V SA/Wa 2696/07

Referendarz sądowy Anna Michałowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 29 maja 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, adwokata w sprawie ze skargi R. G. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia ... września 2007 r. Nr ... w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy p o s t a n a w i a: - przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym, tj. ustanowienia radcy prawnego z urzędu, o którego wyznaczenie zwrócić się do Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w ...; Wyrokiem z 12 lutego 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę R. G. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. W dniu 17 kwietnia 2008 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) skarżący złożył na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, adwokata. W uzasadnieniu wniosku, jak i w oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wskazał, iż nie stać go na adwokata ani radcę prawnego, gdyż dochody nie wystarczają na utrzymanie rodziny - w gospodarstwie domowym pozostaje wraz z ... . Utrzymują się z dochodów skarżącego z pracy (...) w łącznej wysokości ... zł brutto. Nie posiadają nieruchomości, a z ruchomości wyłącznie ... . Dzieci uczęszczają do szkoły, dla jednego dziecka skarżący musi kupić bilet - 90 zł, a drugie z powodu poważnej wady ... jest pod stałą opieką ... . Z uwagi na to, iż złożone oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącego, zarządzeniem z dnia 23 kwietnia 2008 r. wezwano go do złożenia dodatkowych informacji poprzez udzielenie odpowiedzi na konkretne pytania i nadesłanie stosownych dokumentów. W piśmie z dnia 6 maja 2008 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) skarżący oświadczył, iż razem z rodziną zamieszkuje w domu, który jest własnością ... . Zajmuje 1 pokój, ma dostęp do łazienki i kuchni. Środki pieniężne, które nie są wydatkowane na żywność skarżący przeznacza na ubiór i potrzeby szkolne dla dzieci i leczenie. Zwykłe przeziębienie i wizyta u lekarza, a następnie wykupienie leków to około 50 zł, a jak zachorują wszystkie dzieci to jest już większa suma i czasami wystarcza tylko na wykupienie antybiotyku. Skarżący co miesiąc opłaca ... . Dochody całej rodziny wynoszą łącznie ... zł (...). Żona skarżącego nie pracuje. Na potwierdzenie złożonych wyjaśnień skarżący nadesłał dokumenty finansowe w postaci zeznań podatkowych, wyciągów z rachunku bankowego, ksiąg podatkowych oraz rachunków z tytułu opłat. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest - zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późniejszymi zmianami) - dalej ustawy p.p.s.a. - ponoszenie przez Strony kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Prawo pomocy stanowi wyjątek od tej zasady i może zostać przyznane osobie fizycznej w zakresie częściowym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a.). Instytucja prawa pomocy powinna być zatem stosowana w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Zgodnie z utrwaloną linią orzecznictwa do osób tych zaliczyć można bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia, bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko ich podstawowe potrzeby życiowe. Zasadność wniosku skarżącego rozpatrzono w dwóch aspektach, tj. z jednej strony uwzględniono wysokość obciążeń finansowych, jakie będzie on zobowiązany ponieść w postępowaniu, z drugiej zaś strony jego możliwości finansowe. Biorąc pod uwagę znajdujące się w aktach sprawy oświadczenie o stanie majątkowym jak również dokumenty finansowe nadesłane przez skarżącego na wezwanie Sądu i porównując je z obciążeniem wynikającym z zastępstwa profesjonalnego pełnomocnika należało uznać, iż w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do udzielenia skarżącemu prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego. Dokonując takiej oceny kierowano się tym, iż skarżący nie posiada żadnych nieruchomości, oszczędności i przedmiotów wartościowych. Środki finansowe uzyskiwane z pracy oraz ... w łącznej wysokości około ... zł przy wskazanych kosztach utrzymania (...) pozwalają zaspokoić wyłącznie podstawowe potrzeby życiowe ...-osobowej rodziny. W związku z powyższym skarżący nie jest w stanie ponieść, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie, kosztów ewentualnej pomocy prawnej profesjonalnego pełnomocnika. Wobec faktu, iż skarżący nie sprecyzował czy wnosi o ustanowienie adwokata czy radcy prawnego uznając, iż wystarczająca jest w sprawie pomoc jednego profesjonalnego pełnomocnika postanowiono ustanowić dla skarżącego pełnomocnika w osobie radcy prawnego i oddalić wniosek o ustanowienie adwokata. W związku z powyższym na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy p.p.s.a. postanowiono, jak w sentencji.