V SA/Wa 2392/10

PostanowienieWSA w Warszawie2011-01-25

Skład orzekający: Tomasz Zawiślak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która posiada nieruchomości rolne i las, osiąga dochody z gospodarstwa rolnego oraz posiada środki na rachunku bankowym, może zostać uznana za osobę, która nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego, co uzasadniałoby przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która posiada nieruchomości rolne i las, osiąga dochody z gospodarstwa rolnego oraz posiada środki na rachunku bankowym, nie może zostać uznana za osobę, która nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego. W takiej sytuacji można przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Stan faktyczny
Skarżący T. C. złożył skargę na decyzję Dyrektora Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Sąd odrzucił skargę jako wniesioną po terminie. Następnie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, wskazując na posiadanie nieruchomości, brak dochodów i ciężką chorobę. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku, skarżący przedstawił dodatkowe oświadczenia i dokumenty dotyczące jego sytuacji majątkowej i dochodów.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, o którego wyznaczenie zwrócono się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W., a odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Tomasz Zawiślak Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 25 stycznia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi T. C. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] lipca 2010 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego; postanawia: 1. przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W.; 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Postanowieniem z 26 października 2010r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę T. C. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z [...] lipca 2010r., jako wniesioną po terminie. Wnioskiem z 23 listopada 2010r. T. C. wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wniosku, jak i w oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wskazał, iż posiada dom drewniany o powierzchni ok. 80 m2, nieruchomość rolną o powierzchni 5,6 ha oraz las o powierzchni ok. 1 ha. Innych nieruchomości, zasobów pieniężnych, oszczędności i przedmiotów wartościowych nie posiada. Oświadczył, iż nie osiąga żadnych dochodów oraz że jest osobą ciężko chorą. W związku z tym, że dane zawarte we wniosku okazały się niewystarczające do oceny sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych, zarządzeniem z 25 listopada 2010r. wezwano skarżącego do uzupełnienia przedmiotowego wniosku przez udzielenie odpowiedzi na postawione pytania i nadesłanie stosownych dokumentów, w terminie siedmiu dni pod rygorem rozpoznania wniosku w oparciu o posiadane dokumenty. W dniu 21 grudnia 2010r. (data nadania) skarżący nadesłał dodatkowe oświadczenie, w którym podał, iż prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, utrzymuje się z uprawy ziemi oraz nie składa zeznań podatkowych. Wskazał, iż miesięczne wydatki kształtują się na poziomie 300 złotych oraz, że nie posiada samochodu, lokat i oszczędności pieniężnych. Wyjaśnił także, iż dzierżawi grunty o pow. 33,9840 ha, co do których toczy się spór o dopłaty z Agencją Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Do pisma skarżący nadesłał wyciąg z rachunku bankowego ze stanem na dzień 21 grudnia 2010r. w wysokości 2050,69 złotych, zaświadczenie o dochodowości posiadanego gospodarstwa rolnego swojego o powierzchni 5,53 ha w wysokości 3969 złotych oraz dzierżawionego o powierzchni 1,26 ha w wysokości 1851 złotych. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Prawo pomocy stanowi wyjątek od zasady ponoszenia przez stronę kosztów związanych z jej udziałem w postępowaniu sądowym i może zostać przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast w zakresie częściowym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)). Określenie "gdy osoba fizyczna wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez wnioskodawcę. Zasadność wniosku skarżącego rozpatrzono zatem w dwóch aspektach, tj. z jednej strony uwzględniono wysokość obciążeń finansowych, jakie będzie on zobowiązany ponieść w postępowaniu, z drugiej zaś strony jego możliwości finansowe. Na obecnym etapie postępowania na wysokość obciążeń finansowych, do poniesienia których strona wnioskująca byłaby zobowiązana składa się w przedmiotowej sprawie wpis od skargi kasacyjnej w wysokości 100 złotych. W tutejszym Wydziale V WSA w Warszawie ze skarg T. C. obecnie toczą się 2 postępowania, łączna wysokość wpisów we wszystkich sprawach wynosi 200 złotych. W takim też zakresie rozpoznano powyższy wniosek. Biorąc pod uwagę znajdujące się w aktach sprawy oświadczenia o stanie majątkowym i porównując je z obciążeniami wynikającymi z zastępstwa profesjonalnego pełnomocnika i obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od ewentualnych skarg kasacyjnych w łącznej wysokości 200 złotych należało uznać, iż w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do udzielenia skarżącemu prawa pomocy w zakresie częściowym. Oceniając wniosek skarżącego wzięto pod uwagę jego sytuację majątkową, zdrowotną oraz dochody. Z nadesłanych dokumentów wynika, iż skarżący posiada na rachunku bankowym kwotę ponad 2000 złotych i jest to kwota, która po uwzględnieniu wydatków koniecznych pozwala na uiszczenie ewentualnych kosztów postępowania. Natomiast jest to kwota niewystarczająca na ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Zgodnie z oświadczeniem miesięczne wydatki skarżącego wynoszą ok. 300 złotych i po porównaniu z wysokością środków zgromadzonych na rachunku bankowym oraz nieregularnych dochodów z gospodarstwa rolnego zasadne jest twierdzenie, iż część powyższej kwoty zgromadzonej na rachunku bankowym może zostać przeznaczona na poniesienie kosztów postępowania, gdyż nie można uznać skarżącego za osobę, która nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a tym samym nie została wypełniona ustawowa przesłanka do przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło