V SA/Wa 2517/13
WyrokWSA w Warszawie2014-03-25
Skład orzekający: Michał Sowiński, Joanna Zabłocka, Tomasz Zawiślak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy rozpatrzenie przez organ odwoławczy wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, wniesionego po terminie, stanowi rażące naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności decyzji?Ratio decidendi
Rozpatrzenie przez organ odwoławczy wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony, stanowi rażące naruszenie prawa. W takiej sytuacji organ odwoławczy dokonuje weryfikacji w postępowaniu odwoławczym decyzji ostatecznej, która korzysta z ochrony trwałości. Sąd, stwierdzając takie naruszenie, stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.Stan faktyczny
Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad odmówił umorzenia kary pieniężnej nałożonej za naruszenie przepisów ustawy o drogach publicznych. Skarżący złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, powołując się na trudną sytuację materialną i zdrowotną. Organ utrzymał w mocy swoją poprzednią decyzję. Skarżący złożył skargę do WSA, podtrzymując argumenty o trudnej sytuacji materialnej. Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji z powodu naruszenia przepisów proceduralnych.Rozstrzygnięcie
Stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Michał Sowiński, Sędzia WSA - Joanna Zabłocka, Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak (spr.), , Protokolant sekretarz sąd. - Marcin Woźniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 marca 2014 r. sprawy ze skargi G. S. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu nałożonej kary pieniężnej; stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji
UZSADNIENIE
Decyzją z [...] maja 2013 r., nr [...], Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad odmówił G. S.(dalej: skarżący lub strona) umorzenia kary pieniężnej w kwocie 3.000 zł, nałożonej decyzją Głównego Inspektora Transportu Drogowego z [...] lutego 2013 r., za naruszenie przepisów ustawy o drogach publicznych – przejazdy bez instalacji urządzenia do naliczania opłat. W uzasadnieniu wskazano, iż w sprawie nie wystąpiły przesłanki z art. 56 i 57 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009r. o finansach publicznych (Dz.U., nr 157, poz. 1240 ze zm., dalej: u.f.p.), które mogłyby uzasadniać uwzględnienie wniosku o umorzenie. Decyzję doręczono 3 czerwca 2013r.
Pismem z 8 sierpnia 2013 r. (data nadania) uzupełnionym pismem z 28 sierpnia 2013r. ) skarżący, złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy odwołując się do argumentów przedstawionych już we wniosku o umorzenie, dotyczących jego sytuacji materialnej i zdrowotnej. Ponadto wyjaśnił, że 28 czerwca 2013r. otrzymał wypowiedzenie z pracy z trzymiesięczny okresem wypowiedzenia. Z dniem 30 września 2013r. pozostanie bez pracy, a o nową będzie trudno ze względu na stan zdrowia. Przedstawił wysokość wynagrodzenia i wskazał, że za miesiąc czerwiec jego wynagrodzenie wynosiło 1452,62 zł.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Generalny Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad decyzją z [...] września 2013 r., nr [...], utrzymał w mocy swoją decyzję z [...] maja 2013 r. W uzasadnieniu wskazał, iż po dokonaniu oceny dowodów przedstawionych przez stronę nie znalazł podstaw do zastosowania ulgi w formie umorzenia kary.
Pismem z 8 październik 2013 r. strona złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z [...] września 2013 r. Przedstawił w niej okoliczności ukarania karą oraz powołał się na swoją trudną sytuację materialną. Ponadto skarżący wyjaśnił, że obecnie jest na zasiłku dla bezrobotnych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest uzasadniona o tyle, o ile wywołane nią postępowanie doprowadziło do stwierdzenia nieważności decyzji, lecz z przyczyn innych niż podnoszone w skardze.
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony skarżącej, chyba że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności. Zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013r., poz. 267, dalej: k.p.a.) lub w innych przepisach.
Do takich uchybień doszło w niniejszej sprawie, ponieważ zaskarżoną decyzję wydano z rażącym naruszeniem prawa stanowiącym podstawę stwierdzenia nieważności decyzji na w świetle art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., to jest z naruszeniem art. 129 § 2 k.p.a. w związku z art. 127 § 3 k.p.a. i w związku z art. 16 k.p.a. Zaskarżoną decyzję organ odwoławczy wydał pomimo faktu, że wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy od decyzji z [...] maja 2013r. wniesiony został po terminie.
Decyzja z [...] maja 2013r. została doręczona 3 czerwca 2013r.
W myśl art. 127 § 3 k.p.a. od decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy; do wniosku tego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji. Mając powyższe na względzie 14 dniowy termin do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, określony w art. 129 § 2 k.p.a. upłynął z dniem 17 czerwca 2013 r. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy od ww. decyzji z [...] maja 2013r. został sporządzony w dniu 3 sierpnia 2013 r. i nadany przesyłką pocztową w dniu 8 sierpnia 2013r.
Zgodnie z utrwalonym w tym zakresie stanowiskiem wyrażonym w orzecznictwie sądów administracyjnych rozpatrzenie przez organ odwoławczy odwołania (wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy) wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony, stanowi rażące naruszenie prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., ponieważ w takiej sytuacji organ odwoławczy dokonuje weryfikacji w postępowaniu odwoławczym decyzji ostatecznej, która na podstawie art. 16 § 1 k.p.a. korzysta z ochrony trwałości (por. uchwała Składu Siedmiu Sędziów NSA z dnia 12 października 1998r. OPS 11/98, ONSA 1999, nr 1, poz. 4).
Warunkiem skuteczności czynności procesowej polegającej na złożeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy jest zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania, gdyż uchybienie terminu powoduje bezskuteczność takiego wniosku, czego następstwem jest ostateczność decyzji. Uchybienie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy ma miejsce wówczas, gdy zostało ono złożone po upływie przewidzianego w art. 129 § 2 w związku z art. 127 § 3 k.p.a. 14-dniowego terminu. Zatem każde przekroczenie tego terminu stanowi jego uchybienie. Obowiązkiem organu rozpoznającego wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przed merytorycznym rozpoznaniem takiego wniosku jest należyte zbadanie w postępowaniu wstępnym, czy wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy został wniesiony w ustawowym terminie. Termin do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie spawa ma bowiem charakter zawity.
Wniesienie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy z uchybieniem terminu nie wszczyna postępowania z tego wniosku, a organ zobligowany jest stwierdzić uchybienie terminu w drodze postanowienia, o którym mowa w art. 134 k.p.a. W niniejszej sprawie organ ponownie rozpoznający sprawę nie uwzględnił faktu wniesienia wniosku po terminie.
Mając powyższe na względzie Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad przed merytorycznym rozstrzygnięciem sprawy winien dokonać wstępnego badania m.in. terminowości złożonego wniosku i po jego dokonaniu wydać stosowne orzeczenie. Zatem skarga zasługiwała na uwzględnienie, jednak z innych przyczyn niż w niej podniesione.
Mając na uwadze powyższe okoliczności, Sąd biorąc za podstawę art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło