V SA/Wa 2600/13

PostanowienieWSA w Warszawie2014-08-05

Skład orzekający: Referendarz sądowy Anna Michałowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, obejmujący zwolnienie od wpisu od skargi kasacyjnej, powinien zostać uwzględniony, biorąc pod uwagę sytuację materialną wnioskodawcy?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, obejmujący zwolnienie od wpisu od skargi kasacyjnej, powinien zostać uwzględniony, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W sytuacji, gdy łączny dochód rodziny jest niski i pozwala jedynie na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych, a wnioskodawca nie jest w stanie poczynić oszczędności na opłacenie kosztów sądowych, przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym jest uzasadnione.
Stan faktyczny
Skarżący J. P. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, domagając się zwolnienia od wpisu od skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu wskazał na niską emeryturę, brak nieruchomości i oszczędności, a także niski dochód syna, z którym zamieszkuje. Wcześniej przyznano mu prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Sąd rozpoznał wniosek, analizując sytuację materialną skarżącego i jego rodziny.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od wpisu od skargi kasacyjnej.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Anna Michałowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 5 sierpnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. P. na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w (...) z dnia (...) września 2013 r. Nr (...) w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu renty strukturalnej postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od wpisu od skargi kasacyjnej Skarżący wystąpił z wnioskiem - na urzędowym formularzu PPF - o zwolnienie z opłaty od skargi kasacyjnej w całości. W uzasadnieniu wskazał, iż posiada emeryturę w wysokości 840 zł, która ledwie wystarcza mu na opłaty i podstawowe leki. Nie posiada nieruchomości, przedmiotów wartościowych ani oszczędności pieniężnych. Zamieszkuje wraz z synem, który posiada grunt rolny o pow. 2,5 ha i którego dochody z prac dorywczych wynoszą około 500 zł. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Wskazać należy, iż postanowieniem z 3 lutego 2014 r. przyznano Skarżącemu prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest – zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (T.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej ustawy p.p.s.a. - ponoszenie przez Strony kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy ze środków publicznych jest instytucją wyjątkową i następuje tylko w przypadkach określonych w cytowanej ustawie, po spełnieniu przez stronę określonych przesłanek. Przesłanki te są każdorazowo odnoszone do stanu majątkowego osoby ubiegającej się o przyznanie rzeczonego prawa. W myśl art. 245 §1 ustawy p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Zgodnie z §3 powołanego przepisu prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego (...). Prawo pomocy w zakresie częściowym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a., zostaje przyznane osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Określenie "gdy osoba fizyczna wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez wnioskodawcę. Oznacza to, że instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest stosowana w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Do takich osób zaliczyć można bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i pozwalają zaspokoić tylko ich podstawowe potrzeby życiowe. Mając na względzie przedstawione we wniosku okoliczności należało uznać, iż sytuacja materialna skarżącego i jego rodziny jest trudna i stanowi pozytywną przesłankę do przyznania prawa pomocy również w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi kasacyjnej w całości. Wskazane dochody w rodzinie ok. 1340 zł pozwalają wyłącznie na zaspokojenie jej podstawowych potrzeb życiowych. Skarżący nie jest w stanie poczynić z dochodów oszczędności na opłacenie kosztów sądowych. W związku z powyższym na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy p.p.s.a. postanowiono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło