V SA/Wa 2650/07

Referendarz sądowy Tomasz Zawiślak Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 9 stycznia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi S. K. R. w S. w likwidacji na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] sierpnia 2007 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych; postanawia: 1. przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W. 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. . S. K. R. w S. w likwidacji, zwana dalej Spółdzielnią, wnosząc skargę na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z [...] sierpnia 2007 r. wystąpiła z wnioskiem (uzupełnionym na urzędowym formularzu PPPr z 28 listopada 2007 r.) o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym tj. zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata bądź radcy prawnego. W uzasadnieniu wniosku, jako fakty z których wynika, iż wniosek jest zasadny wskazała, iż Spółdzielnia wydzierżawia jedną nieruchomość w miejscowości Szypszyn oraz świadczy usługi wywozu nieczystości płynnych. Skarżąca oświadczyła, iż posiadane środki trwałe są o niskiej wartości, zarówno same nieruchomości "szopo-garaże" jak i czynsz za nie został zajęty przez Komornika Sądowego. Spółdzielnia oświadczyła, że nie posiada kapitału zakładowego, natomiast wartość środków trwałych według bilansu za ostatni rok - [...] zł. Podano również, że wysokość straty za ostatni rok obrotowy wynosi [...] zł, przychody netto ze sprzedaży wynoszą [...] zł, koszty działalności operacyjnej – [...] zł. Osoba prawna nie posiada rachunku bankowego. W związku z tym, że dane zawarte we wniosku okazały się niewystarczające do oceny sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych skarżącej, zarządzeniem z dnia 12 grudnia 2007 r. wezwano ją do uzupełnienia przedmiotowego wniosku przez udzielenie odpowiedzi na postawione pytania i nadesłanie stosownych dokumentów, w terminie siedmiu dni pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. W dniu 24 grudnia 2007 r. skarżąca nadesłała dodatkowe oświadczenie, w którym podała, iż Komornik Sądowy dokonał zajęcia czynszu za wynajem w 2005r., w wysokość 850 złotych miesięcznie. Podała, że miesięczny dochód z wynajmu ciągnika wraz z wozem asenizacyjnym wynosi [...] zł, załączając zestawienie sprzedaży za listopad 2007r. wraz z kserokopią faktur. Oświadczyła, iż w miejscowości S. znajdują się "szopo-garaże" będące własnością Spółdzielni, natomiast grunt pod nimi (0,54 ha) jest własnością Kółka Rolniczego S. Wskazała, iż nie posiada wierzytelności oraz, że uzyskała zwrot wierzytelności od wierzyciela D. Sp. z o.o. W miesiącu październiku skarżąca poniosła koszty działalności w wysokości [...] złote, przychód za ostatnie 11 miesięcy wyniósł [...] zł, a koszty – Sygn. akt V SA/Wa 2650/07 [...] zł. Zobowiązała się również do udzielenia odpowiedzi na pytanie dotyczącej przebiegu egzekucji po uzyskaniu odpowiedzi zwrotnej od Komornika Sądowego. Do dnia dzisiejszego odpowiedzi skarżąca nie nadesłała. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej ustawy p.p.s.a. – prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. W przedmiotowej sprawie skarżąca wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata bądź radcy prawnego.. Zważyć należy, iż zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. e ustawy p.p.s.a. nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Przedmiotem skargi Spółdzielni jest decyzja odmawiająca umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, zatem skarżąca jest z mocy ustawy zwolniona z obowiązku uiszczania kosztów sądowych, co oznacza że koszty te obciążają budżet państwa, a jej wniosek w tym zakresie jest bezprzedmiotowy. W związku z tym, że ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie zawiera normy, która pozwalałaby umorzyć postępowanie w przedmiocie wniosku obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych w sytuacji zwolnienia z mocy ustawy z obowiązku ich ponoszenia, postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy w tym zakresie. Odnosząc się natomiast do wniosku o ustanowienie pomocy prawnej z urzędu zauważyć należy, iż zgodnie z art. 262 ustawy p.p.s.a. przepisy o przyznaniu prawa pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Treść i warunki przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym określa art. 245 § 3 i art. 246 § 2 pkt 2 ustawy p.p.s.a. W myśl art. 245 §3 ustawy p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko Sygn. akt V SA/Wa 2650/07 ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. może zostać przyznane osobie prawnej, gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Określenie "gdy osoba prawna wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez wnioskodawcę. Zasadność wniosku skarżącej rozpatrzono zatem w dwóch aspektach, tj. z jednej strony uwzględniono wysokość obciążeń finansowych, jakie będzie ona zobowiązana ponieść w postępowaniu, z drugiej zaś strony jej możliwości finansowe. W pierwszej kolejności należy zauważyć, iż dodatkowe wyjaśnienia dotyczące prowadzonego postępowania egzekucyjnego nie są niezbędne do rozstrzygnięcia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Biorąc pod uwagę znajdujące się w aktach sprawy oświadczenie o stanie majątkowym i porównując je z obciążeniem wynikającym z zastępstwa profesjonalnego pełnomocnika należało uznać, iż w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do udzielenia skarżącej prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Oceniając wniosek Spółdzielni wzięto przede wszystkim pod uwagę fakt, iż przychody skarżącej nie pokrywają jej kosztów. Natomiast struktura kosztów ma charakter kosztów koniecznych do poniesienia. Mianowicie koszty te w swojej zasadniczej części dotyczą wynagrodzenia pracowników i narzutów na wynagrodzenia, podatków oraz zużycia materiałów (paliw) i tak za okres od stycznia do listopada koszty, o których mowa, wynoszą [...] złotych z ogólnej kwoty wydatków [...] złotych. Natomiast przychody za ten okres wynoszą [...] złotych. W związku z powyższym należy uznać, iż Spółdzielnia wykazała, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji postanowienia.