V SA/Wa 2358/20

PostanowienieWSA w Warszawie2021-05-14

Skład orzekający: Sędzia Bożena Zwolenik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku zmiany przepisów dotyczących właściwości sądu administracyjnego w trakcie toczącego się postępowania, sąd właściwy do rozpoznania sprawy powinien ulec zmianie, jeśli przepisy szczególne stanowią inaczej niż zasada perpetuatio fori?
Ratio decidendi
Sąd stwierdził swoją niewłaściwość do rozpoznania sprawy, ponieważ w trakcie postępowania nastąpiła zmiana przepisów rozporządzenia dotyczącego właściwości sądów administracyjnych. Nowe przepisy, wprowadzające wyjątek od zasady perpetuatio fori, przekazały rozpoznawanie spraw dotyczących zwolnienia z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek do sądu właściwego ze względu na miejsce zamieszkania lub siedzibę strony skarżącej, co skutkowało koniecznością przekazania sprawy do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu.
Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającą zwolnienia z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek za maj 2020 r. Skarga została wniesiona w okresie, gdy właściwość sądu była ustalana według siedziby organu. Następnie weszło w życie rozporządzenie zmieniające zasady właściwości, przekazujące sprawy tego typu do sądu właściwego ze względu na miejsce zamieszkania strony skarżącej. Sąd warszawski stwierdził swoją niewłaściwość i przekazał sprawę do rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu.
Rozstrzygnięcie
Stwierdzono niewłaściwość Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i przekazano sprawę według właściwości Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia Bożena Zwolenik po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. T. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] października 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwolnienia z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek za maj 2020 postanawia: stwierdzić swą niewłaściwość i przekazać sprawę według właściwości Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu. P. T. (dalej: "strona skarżąca") zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z [...] października 2020 r. Zaskarżona decyzja została wydana wskutek wniosku strony skarżącej o zwolnienie z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek, o którym mowa w art. 31zo ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 1842, ze zm.), dalej ustawa COVID-19. Skarga została złożona do tut. Sądu na podstawie art. 13 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej: "p.p.s.a."), jako że siedzibą ZUS jest miasto stołeczne Warszawa, a zatem tut. Sąd był właściwy wg siedziby organu. Nie miał zaś zastosowania do przedmiotowej sprawy § 1 pkt 2 rozporządzenia Prezydenta RP z dnia 22 lutego 2017 r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz.U. poz. 367 ze zm.), dalej: "rozporządzenie ws. Właściwości". Na mocy ww. przepisu rozpoznawanie spraw z zakresu działania Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych zostało przekazane wojewódzkim sądom administracyjnym, na których obszarze właściwości strona skarżąca zamieszkuje lub ma siedzibę, jednak odnosi się ono wyłącznie do zamkniętego katalogu spraw, nieobejmującego przedmiotu niniejszej sprawy. W dniu 16 marca 2021 r. weszło jednakże w życie rozporządzenie Prezydenta RP z dnia 4 marca 2021 r. (Dz. U. z 2021 r., poz. 426), dalej: "nowela z 4 marca 2021 r.", w którym dokonano zmiany wskazanego § 1 pkt 2 rozporządzenia ws. właściwości w ten sposób, że również rozpoznawanie spraw dotyczących zwolnienia z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek, o których mowa w art. 31zo ustawy COVID-19, przekazuje się wojewódzkim sądom administracyjnym, na których obszarze właściwości strona skarżąca zamieszkuje lub ma siedzibę. Jednocześnie z § 2 noweli z 4 marca 2021 r. wynika, że sprawy o ww. przedmiocie, w których skargi zostały wniesione przed dniem wejścia w życie noweli i postępowanie nie zostało zakończone, rozpoznaje wojewódzki sąd administracyjny właściwy ze względu na miejsce zamieszkania lub siedzibę strony skarżącej z wyjątkiem tych, w których wyznaczono termin posiedzenia. W przedmiotowej sprawie do dnia dzisiejszego nie wyznaczono terminu posiedzenia. Z akt sprawy wynika, że miejsce zamieszkania strony skarżącej znajduje się we W. (kod pocztowy: [...]) położonym na obszarze województwa dolnośląskiego. W tym stanie rzeczy, zgodnie z § 1 pkt 14 rozporządzenia Prezydenta RP z 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz. U. z 2003 r. Nr 72 poz. 652 ze zm.) w zw. z § 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia ws. właściwości w brzmieniu nadanym nowelą z 4 marca 2021 r., a także stosownie do § 2 wspomnianej noweli, właściwy do rozpoznania skargi jest obecnie Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu. Podkreślić przy tym należy, że podstawę kompetencyjną dla zmiany regulacji w zakresie właściwości sądów administracyjnych w sprawach dot. zwolnienia z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek, o którym mowa w art. 31zo ustawy COVID-19, stanowił art. 13 ust. 3 p.p.s.a. Z mocy wskazanego upoważnienia ustawowego, Prezydent RP wprowadził przepis szczególny względem zasady perpetuatio fori (§ 2 noweli z 4 marca 2021 r.), w rozumieniu art. 14 p.p.s.a. in fine. Stosownie do treści tego przepisu, wojewódzki sąd administracyjny właściwy w chwili wniesienia skargi pozostaje właściwy aż do ukończenia postępowania, choćby podstawy właściwości zmieniły się w toku sprawy, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Z tych względów postanowiono jak w sentencji, na podstawie art. 59 § 1 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło