V SA/Wa 2364/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia WSA – Piotr Kraczowski po rozpoznaniu w dniu 31 października 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi A. H. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] w przedmiocie uznania zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym za bezzasadne postanawia: odmówić przywrócenia terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy Zarządzeniem z dnia 28 sierpnia 2014 r. wezwano A. H. (dalej jako: "skarżący") do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Odpis zarządzenia doręczono skarżącemu w dniu 22 września 2014 r. Pismem z dnia 2 października 2014 r. skarżący wniósł o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy załączając jednocześnie wypełniony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy (PPF). Skarżący wskazał, iż z uwagi na długotrwałą chorobę uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy. Dodał, iż nie ma on ustanowionego przedstawiciela ustawowego. Zarządzeniem z dnia 6 października 2014 r. wezwano skarżącego do sprecyzowania w terminie 7 dni, pod rygorem rozpoznania wniosku w oparciu o posiadane przez Sąd informacje, czy pismo z dnia 2 października 2014 r. należy traktować jako wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o prawo pomocy, czy też jako wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu. Jednocześnie wezwano skarżącego do uzupełnienia wniosku poprzez wskazanie okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu i ich uprawdopodobnienie oraz wskazanie kiedy ustała przyczyna uchybienia terminu. Wezwanie doręczono skarżącemu w dniu 20 października 2014 r. Pismem z dnia 21 października 2014 r. skarżący wyjaśnił, iż jego wniosek należy traktować jako wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Dodał, iż uchybienie terminu nastąpiło z powodu długotrwałej choroby – "dyskopatia całego kręgosłupa" i występujących bóli w postaci nagłej tzw. "postrzał" uniemożliwiających swobodne poruszanie. Zaznaczył, iż przyczyna uchybienia terminu ustała w ciągu tygodnia w którym czynność miała być dokonana. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje : Stosownie do treści art. 214 § 1 i art. 219 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej jako: "p.p.s.a.", strona wnosząca skargę jest zobowiązana uiścić należny wpis sądowy. Zgodnie z art. 220 § 1 p.p.s.a, Sąd nie może podjąć żadnej czynności na skutek pisma (w tym skargi), od którego nie została uiszczona opłata sądowa (w tym wpis sądowy), chyba, że stronie przysługuje ustawowe zwolnienie od kosztów sądowych określone w art. 239 p.p.s.a. lub zostanie przyznane na jej wniosek stosowne prawo pomocy obejmujące zwolnienie od tych kosztów. Podkreślić należy, że strona uczyni zadość wezwaniu Sądu w sytuacji, gdy w zakreślonym terminie uiści wpis od skargi albo, gdy w otwartym terminie do jego uiszczenia złoży wniosek o przyznanie prawa pomocy. W przedmiotowej sprawie skarżący został prawidłowo wezwany do uiszczenia wpisu, a w siedmiodniowym terminie na dokonanie tej czynności, który upłynął w dniu 29 września 2014 r., wpis nie został uiszczony. W dniu 2 października 2014 r. skarżący wniósł zaś wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy załączając wypełniony formularz wniosku (PPF). Zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a. jeżeli strona uchybiła terminowi, jego przywrócenie możliwe jest jedynie wówczas, gdy uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony. W orzecznictwie i w literaturze prawniczej przyjmuje się, iż brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Stosownie natomiast do art. 87 § 1 p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Zgodnie z treścią art. 87 § 2 p.p.s.a. we wniosku o przywrócenie uchybionego terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu, zaś zgodnie z art. 87 § 4 p.p.s.a. równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Przy ocenie wniosku Sąd powinien brać pod uwagę obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. O braku winy w uchybieniu terminu można zatem mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 października 2002 r., sygn. akt V SA 793/02). W warunkach niniejszej sprawy nie można mówić, że strona składająca wniosek o przywrócenie terminu, uprawdopodobniła brak zawinienia w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Fakty podane we wniosku, w żadnym wypadku, nie mogą świadczyć o braku winy strony, gdyż nie są to okoliczności, którym można przypisać charakter przeszkody nie dającej się przezwyciężyć. We wniosku z dnia 2 października 2014 r., jak też w piśmie procesowym z dnia 21 października 2014 r. skarżący jako przyczynę uchybienia terminu wskazał problemy zdrowotne związane z bólami kręgosłupa uniemożliwiającymi mu swobodne poruszanie się. Skarżący nie nadesłał jednak żadnych dowodów potwierdzających okoliczność, iż uchybienie terminu spowodowane było niedyspozycją zdrowotną oraz, że wystąpienie tej okoliczności miało wpływ na nieterminowe złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy. Podkreślenia wymaga, że choroba nie stanowi samodzielnej przesłanki przywrócenia terminu, w tym sensie, że musi ona stanowić przeszkodę w podjęciu czynności procesowej, której przy dołożeniu należytej staranności nie dało się usunąć (por. np. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 25 listopada 2011 r., sygn. akt II FZ 643/11 i z dnia 24 lutego 2012 r., sygn. akt II FZ 858/11). Konieczne jest zatem uprawdopodobnienie nie tylko samego faktu choroby, ale także wpływu stanu zdrowia na niemożność działania. Usprawiedliwienia dla przywrócenia terminu nie mogła zatem stanowić argumentacja ograniczająca się do stwierdzenia, że stan zdrowia (bóle kręgosłupa) uniemożliwił skarżącemu wniesienie wniosku o przyznanie prawa pomocy. Przyczyna uchybienia terminowi wskazana przez stronę, oprócz tego, że nie została w jakikolwiek sposób uprawdopodobniona, nie wyjaśniała w istocie, dlaczego podjęcie czynności procesowej w przewidzianym do tego terminie nie było możliwe. Skarżący nie uprawdopodobnił bowiem, iż opisane we wniosku bóle kręgosłupa uniemożliwiały mu jakąkolwiek aktywność przez cały okres siedmiodniowego terminu, który rozpoczął bieg po doręczeniu skarżącemu wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Przyjmując nawet, iż skarżący w całym tym okresie nie był w stanie osobiście złożyć wniosku o przyznanie prawa pomocy, powinien był rozważyć możliwość posłużenia się osobą trzecią, która mogła w terminie nadać w placówce pocztowej Poczty Polskiej S.A. przesyłkę zawierającą wypełniony przez skarżącego wniosek o przyznanie prawa pomocy. W związku z powyższym, strona nie wykazała, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy i że dochowała wszelkich starań w celu zabezpieczenia swoich interesów prawnych. Tym samym w niniejszej sprawie nie zostało wykazane zaistnienie przesłanki ustanowionej w art. 86 § 1 p.p.s.a., a warunkującej przywrócenie uchybionego terminu. Na marginesie podnieść należy, iż skarżący, wezwany do wskazania kiedy ustała przyczyna uchybienia terminu, stwierdził, iż: "przyczyna uchybienia terminu ustała w ciągu tygodnia w którym czynność miała być dokonana", uniemożliwiając Sądowi jednoznaczne określenie daty, w której ustała przyczyna uchybienia terminu. Co prawda ustawodawca nie nakłada na stronę składającą wniosek o przywrócenie terminu do dokonania czynności obowiązku uprawdopodobnienia zachowania siedmiodniowego terminu określonego w art. 87 § 1 p.p.s.a., zaś Sąd w takiej sytuacji powinien rozpoznać merytorycznie przedmiotowy wniosek (por. postanowienie NSA z dnia 2 lutego 2011 r., sygn. akt I OZ 65/11), jednakże brak staranności skarżącego również i w tym elemencie, rzutuje na ocenę Sądu w zakresie uprawdopodobnienia przez skarżącego braku winy w uchybieniu terminu. Z uwagi na powyższe na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowił jak w sentencji.