V SA/Wa 2516/13

Referendarz sądowy Anna Nasiłowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 13 marca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi WW E. S.A. na postanowienie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia (...) września 2013 r. nr (...) w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do złożenia odwołania postanawia: - odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych WW E. S.A., dalej: "skarżąca" wystąpiła z wnioskiem, sporządzonym na urzędowym formularzu PPPr, o przyznanie prawa pomocy poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. We wniosku skarżąca wskazała, że znajduje się w trudnej sytuacji finansowej i nie posiada wystarczających środków finansowych na poniesienie kosztów postępowania w kwocie 100 zł. Trudna sytuacja finansowa skarżącej nie jest przejściowa, ponieważ skarżąca ponosi stratę na prowadzonej działalności gospodarczej w roku bieżącym oraz zakończyła stratą również lata poprzednie. Do wniosku spółka załączyła rachunek zysków i strat potwierdzający stratę netto za okres od początku roku 2013 do końca listopada 2013 w wysokości 6.620.814,63 zł oraz zestawienie obrotów i sald za okres narastający od stycznia 2013 r. do końca września 2013 r. z którego wynikało, że spółka ma zaległości nie tylko względem innych kontrahentów, ale także nieuregulowane zobowiązania publicznoprawne względem ZUS i Urzędu Skarbowego. Skarżąca podkreśliła, że nie może korzystać z osiągniętych przychodów, ponieważ jej konta bankowe są pozajmowane przez komorników i pieniędzmi tymi skarżąca faktycznie nie dysponuje. Odnosząc się do faktu posiadania nieruchomości wskazała, że w orzecznictwie sądowym (II OZ 954/05) zaprezentowany został pogląd, iż "nie sposób przyjąć, aby nieruchomość skarżących miała zostać przedmiotem obrotu w celu pokrycia kosztów sądowych, a zatem nie można uznać, że skarżący mógł zwiększyć swój dochód lub znacznie ograniczyć wydatki bez uszczerbku na utrzymaniu koniecznym". Dodała, że wszystkie nieruchomości, której jest właścicielem są obciążone hipotekami i spółka nie ma możliwości ich sprzedaży. Skarżąca wskazała również, że w Sądzie Rejonowym w Kielcach został złożony wniosek o ogłoszenie upadłości likwidacyjnej spółki WW Energy S.A. W oświadczeniu o majątku i dochodach wskazała, iż kapitał zakładowy wynosi 62.500.000 zł, środki trwałe przedstawiają wartość 49.890.356,63 zł, zgodnie z bilansem za ostatni rok obrotowy skarżąca poniosła stratę w wysokości 2.701.459,28 zł. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje. Na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej " p.p.s.a", właściwy sąd administracyjny może na wniosek strony przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Stosownie do art. 258 § 1 p.p.s.a. czynności w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy mogą wykonywać referendarze sądowi. Zgodnie z art. 245 § 2 P.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Prawo pomocy w zakresie częściowym stosownie do art. 245 § 3 P.p.s.a. obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie pełnomocnika. Przystępując do rozpoznania wniosku, przypomnieć należy, że co do zasady, każdy, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki, obowiązany jest do ich uiszczenia. Celem instytucji prawa pomocy jest natomiast zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. Prawo pomocy ma charakter szczególny i dlatego z uprawnienia tego mogą skorzystać jedynie podmioty, które wykażą, że znajdują się w wyjątkowo trudnej sytuacji materialnej. W niniejszej sprawie skarżąca złożyła wniosek o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych, poprzez zwolnienie od kosztów postępowania w wysokości 100 zł, a więc o przyznanie prawa pomocy w części. Sąd może przyznać osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej prawo pomocy w zakresie całkowitym, gdy strona wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, a zwolnienie z części kosztów postępowania, jest możliwe jeśli jednostka taka wykaże, że nie ma dostatecznych środków na pełne ich poniesienie (art. 246 § 2 pkt 1 i pkt 2 p.p.s.a.). Zatem rozstrzygnięcie będzie zależało od tego, co zostanie przez wnioskodawcę udowodnione. W sytuacji, gdy oświadczenie zawarte we wniosku budzi wątpliwości lub jest niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych wnioskodawcy, na podstawie art. 255 p.p.s.a., można wezwać taką osobę do złożenia dodatkowego oświadczenia uzupełniającego, jak i potwierdzającego wykazywane przez nią okoliczności. W przedmiotowej sprawie, oświadczenie zawarte we wniosku skarżącej złożonym na urzędowym formularzu PPPr było niewystarczające do oceny, czy strona nie ma dostatecznych środków na pełne poniesienie kosztów postępowania. Dlatego też niezbędne okazało się wezwanie skarżącej do nadesłania dokumentów i złożenia oświadczeń pozwalających na lepszą ocenę jej sytuacji majątkowej. Skarżąca nie dopełniła ciążącego na niej obowiązku wyczerpującego zaprezentowania swojej sytuacji finansowej. Nie przedstawiła bowiem informacji oraz dokumentów, o które została wezwana na podstawie art. 255 p.p.s.a. Uznać więc należy, iż skarżąca nie wykazała, że ustawowa przesłanka przyznania prawa pomocy w odniesieniu do jej osoby wystąpiła, a tym samym przyznanie jej prawa pomocy poprzez częściowe zwolnienie od kosztów postępowania nie jest zasadne. Mając na względzie całość powyższej argumentacji, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2, art. 258 § 1 i § 2 pkt 8 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.