V SA/Wa 2321/16

PostanowienieWSA w Warszawie2016-10-07

Skład orzekający: Krystyna Madalińska-Urbaniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pismo Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej odrzucające wniosek o dofinansowanie przedsięwzięcia, udzielane w formie umowy cywilnoprawnej, stanowi akt lub czynność podlegającą kontroli sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Pismo Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej odrzucające wniosek o dofinansowanie, które jest udzielane w formie umowy cywilnoprawnej, nie stanowi decyzji administracyjnej ani innej czynności podlegającej kontroli sądu administracyjnego. Działania NFOŚiGW w zakresie udzielania dofinansowania mają charakter cywilnoprawny, a nie administracyjnoprawny, co wyklucza możliwość zaskarżenia ich do sądu administracyjnego.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę na rozstrzygnięcie Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW) z dnia [...] marca 2016 r. o odrzuceniu wniosku spółki z o.o. o dofinansowanie przedsięwzięcia. Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym. Skarżąca spółka wniosła o kontrolę prawną rozstrzygnięcia NFOŚiGW.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę oraz zwrócono wpis sądowy od skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący – sędzia WSA Krystyna Madalińska-Urbaniak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 7 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym skargi [...] na rozstrzygnięcie Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej z dnia [...] marca 2016 r. znak [...] w przedmiocie odrzucenia wniosku o dofinasowanie przedsięwzięcia postanawia: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić [...] wpis sądowy od skargi w wysokości 200 zł (dwustu złotych), ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wpisany do rejestru opłat sądowych pod poz. [...], w dniu [...] lipca 2016 r. Zaskarżonym do Sądu rozstrzygnięciem z dnia [...] marca 2016 r. znak [...] Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej odrzucił wniosek [...] sp. z o.o. w [...] nr [...] o dofinansowanie przedsięwzięcia pn. ,, [...]" Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. , poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem legalności. Ponadto zgodnie z art. 3 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 tekst jednolity) zwana dalej ,,p.p.s.a" - sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje m. in. orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, z późn. zm.) oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Natomiast zgodnie § 3 Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Należy stwierdzić, iż skarga do sądu administracyjnego przysługuje na akt lub czynność gdy podjęty jest on w sprawie indywidualnej, skierowany jest do oznaczonego podmiotu administrowanego, dotyczy uprawnienia lub obowiązku tego podmiotu, samo zaś uprawnienie lub obowiązek, którego akt (czynność) dotyczy, jest określony w przepisie prawa powszechnie obowiązującego (por. postanowienie NSA z 16 września 2004 r., sygn. OSK 247/04, Lex nr 125767). W niniejszej sprawie przedmiotem zaskarżenia jest rozstrzygnięcie Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej z dnia [...] marca 2016 r. znak: [...] w przedmiocie odrzucenia wniosku o dofinasowanie. W związku z powyższym, w pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że NFOŚiGW działa jako państwowa osoba prawna na podstawie przepisów ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2016 r. poz. 613 ze zm.), zwanej dalej "p.o.ś." i jako instytucja ochrony środowiska nie został zakwalifikowany przez ustawodawcę do katalogu organów ochrony środowiska, o których mowa w art. 376 ustawy p.o.ś. Przedmiotem statutowej działalności NFOŚiGW jest finansowanie przedsięwzięć i zadań z zakresu ochrony środowiska i gospodarki wodnej, w szczególności w formie dotacji i pożyczek z przychodów wskazanych w przepisach ustawy p.o.ś. oraz w przepisach ustaw szczególnych. Zgodnie zaś z art. 411 ust. 8 ustawy p.o.ś. NFOŚiGW udziela dotacji oraz pożyczek w formie umowy cywilnoprawnej. W tym miejscu wskazać należy na wyrok NSA z dnia 13 maja 2010 r. sygn. akt II OSK 861/10, w którym zaznaczono, że skoro art. 411 ust. 8 p.o.ś. stanowi, iż dotacji i pożyczek udziela się na podstawie umów cywilnoprawnych, to należy przyjąć, że przepis ten jednocześnie wyklucza podejmowanie decyzji w tym zakresie. Skoro zatem działanie podmiotu ma charakter umowy cywilnoprawnej, to zawarcie tej umowy oraz czynności negocjacyjne poprzedzające zawarcie takiej umowy nie są czynnościami z zakresu administracji publicznej (postanowienie NSA z dnia 21 lutego 1997 r. I SA 264/97). Wobec powyższego, wydane w przedmiotowej sprawie pismo NFOŚiGW o odrzuceniu wniosku o dofinansowanie przedsięwzięcia nie stanowi decyzji. Informacja ta nie stanowi też innego aktu, który mógłby być przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Z samego bowiem faktu, że Narodowy Fundusz wykonuje zadania publiczne i dysponuje środkami publicznymi nie wynika jeszcze, że są to zadania z zakresu administracji publicznej, nie wszystkie zadania z zakresu tradycyjnie pojmowanej administracji publicznej muszą być wykonywane w formach władczych (decyzja, postanowienie), gdyż dopuszcza się w tym zakresie także formy cywilnoprawne (umowa) (v. NSA z dnia 5 marca 2010 r. sygn. akt II OSK 390/09). Zaskarżona informacja nie jest też czynnością dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Uprawnienie do otrzymania dofinansowania nie wynika bowiem wprost z przepisów prawa. Powstaje ono na skutek rozstrzygnięcia NFOŚiGW podjętego po uwzględnieniu przesłanek, o których mowa w regulaminie konkursu. Ponadto treść ww. regulaminu również wskazuje, że czynności wykonywane na jego podstawie mają charakter cywilnoprawny. Podkreślenia wymaga, że czynności poprzedzające zawarcie umowy nie statuują zobowiązania Funduszu, a nadto nie są rozstrzygnięciem władczym – mają natomiast na celu ustalenie warunków dofinansowania. Jednocześnie wyjaśnić należy, że powołane w skardze orzeczenie NSA, tj. postanowienie z dnia 26 czerwca 2013 r. (sygn. akt II GSK 749/13), w których Sąd uznał że możliwa jest skarga do sądu administracyjnego, wydane zostały w odmiennym stanie faktycznym i prawnym. Postanowienie dotyczy procedury udzielenia dofinansowania ze środków zgromadzonych na Rachunku klimatycznym, określonej w ustawie z dnia 17 lipca 2009 r. o systemie zarzadzania emisjami gazów cieplarnianych i innych substancji (Dz.U. nr 130,poz. 1070 ze zm .) oraz w przepisach Regulaminu konkursu wydanych na podstawie delegacji zawartej w art. 29 ust.3 tej ustawy. W powyższych przepisach ustawodawca przewidział mechanizm prawny zakładający, że rozstrzygnięcie organu administracji / ministra właściwego ds. środowiska / stanowi przesłankę zawarcia umowy cywilnoprawnej. Procedura poprzedzająca zawarcie umowy kończy się wydaniem decyzji administracyjnej , podlegającej kontroli sądu administracyjnego, co wyraźnie jest wskazane w przepisie prawa materialnego tj. art. 31 ust.2 ustawy o systemie zarządzania emisjami gazów cieplarnianych i innych substancji, wyżej powołanej. W niniejszej sprawie sytuacja jest odmienna. Przede wszystkim procedura naboru nie przewiduje decyzji Ministra przy przyznaniu dofinansowania i nie ma odmiennej regulacji prawa materialnego, niż określona w ustawie "poś". Mając zatem na uwadze okoliczności niniejszej sprawy, tj. cywilnoprawny charakter działań NFOŚiGW oraz gospodarowanie środkami publicznymi wyłącznie w sferze cywilnoprawnej oraz fakt, że podejmowane przez Fundusz czynności nie są czynnościami z zakresu administracji publicznej, stwierdzić należy, że zaskarżone pismo o odrzuceniu wniosku o dofinansowanie przedsięwzięcia nie podlega kontroli sądowoadministracyjnej. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a. odrzucił skargę. O kosztach orzekł na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 ww. ustawy

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło