V SA/Wa 2688/13
PostanowienieWSA w Warszawie2014-02-13
Skład orzekający: Referendarz sądowy Anna Michałowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, powinna zostać przyznana pomoc prawna w zakresie całkowitym, obejmująca zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?Ratio decidendi
Osobie fizycznej należy przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, jeśli wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Sytuacja materialna skarżącego, uwzględniająca jego dochody, wydatki związane z prowadzeniem gospodarstwa rolnego oraz koszty utrzymania, pozwala jedynie na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych, co czyni go niezdolnym do poniesienia kosztów sądowych.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata lub radcy prawnego. W uzasadnieniu wskazał na trudną sytuację materialną, niskie dochody z renty i gospodarstwa rolnego, posiadanie majątku w postaci domu i ziemi rolnej, a także ponoszenie bieżących wydatków. Sąd, analizując przedstawione przez skarżącego dane finansowe, uznał, że jego sytuacja materialna jest trudna i nie pozwala na poniesienie kosztów postępowania.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolniono od kosztów sądowych i ustanowiono adwokata z urzędu. Wniosek o ustanowienie radcy prawnego oddalono.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Anna Michałowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 13 lutego 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi W. S. na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie z dnia (...) listopada 2013 r. Nr (...) w przedmiocie uchylenia decyzji o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2010 p o s t a n a w i a: przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym tj. 1. zwolnić od kosztów sądowych; 2. ustanowić adwokata z urzędu, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w Warszawie.
Skarżący wystąpił - na urzędowym formularzu PPF - z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego.
W uzasadnieniu wniosku oraz oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wskazał, iż prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, posiada dom o pow. 200 m², nieruchomość rolną o pow. 7,51 ha przel. Uzyskuje dochody z renty i gospodarstwa rolnego w łącznej wysokości 850 zł.
W dodatkowym oświadczeniu, złożonym na wezwanie Sądu Skarżący wskazał, iż nie posiada innych oszczędności, tylko to co jest na koncie, a z nadesłanego wyciągu z rachunku bankowego wynika, iż saldo końcowe na dzień 31.12.2013 r. wynosi 69,76 zł. Skarżący posiada stare maszyny rolnicze oraz samochód osobowy z 1996 r. Skarżący opłaca telefon, abonament, czesne, światło i ubezpieczenie, resztę dochodów przeznacza na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Skarżący wyjaśnił, iż otrzymuje dopłaty z ARiMR w wysokości 8000 zł. Jego wydatki związane z prowadzeniem gospodarstwa wynoszą około 1000 zł (paliwo do ciągnika, środki ochrony roślin, nawozy, spłata kredytu).
Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje:
Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest - zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (T. j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - dalej ustawy p.p.s.a. - ponoszenie przez Strony kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy ze środków publicznych jest instytucją wyjątkową i następuje tylko w przypadkach określonych w cytowanej ustawie, po spełnieniu przez stronę określonych przesłanek. Przesłanki te są każdorazowo odnoszone do stanu majątkowego osoby ubiegającej się o przyznanie rzeczonego prawa.
Treść i warunki przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym określa art. 245 §2 i art. 246 §1 pkt 1 ustawy p.p.s.a. W myśl art. 245 §2 ustawy p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie całkowitym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a, zostaje przyznane osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Na obecnym etapie postępowania na wysokość obciążeń finansowych, do poniesienia których wnioskujący byłby zobowiązany składają się wpis od skargi (200 zł) oraz ewentualne wynagrodzenie dla profesjonalnego pełnomocnika.
Mając na względzie przedstawione we wniosku okoliczności należało uznać, iż sytuacja materialna skarżącego jest trudna i stanowi pozytywną przesłankę do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Z nadesłanego wyciągu z rachunku bankowego wynika, iż od 1 lipca 2013 r. do 31.12 2013 r. skarżący uzyskał dochody w wysokości 5124 zł ze sprzedaży produktów rolnych tj. około 854 zł miesięcznie. Średni miesięczny dochód z jego gospodarstwa wynosi 2235 zł. Dochody uzyskiwane zatem przez Skarżącego z uwzględnieniem wskazanych kosztów utrzymania (rachunki za telefon, prąd, ubezpieczenie, zakup paliwa do ciągnika) pozwalają wyłącznie na zaspokojenie jego podstawowych potrzeb życiowych. Skarżący nie jest zatem w stanie opłacić jakichkolwiek kosztów postępowania w niniejszej sprawie.
Wobec faktu, iż Skarżący wniósł o ustanowienie adwokata i radcy prawnego, referendarz sądowy uznając, iż wystarczająca jest w sprawie pomoc jednego profesjonalnego pełnomocnika postanowił ustanowić dla skarżącego pełnomocnika w osobie adwokata i oddalić wniosek o ustanowienie radcy prawnego.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło