V SA/Wa 2506/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Michał Sowiński (spr.) Sędziowie: WSA Irena Jakubiec-Kudiura WSA Barbara Mleczko-Jabłońska Protokolant starszy sekretarz sądowy Artur Dobrowolski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 marca 2015 r. sprawy ze skargi T. Sp. z o.o. w O. na decyzję Narodowego Centrum Badań i Rozwoju z dnia ... maja 2014 r. nr ... w przedmiocie odmowy przyznania środków finansowych 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Narodowego Centrum Badań i Rozwoju na rzecz T.Sp. z o.o. w O.kwotę ... złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem skargi z 5 sierpnia 2014 r., wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez T. sp. z o.o. (dalej jako Skarżąca, Wnioskodawca) jest decyzja nr ... z dnia ... maja 2014 r. Komisji Odwoławczej Rady Narodowego Centrum Badań i Rozwoju w sprawie odmowy przyznania środków finansowych. Przedmiotowa decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym: Wniosek o dofinansowanie projektu pn. ..., złożony przez T. sp. z o.o. podlegał ocenie w ramach III Konkursu programu INNOTECH. Wniosek o dofinansowanie został poddany ocenie formalnej i merytorycznej, zgodnie z procedurą określoną w Regulaminie III Konkursu w ramach programu INNOTECH (dalej jako Regulamin Konkursu), w wyniku której zgłoszony przez Skarżącą projekt finalnie nie został rekomendowany do dofinansowania i w konsekwencji została w stosunku do niego wydana decyzja nr ... Dyrektora Narodowego Centrum Badań i Rozwoju z dnia ... stycznia 2014 r. w sprawie odmowy przyznania środków finansowych. W uzasadnieniu organ wskazał, że wniosek otrzymał ocenę 16,5 pkt i średnia ocen dla każdego z ocenianych kryteriów w ww. wniosku przekroczyła minimalny próg punktowy. Wyjaśniono, iż dofinansowanie uzyskały projekty, które otrzymały oceny w przedziel 17,67 – 26 punktów na 26 możliwych oraz uzyskały w każdym z kryteriów próg oceny końcowej określony punktowo dla danego kryterium. Od przedmiotowej decyzji Skarżąca odwołała się do komisji odwoławczej Rady Narodowego Centrum Badań i Rozwoju. Decyzją nr ... z dnia ... maja 2014 r. Komisja Odwoławcza Rady Narodowego Centrum Badań i Rozwoju odmówiła przyznania środków finansowych. W uzasadnieniu Komisja wskazała, że z uwagi na podniesione zarzuty dotyczące oceny merytorycznej wniosku zwróciła się do Dyrektora NCBR o powołanie eksperta, który dokonał oceny zasadności zarzutów w stosunku do oceny merytorycznej wniosku. Dodatkowy ekspert uznał, iż merytoryczną wartość projektu oddaje punktacja na poziomie 13.00 pkt. Komisja uznała dodatkową recenzję za merytorycznie dobrze uzasadnioną, oddającą wartość merytoryczną projektu w poszczególnych kryteriach podlegających ocenie. Na decyzję tę Skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o uchylenie w całości decyzji Komisji Odwoławczej Rady Narodowego Centrum Badań I Rozwoju z dnia ... maja 2014 r. Nr ... w sprawie odmowy przyznania środków finansowych, utrzymującą w mocy decyzję Dyrektora Narodowego Centrum Badań i Rozwoju z dnia ... października 2013 r. nr ... w sprawie przyznania środków finansowych. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 38 i 39 ustawy o Narodowym Centrum Badań i Rozwoju oraz przepisów proceduralnych Regulaminu Komisji Odwoławczej Rady Narodowego Centrum Badań i Rozwoju, w zakresie w jakim: 1. decyzja nie odnosi się do zarzutów podniesionych w odwołaniu, a stanowi jedynie odesłanie do recenzji dodatkowego eksperta; 2. opiera się na recenzji dodatkowego eksperta, z którą wnioskodawca nie został zapoznany na etapie wydawania zaskarżonej decyzji; 3. Komisja oparła się na recenzji dodatkowego eksperta, przy czym ekspertyzy sporządzone w toku procedury odwoławczej mogą być jedynie wskazówką dla Komisji, a Komisja nie ma obowiązku oparcia swoich rozstrzygnięć na tej recenzji; 4. recenzja dodatkowego eksperta powinna zostać zweryfikowana przez Komisję pod względem spójności oraz zgodności z kierunkiem odwołania złożonego przez wnioskodawcę, a Komisja takiej weryfikacji nie przeprowadziła. Zdaniem strony skarżącej recenzent nie był uprawniony do wydawania ocen mniej korzystnych niż pierwotny recenzent, który oceniał wniosek W odpowiedzi na skargę Narodowe Centrum Badań i Rozwoju wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Podstawę prawną kontroli decyzji wydawanych przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju stanowi przepis art. 3 § 1 i art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 – dalej: p.p.s.a.) w związku z treścią art. 40 ust. 4 ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o Narodowym Centrum Badań i Rozwoju (Dz. U. 96, poz. 616 z p. zm., dalej : ustawa o NCBiR). Zgodnie z treścią art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). W razie nieuwzględnienia skargi Sąd skargę oddala (art. 151 p.p.s.a.), natomiast zgodnie z art. 146 § 1 tej ustawy Sąd, uwzględniając skargę na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a p.p.s.a., uchyla ten akt lub interpretację albo stwierdza bezskuteczność czynności. Przepis art. 40 ustawy o NCBiR stanowi w ust. 1, że przyznawanie przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju środków finansowych na wykonanie projektów następuje w drodze decyzji Dyrektora wydawanej na podstawie listy rankingowej pozytywnie zaopiniowanych wniosków. Od decyzji, o której mowa w ust. 1, lub promesy, o której mowa w art. 37 ust. 2, wnioskodawcy przysługuje odwołanie do komisji odwoławczej Rady, a w przypadku konkursów, o których mowa w art. 17 pkt 6 - do Komitetu Sterującego, w terminie 14 dni od dnia doręczenia tej decyzji (ust. 2). Komisja odwoławcza Rady lub Komitet Sterujący wydaje decyzję w sprawie przyznania lub odmowy przyznania środków finansowych nie później niż w terminie 3 miesięcy od dnia złożenia odwołania (ust. 3). Natomiast przepis ust. 4 tego artykułu stanowi, że na decyzję komisji odwoławczej Rady lub Komitetu Sterującego przysługuje skarga do sądu administracyjnego. W rozpoznawanej sprawie ocena Sądu sprowadza się do zbadania zgodności postępowania NCBiR z ustawą o Narodowym Centrum Badań i Rozwoju oraz z Regulaminem konkursu. Zgodnie z art. 36 ust. 1 ustawy o NCBiR, dyrektor Centrum ustala i ogłasza regulamin konkursu, który wyłania wykonawców projektów, obejmujących badania naukowe lub prace rozwojowe nakierowane na zastosowanie w działalności gospodarczej. Dyrektor Centrum wyznacza również ekspertów lub powołuje zespoły ekspertów spośród wybitnych przedstawicieli środowisk naukowych, gospodarczych i finansowych, w tym ekspertów zagranicznych, którzy oceniają wnioski złożone w konkursie i na tej podstawie przygotowują i przekazują dyrektorowi listę rankingową pozytywnie zaopiniowanych wniosków (art. 38 ust. 1 i 2 ustawy o NCBiR). Eksperci opiniują wnioski konkursowe, posiłkując się w szczególności katalogiem kryteriów z art. 39 ustawy o NCBiR oraz wymienionych w Regulaminie każdego konkursu. Z uwagi na okoliczność, że eksperci, uczestniczący w procesie oceny projektów zgłoszonych do dofinansowania, dysponują wiedzą specjalistyczną, Sąd nie może kwestionować ilości punktów przyznanych przez nich w ramach danego kryterium i przesądzać, że tych punktów powinno być przyznanych więcej, aniżeli uczynił to ekspert. Sądy administracyjne nie kontrolują poprawności opinii ekspertów pod względem merytorycznym, nie wkraczają w szczegółowe rozważania na temat przedłożonych przez wnioskodawcę rozwiązań technicznych w związku z aktualnym stanem wiedzy w tym zakresie (patrz: wyrok WSA w Warszawie z dnia 25 stycznia 2013 r., sygn. akt V SA/Wa 2937/12, wyrok NSA z dnia 13 listopada 2012 r., sygn. akt II GSK 1783/12, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Na podstawie wyników oceny merytorycznej powstaje lista rankingowa projektów rekomendowanych do finansowania, na podstawie której wydawana jest decyzja Dyrektora Centrum o przyznaniu środków finansowych albo o odmowie przyznania środków finansowych. Zgodnie z procedurą odwoławczą przewidzianą w art. 40 ustawy o NCBiR od decyzji Wnioskodawcy przysługuje odwołanie do komisji odwoławczej, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji Dyrektora NCBiR. Decyzję w sprawie przyznania lub odmowy przyznania środków finansowych Komisja Odwoławcza wydaje w terminie 60 dni od dnia złożenia odwołania i wnioskodawcy przysługuje na nią skarga do sądu administracyjnego. Zgodnie z § 5 ust. 2, Regulaminu Komisji Odwoławczej Rady Narodowego Centrum Badań i Rozwoju Komisja Odwoławcza może zwrócić się do Dyrektora o powołanie eksperta, który dokona oceny zasadności zarzutów w stosunku do oceny merytorycznej wniosku, podniesionych w odwołaniu. Komisja uchwałą z 26 marca 2014 r. zwróciła się do Dyrektora NCBR o powołanie eksperta. Dodatkowy ekspert uznał, iż merytoryczna wartość projektu oddaje punktacja na poziomie 13.00 pkt. Komisja odwoławcza uznała dodatkową recenzję za merytorycznie dobrze uzasadnioną, oddającą wartość merytoryczną projektu w poszczególnych kryteriach podlegających ocenie. W powyższym kontekście wskazać należy, że Komisja Odwoławcza rozpoznając odwołanie powinna szczegółowo uzasadnić dlaczego zarzuty Strony dotyczące przebiegu konkretnego etapu oceny są nieuzasadnione. W przedmiotowej sprawie zabrakło takiego uzasadnienia. Wskazać należy, że brak szczegółowego uzasadnienia pozbawia Sąd możliwości weryfikacji, czy ten etap oceny projektu został przeprowadzony prawidłowo. Jak wyżej wskazano ocena merytoryczna projektów ma ekspercki charakter. Sąd nie dysponuje fachową wiedzą, jaką posiadają eksperci, dlatego bez szczegółowego uzasadnienia nie ma możliwości weryfikacji tego etapu oceny. Brak szczegółowego uzasadnienia oceny dokonanej przez Komisję Odwoławczą sprawia, że przewidziana przez ustawodawcę możliwość złożenia skargi staje się iluzoryczna albowiem Sąd nie ma możliwości dokonania kontroli tego etapu oceny projektu. Należy wskazać, że w § 5 ust. 3 Regulaminu Komisji Odwoławczej Rady Narodowego Centrum Badań i Rozwoju nakazano Komisji sporządzenie uzasadnienia decyzji o przyjęciu lub odrzuceniu zarzutów podniesionych w odwołaniu. Również w dokumencie: "Procedura: Postępowanie w sprawie rozpatrywania odwołań od decyzji Dyrektora NCBR dotyczących finansowania projektów oraz odwołań od informacji Dyrektora NCBR o negatywnym wyniku I stopnia oceny merytorycznej" w pkt 6.3. Rozpatrywanie odwołań wskazano, iż po otrzymaniu ww. opinii eksperta, komórka organizacyjna przekazuje ją w formie elektronicznej Sekretarzowi Komisji odwoławczej (KOD), który przekazuje ją pod obrady KOD. KOD następnie podejmuje decyzję w sprawie przyznania lub odmowy przyznania środków finansowych, wraz z uzasadnieniem, a w przypadku konkursów o II-stopniowej ocenie merytorycznej podejmuje uchwałę o pozytywnym rozpatrzeniu odwołania albo negatywnym rozpatrzeniu odwołania. Zdaniem Sądu, ocena eksperta, jakkolwiek pomocna przy uzasadnianiu stanowiska Komisji Odwoławczej, które i dlaczego zarzuty strony są zasadne lub nieuzasadnione, nie może zastępować decyzji Komisji w przedmiocie przyjęcia lub odrzucenia zarzutów podniesionych w odwołaniu. Reasumując, analizując przedmiotowe postępowanie pod kątem zgodności z przepisami proceduralnymi, Sąd uznał, że organ odwoławczy tj. Komisja Odwoławcza Rady NCBiR w zaskarżonej decyzji nie odniosła się do odwołania Skarżącej. Zdaniem Sądu, Komisja nie ustosunkowała się w zaskarżonej decyzji do żadnego z postawionych przez Skarżącą zarzutów, do czego zobowiązana była zgodnie z treścią cyt. § 5 ust. 3 Regulaminu Komisji Odwoławczej Rady NCBiR. Prawidłowy efekt ponownej oceny wniosku powinien być należycie uzasadniony, powinny być wyjaśnione wszystkie okoliczności, które zdecydowały o przyznaniu projektowi konkretnej liczby punktów. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach sądowych orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.