V SA/Wa 250/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący - sędzia WSA - Barbara Mleczko-Jabłońska po rozpoznaniu w dniu 3 października 2008r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o zmianę postanowienia z dnia 11 kwietnia 2008r. o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi W. G. na decyzję Prezesa Agencji Rynku Rolnego z dnia [...] października 2007r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania indywidualnej ilości referencji p o s t a n a w i a: odmówić zmiany postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 kwietnia 2008r. o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W. G. w dniu [...] marca 2008r. (data nadania pocztowego – k. 27 akt sądowych) złożył na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku, jak i w oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wskazał, iż we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje z żoną, siostrą oraz dwójką dzieci, utrzymuje się z dochodów z tytułu produkcji mleka w wysokości [...] złotych miesięcznie oraz świadczenia rentowego siostry w wysokości [...] złotych. Oświadczył, iż jest współwłaścicielem domu o powierzchni ok. 90 m ² oraz właścicielem nieruchomości rolnej o powierzchni 8 ha przeliczeniowych. Ponadto oświadczył, iż siostra posiada orzeczony stopień niepełnosprawności i wymaga szczególnej opieki lekarskiej i osób trzecich, a sam zainteresowany podkreślił, że nie posiada oszczędności, papierów i przedmiotów wartościowych. Dane te okazały się jednak niewystarczające do oceny sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych skarżącego, zarządzeniem z dnia 27 marca 2008r. wezwano wnioskodawcę do uzupełnienia tego wniosku. Po uzupełnieniu wniosku, pismem z dnia [...] kwietnia 2008r. (data nadania pocztowego [...] kwietnia 2008r. – k. 38 akt sądowych) dochody skarżącego i osób prowadzących z nim wspólne gospodarstwo domowe wynoszą ok. [...] złotych netto, z wydatkami w wysokości [...] złotych netto czyli pozostaje kwota ok. [...] złotych, która może zostać przeznaczona na opłacenie kosztów sądowych. Postanowieniem z 11 kwietnia 2008r. referendarz sądowy odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Sąd stwierdził, że wnioskodawca dysponuje zasobami majątkowymi, które pozwalają na partycypowanie w kosztach postępowania sądowego. Na powyższe postanowienie skarżący pismem z dnia [...] kwietnia 2008r (data nadania pocztowego – [...] kwietnia 2008r. k. 59 akt sądowych) wniósł sprzeciw. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 21 maja 2008r. odrzucił sprzeciw W. G., jako wniesiony po upływie ustawowego terminu. Zarządzeniem z dnia 17 czerwca 2008r. został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości [...] złotych, które zostało doręczone w dniu [...] czerwca 2008r. Na powyższe zarządzenie pismem z [...] czerwca 2008r. (data nadania pocztowego – [...] lipca 2008r. k. 73 akt sądowych) skarżący wniósł zażalenie, podnosząc, iż nie jest w stanie dokonać nakreślonego obowiązku przez Sąd ze względu na trudną sytuację materialno-finansową, która spowoduje wystąpienie uszczerbku i obciąży zobowiązanego ponad poziom utrzymania koniecznego. Zarządzeniem z dnia 4 lipca 2008r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zwrócił się do wnioskodawcy o udzielnie informacji czy zażalenie to jest złożone na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu, czy też stanowi wniosek o zmianę postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy. W związku z powyższym został zobowiązany do przedstawienia jak zmieniła się jego sytuacja finansowa, która w jego ocenie uniemożliwia opłacenie wpisu i ponoszenie kosztów postępowania. Skarżący pismem z dnia [...] lipca 2008r. (data nadania pocztowego – [...] lipca 2008r. k. 78 akt sądowych) określił złożone wcześniej pismo jako wniosek o zmianę postanowienia z dnia 11 kwietnia 2008r. o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W. G. oświadczył, iż jego sytuacja finansowa gwałtownie się zmieniła, co zostało spowodowane wypadkiem losowym. Nie jest w stanie dokonać wpisu od skargi, gdyż został radykalnie pogorszony stan zdrowia całej rodziny, która wymaga teraz stałej opieki lekarskiej. A dodatkowo wiosenne deszcze doprowadziły do ponownego odsiewu zbóż, a późny siew zbóż spowodował całkowite straty w gospodarstwie zobowiązanego. Pismem z dnia 25 lipca 2008r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zwrócił się do wnioskodawcy o wykazanie się stosownymi dokumentami świadczącymi o zmianie sytuacji materialnej – w okresie od dnia 11 kwietnia 2008r. do dnia odpowiedzi na niniejsze zarządzenie – powodującej niemożność uiszczenia wpisu sądowego. Zainteresowany otrzymał pismo w dniu [...] lipca 2008r., jednak nie udzielił na nie odpowiedzi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: Należy zauważyć, że sprawa z wniosku skarżącego o udzielenie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych została już rozstrzygnięta przez referendarza sądowego w prawomocnym postanowieniu z dnia 11 kwietnia 2008r. Postanowienie w sprawie prawa pomocy należy do tzw. postanowień niekończących postępowania w sprawie, które mogą być uchylane lub zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne – art. 165 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej jako p.p.s.a. Wniosek skarżącego o zmianę postanowienia z dnia 11 kwietnia 2008r. jest kolejnym wnioskiem dotyczącym przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od ponoszenia kosztów sądowych. W takim stanie rzeczy ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy mógłby być uwzględniony tylko w przypadku zmiany okoliczności (art. 165 p.p.s.a.), to jest pogorszenia sytuacji skarżącego w stosunku do istniejącej w dacie odmowy tj. w dniu 11 kwietnia 2008r. (por. postanowienie NSA z dnia 17 kwietnia 2007r. II GZ 64/07). Zmiany musiałyby być tego rodzaju, żeby w ich świetle przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych stało się uzasadnione. Musiałyby to być zatem zmiany polegające na pogorszeniu sytuacji materialnej wnioskodawcy. W rozpoznawanej sprawie skarżący w złożonym ponownie wniosku, wspomniał o wypadku losowym, pogarszającym się stanie ogólnym zdrowia całej rodziny i nieurodzajnych plonach w gospodarstwie rolnym. Jednakże wnioskodawca nie dostarczył mimo, iż był do tego wzywany stosownych dokumentów (m.in. dodatkowych zaświadczeń) które mogłyby wskazywać na zaistniałe okoliczności i pogorszenie sytuacji materialnej. Zdaniem Sądu, zabrakło uprawdopodobnienia zmiany okoliczności faktycznych w sytuacji majątkowej zainteresowanego jakie sąd wcześniej przyjął za przesłankę rozstrzygnięcia, a które uzasadniałyby wydanie postanowienia odmiennej treści niż to, które zostało wcześniej wydane (por. komentarz do ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.02.153.1270), [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, 2006, wyd. II.). W związku z tym, że powyższa kwestia była już wszechstronnie oceniona przez Sąd, na podstawie art. 165 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowił jak w sentencji.