V SA/Wa 2601/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Barbara Mleczko- Jabłońska (spr.), Sędzia WSA - Małgorzata Rysz, Asesor Sądowy WSA - Danuta Dopierała, Protokolant - Beata Zborowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lutego 2008 r. sprawy ze skargi A. D. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] sierpnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy uchyla zaskarżoną decyzję. Zaskarżoną decyzją z [...] sierpnia 2007 r. Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych utrzymał w mocy decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z [...] kwietnia 2007 r. Nr [...] odmawiającą A.D. umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych. Decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym: Pismem złożonym w dniu 12 lipca 2006r., strona zwróciła się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych prośbą o umorzenie zaległości składkowych powstałych wskutek prowadzenia przez nią działalności gospodarczej.Dokonując analizy dokumentów Zakład wezwał wnioskodawczynię do uzupełnienia dokumentacji rozliczeniowej informując ją jednocześnie, że wskutek niedopełnienia przez ubezpieczoną obowiązku złożenia odpowiednich dokumentów niezbędnych do ustalenia aktualnej wysokości zadłużenia nie jest możliwe rozpoznanie jej wniosku o umorzenie zadłużenia. W odpowiedzi na powyższe precyzując swój wniosek pismem z dnia 1 grudnia 2006r. wnioskodawczyni wskazała , że wnosi o umorzenie zadłużenia z tytułu prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej w okresie od [...]. w kwocie [...] zł. Podniosła, iż jest matką samotnie wychowującą dziecko, zarabia [...]. miesięcznie, zaś na dziecko miesięcznie pobiera z MOPS [...] zł. zaliczki alimentacyjnej i [...] zł zasiłku rodzinnego. Obecna sytuacja materialna nie pozwala wnioskodawczyni na spłatę zadłużenia. Do pisma dołączyła zaświadczenie o zarobkach, z którego wynika, iż jest zatrudniona w [...] jako [...]. Na kolejne wezwania organu do złożenia brakującej dokumentacji, wnioskodawczyni złożyła kwestionariusz o dochodach oraz zaświadczenie z MOPS w M. o przyznanych świadczeniach rodzinnych na dziecko. W wyniku postępowania organ rentowy dokonał ustalenia zadłużenia i wyliczył je na kwotę [...] zł. wraz z odsetkami obejmując okres od [...] r. poprzez przypisanie składek z urzędu z uwagi na brak prawidłowych dokumentów zgłoszeniowych i rozliczeniowych za okres prowadzenia działalności gospodarczej. Decyzją z [...] kwietnia 2007r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił wnioskodawczyni umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych w łącznej kwocie [...] zł. wraz z odsetkami wyliczonymi na dzień [...] r. W uzasadnieniu wskazał , iż strona nadal prowadzi działalność gospodarczą. Gospodarstwo domowe wnioskodawczyni liczy 2 osoby ,a dochody jakie uzyskuje miesięcznie to kwota [...] zł. Stałe wydatki natomiast wynoszą miesięcznie [...] zł. Powołując się na przepis art. 28 ust. 2 i 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, a także na regulację zawartą w art. 28 ust. 3a tej ustawy oraz § 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. nr 141, poz. 1365), Zakład przyjął, iż w sytuacji wnioskodawczyni nie zaszły żadne z przesłanek uzasadniających uznanie w.w należności za nieściągalnej jak również, zdaniem Zakładu, strona nie wykazała ,iż z uwagi na sytuację materialną i rodzinną uregulowanie należności wiązałoby się z brakiem możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych. Ponadto Zakład podkreślił ,iż decyzje w sprawie umorzenia podejmowane są w ramach tzw. uznania administracyjnego albowiem ZUS nie jest zobligowany do umarzania należności nawet jeżeli istnieją przesłanki, które uzasadniałyby pozytywne rozpatrzenie wniosku płatnika. Jednocześnie organ rentowy zarzucił ,iż na dzień wydania decyzji mimo wezwania strona nie dopełniła obowiązku sporządzenia poprawnej dokumentacji rozliczeniowej. Pismem z 30 maja 2007 r. strona zwróciła się do Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, wskazując na trudną sytuacją materialną i rodzinną oraz ponawiając argumentację zawartą we wniosku o umorzenie zadłużenia Jednocześnie wskazała ,iż nie rozumie do złożenia jakich jeszcze dokumentów Zakład ją wzywa. Wraz z pismem złożyła decyzję z dnia [...] stycznia 2007r. Prezydenta Miasta K. o wykreśleniu jej z dniem [...]. z ewidencji działalności gospodarczej oraz PIT 11 informację o dochodach oraz o pobranych zaliczkach na podatek dochodowy za [...] rok dotyczący podatnika A. D. i płatnika składek H. G. osoby zatrudniającej skarżącą w [...]r. Ponadto w dniu 2 lipca 2007r. wnioskodawczyni złożyła wniosek o rozłożenie na raty zaległości z tytułu składek, które określiła kwotą [...] zł. za [...] r. wnosząc jednocześnie o umorzenie odsetek od powstałego zadłużenia. Pismem z dnia [...] lipca 2007r. ZUS odmówił dłużniczce rozłożenia na raty zadłużenia z tytułu składek z uwagi na niedopełnienie obowiązku sporządzenia prawidłowej dokumentacji rozliczeniowej oraz niezłożenia dokumentów dotyczących zgłoszenia do ubezpieczenia oraz jego zakończenia. W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych ( działający w imieniu Zakładu) decyzją z [...] sierpnia 2007 r. o numerze [...] utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Podniesiono przy tym argumenty, które stanowiły treść uzasadnienia decyzji organu pierwszej instancji. Ponadto uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ podniósł, iż umorzenie zaległości składkowych powoduje rezygnację Zakładu z całości lub części należnych mu zobowiązań. Zastosowanie tej instytucji mogą zatem uzasadniać jedynie wyjątkowe okoliczności, a więc takie na które płatnik nie miał wpływu lub które były niezależne od sposobu jego postępowania. Skutki finansowej działalności zobowiązanego nie mogą, jak stwierdził organ, być przerzucane na Fundusz Ubezpieczeń Społecznych, a w konsekwencji na ogół obywateli . Nie można z instytucji umorzenia zaległości z tytułu składek czynić powszechnie stosowanego środka prowadzącego do zwolnienia z długu. W skardze na powyższą decyzję złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, A. D. wystąpiła o umorzenia jej zadłużenia wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Skarżąca nakreśliła w sposób szczegółowy trudną sytuację majątkową w jakiej znalazła się wraz z synem wskazując, iż nie jest w stanie uregulować ciążących na niej zaległości składkowych. Ponadto podkreśliła , że ze względu na swą nieznajomość przepisów popadła w tak ogromne zadłużenie nie osiągając z prowadzonej uprzednio działalności gospodarczej jakichkolwiek korzyści. Zakwestionowała twierdzenia organu jakoby nie uzupełniła dokumentów co do brakujących deklaracji. W odpowiedzi na skargę Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wniósł o jej oddalenie podtrzymując motywy zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli zgodności zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem, to znaczy ustalenia, czy organ orzekający w sprawie prawidłowo zinterpretował i zastosował przepisy prawa w odniesieniu do właściwie ustalonego stanu faktycznego. Podkreślić na wstępie należy, iż Sąd nie ma kompetencji do zmiany merytorycznej wydanego przez organ, a następnie zaskarżonego rozstrzygnięcia. Bada jedynie, czy nie doszło do naruszenia przepisów postępowania lub niewłaściwej wykładni przepisu materialnoprawnego. W tym kontekście, zgodnie z art. 135 p.p.s.a., sąd ma obowiązek zastosować wszelkie przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów wydanych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga. Przepis art. 134 § 1 p.p.s.a. stanowi natomiast, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Stosując powyższe zasady aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 1 lub 2 p.p.s.a.). Rozpoznając niniejszą sprawę Sąd doszedł do przekonania, iż wniesiona skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem decyzja Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z [...] sierpnia 2007 r. wydana została z naruszeniem przepisów prawa, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przed przystąpieniem do oceny zarzutów skargi należy zwrócić uwagę na fakt, iż wszczęcie postępowania w sprawie niniejszej dotyczącej umorzenia zaległości składkowych zainicjowane zostało pismem skarżącej, w którym domaga się ona umorzenia swego zadłużenia względem ZUS z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne w kwocie [...] z uwagi na prowadzenie działalności gospodarczej w okresie [...]r. Tymczasem z dokumentów organu wynika , jakoby skarżąca w ogóle nie zgłosiła do ubezpieczenia społecznego faktu podjęcia działalności gospodarczej, jak również nie składała przez cały okres jej prowadzenia dokumentów rozliczeniowych oraz nie odprowadzała należnych składek, co doprowadziło do sytuacji, iż dopiero z chwilą złożenia wniosku o umorzenie należności składkowych organ przystąpił do ustalenia ich wysokości. Przedłożenie przez skarżącą dokumentu o wyrejestrowaniu z ewidencji Urzędu Miasta działalności gospodarczej dopiero z dniem [...] r. spowodowało wyliczenie należności przypisanych przez organ z urzędu w kwocie ponad [...]zł objętej decyzją o odmowie ich umorzenia, gdy tymczasem jak wynika z pism składanych w toku postępowania skarżąca była przeświadczona o ciążącym względem ZUS z tytułu składek zobowiązaniu jedynie za okres [...]r. , co pośrednio wynika z jej pisma z dnia 2 lipca 2007r. o rozłożenie na raty zadłużenia określonego przez zobowiązaną w wys. [...] zł i umorzenie od powyższej kwoty odsetek. W takiej sytuacji przed przystąpieniem do rozpatrzenia wniosku o umorzenie zaległości względem ZUS z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne Zakład winien ewentualnie rozważyć kwestię rozstrzygnięcia o podleganiu przez skarżącą ubezpieczeniom społecznym z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej z podaniem okresu podlegania tym ubezpieczeniom oraz ustalającą kwotę należnych i nieopłaconych za czas podlegania ubezpieczeniu składek. Z akt postępowania administracyjnego nie wynika bowiem jednoznacznie czy i na ile skarżąca ma świadomość ciążącego na niej względem Zakładu zobowiązania z tytułu składek jak również okresu w jakim podlegała ubezpieczeniom społecznym z racji pozarolniczej działalności gospodarczej, skoro jak wynika z jej oświadczenia jak i dokumentu PIT 11 najpóźniej [...]r. pozostaje w stosunku pracy u H. G. podlegając prawdopodobnie ubezpieczeniem społecznym z tego tytułu O ile natomiast skarżąca nie kwestionuje faktu istnienia swego zadłużenia względem ZUS co wynika z treści skargi wskazać na wstępie należy, iż zgodnie z art. 28 ust. 1 u.s.u.s. należności z tytułu składek mogą być umarzane w całości lub w części przez Zakład z uwzględnieniem ust. 2-4. Ustęp 2 tego artykułu jednoznacznie określa, iż należności te mogą być umarzane tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności, chyba, że zachodzi sytuacja określona w art. 28 ust. 3a, który otwiera możliwość uwzględnienia innych przesłanek umorzenia jednakże wyłącznie w odniesieniu do ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia. W przypadku tym należności, ale wyłącznie z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Niezależnie jednak, czy chodzi o kwestię umorzenia należności z tytułu składek, czy także - w przypadku ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami - o kwestię umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ustawodawca używając zwrotu "mogą być umorzone" przesądził, że decyzja Zakładu ma charakter uznaniowy, a to oznacza, że organ ten przy ustalonym stanie faktycznym ma możliwość wyboru jednego spośród kilku wariantów rozstrzygnięć. O tym, czy składki powinny być umorzone czy też nie, rozstrzyga Zakład, który może - ale nie musi - je umorzyć. Zakład ma możliwość, ale nie ma obowiązku umorzenia należności nawet w razie spełnienia przesłanek określonych w art. 28 ust. 2 u.s.u.s. lub w rozporządzeniu - tj. w razie stwierdzenia całkowitej nieściągalności składek albo gdy zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny. Kwestia działania organów administracji publicznej w ramach "uznania administracyjnego" już wielokrotnie wyjaśniana była w bogatym orzecznictwie sądowym. Dla przykładu, w wyroku z 16 listopada 1999 r. (sygn. akt III S.A. 7900/98 LEX nr 47243) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż "w celu wydania prawidłowego orzeczenia w sytuacji uznania administracyjnego organ administracyjny obowiązany jest szczegółowo zbadać stan faktyczny i utrwalić w aktach wyniki badania. Obowiązki organu administracyjnego w zakresie postępowania dowodowego są nawet większe niż przy ustawowym skrępowaniu, gdyż w poszukiwaniu materialnego kryterium do wydania decyzji powinien on najwszechstronniej zbadać stan faktyczny, w wymiarze wychodzącym poza okoliczności typowe w sytuacjach związania, mając na uwadze szczególną rolę w decyzji uznaniowej jej zgodności z interesem społecznym i słusznym interesem obywatela z art. 7 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) dalej: k.p.a. Z kolei w wyroku z 28 kwietnia 2003 r. (sygn. akt II S.A. 2486/01 LEX nr 149543) Naczelny Sąd Administracyjny zawarł tezę, iż "podejmując decyzję uznaniową organ administracji stosownie do art. 7 k.p.a. ma obowiązek kierowania się słusznym interesem obywatela, jeżeli nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny ani nie przekracza to możliwości organu administracji publicznej wynikających z przyznanych mu uprawnień i środków prawnych". Podkreślić więc trzeba, iż rozstrzyganie w ramach uznania wymaga od organu nie tylko poczynienia ustaleń dokonanych w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.), zgromadzonego i zbadanego w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 k.p.a.), a więc przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku wydania decyzji o przekonującej treści (art. 11 k.p.a.), ale także załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 k.p.a.). Przez właściwe motywowanie decyzji organ realizuje również zasadę przekonywania, wyrażoną w art. 11 k.p.a. W orzecznictwie zaznacza się, iż obowiązkiem każdego organu administracji jest najstaranniejsze wyjaśnianie podstawy faktycznej i prawnej decyzji, czyli wyjaśnianie stronie zasadności przesłanek rozstrzygnięcia. W istocie chodzi o wytłumaczenie stronie, dlaczego organ dany przepis zastosował do konkretnych ustaleń faktycznych lub uznał go za niewłaściwy. Zasada przekonywania nie zostanie zrealizowana, gdy organ pominie milczeniem niektóre dowodowy zgromadzone w sprawie, czy też twierdzenia, wyjaśnienia strony, albo nie odniesie się do faktów istotnych dla sprawy, okoliczności podnoszonych przez stronę. Oceniając zaskarżoną decyzję w powyższym świetle, Sąd doszedł do przekonania, iż organ orzekający w sprawie nie przeprowadził wyczerpującej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a co najmniej nie dał wyrazu wnikliwej analizy sytuacji majątkowej i rodzinnej strony w jej uzasadnieniu. Zaprezentowanie takiego wywodu, który obrazowałby - nie tyle dla Sądu ile dla wnioskodawczyni - dlaczego uznano, że jej wniosek nie zasługuje na uwzględnienie, stanowi bezwzględny obowiązek organu. W tym miejscu powtórzyć należy za trafnym stwierdzeniem Naczelnego Sądu Administracyjnego - wyrażonym w wyroku 20 marca 2007 r. o sygn. akt II GSK 345/06 - iż okoliczności sprawy winny być przeanalizowane i omówione w sposób nie budzący żadnych wątpliwości, szczególnie, że w omawianym przypadku, decyzja dotyczy nie kwestii błahych, bez istotnego znaczenia z punktu widzenia podstawowych praw i przyrodzonej godności człowieka, ale sfery jego elementarnych potrzeb - posiadania środków niezbędnych do przeżycia i miejsca do zamieszkania. Nie wystarczy zatem zaprezentowanie w uzasadnieniu decyzji sytuacji majątkowej strony oraz ogólne - sprowadzające się właściwie do jednego zdania - stwierdzenie, iż skarżąca nie wykazała, że "ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną spłata należności wiązałaby się z brakiem możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych. Gospodarstwo domowe utrzymuje się z dochodów w łącznej wys. [...] zł". Dowolnym i nie znajdującym potwierdzenia w zgromadzonych w aktach sprawy dowodach jest również ustalenie, iż skarżąca prowadzi nadal działalność gospodarczą. Zdaniem Sądu konieczna jest natomiast ocena zaprezentowanych dowodów przejawiająca się w wyczerpującym wyłożeniu tych okoliczności ze względu na które organ nie uznał wniosku strony. Innymi słowy rzecz ujmując, jeżeli organ - w ramach służącego mu uznania administracyjnego - stwierdza, że zgromadzony materiał dowodowy nie daje podstaw do umorzenia zadłużenia strony, to ma obowiązek wyraźnie wskazać jakie konkretne powody o tym przesądziły i jakie są rzeczywiste możliwości zobowiązanego na wywiązanie się z obowiązku jego zapłaty. Organ winien przekonać wnioskującą stronę, iż nie ma racji twierdząc, że nie jest w stanie spłacić należności i jednocześnie wskazać jakie możliwości w tym zakresie strona realnie posiada. Przechodząc na grunt niniejszej sprawy, nie jest realizacją powyższego obowiązku samo wskazanie, iż strona posiada źródła dochodów bez porównania ich wysokości do niezbędnych kosztów utrzymania. Nie jest nim również uwzględnienie, że korzysta z pomocy uprawnionych organów. W ocenie Sądu argumenty, dotyczące faktów uzyskiwania przez skarżącą pomocy społecznej, przemawiają na jej korzyść i dowodzą ciężkiej sytuacji majątkowej w jakiej się znajduje. Wyłożone powyżej argumenty przemawiają za przyjęciem, iż Prezes Zakładu nie ocenił należycie wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności, a owa wadliwość uzasadnienia skarżonej decyzji powoduje, iż nie może się ona ostać w porządku prawnym. Kontrolując zaskarżoną decyzję wspomnieć również należy - co nie znalazło się w rozważaniach organu - o stosowaniu w toku postępowania administracyjnego zasady uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli. Jak to podkreśla się w orzecznictwie, nie jest dopuszczalne przyjęcie z założenia, iż interes społeczny przewyższa swą rangą interes prywatny. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 25 czerwca 2003 r. o sygn. akt. III SA 3118/01 zauważył, iż interes publiczny nie powinien być rozumiany, jako sprzeczny z indywidualnym interesem obywatela. Sytuacja, w której zapłata zaległości powoduje konieczność sięgania przez zobowiązanego, pozbawionego możliwości zaspokojenia swoich niezbędnych potrzeb materialnych, do środków pomocy państwa, nie jest bowiem zgodna z interesem tego obywatela, jednocześnie nie jest również zgodna z interesem publicznym. Biorąc zatem w niniejszej sprawie pod uwagę tę okoliczność, iż strona skarżąca i jej syn obecnie utrzymują się w części ze środków pomocowych ( zasiłek alimentacyjny), trudno przyjąć, że wyegzekwowanie od niej zaległych należności, nawet jeśli przyjąć, iż byłoby realnie możliwe, może pozostawać w zgodzie z interesem publicznym i słusznym interesem obywatela. Jak to słusznie dostrzegł Naczelny Sąd Administracyjny w powołanym wcześniej wyroku z 20 marca 2007 r., przy założeniu przeciwnym, norma prawna, która dopuszcza umorzenie należności w uzasadnionych przypadkach, pomimo braku ich całkowitej nieściągalności, wobec permanentnie niezadowalającego stanu finansów ubezpieczeń społecznych nie znalazłaby w praktyce w ogóle zastosowania. Z tych wszystkich względów należało stwierdzić, że zaskarżona decyzja narusza przepisy art. 6 - 9, art. 11, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu, który mógł mieć istotne znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c w związku z art. 134 p.p.s.a. orzec, jak w sentencji.