V SA/Wa 236/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Beata Krajewska (spr.), Sędzia WSA - Andrzej Kania, Asesor WSA - Joanna Gierak, Protokolant - Marcin Woźniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 maja 2008 r. sprawy ze skargi D. P. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] września 2007 r. nr [...] w przedmiocie: odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy. oddala skargę. Wnioskiem z dnia 11 czerwca 2007 r. D. P. wystąpił o umorzenie należności z tytułu wymagalnych składek na ubezpieczenia społeczne. W uzasadnieniu wniosku powołał się na swoją trudną sytuację materialną, uniemożliwiającą mu pokrycie zadłużenia. Decyzją z dnia [...] lipca 2007 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych (określany dalej jako "Zakład") rozpatrując wniosek D. P. z dnia 11 czerwca 2007 r. w sprawie umorzenia należności z tytułu składek odmówił umorzenia tych należności. W uzasadnieniu decyzji organ przytoczył treść art. 28 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. Nr 137, poz. 887 ze zm.); dalej: "u.s.u.s.", oraz podstawy umarzania zaległych składek określone w rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. Nr 141, poz. 1365); dalej; "rozporządzenia MGPiPS". Organ I instancji wskazał, iż rozpatrując sprawę w oparciu o przepisy prawa umożliwiające umorzenie zaległych składek nie znalazł podstaw do umorzenia zobowiązań D. P., gdyż w jego ocenie sytuacja materialna zainteresowanego, ze względu na podjęcie przez niego od dnia [...] kwietnia 2007 r. zatrudnienia, pozwala aktualnie na wyegzekwowanie należności z tytułu składek, Organ administracyjny pierwszej instancji obszernie przedstawił ustalony w postępowaniu wyjaśniającym stan faktyczny oraz odniósł się do podniesionych we wniosku o umorzenie argumentów wnioskodawcy. Zakład Ubezpieczeń Społecznych reprezentowany przez Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (określanego dalej jako "Prezes ZUS"), rozpoznając sprawę jako organ II instancji w następstwie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy z dnia 20 sierpnia 2007 r., decyzją z dnia [...] września 2007 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ administracyjny II instancji przedstawił ustalony stan faktyczny oraz wymienił ustawowe przesłanki całkowitej nieściągalności i ważnego interesu osoby zobowiązanej. Dokonując ponownej oceny złożonego wniosku Prezes Zakładu uznał, że podniesione we wniosku argumenty nie stanowią przesłanki w sprawie o umorzenie. Dokonując szczegółowej oceny przedmiotowej sprawy Organ II instancji wskazał, iż uzyskiwanie niskich dochodów w okresie prowadzenia działalności gospodarczej, brak majątku jak i trudna sytuacja materialna związana między innymi z koniecznością regulowania zobowiązań wobec innych wierzycieli nie znajduje odniesienia do obowiązujących zasad umarzania. Podkreślono tutaj, iż każdy przedsiębiorca prowadzi działalność gospodarczą na własny rachunek i własne ryzyko, dlatego też powoływanie się na niedochodową działalność gospodarczą nie podlega uwzględnieniu w tym postępowaniu. Zakład ustalił, iż wnioskodawca jest właścicielem dwóch obiektów handlowych o powierzchni użytkowej [...] m2 i [...] m2 , z których jeden jest wydzierżawiany za odpłatnością. Wskazano również, iż wnioskodawca uzyskuje także wynagrodzenie z tytułu zawartej umowy o pracę, które łącznie z dochodem żony daje możliwość spłacenia powstałego zadłużenia. Na decyzję Prezesa ZUS-u D. P. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o jej zmianę i umorzenie należności w całości lub części. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, iż zatrudniony został na okres tymczasowy z wynagrodzeniem minimalnym a jedynie w okresie delegacji do Belgii wynagrodzenie z tytułu wykonywanej pracy jest wyższe. Wskazał również, iż posiadane przez niego lokale użytkowe nie przynoszą dochodu. Odpowiadając na złożoną skargę Prezes ZUS reprezentujący Zakład, obszernie przedstawił stan faktyczny ustalony w sprawie i odniósł się do podniesionych w skardze zarzutów D. P. podtrzymując swe dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem w granicach zakreślonych w art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Stosując środki określone w wyżej wskazanych ustawach sądy dokonują oceny, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jej wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny z uwagi na treść żądania skargi wyjaśnia, iż zawarte w niej wnioski dotyczące zmiany zaskarżonej decyzji i dokonania przez Sąd merytorycznego ustalenia, iż skarżący spełnia warunki do umorzenia obciążającej go należności i jej umorzenia wykraczają poza uprawnienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego przewidziane w art. 58, 145 czy też 151 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, co oznacza, iż Sąd może wyłącznie skargę odrzucić ze względów formalnych lub ją oddalić, gdy nie zasługuje ona na uwzględnienie a w razie stwierdzenia naruszenia przez organ administracji prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy lub przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na jej rozstrzygnięcie Sąd uchyla zaskarżoną decyzję w całości lub części. W rozpoznawanej sprawie, w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, organ administracji nie dopuścił się naruszenia prawa materialnego ani przepisów postępowania w sposób mający lub mogący mieć wpływ na wynik sprawy. Postępowanie administracyjne przeprowadzone zostało z poszanowaniem zasady prawdy obiektywnej sformułowanej w art. 7 kpa. Materiał dowodowy zebrany i rozpatrzony został, zgodnie z art. 77 § 1 kpa, w sposób wyczerpujący. Organ szczegółowo zebrał, opisał i przeanalizował zebrany w sprawie materiał czemu dał wyraz w uzasadnieniach decyzji zarówno I jak i II instancji, spełniających wymogi art. 107 § 3 kpa. Pozwala to Sądowi na merytoryczną ocenę rozstrzygnięcia i stwierdzenie, iż w rozpoznawanej sprawie Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych dokonał oceny całokształtu materiału dowodowego w granicach swobodnego uznania administracyjnego, zgodnie z art. 80 kpa. Skarżący jest w średnim wieku, pracuje zarobkowo, jest właścicielem dwóch obiektów handlowych mogących przynosić dochód. Organ był zobowiązany, z mocy art. 7 kpa, do wyważenia interesu społecznego i słusznego interesu obywatela uwzględniając z jednej strony trudną sytuację finansową skarżącego z drugiej zaś społeczne zadania Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. W ocenie Sądu niewątpliwie trudna sytuacja materialna skarżącego lecz umożliwiająca mu, co sam deklarował, spłacanie zadłużenia w ratach została przez organ prawidłowo oceniona i przy wyjątkowym charakterze instytucji umorzenia zadłużeń z tytułu składek organ władny był dać pierwszeństwo interesowi społecznemu. W powyższej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi oddalił ją w oparciu o art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.