V SA/Wa 2399/11
PostanowienieWSA w Warszawie2014-05-06
Skład orzekający: Referendarz sądowy Konrad Łukaszewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy referendarz sądowy może zasądzić koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sytuacji, gdy pełnomocnik ustanowiony w pierwszej instancji sporządził i wniósł skargę kasacyjną, a na rozprawie przed NSA stawił się jego substytut?Ratio decidendi
Referendarz sądowy jest uprawniony do zasądzenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, nawet jeśli w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym stawił się substytut pełnomocnika ustanowionego w pierwszej instancji. Wysokość wynagrodzenia adwokata z urzędu w takiej sytuacji powinna być ustalona zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości, uwzględniając stawkę za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział substytuta w rozprawie, a także podatek VAT.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu adwokatowi Z. J. w postępowaniu ze skargi E. P. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy. W pierwszej instancji WSA w Warszawie oddalił skargę i zasądził koszty pomocy prawnej. Pełnomocnik wniósł skargę kasacyjną do NSA, w której zawarł wniosek o zasądzenie kosztów. NSA oddalił skargę kasacyjną. Następnie referendarz WSA rozpoznał wniosek o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.Rozstrzygnięcie
Zasądzono ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na rzecz adwokata Z. J., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 221,40 zł (w tym wynagrodzenie 180,00 zł i 23% VAT 41,40 zł).Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Konrad Łukaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi E. P. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy p o s t a n a w i a : zasądzić ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na rzecz adwokata Z. J., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 221,40 zł (dwieście dwadzieścia jeden złotych i czterdzieści groszy), w tym: tytułem wynagrodzenia kwotę 180,00 zł (sto osiemdziesiąt złotych) oraz tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 41,40 zł (czterdzieści jeden złotych i czterdzieści groszy).
Postanowieniem z dnia 29 listopada 2011 r. referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przyznał stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie całkowitym, w tym poprzez ustanowienie adwokata z urzędu.
Wyrokiem z dnia 26 lipca 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę oraz zasądził na rzecz ustanowionego adwokata – Z. J. – koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
W dniu [...] 2012 r. pełnomocnik sporządził i wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę kasacyjną, w której zawarł wniosek o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
Na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w dniu 14 marca 2014 r. stawił się radca prawny P. N. z substytucji działającego w sprawie pełnomocnika oraz złożył do protokołu wniosek o zasądzenie kosztów postępowania, oświadczając jednocześnie, iż koszty te nie zostały uiszczone (vide: protokół rozprawy na k. 133 akt sądowych).
Wyrokiem z dnia 14 marca 2014 r. o sygn. akt II OSK 2504/12 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.
Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje:
Stosownie do treści przepisu art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; zwanej dalej: "p.p.s.a."), wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
Aktem prawnym regulującym powyższe zasady jest rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.). Zgodnie z § 19 pkt 1 rozporządzenia, koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę w wysokości nie wyższej niż 150% stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3-5. Stawki minimalne w postępowaniu przed sądem administracyjnym zostały określone w Rozdziale 5 rozporządzenia. W myśl § 18 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia, stawka minimalna za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wynosi – 75% stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli w drugiej instancji nie prowadził sprawy ten sam adwokat – 100% tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł.
Mając zatem na uwadze, iż wyznaczony w sprawie adwokat został ustanowiony w postępowaniu sądowym w pierwszej instancji, w którym brał udział, sporządził i wniósł skargę kasacyjną, zaś na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym stawił się jego substytut, zasądzić należało na jego rzecz wynagrodzenie w wysokości 75% stawki minimalnej, tj. w wysokości 180 zł.
Jednocześnie stosownie do treści § 20 omawianego rozporządzenia, wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub części. Zgodnie natomiast z § 2 ust. 3 rozporządzenia w sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu, opłaty (...) sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach.
Biorąc powyższe pod uwagę oraz wobec oświadczenia pełnomocnika ustanowionego z urzędu, że koszty pomocy nie zostały pokryte przez skarżącą stronę, na podstawie art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło