V SA/Wa 2641/10

Referendarz sądowy Tomasz Zawiślak Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 23 lutego 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi W. N. na postanowienie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] września 2010 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosków o wypłatę refundacji składek na ubezpieczenia społeczne; postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych; W. N. wezwany do uiszczenia wpisu od skargi na postanowienie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z [...] września 2010r., zwrócił się po terminie do uiszczenia wpisu o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wnioskodawca wskazał, iż samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, utrzymuje się ze świadczenia rentowego w wysokości 887,19 złotych i dochodów z działalności gospodarczej w wysokości 922,13 złotych. Oświadczył, iż jest właścicielem mieszkania o pow. 48 m2, innych nieruchomości, zasobów pieniężnych i przedmiotów wartościowych nie posiada. Wyjaśnił także, iż stałe opłaty wynoszą 750 złotych miesięcznie. Postanowieniem z 10 lutego 2011r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę W. N. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Prawo pomocy stanowi wyjątek od zasady ponoszenia przez stronę kosztów związanych z jej udziałem w postępowaniu sądowym i może zostać przyznane osobie fizycznej w zakresie częściowym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)). Literalna wykładnia omawianej regulacji nie pozostawia wątpliwości co do tego, iż inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki przemawiające za udzieleniem prawa pomocy, ciąży na ubiegającej się o takie prawo stronie. Godzi się zatem przyjąć, iż wprowadzając wyjątek od ogólnej zasady partycypowania w kosztach sądowych, ustawodawca złożył obowiązek wykazania pozytywnych przesłanek na wnioskodawcę, zaś ocenę ich spełnienia pozostawił uznaniu sądu rozpoznającego wniosek. Zasadność wniosku skarżącego rozpatrzono zatem w dwóch aspektach, tj. z jednej strony uwzględniono wysokość obciążeń finansowych, jakie będzie on zobowiązany ponieść w postępowaniu, z drugiej zaś strony jego możliwości finansowe. W tym kontekście uznano, iż złożony wniosek nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem skarżący nie wykazał, że ustawowe przesłanki uprawniające do skorzystania z prawa pomocy we wnioskowanym zakresie wystąpiły w stosunku do jego osoby. W przedmiotowej sprawie zasadnicze znaczenie dla podjętego rozstrzygnięcia ma fakt, iż skarżący miesięcznie uzyskuje stały dochód w wysokości ok. 1.800 złotych. Wysokość powyższych dochodów, po uwzględnieniu wskazanych stałych opłat (750 złotych) i innych wydatków nie daje podstaw do przyjęcia twierdzenia, iż wnioskodawca jest osobą dla której poniesienie kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny jest nie możliwe. Skarżący może wygospodarować z własnego budżetu kwotę 100 złotych niezbędną do opłacenia wpisu sądowego. Prawo pomocy jest instytucją przewidzianą dla osób znajdujących się w stanie ubóstwa, dla których poniesienie jakichkolwiek kosztów sądowych nie jest możliwe, czego nie sposób powiedzieć o wnioskodawcy. Skoro zatem wnioskodawca posiada dochody, to przeznaczenie ich nieznacznej części na koszty sądowe, nie spowodowałoby uszczerbku, o którym mowa w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Reasumując uzyskiwane stałe dochody w żaden sposób nie uzasadniają przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 258 §1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji postanowienia.