V SA/Wa 2524/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Beata Blankiewicz – Wóltańska, Sędzia WSA - Barbara Mleczko – Jabłońska (spr.), Sędzia NSA - Piotr Piszczek, Protokolant specjalista - Marcin Wacławek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi H.K. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] września 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony; uchyla zaskarżoną decyzję. W dniu [...].12.2010 r. H.K., zwrócił się do Wojewody [...] z wnioskiem o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Uzasadniając wniosek wyjaśnił, iż chce kontynuować studia podjęte na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Do wniosku dołączył, m.in. zaświadczenie z [...].12.2010 r., sporządzone przez władze W. w B., z którego treści wynikało, że cudzoziemiec został przyjęty na studia zaś przewidywany termin ukończenia studiów upływa w dniu [...].04.2013 r. W decyzji z dnia [...].03.2011 r. o numerze [...] Wojewoda [...], na podstawie art. 57 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach (Dz.U. z 2006 r., nr 234, poz. 1694 z późn. zm.) odmówił wnioskodawcy udzielenia zezwolenia wskazując, iż cudzoziemiec nie posiada wystarczających środków finansowych na pokrycie kosztów utrzymania i powrotu do kraju pochodzenia, co stanowi określoną w art. 53b ust. 1 pkt 3 ww. ustawy przesłankę skutkującą odmową udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Skarżący nie zgodził się z powyższym rozstrzygnięciem i wniósł odwołanie do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców. Wyjaśnił, iż posiada wystarczające środki finansowe na pokrycie kosztów utrzymania i powrotu do kraju pochodzenia, na dowód czego do akt sprawy dołączył zaświadczenia o wysokości salda na posiadanych przez niego rachunkach bankowych. Następnie, w dniu [...].07.2011 r. organ II instancji zwrócił się do władz W. w B. z prośbą o udzielenie informacji, czy cudzoziemiec kontynuuje naukę, jeśli tak to, na którym roku i semestrze i czy uczęszcza na zajęcia oraz czy przystąpił do wymaganych programem szkoły egzaminów. W odpowiedzi na powyższe, w piśmie W. z dnia [...].07.2011 r. poinformowano, że cudzoziemiec w dniu [...].04.2011 r. został skreślony z listy studentów z powodu niezaliczenia egzaminów przewidzianych planem pierwszego roku studiów. Z zaświadczenia wynikało również, że H.K. nie uiścił w całości wymaganej opłaty za czesne oraz nie uczęszczał systematycznie na zajęcia w semestrze letnim roku akademickiego 2010/2011. Powyższa okoliczność została potwierdzona również w piśmie ww. uczelni z [...].08.2011 r. Decyzją z [...].09.2011 r. nr [...] Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców utrzymał w mocy decyzję organu I instancji odmawiającą cudzoziemcowi udzielenia wnioskowanego zezwolenia. W pierwszej kolejności organ wskazał na treść mających zastosowanie w sprawie art. 53 ust. 1 pkt 16 oraz art. 57 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach. Zgodnie z pierwszym z wymienionych artykułów zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony udziela się cudzoziemcowi, który przybywa lub przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w celu podjęcia lub kontynuacji stacjonarnych studiów wyższych lub stacjonarnych studiów doktoranckich na tym terytorium, także w przypadku gdy podjął studia na terytorium innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, które zamierza kontynuować lub uzupełnić na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli okoliczność, która jest podstawą ubiegania się o to zezwolenie, uzasadnia jego zamieszkiwanie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres dłuższy niż 3 miesiące. Natomiast w myśl art. 57 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy cudzoziemcowi odmawia się udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, jeżeli nie spełnia wymogów, o których mowa w art. 53-53b. Mając powższe na uwadze organ zuważył, że w dniu wydania decyzji przez organ I instancji cudzoziemiec kontynuował naukę na rozpoczętych w dniu [...].02.2010 r. studiach stacjonarnych I stopnia na kierunku Marketing and Management w W. w B. Jednakże w toku postępowania odwoławczego organ II instancji powziął wiadomość, że w dniu [...].04.2011 r. wnioskodawca został skreślony z listy studentów W. w B., a zatem nie spełnia przesłanki określonej w art. 53 ust. 1 pkt 16 ww. ustawy. Skoro zaś przesłanki tej nie spełnia to zachodzi wobec niego okoliczność wskazana w art. 57 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy, uzasadniająca odmowę udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Jednocześnie organ zaznaczył, że z uwagi na fakt, iż skarżący nie spełnia przesłanki określonej w art. 53 ust. 1 pkt 16 ww. ustawy, to niezasadnym jest badanie czy w przedmiotowej sprawie zachodzą pozostałe okoliczności określone w art. 53b ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy o cudzoziemcach, gdyż nie miałoby to wpływu na rozstrzygnięcie oraz prowadziłoby do bezzasadnego przedłużania postępowania. H.K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe rozstrzygnięcie Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców. W uzasadnieniu skargi skarżący odnosząc się do argumentacji zawartej w decyzji podkreślił, iż nigdy nie został skreślony z listy studentów W. w B. Zaznaczył, iż cały czas regularnie uczęszczał na zajęcia i jest studentem drugiego roku, zaś zaświadczenie uczelni o skreśleniu go z listy studentów przesłane zostało do organu przez pomyłkę. Jednocześnie wskazał, że posiada środki wystarczające do pokrycia kosztów pobytu na terytorium RP. W odpowiedzi na skargę Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców podtrzymał argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji. Przy piśmie z dnia [...].12.2011 r. organ nadesłał złożone przez cudzoziemca dokumenty (sporządzone już po wydaniu zaskarżonej decyzji), tj. m.in. zaświadczenia W. z [...].10.2011 r. oraz z [...].11.2011 r., z których wynika, że H.K. jest studentem drugiego roku w roku akademickim 2011/2012. Na rozprawie, która odbyła się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w dniu 7.03.2012 r. Sąd zwrócił się do W. o udzielenie informacji, czy H.K. został skreślony z listy studentów tej uczelni z dniem [...].04.2011 r. (co wynika z informacji udzielonej w pismach z dnia [...].07.2011 r. i [...].08.2011 r.) a zatem czy wydana i doręczona została cudzoziemcowi stosowna decyzja i czy ponownie został na listę wpisany, a jeżeli tak to kiedy, czy też cudzoziemiec nie został w sposób wymagany prawem w ogóle skreślony z listy studentów i nadal jest studentem tej uczelni co potwierdza z kolei zaświadczenie wydane [...].11.2011 r. W odpowiedzi ww. uczelnia, w piśmie z [...].03.2012 r. wskazała, że cudzoziemiec został skreślony z listy studentów z dniem [...].04.2011 r., a następnie w dniu [...].10.2011 r. wznowił studia, tj. rozliczył się za pierwszy rok studiów, złożył podanie o reaktywację studiów i opłacił pozostałą kwotę czesnego. W dniu 12.06.2012 r. Sąd ponownie zwrócił się do W. w B. - Wydział Zarządzania i Marketingu o nadesłanie odpisu decyzji o skreśleniu z listy studentów H.K. i dowodu jej doręczenia, bądź też informacji o tym, że skreślenie z listy studentów nastąpiło w inny sposób. Przy piśmie z dnia [...].06.2012 r. uczelnia nadesłała decyzję z dna [...].04.2011 r. o skreśleniu cudzoziemca z listy studentów. Jednocześnie w ww. piśmie wyjaśniono, że cudzoziemiec został poinformowany o fakcie skreślenia z listy studentów jednakże decyzja o skreśleniu nigdy nie została formalnie doręczona cudzoziemcowi, ponieważ nie poinformował on dziekanatu o zmianie tymczasowego adresu, a pod znanym uczelni adresem nie przebywał. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych [Dz.U. nr 153, poz. 1269] oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2012, poz. 270), Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając skargę sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Kontrola ta obejmuje stan faktyczny i prawny na dzień wydania decyzji. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie. Z analizy akt niniejszej sprawy wynika, że w dniu [...].12.2010 r. H.K., zwrócił się do Wojewody [...] z wnioskiem o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, uzasadniając go kontynuacją studiów podjętych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Po rozpatrzeniu wniosku, organ I instancji na podstawie art. 57 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 53b ust. 1 pkt 3 ustawy o cudzoziemcach odmówił cudzoziemcowi wnioskowanego zezwolenia, wskazując iż nie posiada on wystarczających środków finansowych na pokrycie kosztów utrzymania i powrotu do kraju pochodzenia. Następnie, Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] wskazując jednakże, iż przyczyną utrzymania jej w mocy jest fakt, że skarżący został skreślony z listy studentów. Wobec powyższego organ II instancji nie badał już, czy cudzoziemiec spełnia przesłanki określone w art. 53b ust. 1 pkt 3 ustawy o cudzoziemcach, tj. czy posiada wystarczające środki finansowe na pokrycie kosztów utrzymania i powrotu do kraju pochodzenia. Podstawą stwierdzenia, że cudzoziemiec został skareślony z listy studentów była informacja jaką Szef Urzędu uzyskał od władz uczelni (pismo z dnia [...].07.2011 r. oraz z [...].08.2011 r.). Zauważyć jednakże należy, że okoliczności ustalone w toku postępowania prowadzonego przed Sądem bezsprzecznie wskazują, że choć wobec cudzoziemca w istocie wydana została decyzja o skreśleniu go z listy studentów (decyzja z dnia [...].04.2011 r. nr [...] – str. 76 akt sądowych), to decyzji tej nigdy mu nie doręczono. Fakt ten potwierdza pismo uczelni z [...].06.2012 r., w którym wskazano, że zainteresowany został poinformowny o skreśleniu z listy studentów, jednakże decyzja w tym przedmiocie nie została mu formalnie doręczona z uwagi na zmianę adresu przez cudzoziemca i nie wskazanie nowego adresu. Skoro zatem w niniejszej sprawie władze uczelni dokonały skreślenia cudzoziemca z listy studentów w formie decyzji, to przypomnieć należy, iż decyzje są wydawanymi w formie procesowej indywidualnymi aktami administracyjnymi, skierowanymi do konkretnego adresata. Jako akt kierowany do podmiotu indywidualnie określonego decyzja (a więc także decyzja o skreśleniu z listy studentów) musi być zakomunikowana adresatowi w formie przepisanej w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (j.t Dz.U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071, z późn. zm.), a wobec powyższego o jej wprowadzeniu do obrotu prawnego i obowiązywaniu wobec strony można mówić dopiero z chwilą doręczenia, a wyjątkowo - ustnego ogłoszenia (art. 109 § 1 i § 2 k.p.a.). Decyzja administracyjna zaczyna funkcjonować w obrocie prawnym od momentu jej skutecznego doręczenia. Przesądza o tym art. 110 k.p.a. stanowiący, że organ administracji publicznej jest związany decyzją od chwili jej doręczenia lub ogłoszenia. Moment skutecznego doręczenia decyzji stronie ma zatem dwojakie znaczenie dla dalszego przebiegu postępowania administracyjnego. Po pierwsze, z tą chwilą decyzja zaczyna wiązać organ, który ją wydał i jednocześnie dopiero od tego momentu może zostać zaskarżona we właściwy sposób. Tym samym decyzja administracyjna, chociaż podpisana przez organ, który ją wydał, nie wchodzi do obrotu prawnego i nie wywołuje żadnych skutków prawnych przed jej doręczeniem lub ogłoszeniem stronie. Jak wskazano w wyroku NSA z dnia 12 stycznia 2012 r., sygn. akt I OSK 1333/11 decyzja administracyjna jako indywidualny akt zewnętrzny skierowany do konkretnie oznaczonego podmiotu wywołuje skutki dopiero w momencie jej skutecznego doręczenia bądź ogłoszenia. Adresat decyzji musi mieć świadomość, że taki akt administracyjny został w stosunku do niego wydany, co będzie możliwe tylko w momencie skutecznego doręczenia decyzji. W niniejszej sprawie doręczenia takiego nie dokonano, co potwierdza powołane powyżej pismo uczelni z [...].06.2012 r. W niniejszej sprawie nie można również stwierdzić, że decyzja została skarżącemu ogłoszona. Uczelnia wskazała wprawdzie, że cudzoziemiec został poinformowany o fakcie skreślenia, jednakże "poinformowanie o fakcie skreślenia" nie jest równoznaczne z ogłoszeniem decyzji z [...].04.2011 r. W świetle powyższego stwierdzić należy, że skoro decyzja z [...].04.2011 r. o skreśleniu H.K. z listy studentów W. w B., nigdy nie została doręczona adresatowi, to nie weszła do obrotu prawnego. Dlatego też Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców, wydając zaskarżone rozstrzygnięcie, nie mógł oprzeć się na nieobowiązującej decyzji w przedmiocie skreślenia wnioskodawcy z listy studentów. Zatem twierdzenie organu II instancji, że wobec cudzoziemca nie zachodzi przesłanka z art. 53 ust. 1 pkt 16 ustawy o cudzoziemcach było przedwczesne i nieprawidłowe. W świetle powyższego, Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców przy ponownym rozpatrzeniu sprawy winien wziąć pod uwagę, że wydana wobec zainteresowanego decyzja o skreśleniu go z listy studentów z [...].04.2011 r. nie weszła do obrotu prawnego. A zatem decyzja ta – z uwagi na jej niedoręczenie – nie może być podstawą rozstrzygnięcia o odmowie udzielenia zezwolenia na zamieszkanie. Organ winien mieć również na uwadze, że – jak wynika z pisma uczelni z [...].03.2012 r. – cudzoziemiec w dniu [...].10.2011 r. wznowił studia. W świetle przedstawionych powyżej okoliczności sprawy, podkreślić należy, że stwierdzenie organu, iż cudzoziemiec nie spełnia przesłanki z art. 53 ust. 1 pkt 16 ww. ustawy jest nieprawidłowe i stanowi naruszenie ww. przepisu wobec nienależytego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Wobec powyższego Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a) i c) p.p.s.a orzekł jak w sentencji wyroku.