V SA/Wa 2469/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Dorota Mydłowska (spr.), Sędzia WSA - Mirosława Pindelska, Sędzia NSA - Ewa Wrzesińska - Jóźków, Protokolant - Monika Włochińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 czerwca 2009 r. sprawy ze skargi D. K. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie obciążenia kosztami wydalenia cudzoziemca z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oddala skargę. Decyzją z dnia [...] stycznia 2008 r. Wojewoda [...] orzekł o poniesieniu przez D.P. kosztów związanych z wydaleniem obywatelki [...] I.G. wraz z małoletnią córką E.G. w wysokości 11.267,80 zł. W uzasadnieniu decyzji Wojewoda [...] wyjaśnił, że dnia [...] października 2007 r. wydana została decyzja o wydaleniu z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej obywatelki [...] I.G. wraz z małoletnią córką E.G., a jednym z powodów wydalenia Cudzoziemek z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej był brak środków finansowych na pokrycie kosztów pobytu na terytorium Polski. Decyzja została wykonana dnia [...] października 2007 r. przez przejście graniczne [...]. Organ I instancji ustalił, iż I.G. przybyła do Polski w dniu [...] stycznia 2005 r. na podstawie wizy pobytowej uzyskanej na zaproszenie D.P. Wiza była ważna w okresie od [...] grudnia 2004 r. do [...] marca 2005 r. Po upływie ważności wizy Cudzoziemka nie opuściła terytorium Polski. Cudzoziemka w dniu [...] stycznia 2005 r. urodziła córkę E. G. Podpisując zaproszenie dla cudzoziemca D.P. zobowiązała się do pokrycia kosztów związanych z pobytem i wyjazdem zapraszanej Cudzoziemki, w tym kosztów ewentualnego leczenia i wydalenia Cudzoziemki. Organ orzekający stwierdził, że zgodnie z art. 96 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach (Dz.U. z 2006 r. Nr 234, poz.1694 ze zm.) koszty związane z wydaleniem cudzoziemca ponosi zapraszający, jeżeli wydalenie następuje w związku z niewykonaniem przez zapraszającego obowiązku, o którym mowa w art. 16 ust. 2 pkt 4 ww. ustawy, tj. zobowiązania się zapraszającego do pokrycia kosztów związanych m.in. z wyjazdem zapraszanego cudzoziemca. Zdaniem organu D.P. nie wywiązała się z przyjętego na siebie obowiązku i nie pokryła kosztów związanych z wyjazdem Cudzoziemki z Polski. Pismem z dnia 12 lutego 2008 r. D.P. odwołała się od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2008 r. Uzasadniając swoje stanowisko w sprawie wskazała, iż w jej ocenie wywiązała się ze swoich obowiązków wynikających z udzielonego I.G. zaproszenia. Podkreśliła, iż nie wiedziała o nielegalnym pozostaniu I.G. w naszym kraju, albowiem Cudzoziemka wyprowadziła się od niej w marcu 2005 r. deklarując, iż wyjeżdża z Polski. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...]. Uzasadniając decyzję organ orzekający II instancji stwierdził, że zgodnie z art. 96 ust. 2 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach zapraszający ponosi koszty wydalenia w przypadku gdy cudzoziemiec, którego zaprosił wjechał na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w okresie, na który został zaproszony i okoliczności uzasadniające wydalenia wystąpiły po upływie okresu objętego zaproszeniem, gdy cudzoziemiec nie uzyskał przedłużenia wizy, zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, zezwolenia na osiedlenie się, zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego WE lub nie korzysta z ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, o której mowa w art. 13 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i pozostał na tym terytorium. D.P. zapraszając cudzoziemca zobowiązała się do pokrycia kosztów wydalenia zapraszanego cudzoziemca, a tym samym poniosła ryzyko, że skutki nie przestrzegania przez osobę zaproszoną obowiązującego w Polsce prawa narażą ją na wydatki, bowiem zgodnie z art. 96 ust. 2 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach jeżeli wydalany cudzoziemiec nie wykonał zobowiązań wynikających z uprzednio wystawionego zaproszenia koszty związane z jego wydaleniem ponosi osoba zapraszająca. Organ II instancji podkreślił również, iż do kosztów wydalenia I.G. zostały także doliczone koszty wydalenia jej małoletniego dziecka, którego pobyt był integralnie związany z pobytem matki. Ponadto w uzasadnieniu skargi przedstawiono szczegółowe wyliczenie przedmiotowych kosztów wydalenia Cudzoziemek. Pismem z dnia 26 czerwca 2008 r. D.P. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na ww. decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców. W motywach skargi wyjaśniła, że dołożyła wszelkich starań aby zaproszona przez nią Cudzoziemka wraz z córką opuściła terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W ocenie Skarżącej jej zobowiązanie wynikające z art. 96 ust. 2 pkt 2 wygasło gdy pożegnała I.G. wraz z córką na dworcu, na którym Cudzoziemki wsiadły do pociągu udającego się do [...]. Skarżąca zarzuciła organom prowadzącym sprawę, że nie dołożyły należytych starań w celu wyjaśnienia okoliczności nielegalnego pozostania na terenie Polski I. G., która pozostała w Polsce bez wiedzy i zgody osoby zapraszającej, a być może opuściła Polskę i przyjechała ponownie do Polski nielegalnie. Podniosła, iż nie była poinformowana o tym, że toczy się postępowanie wydaleniowe w stosunku do zaproszonego przez nią cudzoziemca. Przyjęcie przez organ orzekający, że wina leży po stronie Skarżącej i nałożenie na nią obowiązku pokrycia kosztów wydalenia cudzoziemca stanowi, w jej ocenie, naruszenie art. 7 i 77 K.p.a. W odpowiedzi na skargę Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców wniósł o jej oddalenie. W trakcie rozprawy w dniu 3 lutego 2009 r. Skarżąca zeznała, iż widziała u zaproszonej Cudzoziemki bilet lotniczy ważny cały rok. Natomiast w trakcie rozprawy w dniu 15 czerwca 2009 r. Skarżąca wskazała, iż pisząc skargę była po dwóch operacjach i pod wpływem silnych środków przeciwbólowych dlatego też nieprecyzyjnie określiła, że pociąg do którego wsiadła Cudzoziemka jechał do [...], podczas gdy w rzeczywistości Cudzoziemka wsiadła do pociągu podmiejskiego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga okazała się niezasadna. W oparciu o treść art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne, w tym sąd wojewódzki, sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Uzupełnieniem tego zapisu jest treść art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", w którym wskazano, że owe sądy stosują środki określone w ustawie. Kierując się ww. przesłankami i badając zaskarżoną decyzję w granicach określonych przepisami powołanych wyżej przepisów oraz w oparciu o akta sprawy, zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zdaniem Sądu zaskarżona decyzja jest prawidłowa i nie narusza prawa, zaś zarzuty skargi są nieuzasadnione. W pierwszej kolejności wskazać należy, iż obowiązek pokrycia przez zapraszającego kosztów wydalenia Cudzoziemca określony został w art. 16 ust. 2 pkt 4 i w art. 96 ust. 2 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach.(Dz. U. Nr 234,poz. 1694 ze zm.)., zwanej dalej "ustawą". Zgodnie z art. 16 ust. 2 pkt 4 ustawy w zaproszeniu zamieszcza się zobowiązanie zapraszającego do pokrycia kosztów związanych z pobytem i wyjazdem zapraszanego Cudzoziemca, w tym kosztów ewentualnego leczenia oraz kosztów wydalenia z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Niespornym jest, iż zobowiązanie takie, zawarte w zaproszeniu skarżąca podpisała. Podkreślić tutaj należy, iż sam fakt podpisania zobowiązania nie rodzi jeszcze obowiązku pokrycia kosztów wydalenia Cudzoziemca. Zapraszający może być zobowiązany do pokrycia takich kosztów jeżeli dodatkowo zostaną spełnione przesłanki określone w art. 96 ust. 2 ustawy. Postępowanie administracyjne w zakresie obciążenia Skarżącej kosztami wydalenia zaproszonej Cudzoziemki oraz jej dziecka, wszczęte zostało z urzędu w dniu 3 grudnia 2007 r. Wskazać tutaj należy, iż na mocy ustawy o zmianie ustawy o cudzoziemcach oraz niektórych innych ustaw z dnia 24 maja 2007 r. (Dz.U. z 2007 r. nr 120 poz. 818) do postępowań wszczętych po dniu 20 lipca 2007 r., stosuje się art. 96 ust. 2 ustawy w następującym brzmieniu: "Zapraszający ponosi koszty wydalenia, w przypadku gdy cudzoziemiec, którego zaprosił, wjechał na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w okresie, na który został zaproszony, i okoliczności uzasadniające jego wydalenie wystąpiły: 1) podczas pobytu na tym terytorium w okresie objętym zaproszeniem lub 2) po upływie okresu objętego zaproszeniem, gdy cudzoziemiec nie uzyskał przedłużenia wizy, zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, zezwolenia na osiedlenie się, zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego WE lub nie korzysta z ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, o której mowa w art. 3 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, i pozostał na tym terytorium." W rozpoznawanej sprawie niewątpliwie wystąpiły obie ww. przesłanki uzasadniające obciążenie Skarżącą kosztami wydalenia zaproszonej przez nią Cudzoziemki wraz z jej małoletnim dzieckiem. Wskazać bowiem należy, iż I.G. wjechała na terytorium RP na zaproszenie D.P. w dniu [...] stycznia 2005 r. tj. w okresie obowiązywania zaproszenia Skarżącej ważnego w terminie od [...] grudnia 2004 r. do [...] marca 2005 r. (jest to okoliczność niesporna), jak również okoliczności uzasadniające wydalenie zaproszonej Cudzoziemki wystąpiły po upływie okresu objętego zaproszeniem, bowiem wydalenie Cudzoziemki i jej dziecka miało miejsce dnia [...] października 2007 r. (także okoliczność niesporna). W świetle przepisu art. 16 ust. 2 pkt 4 oraz przepisu art. 96 ust. 2 ustawy, Organy administracyjne zobligowane były zatem do obciążenia Skarżącej kosztami wydalenia zaproszonej przez Skarżącą osoby wraz z jej dzieckiem narodzonym po przybyciu do Polski. Podkreślić tutaj należy, iż konsekwencją złożenia deklaracji o której mowa w art. 16 ust. 2 pkt 4 jest podjęcie odpowiedzialności za zaproszone osoby. Nie budzi także wątpliwości Sądu wysokość ustalonych kosztów wydalenia. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji w sposób klarowny przedstawiono bowiem kalkulację ustalonych kosztów, która pozostaje w zgodzie z regulacjami prawnymi określonymi w treści przepisu art. 96 ust. 6 ustawy jak również w rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2007 r. (Dz.U. z 2008 r. nr 3 poz. 20) w sprawie szczegółowego sposobu obliczania niektórych kosztów wydalenia cudzoziemca z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Wskazać również należy, iż Sąd nie dopatrzył się w działaniach organów orzekających w sprawie naruszenia przepisów postępowania administracyjnego. Organy obu instancji podjęły wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia sprawy, a materiał dowodowy został rozpatrzony w sposób wyczerpujący. W związku z powyższym uzasadnione jest w ocenie Sądu stanowisko organów orzekających w sprawie. Odnosząc się natomiast do zarzutów skarżącej wskazać należy, iż niesłuszne jest prezentowane przez Skarżącą stanowisko, jakoby zobowiązanie wynikające z art. 96 ust. 2 pkt 2 ustawy, wygasło gdy odprowadziła Ona I.G. wraz z córką do pociągu jadącego do [...]. Skarżąca podniosła tutaj, iż kwestia nielegalnego pobytu zaproszonej Cudzoziemki nie została w toku postępowania administracyjnego wyjaśniona w sposób kompletny. W pierwszej kolejności wskazać należy, iż Skarżąca w toku postępowania sądowego sama wycofała się z podnoszonego w skardze twierdzenia jakoby widziała zaproszoną Cudzoziemkę wsiadającą do pociągu udającego się do [...]. Ponadto Skarżąca wskazała, iż widziała bilety lotnicze zaproszonej Cudzoziemki. Ustosunkowując się do zarzutu niepełnego postępowania dowodowego w zakresie okoliczności nielegalnego pobytu zaproszonej przez Skarżącą Cudzoziemki, wskazać należy, iż organy administracyjne ustaliły stan faktyczny sprawy na podstawie zgromadzonych dokumentów jak również w drodze przesłuchania Skarżącej (w dniu 7 stycznia 2008 r.) oraz zaproszonej Cudzoziemki (w dniu 29 sierpnia 2007 r.). Z poczynionych przez organy ustaleń wynika, iż zaproszona Cudzoziemka po upływie terminu ważności wizy pobytowej o symbolu [...] nie opuściła terytorium Polski. Tym samym nie można uznać twierdzenia Skarżącej, iż zaproszona Cudzoziemka mogła opuścić terytorium RP we właściwym terminie (tj. w terminie ważności przedmiotowej wizy) a następnie wróciła nielegalnie na terytorium RP. Twierdzeniu temu przeczą złożone zeznania jak również zgromadzone w sprawie dokumenty. Zważywszy natomiast na to, iż materiał dowodowy stanowią zarówno dokumenty jak i odebrane zeznania, nie znajduje uzasadnienia twierdzenie, że należało przedmiotową sprawę w omawianym zakresie wyjaśnić w sposób bardziej szczegółowy. Dodać także należy, iż bez znaczenia pozostaje tutaj przypuszczenie Skarżącej, iż gdyby zaproszona Cudzoziemka wiedziała o obciążeniu jej kosztami wydalenia, być może przyznałaby się do działania w złej wierze i sama pokryła koszty wydalenia. Wyjaśnić tutaj należy, iż jednym z powodów wydalenia zaproszonej Cudzoziemki był brak środków finansowych na pokrycie kosztów pobytu na terytorium RP, zatem koszty wydalenia także w takiej sytuacji obciążyłyby Skarżącą. Odnośnie zarzutu Skarżącej dotyczącego braku informowania jej o prowadzonym wobec zaproszonej Cudzoziemki postępowaniu, wskazać należy, iż Organ nie miał obowiązku informowania Skarżącej o postępowaniu skutkującym wydaleniem zaproszonej Cudzoziemki z terytorium RP. Zarzuty Skarżącej w tym zakresie w zasadzie opierają się na przypuszczeniu, iż wobec zaproszonej Cudzoziemki niedbale prowadzone było postępowanie dowodowe przez co Skarżąca poniosła szkodę. Takie twierdzenie jest całkowicie błędne. Wskazać bowiem należy, iż postępowanie w zakresie wydalenia zaproszonej Cudzoziemki podlegać mogło kontroli w toku postępowania sądowego, a tym samym zaproszona Cudzoziemka miała zagwarantowane prawo oceny wydanej w jej sprawie decyzji administracyjnej. Konkludując Sąd stwierdza, że zaskarżone rozstrzygnięcie jest prawidłowe. Zarówno argumentacja skargi, jak i analiza akt sprawy nie ujawniła bowiem wad tego rodzaju, które mogłyby mieć wpływ na podjętą decyzję. Nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego ani przepisów postępowania w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie zaskarżonego orzeczenia z obrotu prawnego. Z tych względów i na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.