V SA/Wa 2379/15

PostanowienieWSA w Warszawie2015-10-01

Skład orzekający: Jarosław Stopczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba prawna, która nie przedstawiła wymaganych dokumentów potwierdzających jej sytuację majątkową, może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych)?
Ratio decidendi
Osoba prawna ubiegająca się o prawo pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych) musi wykazać, że nie posiada wystarczających środków na pokrycie kosztów postępowania. Brak przedstawienia wymaganych dokumentów potwierdzających sytuację finansową, pomimo wielokrotnych wezwań, uniemożliwia sądowi ocenę wniosku i stanowi przeszkodę do przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
Spółka złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, argumentując zablokowanie kont bankowych i zajęcie środków przez komorników. Sąd dwukrotnie wezwał spółkę do złożenia dodatkowych dokumentów potwierdzających jej sytuację majątkową, w tym wykazów środków trwałych i wyciągów z rachunków bankowych. Spółka odmówiła przedstawienia żądanych dokumentów, twierdząc, że jest to fikcja mająca uzasadnić odmowę. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, a po sprzeciwie spółki sprawę rozpatrzył sąd, który również odmówił.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia WSA Jarosław Stopczyński po rozpoznaniu w dniu 1 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku i. Sp. z o.o. z siedzibą w G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi i. Sp. z o.o. z siedzibą w G. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie oddalenia skargi na czynność egzekucyjną postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. i. Sp. z o.o. w G., dalej: "Skarżąca", "Spółka", wystąpiła z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W oświadczeniu o majątku i dochodach, złożonym na urzędowym formularzu PPPr, wskazano, iż kapitał zakładowy Spółki wynosi [...] zł, wartość środków trwałych według bilansu za ostatni rok wynosi [...] zł, natomiast wysokość straty za ostatni rok obrotowy wyniosła [..] zł. Skarżąca wskazała, iż nie posiada rachunku bankowego. W uzasadnieniu wniosku podniesiono, iż Spółce zablokowano wszystkie konta bankowe uniemożliwiając pozyskanie i dysponowanie środkami finansowymi, co powoduje niemożność opłacenia wpisu sądowego. Nadto wskazano, iż wszystkie środki ruchome zostały zajęte przez komorników. Zarządzeniem z dnia 7 lipca 2015 r. wezwano Spółkę do złożenia dodatkowego oświadczenie poprzez nadesłanie wskazanych dokumentów. Pismem z dnia 17 lipca 2015 r. (data nadania) wnioskująca poinformowała, iż żądane dokumenty nie będą stanowiły informacji o możliwości zapłaty żądanej kwoty. Zdaniem Spółki, "jest to fikcja, która ma uzasadniać odmowę zwolnienia", wobec czego nie nadeśle ona żądanych dokumentów. Postanowieniem z dnia 24 lipca 2015 r. referendarz sądowy odmówił przyznania Spółce prawa pomocy we wnioskowanym zakresie wskazując, że ujawnione przez nią dane nie pozwalają na uznanie, że nie jest ona w stanie uiścić wpisu sądowego w niniejszej sprawie. Od powyższego postanowienia Skarżąca wniosła sprzeciw, ponownie domagając się zwolnienia od kosztów sądowych. Zarządzeniem z dnia 19 sierpnia 2015 r. ponownie wezwano Spółkę do udokumentowania swojej aktualnej sytuacji majątkowej. Pismem z dnia 31 sierpnia 2015 r. Skarżąca ponownie odmówiła nadesłania przedmiotowych dokumentów i podtrzymała swoje stanowisko wyrażone w piśmie z dnia 17 lipca 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Wniesienie sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego skutkuje utratą przez nie mocy co oznacza, że wniosek o przyznanie prawa pomocy podlega ponownemu rozpatrzeniu przez Sąd (art. 260 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. dalej p.p.s.a.). Zgodnie z art. 245 § 1 p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Skarżąca wnioskowała o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, tj. w zakresie częściowym. W przypadku osób prawnych prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a.). Po przeanalizowaniu wniosku Skarżącej oraz przedstawionej przez nią informacji dotyczącej sytuacji finansowej Sąd stwierdza, że powyższe przesłanki, będące warunkiem niezbędnym do przyznania zwolnienia od uiszczenia kosztów sądowych nie mają zastosowania w przedmiotowej sprawie. Aby móc ocenić sytuację strony i na jej podstawie prawidłowo rozpoznać wniosek Sąd musi zapoznać się z dokumentami świadczącymi o jej sytuacji, nie można tego uczynić na podstawie domniemań. W ustawie p.p.s.a. jednoznacznie wskazano, iż to wnioskodawca ma obowiązek wykazać fakty, na których opiera swój wniosek. Nie można przerzucić tego obowiązku na Sąd, bowiem tylko strona skarżąca ma interes prawny aby na podstawie dostarczonych dokumentów uzyskać prawo pomocy. W niniejszej sprawie podjęto działania zmierzające do uzyskania pełnego obrazu możliwości płatniczych Skarżącej, wzywając ją dwukrotnie do uzupełnienia wniosku o stosowne informacje, w tym o nadesłanie dokumentów potwierdzających prowadzone wobec Spółki postępowania egzekucyjne, w szczególności potwierdzających zajęcia egzekucyjne bądź umorzenie prowadzonej egzekucji, aktualny wykaz środków trwałych, wyciągów i wykazów z posiadanych przez Spółkę rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych z okresu ostatnich trzech miesięcy. Z obowiązku przesłania tych dokumentów Skarżąca nie wywiązała się na etapie rozpoznawania wniosku przez referendarza sądowego. Również nie nadesłała ich łącznie ze złożonym sprzeciwem, mimo iż z postanowienia referendarza jednoznacznie wynika, iż brak tych dokumentów jest główną przyczyną odmowy przyznania prawa pomocy. Pomimo ponownego wezwania przez Sąd, Skarżąca nadal uchyla się od nadesłania niezbędnych dokumentów. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądowoadministracyjnym, jeżeli wnioskodawca nie dostarczył wymaganych dokumentów, nie podjął nawet próby częściowego wypełnienia wezwania, czyli uchylił się od podania danych dotyczących dochodów i wydatków, to ocena Sądu jest konsekwencją działania skarżącego, który nie dopełnił w sposób należyty ciążącego na nim obowiązku rzetelnego i wyczerpującego zaprezentowania swojej sytuacji finansowej (postanowienie z dnia 26 czerwca 2014 r. sygn. akt: I Fz 190/14, z dnia 28 listopada 2014 r. sygn. akt: II Fz 984/13 CBOSA). W świetle powyższego stwierdzić należy, iż nieprzedłożenie stosownej dokumentacji uniemożliwia weryfikację złożonych przez Skarżącą oświadczeń, co z kolei uznać należy za przeszkodę wykluczającą przyznanie jej prawa pomocy w żądanym zakresie. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 i art. 260 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło