V SA/Wa 2641/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Pindelska (spr.), Sędzia NSA Piotr Piszczek, Sędzia WSA Joanna Zabłocka, , Protokolant Aneta Adamczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lutego 2008 r. sprawy ze skargi D. K. na postanowienie Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] września 2007 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Uchyla zaskarżone postanowienie Przedmiotem skargi z 25 września 2007 r. wniesionej przez D K jest postanowienie Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] września 2007 r. nr [...]w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. W dniu 13 marca 2007 r. ( data nadania pocztowego ) D K złożył wniosek o przyznanie uprawnień kombatanckich z tytułu służby w [...] Ruchu Oporu w latach 1942-1944. We wniosku skarżący podał adres swego stałego zamieszkania wskazując go jako kod pocztowy, poczta A, miejscowość A, ulica P nr domu. Do wniosku załączono rekomendację Z K R P i B W P podpisaną przez Prezesa Zarządu Okręgowego w/w Związku, w którym wskazano adres kontaktowy do wnuka zainteresowanego zamieszkującego w Polsce we W. przy ulicy [...]. Decyzją z dnia [...] maja 2007 r. Nr [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych odmówił przyznania wnioskodawcy uprawnień kombatanckich. W uzasadnieniu orzeczenia organ wskazał, iż wnioskodawca nie jest obywatelem polskim, ponadto zaznaczył, iż cudzoziemiec nie posiadał obywatelstwa polskiego w czasie służby w Ruchu Oporu. W/w decyzja z dnia [...] maja 2007r. została doręczona w dniu 18 maja 2007 r. na adres wnuka zainteresowanego zamieszkałego we W. Pismem z dnia 11 czerwca 2007 r. ( data nadania w [...] urzędzie pocztowym ) zarejestrowanym w polskim urzędzie pocztowym w dniu 15 czerwca 2007 r. skarżący zwrócił się z wnioskiem o ponowne rozpoznanie sprawy. W treści pisma wskazał, iż [...], którzy brali udział w Ruchu Oporu w czasie okupacji oraz pracowali w Polsce otrzymują dodatki do emerytury z tytułu uprawnień kombatanckich, pomimo, iż nie są obywatelami polskimi, a w czasie służby w Ruchu Oporu nie posiadali takiego obywatelstwa. Postanowieniem z dnia [...] września 2007r. nr [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych stwierdził uchybienie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. W treści postanowienia wskazano, iż strona została prawidłowo pouczona w zaskarżonej decyzji o prawie do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Organ podkreślił, iż decyzja została doręczona na wskazany polski adres w dniu 18 maja 2007 r., natomiast wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy został nadany w G.i w dniu 11 czerwca 2007 r., zaś w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego został zarejestrowany w dniu 15 czerwca 2007 r. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych zaznaczył, iż złożony przez skarżącego wniosek został złożony z uchybieniem terminu do jego wniesienia, a ponadto wnioskodawca nie wystąpił z prośbą o przywrócenie terminu do wniesienia podania. Organ wskazał także, iż termin skutecznego wniesienia podania upływał z dniem 1 czerwca 2007r. natomiast dzień sporządzenia podania przez stronę wypadał po ustawowym terminie do jego wniesienia. Pismem z dnia 25 września 2007 r. D K złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na w/w postanowienie Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] września 2007r. W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, iż przekroczenie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy nastąpiło z powodu doręczenia zaskarżonej decyzji na adres jego wnuka we W, który przesłał orzeczenie na jego adres w G. W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o oddalenie skargi. W uzasadnieniu swego stanowiska organ wskazał, iż podanie skarżącego zostało wniesione z naruszeniem terminu zakreślonego w pouczeniu decyzji, zaś wnioskodawca nie wystąpił z prośbą o przywrócenie terminu do wniesienia podania. Organ podkreślił ,iż skarżący składając wniosek o przyznanie uprawnień kombatanckich jako adres do doręczeń ( ,,adres kontaktowy-- ) podał adres [...]i na ten adres doręczono decyzję o odmowie przyznania wnioskowanych uprawnień. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych zaznaczył, iż we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy powołano wyłącznie adres zamieszkania skarżącego w G., gdzie doręczono zaskarżone postanowienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżona decyzja (postanowienie) odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jej (jego) wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie rozstrzygnięcia. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c) powołanej wyżej ustawy), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 w/w ustawy). Mając na względzie powyższe, tj. dokonując kontroli legalności zaskarżonego postanowienia Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu na podstawie ww. ustaw, a więc badając zaskarżone orzeczenie pod względem jego zgodności z przepisami -w szczególności- ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071), dalej: k.p.a., z uwagi na jego formalny charakter, Sąd stwierdził, iż rozstrzygnięcie to jest wadliwe jako wydane z naruszeniem przepisu art. 134 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dlatego też skarga zasługiwała na uwzględnienie. Przede wszystkim zauważyć należy, iż we wniosku o przyznanie uprawnień kombatanckich skarżący wskazał swój adres zamieszkania w G. Do wniosku załączono rekomendację Z K R P i B W P podpisaną przez Prezesa Zarządu Okręgowego w/w Związku, w której wskazano adres kontaktowy do wnuka zainteresowanego zamieszkującego w Polsce ( karta 23 akt administracyjnych ). Jednakże z treści tego pisma nie wynika na jakiej podstawie wskazano adres kontaktowy do wnuka skarżącego w Polsce. Wskazania tego dokonał odrębny podmiot, a nie skarżący. Na karcie 26 akt administracyjnych również wskazano adres kontaktowy do wnuczka wnioskodawcy jednakże na karcie tej nie znajduje się podpis skarżącego, który wskazywałby na wolę wnioskodawcy by ustanowić pełnomocnika dla doręczeń. W całych aktach administracyjnych niniejszej sprawy brak jest podpisanego przez wnioskodawcę oświadczenia o ustanowieniu pełnomocnika dla doręczeń. Wymaga zaznaczenia, iż z uwagi na fakt, że strona może swobodnie układać swe stosunki z pełnomocnikiem i jako mocodawca może ustalać zakres czynności pełnomocnika, organ administracyjny powinien uwzględniać jej oświadczenia co do zakresu czynności pełnomocnika w tym np. ustalenia pełnomocnictwa dla doręczeń. W niniejszej sprawie Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych bez jakiejkolwiek weryfikacji czy znajdujący się w aktach administracyjnych sprawy ,,adres kontaktowy do wnuka-- wnioskodawcy jest adresem pełnomocnika dla doręczeń ustanowionym przez stronę nadał decyzję o odmowie przyznania uprawnień na adres jego wnuka. Organ administracji ma obowiązek doręczenia stronie w sytuacji gdy nie ustanowiła pełnomocnika wszystkich pism dotyczących sprawy, w której toczy się postępowanie w tym przede wszystkim decyzji administracyjnych. Zasada ogólna czynnego udziału strony w postępowaniu wymaga kierowania do niej wszystkich wezwań, zawiadomień zapewniających udział w czynnościach postępowania oraz powiadamiania jej o treści dokumentów lub o fakcie ich złożenia w toku postępowania. Brak prawidłowego doręczenia decyzji stronie postępowania jest pozbawieniem jej czynnego udziału w postępowaniu ponadto jest naruszeniem art. 40 § 1 k.p.a. w zw. z art. 109 §1 k.p.a. Zaskarżona decyzja z dnia [...] maja 2007 r. o odmowie przyznania uprawnień nie została prawidłowo doręczona skarżącemu wobec czego postanowienie organu z dnia [...] września 2007r. o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy jest wadliwe w stopniu uzasadniającym jego uchylenie. Należy zgodzić się z Kierownikiem Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, iż w przypadku gdy środek zaskarżenia (tu: wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy), zostanie złożony z uchybieniem terminu przewidzianego na dokonanie tej czynności, wówczas organ zobligowany jest stwierdzić uchybienie terminu do jego wniesienia (art. 134 k.p.a.). Jednakże w ocenie Sądu przepis art. 134 k.p.a. został zastosowany w zaistniały stanie faktycznym wadliwie. Sąd zauważa, iż zgodnie z treścią art. 112 k.p.a. dochowanie wszelkich przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, zwłaszcza tych, które chronią interesy strony, jest obowiązkiem organu administracji prowadzącego postępowanie. Strona nie ponosi ujemnych skutków wynikających z zaniedbań organu administracji co do prawidłowości doręczenia decyzji administracyjnej. Wobec czego organ w przypadku wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy obowiązany jest rozpatrzyć taki wniosek bez potrzeby wnoszenia wniosku o przywrócenie terminu. Zaskarżona decyzja nie została prawidłowo doręczona skarżącemu, co powodowało, że nie rozpoczął biegu termin do wniesienia środka zaskarżenia. Z wymienionych powodów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b w związku z art. 134 p.p.s.a, orzekł jak w sentencji.