dokumentów/złożenia wyjaśnień w ww. terminie nastąpi Odmowa przyznania pomocy" (k. 1078 akt adm.) Wnioskodawca ubiegając się o wsparcie finansowe ze środków publicznych musi dochować należytej staranności w uzyskiwaniu i przedłożeniu właściwych dokumentów, niezbędnych do oceny spełniania kryteriów przyznawania pomocy oraz zachowania terminu na dokonanie określonych czynności. W kontekście uchybień i braków we wniosku wskazać należy stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w wyroku z dnia 23 października 2012 r., sygn. akt V SA/Wa II GSK 1405/11, iż w przypadku, gdy chociaż jeden z braków pomimo otrzymania ponownego wezwania do ich usunięcia nie został przez wnioskodawcę usunięty, stanowi to podstawę do odmowy przyznania pomocy. Mając powyższe na uwadze, w ocenie Sądu ARiMR w oparciu o prawidłowo zastosowany § 18 ust. 5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 17 lipca 2008 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" objętego PROW na lata 2007-2013 zasadnie odmówił skarżącemu przyznania pomocy finansowej, stąd na zasadzie art. 151 p.p.s.a. skargę należało oddalić.