V SA/Wa 2530/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Joanna Zabłocka (spr.), Sędzia WSA - Małgorzata Rysz, Sędzia NSA - Piotr Piszczek, Protokolant - ref. staż. Justyna Gadzialska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 marca 2012 r. sprawy ze skargi Ł.F. na decyzję Prezesa Agencji Rynku Rolnego z dnia [...] października 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia wsparcia finansowego w sektorze owoców i warzyw; 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Prezesa Agencji Rynku Rolnego na rzecz skarżącego Ł.F. kwotę 457 zł (słownie: czterysta pięćdziesiąt siedem zł) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez skarżącego L.F. jest decyzja Prezesa Agencji Rynku Rolnego z dnia [...] października 2011 r. utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w L. z dnia [...] sierpnia 2011 r. o odmowie udzielenia wsparcia z tytułu: " niezbierania z powierzchni 0,44 ha". Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym: Dnia 7 lipca 2011r. L.F. złożył w Oddziale Terenowym Agencji Rynku Rolnego w L. (dalej OT ARR) wniosek o udzielenie wsparcia w sektorze owoców i warzyw z tytułu kryzysu spowodowanego szczepem bakterii EHEC wraz z oświadczeniem o niezbieraniu ogórków z powierzchni 0,44ha. W dniu 9 lipca 2011r. została w gospodarstwie wnioskodawcy przeprowadzona kontrola, z której sporządzony został raport. W raporcie zapisano, że niezbieranie zostało potwierdzone na podstawie kontroli fizycznej oraz wywiadu ze świadkiem oraz, że tunele foliowe z danej uprawy zostały zdemontowane, a uprawa zniszczona poprzez kilkakrotny przejazd broną talerzową. Dodatkowo w raporcie z kontroli zamieszczono informacje dotyczące przewidywanego plonu z wnioskowanej powierzchni w wysokości 15 000 kg, oraz ilości produktu pozyskanego w celach handlowych w trakcie normalnego cyklu produkcyjnego do dnia kontroli w wysokości 15 000 kg. Do protokołu załączone zostały fotografie plantacji. Dnia [...] sierpnia 2011 r. Dyrektor OT ARR w L. wydał decyzję nr [...] w sprawie odmowy udzielenia wnioskowanego wsparcia, uzasadniając odmowę brakiem możliwości dokonania przez wnioskodawcę działania niezbierania ogórków z areału 0,44 ha. Wskazał, że działanie dotyczące niezbierania polega na przeprowadzeniu zabiegu uprawowego polegającego na wprowadzeniu produktów pochodzących z uprawy do gleby, a wnioskodawca pozyskał w celach handlowych produkt w postaci ogórków w ilości 15 000 kg, czyli w ilości równej ilości przewidywanego plonu. Ustaleń powyższych dokonano na podstawie protokołu kontroli. Od decyzji tej wnioskodawca wniósł odwołanie podnosząc, że w celach handlowych uzyskał 1500 kg ogórków, a nie jak zapisał kontroler 15 000 kg. Plon przewidywany do końca sezonu miał wynieść 15 000 kg. Ogórki zawiezione na giełdę nie miały zbytu, były przywożone z powrotem i składane na kompost. Po rozpatrzeniu odwołania Prezes ARR dnia [...] października 2011 r. wydał decyzję nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w L. z dnia [...] sierpnia 2011r. W uzasadnieniu decyzji organ II instancji wyjaśnił, że zgodnie z treścią odwołania złożonego przez stronę produkty w stosunku do których zadeklarowano niezbieranie poddawane były próbie zbytu na giełdzie i z uwagi na ich niesprzedanie składowane były na kompost, a więc wnioskodawca nie spełnił niezbędnych warunków do otrzymania wsparcia. Organ wskazał również, że strona znając ustalenia raportu kontroli, w tym w zakresie wpisania nieprawidłowej, w ocenie strony, ilości ogórków pozyskanych w celach handlowych nie wniosła do niego uwag. Na powyższą decyzję Prezesa ARR skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, uzupełnioną pismem procesowym, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i zarzucając, że rozpatrując odwołanie Prezes ARR wybiórczo uwzględnił informacje w nim zawarte, uwzględniając te dotyczące prób sprzedaży ogórków, a odrzucając dane dotyczące ilości ogórków pozyskanych w celach handlowych i zaistniałego błędu w danych zawartych w raporcie z kontroli. Wyjaśnił, że podejmowane próby zbytu ogórków na giełdzie dotyczyły tylko początku zbiorów w ilości 1500 kg, a nie jak wynikło z zapisów w raporcie z kontroli 15 000 kg, pozostałe owoce z możliwego do uzyskania plonu 15 000 kg nie były zbierane. Wyjaśnił ponadto, że w przyjętej u niego technologii uprawy ogórków cykl produkcyjny kończy się zazwyczaj ok. dziesiątego lipca, stąd do raportu podał jednakową wartość 15000 kg jako przewidywany plon z wnioskowanej powierzchni i jako ilości produktu pozyskanego w celach handlowych w trakcie normalnego cyklu produkcyjnego do dnia kontroli, przy czym obecnego cyklu produkcyjnego na pewno nie można było uznać za normalny. W odpowiedzi na skargę Prezes ARR wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Dodatkowo organ stwierdził, że zdjęcia załączone do raportu z kontroli nie potwierdzają faktu jakoby zabieg talerzowania przeprowadzony był w terminie wskazanym we wniosku tj. 26.05-21.06.2011 r., a stan stalerzowanych (jak twierdzi skarżący) roślin ogórka jest zbyt "świeży" na to, aby zabieg mógł być przeprowadzony 18 - 45 dni wcześniej. Rośliny poddane kilkukrotnemu zabiegowi talerzowania broną talerzową powinny być przynamniej częściowo pocięte w kawałki, a tymczasem na ziemi znajdują się całe rośliny ogórka (łodygi wraz z liśćmi). Ponadto na powierzchni gleby nigdzie nie widać owoców ogórka, które powinny być przedmiotem dokonywanych przez producenta w zadeklarowanym terminie 26.05-21.06.2011 r. działań "niezbierania". Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a. sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone orzeczenie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi wyeliminowanie tego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego (ewentualnie stwierdzenie jego wydania z naruszeniem prawa, v. art. 145 § 1 p.p.s.a.). Sąd rozpoznając skargę korzysta ze wszystkich dowodów zebranych w toku postępowania administracyjnego, gdyż rozpoznaje sprawę na podstawie akt sprawy (art. 133 § 1 p.p.s.a.). Dokonując oceny zaskarżonej decyzji, w granicach kompetencji przysługujących na podstawie ww. ustaw sądowi administracyjnemu, Sąd stwierdził, że decyzja wydana została z naruszeniem przepisów art. 80 i 107 § 3 kodeksu postępowania administracyjnego uzasadniającym jej uchylenie. Na wstępie należy wyjaśnić, że merytoryczną podstawę orzekania w przedmiocie udzielenia wsparcia w sektorze owoców i warzyw z tytułu kryzysu spowodowanego szczepem bakterii EHEC stanowią przepisy rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 585/2011 z dnia 17 czerwca 2011 r. ustanawiającego tymczasowe nadzwyczajne środki wspierania sektora owoców i warzyw (Dz.U.UE.L.201.160.71 ze zm.), przywołanego dalej jako rozporządzenie nr 585/2011. Definicja "niezbierania" została sformułowana w art. 84 ust.1 lit. b rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 543/2011 z dnia 7 czerwca 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do sektora owoców i warzyw oraz sektora przetworzonych owoców i warzyw (Dz.U.UE.L.2011.157.1 ze zm.). Zastosowanie w sprawie mają również przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 czerwca 2011 r. w sprawie realizacji przez Agencję Rynku Rolnego zadań związanych z ustanowieniem tymczasowych nadzwyczajnych środków wspierania rynków owoców i warzyw (Dz.U. Nr 130, poz.750 ze zm.), dalej przywołanego jako rozporządzenie krajowe, które określa między innymi zadania realizowane przez Agencję Rynku Rolnego związane z ustanowieniem tymczasowych nadzwyczajnych środków wspierania rynków owoców i warzyw określonych w rozporządzeniu nr 585/2011. Stosownie do prawidłowo przytoczonej przez organy orzekające obu instancji definicji "niezbierania", "niezbieranie" oznacza sytuację w której z danego obszaru nie pozyskuje się produkcji w celach handlowych w trakcie normalnego cyklu produkcyjnego. Zniszczenie produktów w wyniku niekorzystnych zjawisk klimatycznych lub chorób nie jest jednak uważane za niezbieranie. Natomiast stosownie do § 4 ust.1 pkt 2 lit. b rozporządzenia krajowego wsparcie w przypadku przeprowadzenia działania "niezbierania" jest udzielane jeżeli na uprawie objętej tym działaniem przeprowadzono zabieg uprawowy polegający na wprowadzeniu produktów pochodzących z tej uprawy do gleby. Podstawą odmowy udzielenia wnioskowanego wsparcia było ustalenie przez organy orzekające, że wnioskodawca pozyskał w celach handlowych ogórki w ilości 15 000 kg, czyli w ilości równej do przewidywanego plonu, a więc że cały plon został pozyskany w celach handlowych i w związku z tym produkt nie mógł być podany działaniu niezbierania. Ustaleń tych organy obu instancji dokonały na podstawie raportu z kontroli, a organ II instancji dodatkowo na podstawie treści odwołania wniesionego przez stronę od decyzji organu I Instancji. Sąd wskazuje, że ani organ I instancji ani organ odwoławczy w żaden sposób nie odniosły się do znajdującego się w raporcie z kontroli stwierdzenia, że "Tunele foliowe z danej uprawy zostały zdemontowane a następnie uprawa zniszczona poprzez kilkakrotny przejazd broną talerzową. Niezbieranie zostało potwierdzone na podstawie kontroli fizycznej oraz wywiadu ze świadkiem Panem W.J. Podkreślenia wymaga, że kontrola została przeprowadzona przez kontrolera ARR. Należy wskazać, że raport z kontroli zawiera dwie sprzeczne ze sobą informacje: jedną, że uprawa została zniszczona, drugą, że do dnia kontroli zebrano 15000 kg ogórków czyli tyle ile wynosi cały przewidywany plon z wnioskowanej powierzchni. Jest oczywiste, że jeżeli uprawa została zniszczona to plon nie mógł zostać zebrany, a jeżeli cały plon został zebrany to nie było już uprawy do zniszczenia. Ani Dyrektor OT ARR orzekający jako organ I instancji ani orzekający jako organ II instancji Prezes ARR nie odnieśli się do znajdującego się w raporcie z kontroli stwierdzenia o zniszczeniu plantacji. Z uzasadnienia żadnej z dwóch decyzji nie wynika na jakiej podstawie organy orzekające zakwestionowały ustalenia dokonane przez kontrolera ARR i oparły rozstrzygnięcia na zawartym w raporcie oświadczeniu wnioskodawcy, z którego ten w odwołaniu się wycofał podnosząc, że w celach handlowych pozyskał nie 15 000 kg, ale 1500 kg ogórków. Sąd nie przesądza, który z ww. dowodów: oświadczenie wnioskodawcy zawarte w raporcie z kontroli lub w odwołaniu od decyzji czy ustalenia kontrolera organ orzekający winien uznać za wiarygodny i decydujący w sprawie. Sąd wskazuje natomiast, że stosownie do art. 80 k.p.a. organ orzekający ocenia czy dana okoliczność została udowodniona na podstawie całokształtu materiału dowodowego. Natomiast zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. W rozpoznawanej sprawie w sposób wyżej opisany doszło do naruszenia przepisów art. 80 i 107 § 3 k.p.a. w stopniu, który uniemożliwia ocenę prawidłowości podjętych decyzji. Ponadto Sąd wskazuje, że wyjaśnienie w odpowiedzi na skargę przyczyny uznania, że plantacja nie została zniszczona przez talerzowanie nie może zastąpić dokonania stosownych ustaleń w toku postępowania administracyjnego i przedstawienia ich w uzasadnieniu decyzji. Z wyżej wyłożonych przyczyn Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie przepisu art. 200, 205 § 2 p.p.s.a. i § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz.1349 ze zm.).