V SA/Wa 2699/08

PostanowienieWSA w Warszawie2008-11-25

Skład orzekający: Referendarz sądowy Tomasz Zawiślak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania, może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym polegające na ustanowieniu radcy prawnego?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące ustanowienie radcy prawnego, może być przyznane osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania. Ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawcy. W przypadku, gdy dochody skarżącego pozwalają jedynie na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych, a ponosi on dodatkowe obciążenia finansowe związane z postępowaniem, zachodzą przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika.
Stan faktyczny
Skarżący R. D. wniósł skargę na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców i jednocześnie wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. ustanowienia radcy prawnego. Skarżący wskazał na niskie dochody z pracy dorywczej (ok. 150 EURO), brak stałej pracy, korzystanie z bezpłatnych posiłków i mieszkania oraz brak posiadanych nieruchomości i zasobów pieniężnych. Po wezwaniu do złożenia dodatkowych wyjaśnień, skarżący podał informacje o separacji z żoną, zamieszkiwaniu w użyczonej piwnicy, braku wiedzy o dochodach żony oraz posiadaniu dwóch synów, na których utrzymanie nie łoży z powodu braku dochodów.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, o którego wyznaczenie zwrócono się do Okręgowej Izby Radców Prawnych w W.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Tomasz Zawiślak Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 25 listopada 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi R. D. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] lipca 2008 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie wydalenia z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej; postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Izby Radców Prawnych w W.; R. D. wnosząc skargę na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z [...] lipca 2008. wystąpił z wnioskiem (uzupełnionym na urzędowym formularzu PPF z 3 listopada 2008 r.) o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. ustanowienia radcy prawnego. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wskazał, iż samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, mieszka w N. i nie ma prawa wjazdu do Polski, nie posiada stałej pracy. Utrzymuje się z dochodów z pracy dorywczej w wysokości ok. 150 EURO. Oświadczył, iż bezpłatnie korzysta z posiłków oraz mieszkania o pow. 12 m2. Koszty leczenia pokrywa z własnych dochodów. Ponadto wyjaśnił, iż nie posiada nieruchomości, zasobów pieniężnych, ani przedmiotów wartościowych. W związku z tym, iż złożone oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych wnioskodawcy, zarządzeniem z 5 listopada 2008 r. wezwano skarżącego do złożenia dodatkowych informacji poprzez udzielenie odpowiedzi na konkretne pytania, w terminie siedmiu dni pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W dniu 24 listopada 2008 r. (data wpływu do Sądu) skarżący nadesłał dodatkowe oświadczenie, w którym podał, iż od 1999r. żyje z żoną w separacji, gdyż przez [...] lat odbywał karę pozbawienia wolności. Po opuszczeniu Polski żona użyczyła skarżącemu piwnicę, z której nie korzystała i tam do tej pory mieszka. Czynsz jaki obecnie uiszcza żona jak i jej dochody nie są mu znane. Wnioskodawca wskazał, iż posiada dwóch synów, jednak ze względu na brak dochodów nie łoży na ich utrzymanie. Wyjaśnił, iż nie posiada oszczędności, papierów wartościowych oraz, iż za rok 2007 nie zapłacił podatku od dochodu. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej ustawy p.p.s.a. – prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Treść i warunki przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym określa art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a. W myśl art. 245 § 3 ustawy p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a, może być przyznane osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Określenie "gdy osoba fizyczna wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez wnioskodawcę. Zasadność wniosku skarżącego rozpatrzono zatem w dwóch aspektach, tj. z jednej strony uwzględniono wysokość obciążeń finansowych, jakie będzie on zobowiązany ponieść w postępowaniu, z drugiej zaś strony jego możliwości finansowe. Biorąc pod uwagę znajdujące się w aktach sprawy oświadczenie o stanie majątkowym i porównując je z obciążeniem wynikającym z zastępstwa profesjonalnego pełnomocnika należało uznać, iż w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do udzielenia skarżącemu prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego. Oceniając wniosek skarżącego wzięto pod uwagę jego sytuację rodzinną, majątkową oraz dochody. Dochód uzyskiwany przez skarżącego wynosi obecnie do ok. 150 EURO i pozwala wyłącznie na zaspokojenie jego podstawowych potrzeb życiowych w obecnym miejscu zamieszkania. Przy rozpoznawaniu wniosku wzięto również pod uwagę, iż skarżący w dużej mierze korzysta z pomocy innych osób, które zapewniają mu mieszkanie i wyżywienie. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło