V SA/Wa 2577/11
WyrokWSA w Warszawie2012-03-20
Skład orzekający: Andrzej Kania, Jolanta Bożek, Izabella Janson
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych w ramach działania "Modernizacja gospodarstw rolnych" była zasadna, gdy wnioskodawca dokonał zakupu dodatkowej kwoty mlecznej tuż przed złożeniem wniosku, bez proporcjonalnego zwiększenia produkcji mleka lub liczebności stada?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa prawidłowo odmówiła przyznania pomocy finansowej. Wnioskodawca sztucznie stworzył warunki do uzyskania wsparcia poprzez zakup kwoty mlecznej tuż przed złożeniem wniosku, bez wykazania ekonomicznego uzasadnienia w postaci zwiększenia produkcji mleka lub liczebności stada, co stanowiło naruszenie warunków określonych w rozporządzeniu.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie pomocy finansowej w ramach działania "Modernizacja gospodarstw rolnych". Po weryfikacji wniosku i uzupełnieniach, organ odmówił przyznania pomocy, uznając, że wnioskodawca stworzył warunki do uzyskania wsparcia finansowego poprzez zakup dodatkowej kwoty mlecznej tuż przed złożeniem wniosku, bez wykazania ekonomicznego uzasadnienia w postaci zwiększenia produkcji mleka lub liczebności stada. Po wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa, organ podtrzymał swoje rozstrzygnięcie. Skarżący wniósł skargę do WSA.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Andrzej Kania, Sędzia WSA - Jolanta Bożek (spr.), Sędzia WSA - Izabella Janson, Protokolant starszy specjalista - Sylwia Wojtkowska-Just, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 marca 2012 r. sprawy ze skargi A. S. na pismo Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia ... sierpnia 2011 r. nr ... w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych; oddala skargę
Rozpoznając niniejszą sprawę ustalono następujący stan faktyczny:
Dnia ... stycznia 2011 r. Skarżący złożył w ... Oddziale Regionalnym ARiMR wniosek o przyznanie pomocy w ramach działania "Modernizacja gospodarstw rolnych" objętego PROW na lata 2007-2013.
Weryfikacja wniosku oraz załączonych do niego dokumentów wykazała, iż zachodzi potrzeba usunięcia braków i złożenia wyjaśnień. W związku z tym dnia ... kwietnia 2011 r. Skarżący został poinformowany o konieczności uzupełnień wniosku, złożenia poprawnych dokumentów oraz wyjaśnień w terminie 21 dni kalendarzowych. Wskazano, jakie dokumenty należy dostarczyć oraz jakie wyjaśnienia należy złożyć.
W dniach ... kwietnia 2011 r. do ... Oddziału Regionalnego ARiMR wpłynęły dokumenty i wyjaśnienia stanowiące uzupełnienie wniosku o przyznanie pomocy.
Po ustaleniu kompletności i poprawności dostarczonej dokumentacji złożony wniosek poddano ocenie technicznej i ekonomicznej. W jej wyniku stwierdzono. Iż wymaga przedstawienia dodatkowych wyjaśnień oraz dokumentów o czym poinformowano wnioskodawcę pismem z dnia ... maja 2011 r.
Po zbadaniu dostarczonej dokumentacji uznano, że wniosek nie kwalifikuje się do dalszej oceny gdyż Skarżący stworzył warunki celem uzyskania wsparcia finansowego. Dnia ... sierpnia 2011 r. Kierownik Biura Wsparcia Inwestycyjnego ... Oddziału Regionalnego ARiMR, działający z mocy Prezesa ARiMR w dniu ... czerwca 2010 r. na podstawie art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64, poz. 427 z późn. zm.), odmówił przyznania A. S. pomocy finansowej w ramach działania "Modernizacja gospodarstw rolnych" objętego PROW na lata 2007-2013, z uwagi na niespełnienie warunków określonych w § 7 ust. 1 pkt 1 oraz § 7 ust. 2 rozporządzenia MRiRW z dnia 17 października 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Modernizacja gospodarstw rolnych" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 193, poz. 1397, z późn. zm.).
Dnia ... sierpnia 2011 r. Skarżący wezwał Prezesa ARiMR do usunięcia naruszenia prawa, wskazując na nieprawidłowość wydanego rozstrzygnięcia.
W dniu ... października 2011 r. Zastępca Dyrektora Departamentu Działań Inwestycyjnych ARiMR, podtrzymał wcześniejsze rozstrzygnięcie. Analiza wezwania do usunięcia naruszenia prawa nie dała zdaniem organu podstaw do zmiany wydanego rozstrzygnięcia.
Dnia ... listopada 2011 r. do ARiMR wpłynęła kierowana do WSA w Warszawie skarga na rozstrzygnięcie Kierownika Biura Wsparcia inwestycyjnego ... Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia ... sierpnia 2011 r. dotycząca odmowy przyznania pomocy w ramach działania "Modernizacja gospodarstw rolnych" objętego PROW na lata 2007-2013. Wnioskujący nie zgodził się z argumentacją przedstawioną przez Organ i domagał się skierowania sprawy do ponownego rozpatrzenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sad Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżony akt z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych mających wpływ na wynik sprawy, wad w postępowaniu administracyjnym (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 z późn. zm.) – dalej "ppsa".
Skarga nie jest zasadna gdyż zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza prawa.
Zasady przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Modernizacja gospodarstw rolnych" reguluje rozporządzenie MRiRW z dnia 17 października 2007 r. w sprawie szczególnych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Modernizacja gospodarstw rolnych" objętego Programem Rozwoju Obszarów
Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 193, poz. 1397, z późn. zm.), wydane na podstawie delegacji ustawowej tj. art. 29 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. i wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64, poz. 427, z późn. zm.).
Zgodnie z art. 22 ust. 3 ustawy "w przypadku, gdy nie są spełnione warunki przyznania pomocy, podmiot wdrażający informuje wnioskodawcę, w formie pisemnej, o odmowie jej przyznania z podaniem przyczyn odmowy".
Zgodnie z § 7 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia "pomoc przyznaje się na operację obejmującą wyłącznie inwestycje związane z prowadzeniem działalności rolniczej spełniającą wymagania określone w Programie, w szczególności uzasadnioną ekonomicznie, w tym pod względem kosztów, oraz zapewniającą osiągnięcie i zachowanie celów działania, o których mowa w § 1". Jednocześnie według § 7 ust. 2 rozporządzenia "pomoc może być przyznana, jeżeli zostały spełnione warunki określone w rozporządzeniu oraz innych przepisach prawa związanych z realizacją operacji".
We wniosku Skarżący określił, że pomoc odnosi się do operacji dotyczącej priorytetu "Środki towarzyszące restrukturyzacji sektora mleczarskiego", o którym mowa w art. 16a ust. 1 lit. e rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na Rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFFROW) (Dz. Urz. UE L 277 z 21 października 2005 r., str.1, z późn. zm.), a w związku z realizacja operacji zostanie rozwinięta produkcja mleka w gospodarstwie.
Zgodnie z § 7 ust. 1a rozporządzenia "w przypadku operacji dotyczącej priorytetu, o którym mowa w art. 16a ust. 1 lit. e rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005, pomoc przyznaje się, jeżeli 1) operacja obejmuje wyłącznie inwestycje związane z prowadzeniem działalności rolniczej; 2) operacja spełnia warunki, o których mowa w ust. 1;3) w związku z realizacją operacji: a) zostanie rozwinięta produkcja mleka w gospodarstwie albo b) nastąpi całkowita rezygnacja z produkcji mleka w gospodarstwie". Zgodnie z § 7 ust. 1b rozporządzenia przez rozwinięcie produkcji mleka, o której mowa w ust. 1a pkt 3 lit. a, rozumie się spełnienie warunku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3 w zakresie produkcji mleka.
We wniosku o przyznanie pomocy A. S. zadeklarował, że przysługująca mu kwota indywidualna dla dostawcy hurtowego (tzw. kota mleczna) wynosi ... kg (k. 46). O czym świadczyć ma dołączone zaświadczenie wystawione dnia 3 stycznia 2011 r. przez Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w B..
Należy zaznaczyć podobnie jak to zrobił organ, iż wielkość przysługującej kwoty mlecznej stanowi czynnik rozstrzygający o kolejności rozdysponowania dostępnego limitu środków finansowych. Jak mówi treść § 15a ust. 1 rozporządzenia "w przypadku wniosków o przyznanie pomocy na realizację operacji dotyczącej priorytetu, o którym mowa w art. 16a ust. 1 lit. e rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005, złożonych w terminie, o którym mowa w art. 16a w § 10 ust. 3, o kolejności przysługiwania pomocy decyduje suma uzyskanych punktów, przyznanych na podstawie następujących kryteriów:
1) w przypadku operacji związanych w rozwijaniem produkcji mleka:
a) jeżeli wysokość kwoty indywidualnej wynosi od 20 000 do 99 999 kg, przyznaje się od 0 do 4 punktów, przy czym 4 punkty przyznaje się dla kwoty indywidualnej w wysokości 99 999 kg, a dla pozostałych wysokości kwoty indywidualnej proporcjonalnie mniej, do 0 punktów dla wysokości kwoty indywidualnej równej 20 000 kg,,
b) jeżeli wysokość kwoty indywidualnej wynosi od 100 000 do 200 000 kg, przyznaje się od 9 do 10 punktów, przy czym 10 punktów przyznaje się dla kwoty indywidualnej w wysokości 150 000 kg, a dla pozostałych wysokości kwoty indywidualnej proporcjonalnie mniej, do 9 punktów dla wartości z krańców tego przedziału,
c) jeżeli wysokość kwoty indywidualnej wynosi od 200 000 do 400 000 kg, przyznaje się od 5 do 9 punktów, przy czym 9 punktów przyznaje się dla kwoty indywidualnej w wysokości 200 000 kg, a dla pozostałych wysokości kwoty indywidualnej proporcjonalnie mniej, do 5 punktów dla wysokości kwoty indywidualnej równej 400 000 kg,
d) jeżeli wysokość kwoty indywidualnej wynosi więcej niż 400 000 kg, przyznaje się 5 punktów.
Dodatkowo zgodnie z § 15 a ust. 4 rozporządzenia kolejność o jakiej mowa w ust. 1, jest ustalana od operacji, która uzyskała największą liczbę punktów, do operacji, która uzyskała najmniejszą liczbę punktów.
W systemie punktowania pierwszeństwo w dostępie do puli środków w przypadku wnioskodawców ubiegających się o przyznanie pomocy na realizację operacji dotyczącej priorytetu "Środki towarzyszące restrukturyzacji sektora mleczarskiego" w zakresie rozwijania produkcji mleka, przysługuje wnioskodawcom, którzy dysponują kwotą mleczną w wysokości oscylującej w okolicach 150 000 kg. Podkreślenia wymaga fakt, iż zadeklarowanie we wniosku o przyznanie pomocy kwoty indywidualnej w wysokości ... kg pozwoliło Skarżącemu uzyskać ... pkt na etapie ustalania kolejności wnioskodawców i w konsekwencji znaleźć się na liście przysługiwania pomocy na pozycji umożliwiającej sfinansowanie zaplanowanej operacji – nr ...
Przynależna Skarżącemu kwota mleczna i tak uległa w roku kwotowym 2010/2011 (1 kwietnia 2010 r. - 31 marca 2011 r.) znacznemu zwiększeniu od wartości ... kg na dzień 1 kwietnia 2010 r. do wartości ... kg na dzień 31 marca 2011 r. Organ przeprowadził analizę rzeczywistego poziomu dostaw mleka zrealizowanych przez wnioskodawcę w latach kwotowych 2009/2010 oraz 2010/2011. W roku kwotowym 2009/2010 w ramach przysługującej kwoty mlecznej skarżący dostarczył do podmiotu skupującego mleko w ilości ... kg. Dostarczony wykaz dostaw mleka w okresie 04/2010 – 03/2011 wskazuje wprowadzenie do obrotu mleka w ilości ... kg. Z tego względu Agencja ... maja 2011 r. wezwała Skarżącego do wyjaśnienia powodu zwiększenia kwoty mlecznej z ... kg w dniu 1 kwietnia 2010 r. do ... kg w dniu 11 stycznia 2011 r. i odniesienia wielkości kwoty mlecznej do wielkości produkcji mleka gospodarstwie.
Skarżący jako jedyną przyczynę dokupienia kwoty mlecznej wskazał chęć zapobieżenia niedogodnościom i ewentualnym sankcjom finansowym związanym z przekraczaniem przysługującej dotychczas kwoty. Agencja słusznie zatem uznała, iż zakup kwoty indywidualnej wysokości ... kg w tak krótkim okresie czasu przed złożeniem wniosku o przyznanie pomocy (gdy były już znane kryteria dostępu do pomocy i warunki kolejkowania wnioskodawców) był nieuzasadniony w stosunku do posiadanego potencjału produkcyjnego. Podkreślenia wymaga także, iż w toku postępowania wszczętego wnioskiem z dnia 11 stycznia 2011 r. Skarżący w żadnym
momencie nie wykazał zamiaru wzrostu liczebności stada podstawowego krów mlecznych. Ze złożonego wraz z wnioskiem Planu Rozwoju Gospodarstwa jednoznacznie wynika, że liczba ta od 2010 r. będzie utrzymywała się na stałym poziomie – 21 sztuk. Również treść wyjaśnień Skarżącego odnośnie przyczyn zwiększenie kwoty mlecznej nie pozwala wyciągnąć wniosku co do planów w zakresie wzrostu liczebności krów mlecznych.
Trudno uznać, aby podwyższenie przez Skarżącego kwoty mlecznej do poziomu ... kg znajdowało ekonomiczne uzasadnienie. Uznanie, że przy takiej samej ilości krów mlecznych możliwe jest podniesienie ich wydajności aż o ponad ... kg mleka rocznie. Z tych przyczyn Skarżącemu odmówiono przyznania pomocy z uwagi na niespełnienie warunków określonych w § 7 ust. 1 pkt 1 oraz § 7 ust. 2 rozporządzenia.
Organ miał tez prawo uznać, że podjęte przez Skarżącego czynności związane z dokonaniem zakupu dodatkowej kwoty mlecznej na krótko (bo ok. 2 tygodnie) przed złożeniem wniosku o przyznanie pomocy stanowią sztuczne działanie w celu uzyskania wsparcia poprzez osiągnięcie najwyższej liczby punktów w trakcie oceny wniosku. Bowiem gdyby wnioskodawca zadeklarował we wniosku kwotę indywidualną posiadaną do dnia 27 grudnia 2010 r. (dzień zakupu ... kg kwoty mlecznej) – 98 471 kg, na etapie ustalania kolejności przysługiwania pomocy uzyskałby niespełna 4 pkt i zajmując odległe miejsce na liście wnioskodawców miałby znikome szanse na dofinansowanie planowanej operacji. Zgodnie zaś z art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. UE L 25 z 28 stycznia 2011 r.) nie dokonuje się żadnych płatności na rzecz beneficjentów, o odniesieniu do których ustalono, że sztucznie stworzyli warunki wymagane do otrzymania takich płatności, aby uzyskać korzyści sprzeczne z celami danego systemu wsparcia.
Nabór wniosków o przyznanie pomocy w ramach działania "Modernizacja gospodarstw rolnych" na realizację operacji dotyczących priorytetu "Środki towarzyszące restrukturyzacji sektora mleczarskiego" cieszy się bardzo dużym zainteresowaniem wśród rolników, w związku z tym zaistniała sytuacja, w której dostępna pula środków była niewystarczająca dla wszystkich aplikujących o udzielenie
wsparcia finansowego. O kolejności przysługiwania pomocy decydują zaś minimalne różnice punktowe. Mając to na uwadze Agencja podobnie jak Sąd uznała, że akceptacja takich zachowań, w wyniku których część wnioskodawców miałaby uzyskać wyższą pozycję rankingową w efekcie transakcji na kwotach mlecznych bezpośrednio przed złożeniem wniosku o przyznanie pomocy, nie jest możliwa, w sytuacjach gdy nie dochodzi do proporcjonalnych zmian w liczebności stada krów mlecznych czy też gdy odpowiednim zmianom nie ulega wielkość produkcji mleka.
Należy podkreślić, iż zgodnie z art. 21 ust. 3 w związku z art. 22 ust. 2 ustawy strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2, są obowiązane przedstawić dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.
Reasumując, nie sposób uznać, aby a etapie obsługi przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniosku o przyznanie pomocy w niniejszej sprawie doszło do naruszenia prawa, a w szczególności § 7 ust. 1 oraz § 7 ust.2 rozporządzenia. Rozstrzygnięcie Agencji o odmowie przyznania pomocy finansowej w ramach przedmiotowego działania wydaje się w świetle ustalonego stanu faktycznego i prawnego sprawy zasadne. Działania Agencji należy uznać za prawidłowe zarówno co do treści, jak i formy.
Skarga podlega oddaleniu, jeżeli zaskarżonemu aktowi lub czynności nie można postawić zarzutu naruszenia prawa zarówno procesowego, jak i materialnego. Jak to zostało wykazane wyżej, Agencja w toku postępowania w sprawie z wniosku A. S. nie naruszyła ani przepisów prawa materialnego, ani przepisów postępowania w związku z czym wiosek o oddalenie skargi zasługuje na uwzględnienie.
Konkludując Sąd stwierdza, że zaskarżone rozstrzygnięcie jest prawidłowe. Zarówno argumentacja skargi, jak i analiza akt sprawy nie ujawniła bowiem wad tego rodzaju, które mogłyby mieć wpływ na podjęte decyzje. Nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego ani przepisów postępowania w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie zaskarżonego orzeczenia z obrotu prawnego.
Z tych względów i na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło