V SA/Wa 2433/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński, Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura (spr.), Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, Protokolant specjalista - Marcin Wacławek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 lutego 2012 r. sprawy ze skargi M. Sp. z o.o. z siedzibą w G. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] września 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych; Oddala skargę. Skarżąca M.Sp. z o.o. z siedzibą w G. złożyła do Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (dalej "Fundusz") wnioski Wn-D o wypłatę miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za miesiąc styczeń 2011 r., luty 2011 r. i marzec 2011 r. Do wniosków załączono informację dotyczącą sytuacji ekonomicznej ubiegającego się o pomoc. W wyniku rozpoznania wniosków, decyzją z dnia [...] czerwca 2011r. znak [...] Fundusz odmówił wypłaty miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych. W uzasadnieniu organ I instancji podniósł, że zgodnie z art.48a ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. z 2011r Nr 127, poz. 721 ze zm.) pomoc ze środków Funduszu (w formie dofinansowania do wynagrodzeń zatrudnionych pracowników niepełnosprawnych) nie może zostać stronie udzielona ze względu na jej trudną sytuację ekonomiczną, co wykazała analiza przesłanych przez stronę sprawozdań finansowych. Organ wskazał również, że sytuacja spółki zgodnie z art. 10 ustawy z dnia 28 lutego 2003r. Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz.U. z 2009r. Nr 175, poz. 1361 ze zm.) kwalifikuje podmiot do zgłoszenia upadłości. Od powyższej decyzji wnioskodawca złożył odwołanie, wnosząc o jej uchylenie w całości i orzeczenie o wypłacie miesięcznego dofinansowania. Zarzucił, iż Fundusz nie wziął pod uwagę informacji świadczących o stabilnej sytuacji finansowej spółki tj.: oświadczenia o terminowym wypłacaniu wynagrodzeń pracownikom, zaświadczeń o regularnym uiszczaniu należności publicznoprawnych w postaci podatków i składek ZUS. Zdaniem strony, jej sytuacja ekonomiczna uzasadnia wypłacanie dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za wnioskowany okres. W wyniku ponownego rozpoznania sprawy Minister Pracy i Polityki Społecznej decyzją z dnia [...] września 2011r. znak [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Wskazał, iż decyzja organu I instancji jest prawidłowa i nie ma podstaw do jej uchylenia. Wyjaśnił, że podstawą prawną rozstrzygnięcia w sprawie są przepisy art. 48a ust. 2 i ust. 3 pkt 1 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, które stanowią, że środki Funduszu, przyznane pracodawcy wykonującemu działalność gospodarczą na podstawie art. 26, art. 26a (dofinansowanie do wynagrodzeń osób niepełnosprawnych), art. 26d i art. 32 ust. 1 pkt 2 stanowią pomoc na zatrudnienie pracowników niepełnosprawnych w rozumieniu rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008 r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne ze wspólnym rynkiem w zastosowaniu art. 87 i 88 Traktatu (ogólnego rozporządzenia w sprawie wyłączeń blokowych) (Dz. Urz. WE L 214 z 09.08.2008, str.3). Pomoc ze środków Funduszu nie może zostać udzielona lub wypłacona pracodawcy wykonującemu działalność gospodarczą i znajdującemu się w trudnej sytuacji ekonomicznej według kryteriów określonych w przepisach prawa Unii Europejskiej dotyczących udzielania pomocy publicznej. Organ odwoławczy wskazał, że kryteriów niezbędnych dla ustalenia, czy pracodawca znajduje się w trudnej sytuacji ekonomicznej należy szukać we wskazanym wyżej Rozporządzeniu Komisji (WE) nr 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008 r. oraz Wytycznych wspólnotowych dotyczących pomocy państwa w celu ratowania restrukturyzacji zagrożonych przedsiębiorstw (Dz. U. UE.C z 2004r. Nr 244, poz. 2, ze zm.). Zgodnie z motywem 15 preambuły Rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008r. pomoc przyznawana przedsiębiorstwom zagrożonym w rozumieniu Wytycznych wspólnotowych dotyczących pomocy państwa w celu ratowania i restrukturyzacji zagrożonych przedsiębiorstw powinna być oceniana na podstawie tych wytycznych, aby uniknąć ich obchodzenia. Pomoc na rzecz tych przedsiębiorstw należy zatem wyłączyć z zakresu obowiązywania rozporządzenia. Organ odwoławczy po przeprowadzeniu postępowania w przedmiotowej sprawie, w tym analizy formularza informacji i sprawozdań finansowych złożonych przez stronę uznał, że spółka w dacie składania wniosku o dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych była "przedsiębiorstwem zagrożonym", gdyż ponad połowa jej zarejestrowanego kapitału została utracona, w tym ponad jedna czwarta w okresie ostatnich 12 miesięcy, tj. w roku 2010. Tym samym, w świetle przedstawionych przez stronę dokumentów należało, zdaniem organu, uznać, że w dniu złożenia wniosku o wypłatę dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za styczeń, luty i marzec 2011r. spółka spełniła przesłanki wynikające z pkt 10 lit. a) Wytycznych wspólnotowych dotyczących pomocy państw w celu ratowania i restrukturyzacji zagrożonych przedsiębiorstw. To z kolei stanowi wystarczającą podstawę do odmowy wypłaty stronie dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za w/w okres, bez względu na to, z jakich przyczyn doszło do powstania strat i nawet jeżeli nie występują inne przesłanki pozwalające uznać stronę za przedsiębiorstwo zagrożone. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, zarzucając naruszenie prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie art.48a ust.2 i ust.3 pkt 1) ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych. Spółka ponowiła argumenty wskazywane już w odwołaniu a odnoszące się do jej sytuacji ekonomicznej wskazując, że przy rozpatrywaniu spraw, nie można pominąć jej wypłacalności w zakresie należności publiczno-prawnych jak również tego, że specyfika działalności Spółki, powoduje, że stosowanie klasycznych metod oceny jej sytuacji finansowej nie daje jej prawdziwego obrazu. Zdaniem Spółki głównymi czynnikami powodującymi te zniekształcenia są: brak konieczności utrzymywania kosztownego majątku trwałego w związku z czym mniejszy udział w bilansie Spółki mają aktywa trwałe i kapitały a większy należności i zobowiązania, brak wyodrębnienia w aktywach bilansu wartości niematerialnych, takich jak znak towarowy, posiadana baza klientów i pacjentów, w efekcie czego znacznie zaniżone są aktywa trwałe i kapitały Spółki. Rozwijając motywy skargi wskazała ponadto, że art.11 ust.2 ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze nie może być interpretowany jedynie w oparciu o bilans, który porządkuje majątek przedsiębiorcy według źródeł finansowania. Specyfika prowadzonej przez skarżącą spółkę działalności powoduje, że stosowanie klasycznych metod oceny sytuacji finansowej nie daje prawdziwego jej obrazu. W odpowiedzi na skargę Minister Pracy i Polityki Społecznej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna a zawarty w niej zarzut naruszenia treści art. 48a ust. 2 i ust. 3 pkt 1 ustawy z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji i zatrudnianiu osób niepełnosprawnych nie jest trafny. Zgodnie z treścią art. 48a ust. 2 ustawy z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji środki Funduszu przyznane pracodawcy wykonującemu działalność gospodarczą na podstawie art. 26, art. 26a, art. 26d i art. 32 ust. 1 pkt 2 stanowią pomoc na zatrudnienie pracowników niepełnosprawnych w rozumieniu rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008 r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne ze wspólnym rynkiem w zastosowaniu art. 87 i 88 Traktatu (ogólnego rozporządzenia w sprawie wyłączeń blokowych) (Dz. Urz. WE L 214 z 09. 08. 2008 r. str. 3). Treść art. 48a ust. 3 pkt 1 stanowi, że pomoc ze środków Funduszu nie może zostać udzielona lub wypłacona pracodawcy wykonującemu działalność gospodarczą znajdującemu się w trudnej sytuacji ekonomicznej według kryteriów określonych w przepisach prawa Unii Europejskiej dotyczących udzielania pomocy publicznej. W związku z treścią przytoczonych przepisów jest niesporne, że w odniesieniu do Spółki ubiegającej się na podstawie art. 26a ustawy o rehabilitacji, o dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych zastosowanie w odniesieniu do udzielania takiej pomocy powinny mieć kryteria określone w przepisach Unii Europejskiej, w tym przypadku rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008 r. oraz Wytyczne wspólnotowe dotyczące pomocy państwa w celu ratowania restrukturyzacji zagrożonych przedsiębiorstw (Dz. U. UE.C z 2004r. Nr 244, poz. 2, ze zm.). W pkt 15 Preambuły rozporządzenia Komisji (WE) 800/2008 wskazano m.in., że pomoc przyznawana przedsiębiorstwom zagrożonym w rozumieniu Wytycznych wspólnotowych dotyczących pomocy państwa w celu ratowania i restrukturyzacji zagrożonych przedsiębiorstw powinna być oceniana na podstawie tych wytycznych, aby uniknąć ich obchodzenia. Pomoc na rzecz tych przedsiębiorstw należy zatem wyłączyć z zakresu obowiązywania niniejszego rozporządzenia. Aby ograniczyć swoje obciążenie administracyjne, państwa członkowskie, przyznając MŚP pomoc objętą niniejszym rozporządzeniem, powinny zastosować uproszczoną, w porównaniu z wytycznymi, definicję zagrożonego przedsiębiorstwa. Zgodnie z art. 1 pkt 6 rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/2008, nie ma ono zastosowania do pomocy dla zagrożonych przedsiębiorstw, zaś dla celów ust. 6 lit.c MŚP przedsiębiorstwo uważa się za zagrożone, jeżeli spełnia ono warunki w nim określone, przy czym w przypadku spółki z ograniczoną odpowiedzialnością m.in. wówczas jeżeli ponad połowa jej zarejestrowanego kapitału została utracona, w tym ponad jedna czwarta w okresie poprzedzających 12 miesięcy. Identyczne warunki uznania przedsiębiorstwa za przedsiębiorstwo zagrożone zawiera pkt.2.1 -pkt 10a Wytycznych wspólnotowych dotyczących pomocy państwa w celu ratowania i restrukturyzacji zagrożonych przedsiębiorstw. Zaznaczenia wymaga przy tym, że niezależnie od kryteriów określonych we wspomnianym pkt 10 Wytycznych dodatkowe okoliczności pozwalające na uznanie przedsiębiorstwa za zagrożone zawiera pkt 11 Wytycznych, w których uznano, że okolicznościami, które pozwalają m.in. na identyfikację przedsiębiorstwa jako zagrożonego, są np. rosnące straty, powiększające się zadłużenie, rosnące kwoty odsetek. Dokumenty finansowe obrazujące sytuację Spółki bez wątpienia wskazują na to, że należy je uznać za przedsiębiorstwo zagrożone ( a więc znajdujące się w trudnej sytuacji finansowej) w rozumieniu przepisów Unii Europejskiej odnoszących się do udzielania pomocy publicznej – czyli przepisów rozporządzenia Komisji (WE) 800/2008 i Wytycznych wspólnotowych. Dokumenty finansowe, w tym sprawozdania finansowe za okres 3 ostatnich lat obrotowych, sporządzane zgodnie z przepisami o rachunkowości jakie Spółka była zobowiązana złożyć ubiegając się o udzielenie pomocy w postaci dofinansowania do wynagrodzeń osób niepełnosprawnych, to dokumenty o jakich mowa m.in. w § 2 ust.2 rozporządzenia Rady Ministrów z 29 marca 2010 r. w zakresie informacji przedstawianych przez podmiot ubiegający się o pomoc inną niż pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie (Dz.U.2010.53.312 ze zm.) wydany na podstawie art. 37 ust. 6 ustawy z 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz.U. 2007 r. nr 59 poz. 404 ze zm.). Z treści złożonych przez Spółkę dokumentów w postaci bilansów za lata 2008-2010 wynika jednoznacznie, że Spółka w dacie składania wniosku o udzielenie pomocy finansowej (a na taką datę dokonuje się oceny jej sytuacji finansowej zgodnie z treścią art. 37 ust. 5 ustawy z 30 kwietnia 2004 r., dotyczącym ubiegania się o pomoc inną niż de minimis lub pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie ) spełniała warunki do uznania, że pozostaje ona w trudnej sytuacji ekonomicznej (spełnia definicję przedsiębiorstwa zagrożonego) ponieważ wysokość jej niepokrytych strat przewyższa 50% kapitału zarejestrowanego, w tym wysokość straty w ciągu ostatnich 12 miesięcy przewyższa 25% wysokości tego kapitału. Dodatkowo o jej trudnej sytuacji świadczą dodatkowe okoliczności w postaci rosnącego zadłużenia, rosnących odsetek, zwiększania się sumy zadłużenia. W tym stanie rzeczy wbrew twierdzeniom zawartym w skardze organ prawidłowo zastosował treść art. 48a ust. 2 i ust. 3 pkt 1 ustawy z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i odmówił przyznania Spółce pomocy. Należy zaznaczyć, że treść przepisu jest stanowcza w związku z czym organ w przypadku zaistnienia okoliczności dowodzących trudnej sytuacji ekonomicznej przedsiębiorstwa, nie może rozstrzygnąć inaczej. Podnieść ponadto należy, że dokumenty w oparciu o jakie organ ocenia sytuację ekonomiczną, muszą być sporządzone zgodnie z zasadami rachunkowości, a zatem muszą zawierać dane wymagane przez odrębne przepisy. Skarżąca nie twierdzi, że dokumenty te nieprawidłowo ukazują jej sytuację lecz twierdzi, że organ przy ocenie jej sytuacji finansowej powinien wziąć pod uwagę dodatkowe elementy pozostające poza tymi, które muszą znaleźć się w bilansie uznając, że ich brak np. brak ujęcia w aktywach bilansu wartości niematerialnych, zniekształca rzeczywistą wartość Spółki. Ponadto wskazała, że organ nie wziął pod uwagę okoliczności, że wypłaca ona systematycznie wynagrodzenia pracownikom, należności z tytułu podatków oraz ZUS. Odnosząc się do tego argumentu skargi należy stwierdzić, że pomoc o jaką ubiega się Spółka, jest pomocą publiczną, której udzielanie musi odbywać się według jasnych, jednolitych reguł dotyczących wszystkich potencjalnie zainteresowanych podmiotów. Reguły te muszą być sprawdzalne i obiektywne a nadto wymierne. Dane finansowe muszą być zawarte w określonych dokumentach, a to jakie to muszą być dokumenty, wynika z określonych, przepisów, które zostały zastosowane w sprawie. Dokumenty te zostały przez Spółkę złożone a ich treść oceniona przez organ. W tym stanie rzeczy brak jest podstaw aby uznać, że organ w sposób niedostateczny ocenił sytuację finansową Spółki. Na koniec wskazać należy, że Sąd podziela wywody zawarte w treści wyroku WSA w Bydgoszczy z [...] lipca 2009 [...] ale należy zauważyć, że wyrok ten dotyczy innej materii, zapadł w innym stanie faktycznym i brak jest podstaw ażeby uznać celowość jego zastosowania w odniesieniu do przedmiotowej sprawy. Mając powyższe okoliczności na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a. oddalił skargę.