V SA/Wa 2710/15

WyrokWSA w Warszawie2016-02-16

Skład orzekający: Izabella Janson, Krystyna Madalińska – Urbaniak, Jarosław Stopczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Powiat prawidłowo wykazał w systemie informacji oświatowej uczniów i wychowanków Młodzieżowego Ośrodka Wychowawczego, co skutkowało zawyżeniem części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2010, i czy w związku z tym zasadne jest zobowiązanie Powiatu do zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Powiat nieprawidłowo wykazał w systemie informacji oświatowej uczniów i wychowanków Młodzieżowego Ośrodka Wychowawczego, którzy nie przebywali w nim na dzień 30 września 2009 r. lub nie posiadali wymaganych orzeczeń o potrzebie kształcenia specjalnego. W konsekwencji doszło do zawyżenia części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2010, a zobowiązanie Powiatu do zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty jest zgodne z prawem.
Stan faktyczny
Powiat został zobowiązany do zwrotu nienależnie uzyskanej części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2010 z powodu zawyżenia liczby uczniów przeliczeniowych. Zawyżenie wynikało z błędnego wykazania w systemie informacji oświatowej uczniów i wychowanków Młodzieżowego Ośrodka Wychowawczego, którzy nie posiadali wymaganych orzeczeń lub nie przebywali w ośrodku. Powiat kwestionował te ustalenia, podnosząc zarzuty naruszenia prawa materialnego i procesowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę Powiatu.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Izabella Janson (spr.), Sędzia WSA - Krystyna Madalińska – Urbaniak, Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński, Protokolant st. sekr. sąd. - Marcin Kwiatkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 lutego 2015 r. sprawy ze skargi Powiatu O. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu do budżetu państwa oświatowej subwencji ogólnej; oddala skargę. Przedmiotem skargi złożonej przez Powiat [...], dalej: "Strona", "Powiat", "Skarżący" jest decyzja Ministra Finansów, dalej: "Minister" lub "Organ" z [...] kwietnia 2015 r., nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Ministra Finansów z [...] grudnia 2014 r., nr [...] zobowiązująca Powiat [...] do zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2010. Rozstrzygnięcie to zapadło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych. Decyzją Ministra Finansów z dnia [...] grudnia 2014 r. Powiat został zobowiązany do zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2010 w wysokości 498.086,78 zł. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że część oświatowa subwencji ogólnej za rok 2010 dla Powiatu została skalkulowana z uwzględnieniem zawyżonej o 114,1251 uczniów, liczby uczniów przeliczeniowych. W uzasadnieniu decyzji Organ wskazał, że brak było podstaw do wykazania w systemie informacji oświatowej, a następnie uwzględnienia przy naliczaniu dla Powiatu części oświatowej subwencji ogólnej, jako uczniów objętych kształceniem specjalnym, uczniów, którzy na dzień 30 września 2009 r. nie posiadali orzeczeń o potrzebie kształcenia specjalnego bądź zostali zakwalifikowani do wagi niewynikającej z posiadanego orzeczenia, w tym także uczniów/wychowanków zakwalifikowanych do nieodpowiedniej wagi. Wyjaśnił, że w wyniku błędnych danych wykazanych w systemie informacji oświatowej według stanu na dzień 30 września 2009 r. w Powiatowym Gimnazjum Nr [...] w O. liczba uczniów przeliczona wagą P2 została zawyżona o 1 ucznia, w Młodzieżowym Ośrodku Wychowawczym Nr [...] w J. - Powiatowym Gimnazjum Nr [...] została zawyżona liczba uczniów ogółem o 7 uczniów, liczba uczniów przeliczona wagą P2 została zawyżona o 17 uczniów, wagą P26 została zawyżona o 7 uczniów, wagą P34 została zawyżona o 7 uczniów oraz wagą P40 zawyżona o 7 uczniów, w Liceum Ogólnokształcącym Nr [...] w O. liczba uczniów przeliczona wagą P3 została zawyżona o 3 uczniów. W dniu [...] stycznia 2015 r. do Ministerstwa Finansów wpłynął wniosek Powiatu o ponowne rozpatrzenie sprawy. We wniosku Skarżący poinformował, iż kwestionuje ustalenia Organu odnośnie Młodzieżowego Ośrodka Wychowawczego Nr [...] w J. w ramach którego funkcjonuje Powiatowe Gimnazjum Nr [...] i nie zgadza się w tym zakresie z uznaniem za nienależnie uzyskaną kwotę 454.710,87 zł części oświatowej subwencji ogólnej za 2010 r. Ponadto Powiat przedstawił zarzuty, iż Minister Finansów podjął decyzję w sprawie jedynie w oparciu o ustalenia Urzędu Kontroli Skarbowej w L. oraz nie ustosunkował się do zastrzeżeń Powiatu przedstawionych do protokołu kontroli Urzędu Kontroli Skarbowej, stanu prawnego i jego interpretacji, odmiennego traktowania przedmiotowej kwestii przez urzędy kontroli skarbowej i Ministerstwo Edukacji Narodowej, zastrzeżeń Powiatu dotyczących rozbieżności w działaniu systemu informacji oświatowej, co w opinii Powiatu spowodowało, iż zaskarżona decyzja narusza zasadę wynikającą z art. 8 kodeksu postępowania administracyjnego. Minister Finansów decyzją z [...] kwietnia 2015 r. utrzymał w mocy decyzję własną z [...] grudnia 2014 r. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia przytoczył zastosowane przepisy i wskazał, że część oświatowej subwencji ogólnej na rok 2010 została podzielona przez Ministra Edukacji Narodowej na podstawie algorytmu stanowiącego załącznik do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 22 grudnia 2009 r. w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2010 (Dz. U. Nr 222, poz. 1756, dalej: "rozporządzenie z 22 grudnia 2009r."). Liczba uczniów (wychowanków) szkół i placówek uwzględniana przy naliczaniu części oświatowej subwencji ogólnej dla poszczególnych jednostek samorządu terytorialnego jest ustalana na podstawie danych uzyskanych z systemu informacji oświatowej według stanu na dzień 30 września 2009 r. Organ podkreślił, że jedyną podstawę do wykazywania uczniów objętych kształceniem specjalnym w systemie informacji oświatowej według stanu na dzień 30 września 2009 r., a następnie uwzględnienia przy naliczaniu części oświatowej na rok 2010, mogły stanowić orzeczenia publicznej poradni psychologiczno-pedagogicznej, w tym poradni specjalistycznej, o potrzebie kształcenia specjalnego, przy czym uczniowie powinni zostać wykazani w systemie informacji oświatowej zgodnie z niepełnosprawnością wskazaną w orzeczeniu o potrzebie kształcenia specjalnego. Odnosząc się do zarzutów Powiatu dotyczących prawidłowości umieszczania wychowanków w systemie informacji oświatowej (dalej: "SIO") Organ wyjaśnił, że część oświatowa subwencji ogólnej za rok 2010 naliczana była na podstawie danych systemu informacji oświatowej według stanu na 30 września 2009 r. Wychowankowie młodzieżowych ośrodków wychowawczych wykazywani są m.in. w tabelach S03 i S04, przy czym dane służące do naliczania części oświatowej subwencji ogólnej pobierane są z tabeli S03. Liczba wychowanków w tabelach S03 i S04 musi być taka sama. W tabeli S03 wykazuje się wychowanków ze względu na rodzaj skierowania do placówki, natomiast w tabeli S04 według wieku. Minister podkreślił, że w instrukcji wprowadzania i przekazywania danych w systemie informacji oświatowej przy użyciu programu SIO wersja 3,7 (30 września 2009 r.), przy opisie wypełniania tabeli S04 podkreślono, że tabela powinna odzwierciedlać rzeczywistą liczbę wychowanków ośrodka. Minister wskazał, że również rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 22 grudnia 2009 r. w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2010 stanowi, iż waga P34 przysługuje wychowankom młodzieżowych ośrodków wychowawczych, którzy korzystają z zakwaterowania w tych ośrodkach, a w odpowiedziach indywidualnych udzielanych dyrektorom tych placówek lub jednostkom samorządu terytorialnego wskazywano, że wychowankiem młodzieżowych ośrodków wychowawczych jest osoba przyjęta do placówki z dniem przyjęcia wpisana do księgi wychowanków. Podsumowując Minister stwierdził, iż Powiat bezpodstawnie wykazał jako wychowanków Młodzieżowego Ośrodka Wychowawczego osoby posiadające skierowanie, które jednak do dnia 30 września 2009 r. nie przybyły do ośrodka. Bezzasadne było także stwierdzenie, iż to system wymuszał wykazywanie wszystkich wychowanków i uczniów jako posiadających orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego. W konsekwencji w wyniku wykazania błędnych danych w systemie informacji oświatowej według stanu na dzień 30 września 2009 r. Powiat zawyżył liczbę uczniów przeliczeniowych łącznie o 114,1251 uczniów. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Powiat podniósł następujące zarzuty: 1. naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj.: – art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego (Dz. U. z 2015 r. poz. 513, ze zm.) poprzez jego błędne zastosowanie wskutek uznania, że Powiat otrzymał na 2010 r. kwotę części oświatowej subwencji ogólnej w wysokości wyższej od należnej odnośnie do subwencji naliczonej na uczniów i wychowanków Młodzieżowego Ośrodka Wychowawczego Nr [...] w J. na kwotę 454.710,87 zł i w konsekwencji bezzasadne zobowiązanie Powiatu do jej zwrotu; – art. 28 ustawy z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego oraz rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 22 grudnia 2009 r. w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2010, poprzez ich niezastosowanie w stosunku do uczniów i wychowanków Młodzieżowego Ośrodka Wychowawczego Nr [...] w J. w zaskarżonym zakresie i uznanie, że subwencja nie przysługiwała na tychże uczniów; – art. 3 ustawy z dnia 19 lutego 2004 r. o systemie informacji oświatowej (Dz. U. Nr 49, poz. 463, ze zm.) przez jego niezastosowanie w stosunku do uczniów i wychowanków Młodzieżowego Ośrodka Wychowawczego Nr [...] w J. w zaskarżonym zakresie i uznanie, że subwencja nie przysługiwała na tychże uczniów; 2. naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy: – art. 8 Kpa poprzez przyjęcie odmiennej niż dotychczasowo stosowana przez organy interpretacji przepisów dotyczących udzielania subwencji, co stanowi naruszenie zasady pogłębiania zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej; – art. 7 w zw. z art. 77 § 1 Kpa poprzez błędne przyjęcie nie mające pokrycia w zebranym materiale dowodowym, iż nie było uprawnione wskazywanie przez Skarżącego jako wychowanków Młodzieżowego Ośrodka Wychowawczego osób posiadających skierowanie, które jednak nie przybyły do ośrodka, podczas gdy w rzeczywistości w świetle obowiązujących ówcześnie przepisów Powiat był uprawniony do wykazywania wszystkich nieletnich skierowanych do młodzieżowego ośrodka wychowawczego i uznawanych za uczniów szkoły funkcjonującej w tym ośrodku w systemie informacji oświatowej i uzyskania na nich subwencji. Przedstawiając powyższe zarzuty Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w części utrzymującej zobowiązanie Powiatu [...] do zwrotu kwoty 454.710,87 zł, uznanej za nienależnie uzyskaną w zakresie subwencji naliczonej na uczniów i wychowanków Młodzieżowego Ośrodka Wychowawczego oraz poprzedzającej ją decyzji Ministra Finansów z dna [...] grudnia 2014 r. w identycznej części, wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji we wskazanym zakresie, zwolnienia od kosztów sądowych oraz zasądzenie na rzecz Strony zwrotu kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst. jedn. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone orzeczenie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi wyeliminowanie tego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego (ewentualnie stwierdzenia jego wydania z naruszeniem prawa - art.145 § 1 p.p.s.a.). Zgodnie z art.134 § 1 p.p.s.a. sąd nie jest związany zarzutami skargi. Dokonując oceny zaskarżonej decyzji w zakreślonych tymi przepisami granicach, Sąd stwierdza, że kontrolowana decyzja nie narusza prawa. Przedmiotem rozpoznania Sądu w niniejszej sprawie była prawidłowość decyzji Ministra Finansów, nakładającej na stronę obowiązek zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za 2010 r. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy z dnia [...] stycznia 2015 r., Powiat nie zgodził się z decyzją Ministra Finansów z [...] grudnia 2014 r. w zakresie ustaleń dotyczących Młodzieżowego Ośrodka Wychowawczego Nr [...] w J., w skład którego wchodzi Powiatowe Gimnazjum Nr [...] i w tym zakresie nie zgodził się również z uznaniem przez Organ za nienależnie uzyskaną w kwocie 454.710,87 zł oświatową subwencję ogólną. Zgodnie z art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego (Dz. U. z 2010 r. Nr 80, poz. 526, ze zm.), dalej: "u.d.j.s.t." w przypadku, gdy ustalona dla jednostki samorządu terytorialnego część oświatowa subwencji ogólnej jest wyższa od należnej, minister właściwy do spraw finansów publicznych, w drodze decyzji: 1) zmniejsza o odpowiednią kwotę część oświatową subwencji ogólnej w zakresie subwencji na rok budżetowy oraz potrąca z kolejnej raty nienależnie otrzymaną kwotę, wynikającą ze zmniejszenia tej części subwencji, a jeżeli nienależnie otrzymana kwota jest wyższa od jednej raty - wstrzymuje przekazywanie rat, bądź gdy nienależnie otrzymana kwota jest wyższa od kwoty pozostałej do przekazania do końca roku budżetowego - wstrzymuje przekazywanie rat i zobowiązuje do zwrotu pozostałej części nienależnej kwoty części subwencji; 2) zobowiązuje do zwrotu nienależnej kwoty tej części subwencji, chyba że jednostka ta dokonała wcześniej zwrotu nienależnie otrzymanych kwot - w zakresie subwencji za lata poprzedzające rok budżetowy. Sąd w pełni podziela ustalenia faktyczne dokonane przez Ministra Finansów, jako mające oparcie w zebranym materiale dowodowym oraz wskazujące na nieprawidłowe naliczenie części oświatowej subwencji ogólnej za 2010 r. Stanowiły one wystarczającą podstawę do zastosowania w sprawie art. 37 ust. 1 pkt 2 u.d.j.s.t. Dla pełnego wyjaśnienia sprawy Sąd wskazuje, iż do zadań własnych Powiatu należy zakładanie i prowadzenie między innymi Młodzieżowych Ośrodków Wychowawczych, których celem jest eliminowanie przyczyn i przejawów niedostosowania społecznego oraz przygotowanie wychowanków do życia zgodnego z obowiązującymi normami społecznymi i prawnymi. W tym zakresie Powiat jako jednostka samorządu terytorialnego realizuje konstytucyjne zadanie Państwa jakim jest oświata. Jak wskazał Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 16 lipca 2013 r., sygn. akt K 13/10 (dotyczącym zgodności art. 30a ust. 3 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela z art. 2, art. 7 oraz z art. 167 ust. 1 i 4 Konstytucji RP, jednakże mającym bezpośrednie odniesienie do rozpoznawanej sprawy) w finansowaniu tego zadania znaczący udział mają środki pochodzące z budżetu państwa, ale nie są one jedyne. Władze lokalne ponoszą dodatkowe wydatki ze swoich dochodów własnych, bowiem subwencja oświatowa nie musi pokrywać 100% wydatków oświatowych i samorząd terytorialny musi w tych wydatkach partycypować. Na tym tle należy stwierdzić, iż Organ zasadnie przyjął, że zgodnie z algorytmem podziału części oświatowej subwencji ogólnej między jednostki samorządu terytorialnego na 2010 rok przy wadze P34 mogli być uwzględnieni jedynie nieletni wykazani w Systemie Informacji Oświatowej, którzy według stanu na 30 września 2009 r. byli zakwaterowani i przebywali w Młodzieżowym Ośrodku Wychowawczym. Środków na utrzymanie podnoszonej w skardze "gotowości" do przyjęcia nieletniego Skarżący winien natomiast szukać w swych dochodach własnych. Zgodnie z przepisami, obowiązującymi w rozpoznawanym okresie, właściwy starosta, na podstawie dokumentacji nieletniego sporządzał wniosek o wskazanie odpowiedniego dla niego ośrodka i przekazywał wniosek do Ośrodka Rozwoju Edukacji. Na podstawie tego wniosku ORE wskazywał staroście odpowiedni dla nieletniego ośrodek oraz powiadamiał o tym sąd rodzinny, wskazany ośrodek oraz rodziców lub opiekunów. Właściwy starosta wydawał skierowanie dla nieletniego do wskazanego przez ORE ośrodka i przekazywał skierowanie do tego ośrodka (§ 3 ust. 1, 4 i 5 Rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 26 lipca 2004 r. w sprawie szczegółowych zasad kierowania, przyjmowania, przenoszenia, zwalniania i pobytu nieletnich w młodzieżowym ośrodku wychowawczym oraz młodzieżowym ośrodku socjoterapii; Dz.U. z 2004, Nr 178, poz. 1833). Młodzieżowy Ośrodek Wychowawczy prowadzi księgę wychowanków, do której między innymi wpisuje się datę przyjęcia wychowanka do placówki oraz datę i przyczynę skreślenia z listy wychowanków (§ 5 ust. 1 i 2 Rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie sposobu prowadzenia przez publiczne przedszkola, szkoły i placówki dokumentacji przebiegu nauczania, działalności wychowawczej i opiekuńczej oraz rodzajów tej dokumentacji; Dz.U. z 2002 r., Nr 23, poz. 225). Młodzieżowy Ośrodek Wychowawczy zapewnia wychowankom całodobową opiekę (§ 21 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 7 marca 2005 r. w sprawie rodzajów i szczegółowych zasad działania placówek publicznych, warunków pobytu dzieci i młodzieży w tych placówkach oraz wysokości i zasad odpłatności wnoszonej przez rodziców za pobyt ich dzieci w tych placówkach; Dz.U. z 2005 r. Nr 52, poz. 467 ). Dla wychowanków Młodzieżowych Ośrodków Wychowawczych korzystających z zakwaterowania w tych Ośrodkach przypisana jest waga P34 przewidziana w algorytmie określonym z załączniku do Rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 22 grudnia 2009 r. w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w 2010 r. (Dz.U. Nr 222, poz. 1756). Sąd stwierdza, iż Organ prawidłowo ustalił, że sporni uczniowie na dzień 30 września 2009 r. (termin wykazania danych w SIO) nie zostali przyjęci do Młodzieżowego Ośrodka Wychowawczego Nr [...] w J., poprzez dokonanie stosownego wpisu w księdze. Nie byli w tym ośrodku zakwaterowani i nie podlegali jego całodobowej opiece. Zasadnie zatem Minister przyjął, iż nie byli wychowankami w rozumieniu Rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 22 grudnia 2009 r. w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w 2010 r. Doszło zatem do wprowadzania przez Młodzieżowy Ośrodek Wychowawczy Nr [...] w J. do Systemu Informacji Oświatowej nieprawidłowych danych, co nie zostało zweryfikowanie przez Powiat. Sąd podziela stanowisko Organu zgodnie z którym nieletni, którzy do dnia 30 września 2009 r., tj. do terminu wykazywania danych w systemie informacji oświatowej nie zostali przyjęci do Młodzieżowego Ośrodka Wychowawczego Nr [...] w J., a tym samym nie byli wychowankami Ośrodka i nie korzystali z zakwaterowania w tym Ośrodku, nie mogli zostać wykazani w systemie informacji oświatowej, a w konsekwencji nie mogli zostać uwzględnieni przy naliczaniu części oświatowej subwencji ogólnej dla Powiatu na rok 2010 przy wadze P34 przeznaczonej dla wychowanków młodzieżowych ośrodków wychowawczych korzystających z zakwaterowania, a także brak było podstawy wykazania ich jako uczniów Gimnazjum Nr [...] i uwzględnienia ich przy wagach P2, P26 i P40. W ocenie Sądu prawidłowe było działanie Organu polegające na zakwestionowaniu umieszczenia w systemie informacji oświatowej jako uczniów posiadających orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego uczniów Gimnazjum Nr [...] funkcjonującego w ośrodku w J., którzy nie posiadali orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego na dzień 30 września 2009 r. oraz nieletnich skierowanych do ośrodka uznawanych przez Powiat [...] za uczniów gimnazjum Nr [...] funkcjonującego w Młodzieżowym Ośrodku Wychowawczym Nr [...]. Algorytm określony w załączniku do Rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 22 grudnia 2009 r. w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w 2010 r. przewidywał wagi P2, P3 i P4 dla uczniów posiadających orzeczenia, o których mowa w art. 71b ust. 3 o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572, ze zm.), dalej: "u.s.o.". Zgodnie z art. 71b ust. 3 u.s.o. orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego wydają zespoły orzekające działające w publicznej poradni psychologiczno-pedagogicznej, w tym poradni specjalistycznej. Orzeczenia te określają zalecane formy kształcenia specjalnego. Jedyną podstawą do wykazywania uczniów objętych kształceniem specjalnym w Systemie Informacji Oświatowej według stanu na dzień 30 września, a następnie uwzględnienia przy naliczaniu części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2010, stanowić mogły orzeczenia publicznej poradni psychologiczno-pedagogicznej, w tym poradni specjalistycznej, o potrzebie kształcenia specjalnego. Wymóg posiadania orzeczenia poradni psychologiczno-pedagogicznej o potrzebie kształcenia specjalnego dotyczył również uczniów szkół w młodzieżowych ośrodkach wychowawczych. Sąd podziela pogląd Organu, iż orzeczenie sądu rodzinnego o umieszczeniu nieletniego w młodzieżowym ośrodku wychowawczym, nie mogło zastąpić orzeczenia poradni psychologiczno-pedagogicznej . Należy również wyjaśnić, że w okresie, którego dotyczy rozpoznawana sprawa, obowiązywała ustawa z dnia 19 lutego 2004 r. o systemie informacji oświatowej (Dz.U. Nr 49, poz.463 ze zm.). Stosownie do art. 4 ust. 1 tej ustawy szkoły i placówki oświatowe prowadziły bazy danych oświatowych obejmujące zbiory danych określone w ustawie, między innymi zbiór danych o uczniach, słuchaczach, wychowankach i absolwentach. Zbiór ten, stosownie do art. 3 ust.3 pkt 1 lit. h) ustawy powinien obejmować między innymi zbiory danych o liczbie uczniów, słuchaczy, wychowanków oraz absolwentów z poprzedniego roku szkolnego, w tym niebędących obywatelami polskimi, według specjalnych potrzeb edukacyjnych wynikających z opinii lub orzeczeń, o których mowa w art. 71b ust. 3-3b u.s.o., albo posiadania zezwolenia na indywidualny program lub tok nauki. Dane, o których mowa w art. 3 ust. 3 pkt 1, są aktualizowane i przekazywane według stanu na dzień 30 marca i 30 września każdego roku (art. 8 ust. 1 ustawy). W myśl art. 71b ust. 1 u.s.o., kształceniem specjalnym obejmuje się dzieci i młodzież, o których mowa w art. 1 pkt 5 i 5a u.s.o., którzy wymagają stosowania specjalnej organizacji nauki i metod pracy. Orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego wydają zespoły orzekające działające w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych, w tym poradniach specjalistycznych (art. 71 b ust. 3 u.s.o.). Zespół orzekający działający w publicznej poradni psychologiczno-pedagogicznej, w tym poradni specjalistycznej, wydaje stosowne orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego z uwagi na niepełnosprawność, tylko w takim przypadku, gdy uczeń z tą niepełnosprawnością wymaga stosowania specjalnych metod i form pracy. Orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego określa zalecane formy kształcenia specjalnego, z uwzględnieniem rodzaju niepełnosprawności, w tym stopnia upośledzenia umysłowego (art. 71b ust. 3 u.s.o.), nie stwierdza natomiast u ucznia niepełnosprawności. Orzeczenia o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności wydawane są przez Powiatowe Zespoły ds. Orzekania Niepełnosprawności i Stopniu Niepełnosprawności na podstawie przepisów o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych. W ocenie Sądu z powyższych przepisów ustawy o systemie oświaty jednoznacznie wynika, że warunkiem objęcia dziecka kształceniem specjalnym jest posiadanie przez niego orzeczenia publicznej poradni psychologiczno-pedagogicznej o potrzebie kształcenia specjalnego. Konsekwencją uregulowań ustawowych dotyczących kształcenia specjalnego są zapisy przyjęte w algorytmie podziału części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2010 stanowiącym załącznik do rozporządzenia z 22 grudnia 2009 r. Zakres zadań realizowanych przez jednostki samorządu terytorialnego ustalony został na podstawie danych uzyskanych z systemu informacji oświatowej według stanu na dzień 30 września 2009 r. W związku z tym, że jedyną podstawą do ujmowania uczniów przy dodatkowych wagach były orzeczenia (opinie), o których mowa w art. 71b ust. 3 u.s.o., które uczniowie powinni byli posiadać na dzień 30 września 2009 r. nie można uznać, że przy naliczaniu części oświatowej subwencji ogólnej przy dodatkowych wagach mogli zostać uwzględnieni uczniowie, którzy takie orzeczenia (opinie) uzyskali po dniu 30 września 2009 r., nawet jeżeli posiadali orzeczenia na poprzedni etap nauki bądź na nieaktualny rok szkolny. W ocenie Sądu jeżeli uczeń posiadał orzeczenie na poprzedni etap edukacyjny, na okres roku szkolnego wskazany w orzeczeniu o potrzebie kształcenia specjalnego, który upłynął, winien był uzyskać następne orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego. Słusznie także zwrócił uwagę organ, że na uczniów, którzy uzyskali orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego po dniu 30 września 2009 r., Strona miała możliwość uzyskania środków z rezerwy części oświatowej subwencji ogólnej. Zgodnie z "Kryteriami podziału 0,6% rezerwy części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2010", o których pismem z [...] lutego 2010 r. Minister Edukacji Narodowej poinformował wszystkie jednostki samorządu terytorialnego. Zatem Skarżący miał możliwość wystąpienia z wnioskiem o dofinansowanie wzrostu zadań w I półroczu roku budżetowego 2010 polegającego na zwiększeniu łącznej liczby uczniów w szkołach i placówkach. Wobec unormowań ustawowych obowiązujących w 2010 r., tj. okresu którego dotyczy rozpoznawana sprawa nie może także odnieść skutku podniesiony przez Powiat w skardze argument, iż już w algorytmie podziału części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2011 stanowiącym załącznik do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 16 grudnia 2010 r. w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2011 (Dz. U. Nr 249, poz. 1659) w przypadku uczniów szkół podstawowych specjalnych, gimnazjów specjalnych i szkół ponadgimnazjalnych specjalnych w młodzieżowych ośrodkach wychowawczych Minister Edukacji Narodowej odstąpił od uzależnienia objęcia tych uczniów wagą P2 od posiadania przez nich orzeczeń o potrzebie kształcenia specjalnego. W związku z powyższym w sytuacji wykazania przez Młodzieżowy Ośrodek Wychowawczy Nr [...] w J. prowadzony przez Powiat [...] w systemie informacji oświatowej według stanu na dzień 30 września 2009 r. błędnych danych o wychowankach (uczniach) i następnie uwzględnienia tych danych przy naliczeniu kwoty części oświatowej subwencji ogólnej dla Powiatu na rok 2010, zobowiązanie Powiatu [...] do zwrotu nienależnej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2010 jest zgodne z obowiązującymi przepisami. W konsekwencji nie są zasadne zarzuty naruszenia przez Ministra Finansów art. 28 i art. 37 ust. 1 pkt 2 u.d.j.s.t., jak również przepisów rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 22 grudnia 2009 r. w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2010. Także zarzut naruszenia art. 7, art. 8 i art. 77 kpa należy uznać za bezzasadny. Minister Finansów wydając zaskarżoną decyzję podjął wszelkie czynności niezbędne do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz do załatwienia sprawy – mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, a także do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, a postępowanie prowadzone było w sposób w żądnej mierze nie naruszający zasady budzenia zaufanie uczestników postępowania do władzy publicznej. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło