V SA/Wa 2693/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Beata Krajewska, Sędzia WSA - Marek Krawczak, Sędzia WSA - Joanna Zabłocka (spr.), , Protokolant ref.staż. - Anna Głowacka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 września 2015 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa R. Sp. z o.o. w likwidacji z siedzibą w R. na postanowienie Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w przedmiocie wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji : uchyla zaskarżone postanowienie. Decyzją z dnia [...] listopada 2008 r., nr [...], Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w M. przyznał Przedsiębiorstwu R. Spółce z o.o. w R. płatności do gruntów rolnych na rok 2008. Postępowanie w sprawie przyznania Przedsiębiorstwu R. Spółce z o.o. w R. płatności do gruntów rolnych na rok 2008, zakończone wyżej wskazaną decyzją, zostało wznowione z urzędu przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w M. postanowieniem z dnia [...] grudnia 2012 r. i zakończone jego decyzją z dnia [...] czerwca 2013 r., nr [...]. W decyzji wydanej w trybie wznowieniowym Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Mo. uchylił decyzję przyznającą Przedsiębiorstwu R. Spółce z o.o. w R. płatności do gruntów rolnych na rok 2008 i odmówił Stronie: 1. jednolitej płatności obszarowej, 2. uzupełniającej krajowej płatności bezpośredniej do powierzchni upraw roślin, 3. uzupełniającej krajowej płatności bezpośredniej do powierzchni upraw roślin przeznaczonych na paszę uprawianych na trwałych użytkach zielonych oraz odmówił przyznania płatności cukrowej. Przedsiębiorstwo R. Spółka z o.o. w R. wniosło do Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR w T. odwołanie od decyzji z dnia [...] czerwca 2013 r., nr [...]. Odwołanie to postanowieniem Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR w T. z dnia [...] września 2013 r., nr [...], zostało uznane za niedopuszczalne. Postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR w T. z dnia [...] września 2013 r. zostało przez Przedsiębiorstwo R. Spółkę z o.o. w R. zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargą z dnia 17 września 2013 r. Sprawa zawisła przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Bydgoszczy, pod sygn. II SA/Bd 1239/13, nie została dotychczas zakończona. W dniu 21 października 2014 r. do Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR w T. wpłynął wniosek Przedsiębiorstwa R. Sp. z o.o. w R. z dnia [...] października 2014 r. o stwierdzenie nieważności decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w M. z dnia [...] czerwca 2013 r., nr [...], o uchyleniu decyzji dotychczasowej i o odmowie przyznania Przedsiębiorstwu R. Spółce z o.o. w R. płatności bezpośrednich, płatności uzupełniających i płatności cukrowej w 2008 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w T. postanowieniem z dnia [...] lutego 2015 r., nr [...], odmówił wszczęcia postępowania w sprawie wniosku Przedsiębiorstwa R. Sp. z o.o. w R. o stwierdzenie nieważności decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w M. z dnia [...] czerwca 2013 r., nr [...]. W uzasadnieniu postanowienia organ stanął na stanowisku, iż wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji wznowieniowej został złożony w sprawie, która zawisła przed sądem administracyjnym a to , na gruncie art. 61a § 1 kpa, stanowi uzasadnioną przyczynę, dla której postępowanie o stwierdzenie nieważności nie może być wszczęte. Chociaż przedmiotem skargi do WSA w Bydgoszczy nie jest sama decyzja wznowieniowa, to jednak skarga dotyczy postępowania wznowieniowego, co wyczerpuje przesłankę z art. 61a § 1 kpa. W zażaleniu z dnia 27 lutego 2015 r. Przedsiębiorstwo R. Sp. z o.o. w R. zarzuciło organowi naruszenie art. 61a § 1 kpa w związku z art. 157 § 1 i 2 kpa – poprzez bezzasadną i pozbawioną podstaw prawnych odmowę wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wznowieniowej. Strona podkreślała, iż sprawa ze skargi Spółki zawisła przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Bydgoszczy nie dotyczy sprawy w rozumieniu materialno prawnym, a jedynie kwestii proceduralnej. Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2015 r., nr [...], utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu I instancji. Organ II instancji w pełni podzielił stanowisko Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR w T. i wskazał, iż w przypadku uwzględnienia przez sąd administracyjny skargi na postanowienie o niedopuszczalności odwołania od decyzji wznowieniowej z dnia [...] czerwca 2013 r., na nowo zostałoby "otwarte" postępowanie w sprawie wznowienia postępowania. Zatem nie można przyjąć, iż wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji wznowieniowej nie jest związany ze sprawą, która zawisła przed WSA w Bydgoszczy. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 maja 2015 r. na postanowienie Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] kwietnia 2015 r., nr [...], Przedsiębiorstwo R. Sp. z o.o. w R. wniosło o jego uchylenie w całości zarzucając naruszenie art. 61a § 1 kpa w związku z art. 157 § 1 i 2 kpa oraz art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z art. 144 kpa – poprzez bezzasadne utrzymanie w mocy postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wznowieniowej. Zdaniem Skarżącej nie istniały przesłanki odmowy wszczęcia tego postępowania, w szczególności przeszkody nie stanowiło toczące się przed WSA w Bydgoszczy, sygn. II SA/Bd 1239/13, postępowanie sądowoadministracyjne dotyczące sprawy incydentalnej (wpadkowej), o charakterze proceduralnym. W odpowiedzi na skargę Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniósł o jej oddalenie, zajmując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, z późn. zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.) sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone postanowienie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie rozstrzygnięcia. Uznając skargę za zasadną i w konsekwencji uchylając zaskarżone postanowienie Sąd stanął na stanowisku, iż organ dopuścił się naruszenia art. 61a § 1 kpa w stopniu mającym istotny wpływ na rozstrzygnięcie. Art. 61a § 1 kpa stanowi, że w przypadku, gdy żądanie wszczęcia postępowania zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Przepis art. 61a § 1 został zamieszczony w Dziale II Rozdziale 1 kpa a więc, wobec braku szczególnych uregulowań w tym zakresie w Rozdziale 13, ma także zastosowanie w sprawach dotyczących oceny dopuszczalności żądania wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji (art. 157 § 2 kpa). Podkreślenia wymaga, iż przesłanki z 61a kpa mają charakter formalny. Rolą organu było zatem rozważenie czy w sprawie wystąpiły "inne uzasadnione przyczyny" stanowiące przesłankę z art. 61a § 1 kpa. Jest niesporne, iż przyczyny te nie zostały w wymienionym przepisie skonkretyzowane. Nie ulega jednak wątpliwości, że dotyczą sytuacji, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania. W orzecznictwie sądów administracyjnych panuje zgodny pogląd, iż z taką sytuacją będziemy mieli do czynienia między innymi, gdy żądanie wszczęcia postępowania dotyczy sprawy, w której prowadzone jest już postępowanie. Sąd podkreśla, iż chodzi tu wyłącznie o sprawę tożsamą, a zgodnie z wyrażanym wielokrotnie stanowiskiem NSA, o tożsamości sprawy można mówić wyłącznie wówczas, gdy w sprawie występują te same podmioty, dotyczy ona tego samego przedmiotu i tego samego stanu prawnego w niezmienionym stanie faktycznym sprawy. Nie ulega wątpliwości, co organ przyznaje w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, iż przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Bydgoszczy zawisła sprawa, w której Sąd ten na skutek wniesienia skargi na postanowienie w przedmiocie niedopuszczalności odwołania od decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w M. z dnia [...] czerwca 2013 r. "bada wyłącznie zgodność z przepisami prawa czynności procesowej zamykającej tok instancji". W żadnej więc mierze nie występuje przedmiotowa tożsamość sprawy rozpoznawanej przez WSA w Bydgoszczy ze sprawą o stwierdzenie nieważności decyzji wznowieniowej z dnia [...] czerwca 2013 r., w której zaskarżonym postanowieniem organ odmówił wszczęcia postępowania. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Prezes ARiMR, w zaskarżonym postanowieniu, niewłaściwie zastosował art. 61a § 1 kpa dokonując jego błędnej wykładni poprzez przyjęcie, iż w przesłankach uzasadniających wydanie postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania z "innych uzasadnionych przyczyn" mieści się sytuacja, gdy w chwili zgłoszenia wniosku o wszczęcie postępowania przed sądem administracyjnym zawisła już wpadkowa sprawa o charakterze wyłącznie proceduralnym, której rozstrzygnięcie nie będzie wywierało bezpośredniego skutku na merytoryczne rozpoznanie sprawy, której dotyczy wniosek o wszczęcie postępowania. Sąd podkreśla, iż dla prawidłowego zastosowania art. 61a § 1 kpa nie wystarcza ustalenie szeroko pojętego związku spraw, który w rozpoznawanej sprawie niewątpliwie ma miejsce, lecz musi wystąpić ich tożsamość w rozumieniu materialno prawnym, czego bezspornie organ nie wykazał. Mając powyższe na uwadze Wojewódki Sąd Administracyjny w Warszawie, z mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uchylił zaskarżone postanowienie. .