V SA/Wa 2539/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Piotr Piszczek, Sędzia WSA - Beata Krajewska, Sędzia WSA - Cezary Kosterna (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy - Marcin Kwiatkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 marca 2012 r. sprawy ze skargi Samodzielnego Publicznego Szpitala K. na decyzję Ministra Zdrowia z dnia [...] października 2011 r. nr [...] znak [...] w przedmiocie określenia kwoty dotacji przypadającej do zwrotu; oddala skargę. 1.1. Przedmiotem skargi z 14 listopada 2011 r. wniesionej do Sądu przez Samodzielny Publiczny Szpital K., powoływany dalej jako "skarżący" jest decyzja Ministra Zdrowia z dnia [...] października 2011 r., który działając reformatoryjnie uchylił w całości decyzję Ministra Zdrowia z dnia [...] października 2009 r. określającą kwotę przypadającą do zwrotu od skarżącego wobec budżetu państwa w wysokości 291.813,91 zł z tytułu wykorzystania niezgodnie z przeznaczeniem części dotacji przeznaczonej z budżetu państwa na sfinansowanie kosztów realizacji zakupów inwestycyjnych i orzekł co do istoty sprawy poprzez określenie kwoty przypadającej do zwrotu od skarżącego z w/w tytułu w wysokości 2.234,80 zł. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ wskazał, m.in. przepisy art. 146 ust. 1 i 3, art. 145 ust. 1 pkt 1 i ust. 6 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych (Dz. U. Nr 249, poz. 2104, z późn. zm.) w zw. z art. 113 ust. 1 i art. 115 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. – Przepisy wprowadzające ustawę o finansach publicznych (Dz. U. Nr 157, poz. 1241 z późn. zm.) oraz art. 21 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r., Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 z późn. zm., dalej : "Op"). 1.2. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie Minister Zdrowia jako organ właściwy do rozpoznania wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy powołał się na ustalenia faktyczne sprawy dokonane w decyzji własnej z dnia [...].10.2009 r.. Z ustaleń tych wynika, że w 2007 roku skarżący wystąpił do Ministra Zdrowia z trzema wnioskami na sfinansowanie zakupów inwestycyjnych z deklarowanym udziałem własnym, które dotyczyły: 1. 2 respiratorów o wartości 160 tys. zł (udział własny Szpitala w wysokości 24 tys. zł.) 2. linii do monitorowania o wartości 500 tys. zł (udział własny Szpitala w wysokości 75 tys. zł.), 3. angiografu o wartości 3.000 tys. zł. (udział własny Szpitala w wysokości 450 tys. zł.). 2. Decyzją Ministra Zdrowia z dnia [...] lutego 2007 r. przyznano dotację na sfinansowanie linii do monitorowania w wysokości 425 tys. zł oraz dwóch respiratorów w wysokości 136 tys. zł. Środki natomiast na sfinansowanie zakupu angiografu w wysokości 2.550 tys. zł zostały przyznane decyzją Ministra Zdrowia z dnia [...] października 2007 r. i uchwałą Rady Ministrów w sprawie zmiany sposobu wykorzystania środków budżetowych przeznaczonych w 2007 roku na sfinansowanie programu wieloletniego. W dniu 27 grudnia 2007 r. wpłynęło do Ministerstwa Zdrowia pismo Szpitala w sprawie uruchomienia środków na zakup angiografu typ A., wraz z załączoną fakturą nr [...] z dnia [...] listopada 2007 r. na kwotę 2.673.970,57 zł. Wobec wcześniejszej deklaracji Szpitala środki na sfinansowanie zakupu a. zostały proporcjonalnie zmniejszone o deklarowany udział własny w wysokości 277.125,01 zł. W dniu 28 grudnia 2007 r. Ministerstwo Zdrowia przekazało na konto [...] Akademii Medycznej w [...] kwotę 2.396.845,56 zł. W końcowym rozliczeniu przekazanym do Ministerstwa Zdrowia z dnia 14 stycznia 2008 r. Szpital wykazał, że na zakup angiografu wydatkował środki w wysokości 2.354.517,60 zł, tj. mniej o 42.327,96 zł w stosunku do przekazanych środków. Pozostałą kwotę Szpital przeznaczył na zwiększenie środków na zakup linii do monitorowania, na którą Ministerstwo Zdrowia przekazało dotację w wysokości 382.672,04 zł. Ponadto w przesłanej do Ministerstwa Zdrowia w/w fakturze VAT, wykazana została pozycja pn. "Montaż, uruchomienie i przeszkolenie personelu" na kwotę brutto 293.813,91 zł, która nie powinna wchodzić w zakres zadania pn. "zakup angiografu" i być opłacona z dotacji. 2.1. Pismem z dnia 29 sierpnia 2008 r. w stosunku do skarżącego wszczęto postępowanie administracyjne w sprawie zwrotu kwoty 42.327,96 zł wraz z odsetkami liczonymi jak dla zaległości podatkowych od dnia [...] grudnia 2007 r. do dnia zapłaty, wynikające z rozliczenia dotacji celowej przekazanej z budżetu państwa na sfinansowanie kosztów realizacji inwestycji i zakupów inwestycyjnych w ochronie zdrowia, które następnie zmodyfikowano zawiadomieniem z dnia 18 grudnia 2008 r., o wszczęciu postępowania administracyjnego, w sprawie zwrotu kwoty 336.141,87 zł wraz z należnymi odsetkami jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia 28 grudnia 2007 r. do dnia zapłaty. Po otrzymaniu zawiadomienia z dnia 18 grudnia 2008 r., Dyrektor Szpitala w dniu 5 stycznia 2009 r. przesłał pismo, w którym podał, że zawiadomienie skierowane przez Ministerstwo Zdrowia o zwrot kwoty 336.141,87 zł jest bezzasadne, gdyż całość dotacji przekazanej Szpitalowi z budżetu państwa w roku 2007 została wykorzystana zgodnie z przeznaczeniem i rozliczona w sposób prawidłowy. Ostatecznie w decyzji z dnia [...].10.2009 r. wskazano, iż kwota: 42.327,96 zł, została wydatkowana zgodnie z przeznaczeniem i odstąpiono od jej dochodzenia, zaś kwota, 293.813,91 zł, została wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem, więc Szpital winien zwrócić ją na rachunek dochodów Ministerstwa Zdrowia. Podkreślono, iż wniosek złożony przez Szpital nie mówił o konieczności sfinansowania montażu i uruchomienia urządzenia oraz przeszkolenia pracowników. Gdyby Szpital złożył wniosek w zakresie montażu i uruchomienia angiografu Ministerstwo Zdrowia mogło go rozważyć. Natomiast w kwestii szkolenia personelu, we wspomnianym wniosku Szpital poinformował, że "Dysponujemy niezbędną infrastrukturą i wyszkolonym personelem do prowadzenia samodzielnych badań naczyniowych ". Dotacja zatem została przyznana jedynie na sam zakup angiografu nie zaś również na jego montaż, uruchomienie oraz przeszkolenie pracowników. Wskazano również, iż należność budżetu państwa powstała w związku z wydatkowaniem przez Szpital części dotacji niezgodnie z przeznaczeniem i jest niepodatkową należnością budżetu państwa w rozumieniu przepisów art. 2 § 2 Op i stosownie do przepisów działu III tej ustawy, a w szczególności art. 21 § 1 pkt 1, określono kwotę zobowiązania wobec budżetu państwa w wysokości 293.813,91 zł wraz z odsetkami liczonymi jak dla zaległości podatkowych, za okres od dnia przekazania dotacji tj. od dnia 28 grudnia 2007 roku do dnia opłaty. 3. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz umorzenie postępowania w sprawie skarżący wskazał, że zarówno czynności polegające na montażu i uruchomieniu zakupionego urządzenia, jak i czynności związane z przeszkoleniem personelu są czynnościami immanentnie związanymi z samym dokonanym zakupem, jako że ich brak skutkowałby brakiem możliwości korzystania z przedmiotowego urządzenia w sposób prawidłowy i zgodny z jego przeznaczeniem. Podniósł również, że zgodnie z art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości "Cena nabycia to cena zakupu składnika aktywów, obejmująca kwotę należną sprzedającemu, bez podlegających odliczeniu podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego, a w przypadku importu powiększona o obciążenia o charakterze publicznoprawnym oraz powiększona o koszty bezpośrednio związane z zakupem i przystosowaniem składnika aktywów do stanu zdatnego do używania lub wprowadzenia do obrotu, łącznie z kosztami transportu, jak też załadunku, wyładunku, składowania lub wprowadzenia do obrotu, a obniżona o rabaty, opusty, inne podobne zmniejszenia i odzyski. Jeżeli nie jest możliwe ustalenie ceny nabycia składnika aktywów, a w szczególności nieodpłatnie, w tym w drodze darowizny - jego wyceny dokonuje się według ceny sprzedaży takiego samego lub podobnego podmiotu". Natomiast odnośnie oświadczenia Szpitala, iż dysponuje niezbędną infrastrukturą i wyszkolonym personelem zauważył, że w żaden sposób nie oznacza ono, że personel nie musi być wyszkolony do celów należytej obsługi zakupionego sprzętu. Szpital bowiem dysponował personelem o udokumentowanych kwalifikacjach umożliwiających wykonywanie tego typu badań, co nie oznacza jednak, że ten sam personel mógł przystąpić do wykonywania badań bez znajomości zasad obsługi konkretnego aparatu. 4. Decyzją z dnia [...] grudnia 2009 r. Minister Zdrowia po ponownym rozpatrzeniu sprawy utrzymał w mocy decyzję własną. Wskazał, iż Szpital nie przedstawił żadnych istotnych argumentów, które stanowiłyby podstawę do uchylenia decyzji. Podkreślił, iż dotacje są wydatkami budżetu państwa, podlegającymi szczególnym zasadom rozliczania (art. 106 ust. 2 ustawy o finansach publicznych). Jest to zatem wydatek budżetowy określony jednostronnie przez podmiot dotujący w imieniu państwa na rzecz podmiotu dotowanego. Podniósł, iż we wniosku o udzielenie dotacji Szpital poinformował, że dysponuje niezbędną infrastrukturą i wyszkolonym personelem do prowadzenia samodzielnych badań naczyniowych, a oświadczenie to zostało złożone w związku z ubieganiem się o dotacje na konkretny cel, stanowiący dodatkowe uzasadnienie jego zasadności i celowości. Tym samym wskazał, iż nie można uznać zarzutu, iż to oświadczenie należy traktować jedynie jako ogólną informację o posiadaniu wykwalifikowanej kadry, co jest oczywistym. Odnosząc się zaś do zarzutu nieuwzględnienia treść art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 29 września 1994 roku o rachunkowości (Dz. U. z d 2009 r. Nr 152, poz. 1223, z późn. zm) wskazał, że definicja ceny nabycia została sformułowana w tej ustawie jedynie na potrzeby określenia sposobu wyceny aktywów i pasywów, a zatem przepis ten nie może mieć zastosowanie w niniejszej sprawie. 5. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Szpital wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie w postępowania w sprawie zarzucając jej: naruszenie - art. 7 kpa poprzez nieuwzględnienie przy załatwianiu sprawy słusznego interesu skarżącego, - art. 8 kpa poprzez zaniechanie pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa, - art. 145 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 roku o finansach publicznych (Dz. U. 05.249.2104) poprzez przyjęcie, iż montaż angiografu, jego uruchomienie i szkolenie pracowników nie ma związku z zakupem angiografu, - art. 157 ust. 5 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 roku o finansach publicznych poprzez przyjęcie, iż dotacja przekazana Szpitalowi z budżetu Państwa w roku 2007 w kwocie 293.813,91 zł został wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem i rozliczona w sposób nieprawidłowy i podjęcie decyzji o zwrocie tejże kwoty przez Szpital na rachunek dochodów Ministerstwa Zdrowia, - art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości poprzez niezastosowanie go w przedmiotowej sprawie i przyjęcie, iż cena nabycia przez Szpital angiografu nie obejmuje jego montażu, uruchomienia i przeszkolenia pracowników oraz błąd w ustaleniach faktycznych mający wpływ na treść wydanej decyzji a polegający na pominięciu faktu, iż posiadanie wyszkolonego personelu w zakresie prowadzenia samodzielnych badań naczyniowych nie jest tożsamy z odpowiednim wyszkoleniem tegoż personelu w zakresie prowadzenia samodzielnych badań naczyniowych nie jest tożsamym z odpowiednim wyszkoleniem tegoż personelu do obsługi konkretnej nowoczesnej aparatury. 6. Wyrokiem z dnia 28 września 2010 r., sygn. akt V SA/Wa 345/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję wyrażając stanowisko, że skarga jest zasadna w części dotyczącej zarzutu naruszenia przez organ przepisu art. 145 ust. 1 pkt 1 ustawy o finansach publicznych. Tym samym wskazał, że zarówno wydatki na montaż, jak i uruchomienie angiografu wskazane na fakturze należało uznać za wykorzystanie dotacji zgodnie z przeznaczeniem. Czynności te są związane z dokonanym zakupem i wynikają z treści wniosku. Sąd ten nie podzielił natomiast stanowiska Szpitala w części dotyczącej przeszkolenia personelu. Składając bowiem wniosek skarżący nie wskazał na konieczność sfinansowania szkolenia personelu, zatem w ocenie WSA koszty te winien pokryć z własnych środków lub ubiegać się o przyznanie na ten cel dotacji a nie jak to miało miejsce w rozpoznawanej sprawie z dotacji budżetu państwa. W konsekwencji zaistniała podstawa do orzeczenia kwoty należności budżetu państwa przypadająca do zwrotu. 7. Minister Zdrowia, decyzją z dnia [...] października 2011 r. uchylił w całości decyzję własną z dnia [...].10.2009 r. i orzekł jak w pkt 1.1. uzasadnienia. Uwzględniając ocenę prawną zawartą w wyroku organ uznał, że czynność montażu oraz uruchomienia angiografu są związane z jego zakupem, zatem środki otrzymane w ramach dotacji w tej części zostały wykorzystane zgodnie z przeznaczeniem. Natomiast koszt szkolenia sfinansowany z dotacji budżetu państwa stanowił podstawę do wydania decyzji określającej kwotę należności przypadającą do zwrotu. W ramach swoich kompetencji organ przeprowadził postępowanie wyjaśniające, tj. ustalił całkowity koszt szkolenia personelu i określił Szpitalowi kwotę należności przypadającą do zwrotu (2.234,80 zł). 8. Z takim rozstrzygnięciem nie zgodził się skarżący i pismem z dnia 14 listopada 2011 r. wniósł ponownie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na ostateczną w administracyjnym toku instancji decyzję Ministra Zdrowia, zaskarżając ją w części dotyczącej obowiązku zwrotu przez skarżącego wobec budżetu państwa kwoty ogółem 2.234,80 zł. Występując o uchylenie decyzji i umorzenie postępowania w sprawie oraz o zasądzenie kosztów postępowania sądowego postawił zarzut naruszenia: • art. 145 ust. 1 pkt 1 oraz art. 146 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych poprzez niewłaściwe zastosowanie w okolicznościach sprawy i stwierdzenie, iż wydatkowanie przez skarżącego ze środków własnych kwoty 1.756,80 zł na koszt przeszkolenia personelu (stanowiącym koszt niekwalifikowany dotowanej inwestycji) stanowiło jednocześnie nieprawidłowe przeznaczenie środków pochodzących z dotacji i orzeczenie obowiązku jej zwrotu; • błąd w ustaleniach faktycznych sprawy mający bezpośredni wpływ na treść zaskarżonej decyzji poprzez dokonanie sprzecznych z zebranym w sprawie materiałem dowodowym ustaleń, że kwota 1.756,80 zł stanowiąca koszt niesłusznie zaliczony do kosztów kwalifikowanych inwestycji została pokryta ze środków pochodzących z dotacji, w sytuacji gdy kwota ta zostala wydatkowana ze środków własnych skarżącego, których udział w dotowanej inwestycji przekroczył zadeklarowaną kwotę o wartości 40.571,16 zł. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że skarżący koszt przeszkolenia personelu sfinansował ze środków własnych, zatem nie było podstaw do orzeczenia zwrotu tej kwoty. Organ natomiast poczynił niewłaściwe ustalenia co do stanu faktycznego sprawy skutkujące wydaniem wadliwego rozstrzygnięcia. 9. Odpowiadając na skargę Minister Zdrowia wniósł o jej oddalenie, podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Dodał, że z ustaleń w sprawie wynikało, że całkowity koszt szkolenia personelu stanowił kwotę 1.756,80 zł i że kwota ta wbrew zarzutom skargi została pokryta z dotacji, nie zaś ze środków własnych skarżącego. Zarzut co do pokrycia tego wydatku ze środków własnych Szpitala został w jego ocenie podniesiony dopiero na etapie skargi do Sądu. Na etapie postępowania skarżący faktu pokryciu tego kosztu z kwoty przyznanej dotacji nie kwestionował, wskazywał jedynie, że kwota dotacji została wykorzystana zgodnie z przeznaczeniem. Natomiast przesyłając do organu stosowną fakturę nie wskazywał, że koszt ten zostanie pokryty ze środków własnych a przedstawił go jako płatny z dotacji. Dopiero w wyniku sądowej kontroli, gdzie Sąd ustalił, że dotacja w tej części została wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem skarżący stwierdził, że nie poniósł żadnych kosztów związanych z realizacją przeszkolenia personelu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: skarga nie zasługuje na uwzględnienie. 10.1. Na wstępie przypomnieć należy, że zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), określanej dalej jako p.p.s.a., Sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem, zarówno materialnym, jak i procesowym, nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Stosownie zatem do założeń kontroli Sąd w składzie orzekającym w rozpoznawanej sprawie, nie znalazł podstaw do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub naruszeniem przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie. Nie dopatrzył się też naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub wystąpienia przesłanek pozwalających na stwierdzenie nieważności zaskarżonych decyzji. 10.2. Przystępując do oceny legalności zaskarżonej decyzji Sąd jednocześnie zwraca uwagę, że rozpoznawana kwestia była już przedmiotem oceny Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie, który w wyroku z dnia 28 września 2010 r., sygn. akt V SA/Wa 345/10 skargę wówczas uwzględnił. Zaskarżona decyzja będąca przedmiotem rozpoznania w tej sprawie uwzględnia zatem zaprezentowaną we wskazanym wyroku wykładnię prawa dokonaną przez Sąd i którą to Sąd w składzie rozpoznającym tę sprawę w pełni podziela i aprobuje. Przypomnieć zatem należy, że w motywach w/w wyroku Sąd ten przesądził wówczas, że dokonane przez Szpital zarówno montaż, jak i uruchomienie angiografu wskazane w stosownej fakturze uznaje się za wykorzystanie dotacji zgodnie z przeznaczeniem, ponieważ czynności te były związane z dokonanym przez skarżącego zakupem i wynikały z treści wniosku. Natomiast Sąd ten nie podzielił argumentacji skargi co do kwestii przeszkolenia personelu i wskazał, że Szpital w złożonym wniosku nie wskazywał na konieczność sfinansowania szkolenia personelu i oświadczył, że dysponuje odpowiednią infrastrukturą i wyszkolonym personelem do prowadzenia samodzielnych badań naczyniowych. Koszty te winien ponieść więc ze środków własnych lub ubiegać się o przyznanie stosownej dotacji na ten cel. W konsekwencji WSA uznał zatem, że w sprawie znajduje zastosowanie art. 145 ust. 1 pkt 1 ustawy o finansach publicznych jako że nie wykorzystano przyznanej kwoty dotacji zgodnie z jej przeznaczeniem i nakazał organowi orzeczenie obowiązku jej zwrotu. Oceniając zatem zaskarżoną decyzję w tej sprawie Sąd doszedł do przekonania, że jest ona słuszna, bowiem organ w sposób prawidłowy dokonał subsumpcji normy materialnoprawnej do ustalonego w sprawie stanu faktycznego i zgodnie z zaleceniami Sądu w wydanym w sprawie wyroku wobec przesądzenia kwestii, że koszt przeszkolenia personelu został pokryty z dotacji, zatem niezgodnie z jej przeznaczeniem, ustalił w ramach dodatkowego postępowania wyjaśniającego i określił Szpitalowi kwotę należności przypadającą do zwrotu. Nie zasługują zatem na aprobatę zarzuty skargi i Sąd w świetle zaprezentowanych powyżej wywodów uznał je za chybione. Przy czym, jak słusznie wywiódł organ w odpowiedzi na skargę nie może również zasługiwać na uwzględnienie argumentacja Szpitala co do faktu, że koszt przeszkolenia personelu w związku z otrzymaną dotacją skarżący pokrył ze środków własnych, gdy tymczasem, jak prawidłowo wywiodły organy i co potwierdza zebrany w sprawie materiał dowodowy skarżący tej okoliczności na etapie trwającego postępowania nie podnosił i nie kwestionował wówczas, że koszt ten pokryty został z dotacji, twierdził jedynie, że dotacja ta została wykorzystana zgodnie z przeznaczeniem. Zatem argumenty te stanowiące w istocie polemikę z ustalonym w sprawie stanem faktycznym Sąd uznaje za nie mające wpływu na treść rozstrzygnięcia. Reasumując, w świetle bezspornego stanu faktycznego niniejszej sprawy, organ dokonał prawidłowej wykładni przepisów prawa materialnego z uwzględnieniem stanowiska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wyrażonego w powołanym powyżej orzeczeniu z dnia 28 września 2010 r. Prowadząc natomiast postępowanie przestrzegał stosownych reguł procesowych. Z akt sprawy i z uzasadnienia decyzji wynika, że zbadał on wyczerpująco wszystkie okoliczności faktyczne i dokonał obiektywnej oraz wnikliwej ich oceny. Dlatego też, dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że odpowiada ona prawu. Biorąc to wszystko pod uwagę, działając na podstawie art. 151 u.p.p.s.a., Sąd skargę oddalił.