V SA/Wa 2462/10
PostanowienieWSA w Warszawie2011-06-29
Skład orzekający: Mirosława Pindelska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie wykazała swojej trudnej sytuacji materialnej pomimo wezwania do złożenia dodatkowych dokumentów i wyjaśnień?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy nie może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca, pomimo wezwania do złożenia dodatkowych dokumentów i wyjaśnień uzupełniających, nie wykazała swojej trudnej sytuacji materialnej. Ciężar dowodu w tym zakresie spoczywa na wnioskodawcy, a brak wykazania przesłanek ustawowych wyklucza przyznanie prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, powołując się na trudną sytuację materialną. Po odrzuceniu jego skargi na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców, referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym z powodu niewystarczających oświadczeń. Skarżący wniósł sprzeciw, ponownie wnioskując o prawo pomocy, jednak nie uzupełnił wymaganych dokumentów i wyjaśnień pomimo kolejnych wezwań sądu.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący – sędzia WSA Mirosława Pindelska po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego z Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 kwietnia 2011 r. w sprawie ze skargi K. M. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia ... sierpnia 2010 r. Nr ... w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego WE; postanawia: - odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Postanowieniem z 14 kwietnia 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę K. M. (zwanego dalej: skarżącym) na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia ... sierpnia 2010 r.
Wnioskiem z dnia ... lutego 2011r. (uzupełnionym w dniu ... marca 2011 r.) skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.
W jego uzasadnieniu wskazał, iż gospodarstwo domowe prowadzi wraz z dorosłą córką, utrzymuje się z zasiłku rodzinnego na córkę w wysokości ...złotych. Stwierdził, iż posiada mieszkanie o powierzchni ... m2 oraz, że niegdzie nie pracuje, nie posiada oszczędności pieniężnych i przedmiotów wartościowych.
W związku z tym, iż złożone oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych wnioskodawcy, zarządzeniem referendarza sądowego z ... marca 2011 r. wezwano skarżącego do udzielenia dodatkowych informacji oraz złożenia określonych dokumentów w terminie 7 dni pod rygorem rozpoznania wniosku w oparciu o posiadane dokumenty.
Wezwanie zostało doręczone skarżącemu w dniu ... marca 2011 r. (potwierdzenie doręczenia, k. ... akt sądowych), mimo tego w zakreślonym terminie nie złożył on dodatkowego oświadczenia zgodnie z powyższym zarządzeniem.
Z uwagi na nieudzielenie odpowiedzi na powyższe wezwanie postanowieniem z dnia ... kwietnia 2011 r. referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata.
W terminie do złożenia sprzeciwu skarżący ponownie wystąpił, na urzędowym formularzu PPF, z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, który to wniosek zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału z dnia ... maja 2011 r. potraktowano jako sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego z dnia ... kwietnia 2011 r.
Powyższym zarządzeniem z dnia ... maja 2011 r., skarżący ponownie wezwany został do udzielenia dodatkowych informacji oraz złożenia określonych dokumentów w terminie 7 dni pod rygorem rozpoznania wniosku w oparciu o posiadane dokumenty.
Wezwanie o dodatkowe oświadczenie zostało skutecznie doręczone skarżącemu poprzez podwójne awizowanie tj. zgodnie z trybem określonym w art. 73 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej p.p.s.a., w dniu ... czerwca 2011 r. jednak do dnia dzisiejszego skarżący nie złożył dodatkowego oświadczenia zgodnie z powyższym zarządzeniem z dnia ... maja 2011 r.
Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 260 p.p.s.a. - w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym.
Z kolei w myśl art. 243 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania.
Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest – stosownie do treści przepisu art. 199 p.p.s.a. – ponoszenie przez stronę kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Prawo pomocy stanowi wyjątek od tej zasady i może zostać przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Instytucja prawa pomocy powinna być zatem stosowana w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Jednocześnie, zawarte w omawianym przepisie określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z tego prawa. Zatem rozstrzygnięcie będzie zależało od tego, co zostanie przez wnioskodawcę udowodnione.
W sytuacji, gdy oświadczenie zawarte we wniosku budzi wątpliwości lub jest niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego wnioskodawcy, na podstawie art. 255 p.p.s.a., można wezwać taką osobę do złożenia dodatkowego oświadczenia uzupełniającego, jak i potwierdzającego wykazywane przez nią okoliczności.
W przedmiotowej sprawie, oświadczenia zawarte we wnioskach skarżącego złożonych na urzędowych formularzach PPF z ... lutego 2011 r. i z ... maja 2011 r. (w sprzeciwie) były niewystarczające do oceny czy strona nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.).
Dlatego też niezbędne okazało się wezwanie skarżącego do nadesłania dokumentów i złożenia oświadczeń pozwalających na lepszą ocenę jego sytuacji majątkowej.
Mając na uwadze, iż wezwanie nie zostało przez skarżącego wykonane w zakreślonym terminie, uznać należy, iż nie wykazał on, że ustawowa przesłanka przyznania tego prawa wystąpiła. Same jedynie informacje zawarte w wniosku o przyznanie prawa pomocy, nie poparte żadną dokumentacją, nie obrazują rzeczywistej oceny możliwości płatniczych skarżącego, wobec czego nie można uznać, że spełniona została przesłanka, na mocy której następuje przyznanie prawa pomocy.
W konsekwencji, brak ten wykluczył dokonanie przez Sąd oceny czy zaistniały przesłanki uprawniające do udzielenia skarżącemu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Na uwagę zasługuje również fakt, iż wnosząc do Sądu sprzeciw skarżący ponownie nie załączył żądanych dokumentów i nie udzielił informacji na postawione w zarządzeniu z 14 marca 2011 r. pytania.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 254 § 1 w zw. z art. 260 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło