V SA/Wa 2429/07
PostanowienieWSA w Warszawie2007-12-07
Skład orzekający: Referendarz sądowy Konrad Łukaszewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych jest zasadny, gdy skarga wnoszona jest w sprawie z zakresu ubezpieczeń społecznych, która z mocy prawa jest wolna od tych kosztów?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych podlega oddaleniu, jeśli skarga wnoszona jest w sprawie z zakresu ubezpieczeń społecznych, która zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. e p.p.s.a. jest wolna od kosztów sądowych z mocy samego prawa. W takiej sytuacji strona nie ma obowiązku ich uiszczania, co czyni wniosek bezprzedmiotowym. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, tj. ustanowienia adwokata, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.Stan faktyczny
M. D. złożyła skargę na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającą umorzenia należności z tytułu składek. W trakcie postępowania wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wnioskodawczyni podała swoje dochody i wydatki, wskazując na trudną sytuację materialną.Rozstrzygnięcie
1. Przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym – ustanowienie adwokata. 2. Odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie – zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Konrad Łukaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 7 grudnia 2007 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi M. D. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lipca 2007 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych postanawia: 1. przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym, tj. ustanowienia adwokata, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w Warszawie; 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie, tj. zwolnienia od kosztów sadowych.
W toku postępowania zainicjowanego skargą na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z [...] lipca 2007 r. o numerze [...] - M. D. wystąpiła z wnioskiem (uzupełnionym na urzędowym formularzu PPF z 22.11.2007 r.) o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wskazała, iż we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje wraz z małżonkiem oraz pełnoletnią córką, nie posiadają nieruchomości, oszczędności pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Wnioskodawczyni oświadczyła, iż posiada źródło dochodów w wysokości [...] zł brutto z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej, zaś jej małżonek uzyskuje świadczenie rentowe w wysokości [...] zł brutto. Miesięczne wydatki rodziny skarżącej to: [...].
Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje:
Prawo pomocy stanowi wyjątek od obowiązującej w postępowaniu przed sądem administracyjnym zasady ponoszenia przez stronę kosztów postępowania związanych z jej udziałem w sprawie (wyrażonej w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a. Stosownie do treści przepisu art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., może zostać ono przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Biorąc pod uwagę opisaną przez skarżącą sytuację rodzinną i majątkową oraz porównując ją z obciążeniem wynikającym z zastępstwa profesjonalnego pełnomocnika uznać należało, iż w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do udzielania prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu.
W pozostałej części - tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych - wniosek strony jest bezprzedmiotowy i jako taki podlega oddaleniu. Zauważyć bowiem należy, iż skargi wnoszone w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych są wolne od kosztów sądowych z mocy samego prawa (art. 239 pkt 1 lit. e p.p.s.a.), zatem skarżąca nie ma obowiązku ich uiszczania w całym postępowaniu.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło