V SA/Wa 2417/11

PostanowienieWSA w Warszawie2012-02-24

Skład orzekający: Referendarz sądowy Anna Nasiłowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, posiada syna, któremu przekazuje środki finansowe, posiada majątek w postaci domku w ogrodzie, części mieszkania, nieruchomości rolnej, a także uzyskuje dochody z wynajmu pokoi i rentę inwalidzką, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata)?
Ratio decidendi
Skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, co jest warunkiem przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Posiada on dochody z wynajmu pokoi oraz rentę, a także majątek, który generuje dodatkowe przychody. W związku z tym, skarżącemu przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, ale odmówiono ustanowienia adwokata.
Stan faktyczny
Skarżący G.S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu wskazał na swoje dochody z renty i wynajmu pokoi, posiadany majątek oraz ponoszone koszty utrzymania. Wniosek został rozpoznany przez referendarza sądowego.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Odmówiono przyznania skarżącemu prawa pomocy w pozostałym zakresie (ustanowienie adwokata).

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Anna Nasiłowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 24 lutego 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi G. S. na informację Dyrektora Narodowego Centrum Badań i Rozwoju z dnia [...] października 2011 r. nr [...] w przedmiocie: odmowy finansowania badań p o s t a n a w i a: - przyznać skarżącemu prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych - odmówić przyznania skarżącemu prawa pomocy w pozostałym zakresie W złożonym na urzędowym formularzu (PPF) wniosku o przyznanie prawa pomocy G.S. (dalej: "skarżący" lub "strona") wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wniosku podniósł zarzuty przeciwko skarżonej informacji Dyrektora Narodowego Centrum Badań i Rozwoju z dnia [...] października 2011 r. nr [...]. W pozostałych rubrykach formularza PPF wskazał, że prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Ma syna, który nie mieszka z nim, ale któremu skarżący przekazuje "kieszonkowe" w kwocie zależnej od aktualnych możliwości finansowych. Opisując posiadany majątek wskazał domek - altankę w ogrodzie o powierzchni 45 m. kw., ½ mieszkania własnościowego o powierzchni 49 m. kw. w W., nieruchomość rolną o powierzchni 1,74 ha oraz liczne roszczenia majątkowe. Do dochodów zaliczył rentę inwalidzką w wysokości 791 zł oraz dochody z wynajmu dwóch pokoi w jego mieszkaniu w kwocie 1200 zł brutto. Ponadto wskazał, że jest jednostką wybitną, aktywną, bardzo biedną i spłaca kredyt. Do wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący załączył wyciąg bankowy za okres 01.01.2012 – 31.01.2012, decyzję o przeliczeniu renty, kopię umów najmu dwóch pokoi w mieszkaniu skarżącego, zawiadomienie o wysokości czynszu oraz część pierwszą własnego artykułu. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje. Na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej jako P.p.s.a, Sąd może - na wniosek strony - przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Na podstawie art. 258 § 1 P.p.s.a. czynności w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy mogą wykonywać referendarze sądowi. Zgodnie z art. 245 § 2 P.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Prawo pomocy w zakresie częściowym stosownie do art. 245 § 3 P.p.s.a. obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie pełnomocnika. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Sąd może natomiast zwolnić osobę fizyczną z części kosztów postępowania, jeśli wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Skarżący złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata, a więc o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Rozpoznanie skargi przez Sąd zależy od uiszczenia wpisu w kwocie 200 zł. Jeśli skarżący, pomimo że przed sądem pierwszej instancji nie obowiązuje "przymus adwokacki", zdecyduje się zatrudnić profesjonalnego pełnomocnika koszty postępowania będą wyższe, podkreślić jednak należy, że strony mogą negocjować wysokość wynagrodzenia pełnomocnika. Mając na uwadze przepisy prawne regulujące instytucje prawa pomocy i wynikające z nich zasady jakimi należy kierować się rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy oraz stan faktyczny sprawy, brak uzasadnienia dla przyznania skarżącemu prawa pomocy w żądanym zakresie, a więc w całości, ponieważ skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Zauważyć bowiem należy, że skarżący oprócz uzyskiwanego świadczenia rentowego w wysokości 791 zł posiadany majątek (mieszkanie), który przynosi skarżącemu dochód w kwocie 1200 zł miesięcznie brutto z tytułu wynajmu dwóch pokoi. Miesięczne przychody netto wynoszą około 1991 zł brutto. Miesięczne koszty utrzymania gospodarstwa domowego wynoszą natomiast około 900 zł, w tym kieszonkowe dla 23-letniego, studiującego syna, co wynika z przedstawionego wyciągu bankowego. Analiza uzyskiwanych przychodów oraz ponoszonych wydatków na utrzymanie wskazuje na zasadność przyznania skarżącemu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych w sprawie. Osoba fizyczna może zostać zwolniona z części kosztów postępowania (np. z obowiązku ponoszenia wpisów sądowych ), jeśli wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W ocenie referendarza sądowego skarżący wypełnił dyspozycję powołanego przepisu dlatego. Mając na względzie całość powyższej argumentacji, na podstawie przepisów art. 243 § 1, art. 245, art. 246 § 1 pkt 1 i pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło