V SA/Wa 2591/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący - sędzia WSA - Joanna Zabłocka po rozpoznaniu w dniu 8 listopada 2007 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi "A. P." Sp. z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] czerwca 2007 r. Nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe p o s t a n a w i a oddalić wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi Pismem z dnia 8 sierpnia 2007 r. wniesionym za pośrednictwem Dyrektora Izby Celnej w W. (data nadania pocztowego - karta 11 akt sądowych) Spółka wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] czerwca 2007 r. Do wniosku załączono jednocześnie skargę na powyższą decyzję. Skarżąca wyjaśniła, że uchybienie terminu spowodowane było faktem, iż w dacie doręczenia zaskarżonej decyzji osoba upoważniona do reprezentacji Spółki przebywała za granicą i dopiero po powrocie do Polski mogła zapoznać się z jej treścią, a następnie w skardze odnieść się do wydanego orzeczenia. Zaskarżoną decyzję odebrał natomiast w dniu 15 czerwca 2007r. pracownik biurowy Spółki, który nie zapoznał się dokładnie z treścią decyzji, przez co przekazał mylne informacje Prezesowi Zarządu firmy przebywającemu za granicą. We wniosku podano, iż przyczyna uchybienia terminu ustała w dniu 6 sierpnia 2007r., tj. w dacie powrotu do kraju osoby upoważnionej do reprezentacji Spółki. Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje. Stosownie do art. 86 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej jako p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Jednocześnie zgodnie z art. 87 § 1, § 2 i § 4 p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. W niniejszej sprawie niespornym jest, że skarżąca nie zachowała terminu do złożenia skargi. Zgodnie z art. 53 § 1 p.p.s.a. skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. W niniejszej sprawie decyzja Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] czerwca 2007 r. została skutecznie doręczona w dniu 15 czerwca 2007 r. (dowód: zwrotne potwierdzenie odbioru - karta 173 akt administracyjnych), zatem 30-dniowy termin, o którym mowa w cytowanym przepisie, upływał z dniem 16 lipca 2007 r. Skarżąca wniosła skargę w dniu 8 sierpnia 2007r., a więc po upływie wymaganego prawem terminu. Prawidłowo zatem w tej sytuacji postąpiła występując o przywrócenie uchybionego terminu. Skarżąca wniosek o przywrócenie terminu złożyła w dniu 8 sierpnia 2007 r., a więc z zachowaniem terminu wymienionego w art. 87 § 1 p.p.s.a., jeśli przyjąć, iż przyczyna uchybienia terminu ustała 6 sierpnia 2007 r. Jednocześnie skarżąca dopełniła czynności, której nie dokonała w terminie, i tym samym spełniła kolejną przesłankę wynikającą z przywołanej regulacji prawnej. Jednakże -w ocenie Sądu- skarżąca nie uprawdopodobniła okoliczności wskazujących na brak jej winy w uchybieniu terminu, a wobec tego nie spełniła równie ważnej przesłanki warunkującej zastosowanie instytucji przywrócenia terminu, regulowanej przepisami art. 86 i nast. p.p.s.a. Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się -zgodnie z orzecznictwem i literaturą przedmiotu- z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie nie jest więc dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, której strona nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Uchybienie terminu może być przykładowo poczytane jako zawinione przez nią, "jeśli strona nie chciała dopełnić czynności w terminie albo chciała czynności dopełnić, lecz nie dopełniła z powodu jakiejś przeszkody, którą mogła przezwyciężyć" (v. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz wyd. 7, Wydawnictwo C.H. Beck. W-wa 2005, str. 334). Warunkiem dopuszczalności przywrócenia stronie terminu do dokonania czynności procesowej, jest zatem uprawdopodobnienie przez stronę, że mimo całej staranności nie mogła dokonać czynności w terminie, to znaczy, że zachodziły przeszkody od niej niezależne oraz istniejące przez cały czas biegu terminu przewidzianego dla dokonania czynności procesowej (v. wyrok NSA z 13 października 1999 r., sygn. akt IV SA 1656/97). Przywrócenie terminu ma zatem charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wskaże, iż niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia prośby o przywrócenie terminu. W nauce prawa, jak również w orzecznictwie, do niezawinionych przyczyn uchybienia terminowi zalicza się przerwę w komunikacji, nagłą chorobę strony, która nie pozwala na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar, itp. W ocenie Sądu fakty wskazane przez skarżącą w piśmie z dnia 8 sierpnia 2007r. nie stanowią uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu do wniesienia o przywrócenie terminu do złożenia skargi. Sąd zauważa, że nie przebywanie w kraju osoby upoważnionej do reprezentacji Spółki z racji wyjazdu za granicę jest czynnością przewidywalną i planowaną. Skarżąca będąca stroną postępowania administracyjnego powinna spodziewać się ewentualnej korespondencji od organu celnego i w związku z tym, wyjeżdżając na dłuższy okres zadbać o jej prawidłowy odbiór. Zdaniem Sądu obowiązkiem strony prowadzącej działalności gospodarczą jest należyte zorganizowanie i zabezpieczenie tej działalności, w taki sposób aby bez przeszkód zapewnić odbiór korespondencji urzędowej i konieczny kontakt z organami administracyjnymi, m.in. poprzez złożenie skargi na decyzję organu odwoławczego w terminie określonym przepisami ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (por. wyrok NSA z dnia 12 lipca 2002 r. sygn. akt V SA 3189/01). W rozpatrywanej sprawie nie można również uznać, iż okolicznością wskazującą na brak winy może być dopuszczenie się zaniedbania lub przeoczenia ze strony pracowników skarżącej odpowiedzialnych za obrót korespondencji procesowej, a tak w niniejszej sprawie należy określić przyczyny uchybienia terminowi na złożenie skargi na decyzję. Nieprawidłowości organizacyjnych, które spowodowały niniejszą sytuację, nie można bowiem traktować jako przeszkodę trudną do przezwyciężenia dla skarżącej. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody, z powodu której uchybiła terminowi nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. W razie gdy ustalone przez sąd okoliczności uchybienia świadczą o zachowaniu się strony, noszącym znamiona winy, w jakiejkolwiek postaci, a zatem także winy polegającej na niedbalstwie, sąd nie może dokonać przywrócenia uchybionego terminu, zaś czynność procesowa podjęta przez stronę po jego upływie pozostaje bezskuteczna (por. postanowienia NSA: z dnia 29 sierpnia 2005r., II FZ 515/05, niepubl.; z dnia 31 stycznia 2006 r., II FZ 822/05, niepubl.). Przy ocenie winy strony lub jej braku należy brać pod rozwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie czynności procesowej w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub niepodjęciu działań mających na celu zabezpieczenie się strony w dotrzymaniu terminu. W niniejszej sprawie fakt uchybienia terminowi ustawowemu, jaki jest wymagany do złożenia skargi jest niewątpliwy. Skarżąca dla dopełniania czynności jaką było złożenie skargi, nie zachowała minimum staranności i zapobiegliwości oraz niedostatecznie, pomimo istniejących możliwości zadbała o swoje interesy w przedmiotowej sprawie. Podzielając wyrażony w orzecznictwie pogląd, iż nieuwagi lub zaniedbania nie można kwalifikować jako braku winy, będącego przesłanką przywrócenia uchybionego terminu (post. NSA z 28 maja 2004 r., FZ 93/04, niepubl.) w powyższym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.