V SA/Wa 2687/14
PostanowienieWSA w Warszawie2014-11-14
Skład orzekający: Joanna Zabłocka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pismo Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dotyczące zwrotu zadłużenia wynikającego z umowy cywilnoprawnej o dofinansowanie podlega kognicji sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania skargi na pismo Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dotyczące zwrotu zadłużenia wynikającego z umowy cywilnoprawnej. Ocena prawidłowości realizacji zobowiązań umownych i konsekwencje ich niewykonania podlegają kontroli sądów powszechnych, a nie sądów administracyjnych, ponieważ Agencja w tym przypadku działa jako strona stosunku cywilnoprawnego, a nie organ administracji publicznej.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o pomoc finansową dla młodych rolników, na podstawie którego zawarto umowę cywilnoprawną. Agencja poinformowała o uruchomieniu procedury windykacji należności z powodu niewypełnienia zobowiązań umownych. Po negatywnym rozpatrzeniu odwołania, skarżąca złożyła skargę do WSA na pismo Agencji podtrzymujące jej stanowisko. Organ wniósł o odrzucenie skargi z powodu braku drogi sądowoadministracyjnej.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący sędzia WSA – Joanna Zabłocka po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi P. G. na pismo Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia ... maja 2014 r. Nr ... w przedmiocie zwrotu zadłużenia postanawia: odrzucić skargę
W dniu 3 stycznia 2005 r. skarżąca złożyła w Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniosek o przyznanie pomocy finansowej w ramach działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom". W dniu 15 czerwca 2005 r. została zawarta miedzy stroną a Agencją umowa cywilnoprawna o dofinansowanie realizacji zgłoszonego przez stronę projektu, na podstawie której skarżącej została wypłacona pomoc finansowa w wysokości ... zł.
Pismem z 25 listopada 2009 r. Agencja poinformowała skarżącą, że w związku z faktem niewypełnienia zobowiązań umownych uruchomiona zostanie procedura windykacji należności w celu odzyskania wypłaconej pomocy w kwocie ... zł, wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia wypłacenia przez Agencję premii. W piśmie tym wskazano na możliwość złożenia odwołania do Prezesa ARiMR. Skarżąca złożyła odwołanie od powyższego pisma Agencji. Pismem z dnia ... marca 2010 r. skarżąca została powiadomiona o negatywnym wyniku rozpatrzenia odwołania. Skarżąca złożyła pismo z dnia 3 kwietnia 2014 r., w odpowiedzi na które Agencja (Departament Zarządzania Należnościami) pismem z dnia .. maja 2014 r. poinformowała stronę skarżącą o podtrzymaniu stanowiska zawartego w swoim piśmie z dnia ... marca 2010 r. (k. 351 akt adm.).
Strona złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższe pismo Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia ... maja 2014 r.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie ze względu na brak drogi sądowoadministracyjnej w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.
Uprawnienia Sądu określone m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Na podstawie art. 3 § 2 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na decyzje, akty, czynności w nim wymienione. Ponadto zgodnie z § 3 tego artykułu, sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.
Rozważając sprawę należy stwierdzić, że jej źródłem jest umowa stron zawarta w związku z realizacją projektu w zakresie działania “Ułatwianie startu młodym rolnikom", objętego PROW na lata 2007-2013.
Słusznie wskazał organ w odpowiedzi na skargę, iż że ocena prawidłowości realizacji zobowiązań wynikających z umowy cywilnoprawnej przez jej strony wraz z kontraktowymi konsekwencjami dokonania takiej oceny podlega kontroli sądów powszechnych, a nie sądów administracyjnych. W omawianym zakresie Agencja jako instytucja publiczna nie ma kompetencji do określania w sposób władczy i jednostronny sytuacji prawnej indywidualnie oznaczonych adresatów. Kwestionowane przez skarżącą pismo Agencji - Departamentu Zarządzania Należnościami - z dnia ... maja 2014 r. nie stanowi autorytatywnej wypowiedzi władzy administracyjnej, lecz dotyczy konsekwencji niewykonania przez Skarżącego zobowiązań przewidzianych umową zawartą w dniu 15 czerwca 2005 r. Agencja, dochodząc zwrotu kwoty pomocy wypłaconej na podstawie umowy, działa jako strona stosunku cywilnoprawnego, realizująca swoje uprawnienia kontraktowe, a nie jako organ administracji publicznej. Wskazanie na umowę jako podstawę udzielenia pomocy zawiera zarazem odwołanie się do trybu dochodzenia roszczeń wynikających z takiego zgodnego oświadczenia woli stron. Zgodnie z postanowieniami powyższej umowy, w przypadku naruszenia zobowiązań umownych przez beneficjenta Agencja ma prawo wezwać beneficjenta do zwrotu kwoty otrzymanej pomocy finansowej wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych liczonymi od daty przekazania środków na rzecz beneficjenta, w terminie 14 dni od dnia otrzymania wezwania do zapłaty.
W przedmiotowej sprawie w dniu 15 czerwca 2005 r. została zawarta umowa miedzy Agencją a skarżącą, określająca prawa i obowiązki stron związane z realizacją projektu. Oznacza to definitywne zamknięcie etapu postępowania, w którym właściwa była droga postępowania sądowoadministracyjnego.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło