V SA/Wa 2713/16

WyrokWSA w Warszawie2017-04-28

Skład orzekający: Jadwiga Smołucha, Jarosław Stopczyński, Tomasz Zawiślak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na czynność egzekucyjną w administracji może obejmować zarzuty materialnoprawne dotyczące istnienia lub przedawnienia egzekwowanego obowiązku?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarga na czynność egzekucyjną, zgodnie z art. 54 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nie jest środkiem prawnym pozwalającym na kwestionowanie materialnoprawnych aspektów egzekwowanego obowiązku, takich jak jego istnienie czy przedawnienie. Zarzuty te nie podlegają rozpoznaniu w ramach skargi na czynności egzekucyjne, a jedynie w postępowaniu dotyczącym zarzutów na podstawie art. 33 § 1 tej ustawy. W związku z tym, skarga została oddalona jako nieuzasadniona.
Stan faktyczny
Skarżący A.L. złożył skargę na postanowienie Ministra Finansów utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, które oddaliło jego skargę na czynność egzekucyjną polegającą na zajęciu wierzytelności. Skarżący podnosił zarzuty dotyczące przedawnienia egzekwowanego zobowiązania oraz niedoręczenia decyzji ustalającej wysokość należności. Organy egzekucyjne i odwoławcze uznały te zarzuty za niedopuszczalne w postępowaniu skargowym na czynności egzekucyjne.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA - Jadwiga Smołucha (spr.), Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński,, Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 28 kwietnia 2017 r. sprawy ze skargi A. L. na postanowienie Ministra Finansów z dnia (...) lipca 2016 r. nr (...) w przedmiocie oddalenia skargi na czynność egzekucyjną oddala skargę Przedmiotem skargi A.L. (dalej jako: "Skarżący") jest postanowienie Ministra Finansów (dalej też jako "organ odwoławczy") z dnia [...] lipca 2016 r., nr [...], utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. (dalej jako: "Dyrektor Izby" lub "organ I instancji") z dnia [...] czerwca 2015 r., nr [...], oddalające skargę na czynność egzekucyjną zajęcia wierzytelności z tytułu zwrotu kosztów egzekucyjnych. Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym: Naczelnik Urzędu Skarbowego w M. prowadził postępowanie egzekucyjne wobec A.L. na podstawie wystawionego przez Prezydenta Miasta C. tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...] lipca 2007 r., obejmującego należność z tytułu opłaty adiacenckiej za 2007 r. w kwocie należności głównej 5 340,00 zł plus odsetki za zwłokę. Przedmiotowy tytuł wykonawczy został doręczony Skarżącemu w dniu 21 września 2007 r. Zawiadomieniem z [...] stycznia 2010 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w M. dokonał zajęcia wierzytelności Skarżącego wobec Urzędu Miasta w C. Zawiadomienie to zostało doręczone Skarżącemu 29 stycznia 2010 r. Zawiadomieniami z [...] grudnia 2013 r. nr [...] i [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w M. dokonał zajęcia wierzytelności Skarżącego wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. i ING Banku Śląskiego SA w K. Zawiadomienia te zostały doręczone Skarżącemu 31 grudnia 2013 r. [...] stycznia 2014 r. Skarżący złożył skargę na czynności egzekucyjne zajęcia wierzytelności na podstawie zawiadomień z [...] grudnia 2013 r. nr [...] i [...]. Postanowieniami z [...] marca 2014 r. nr [...] i [...] Dyrektor Izby Skarbowej w K. oddalił skargi Skarżącego na zajęcia wierzytelności na podstawie zawiadomień z [...] grudnia 2013 r. nr [...] i [...]. Postanowieniami z [...] lutego 2015 r. nr [...] Minister Finansów utrzymał w mocy zaskarżone postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w K. z [...] marca 2014 r. nr [...] i [...]. Postanowieniem z [...] kwietnia 2015 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w M. dokonał zwrotu na rzecz Skarżącego kwoty kosztów postępowania egzekucyjnego w wysokości 7 078,15 zł wraz z odsetkami ustawowymi naliczonymi od dnia ich pobrania do dnia dokonanego zwrotu, pobranymi w toku postępowania egzekucyjnego prowadzonego w oparciu o tytuły wykonawcze nr [...] i [...], wystawione na podstawie decyzji ostatecznych Dyrektora Izby Skarbowej w K., ustalające zobowiązanie w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za lata 1999-2000 od dochodów z nieujawnionych źródeł przychodów lub nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach. Zawiadomieniem z [...] kwietnia 2015 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w M. dokonał zajęcia wierzytelności Skarżącego wobec Urzędu Skarbowego w M.. Zawiadomienie to doręczono Skarżącemu 10 kwietnia 2015 r. Zawiadomieniem z [...] kwietnia 2015 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w M. dokonał zajęcia wierzytelności Skarżącego wobec Dyrektora Izby Skarbowej w K.. Zawiadomienie to doręczono Skarżącemu 16 kwietnia 2015 r. Zawiadomieniem z [...] kwietnia 2015 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w M. poinformował Dyrektora Izby Skarbowej w K. o zmianie wysokości zajęcia. Zawiadomienie to doręczono Skarżącemu 21 kwietnia 2015 r. [...] kwietnia 2015 r. skarżący złożył skargę na czynności egzekucyjne polegające na zawiadomieniu o zajęciu wierzytelności pieniężnej na podstawie zawiadomienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w M. z [...] kwietnia 2015 r. nr [...]. Skarżący wniósł o umorzenie postępowania egzekucyjnego i wstrzymanie czynności egzekucyjnych do czasu rozpatrzenia skargi. Podniósł on zarzut przedawnienia egzekwowanego zobowiązania w dacie zawiadomienia. Dyrektor Izby Skarbowej w K. postanowieniem z [...] czerwca 2015 r., nr [...] oddalił skargę. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia Dyrektor Izby wskazał na niedopuszczalność wnoszenia w trybie skargowym, przewidzianym w art. 54 § 1 i § 4 ustawy o postepowaniu egzekucyjnym w administracji, zarzutów materialnoprawnych, w tym w szczególności związanych z istnieniem egzekwowanego obowiązku. Organ I instancji stwierdził, że dokonana ocena poprawności zaskarżonej czynności egzekucyjnej na gruncie art. 67 oraz art. 89-92 ustawy egzekucyjnej nie wykazała nieprawidłowości w zakresie czynności egzekucyjnej dokonywanej przez nadzorowany organ egzekucyjny. Dyrektor Izby zwrócił ponadto uwagę, że zajęcie wierzytelności dokonane zawiadomieniem Naczelnika Urzędu Skarbowego w M. z [...] kwietnia 2015 r. nr [...] nie doprowadziło do wyegzekwowania jakichkolwiek kwot na pokrycie egzekwowanej zaległości z uwagi na fakt, że organem właściwym do zwrotu Skarżącemu kosztów egzekucyjnych był Dyrektor Izby Skarbowej w K., do którego skierowano zawiadomienie z [...] kwietnia 2015 r. nr [...] o zajęciu wierzytelności zobowiązanego z tego tytułu. Organ I instancji wskazał ponadto, że wniosek o wstrzymanie czynności egzekucyjnych jest bezprzedmiotowy wobec zaspokojenie w całości kwot wskazanych w tytule wykonawczym Prezydenta Miasta C. nr [...] z dnia [...] lipca 2007 r. Odpis postanowienia został doręczony Skarżącemu 9 czerwca 2015 r. [...] czerwca 2015 r. Skarżący złożył zażalenie na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z [...] czerwca 2015 r., wnosząc o uchylenie tego postanowienia i umorzenie postępowania egzekucyjnego z uwagi na przedawnienie. Postanowieniem z [...] lipca 2016 r. nr [...] Minister Finansów utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z [...] czerwca 2015 r., nr [...]. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że oceniając prawidłowość dokonanej czynności egzekucyjnej, polegającej na zajęciu innej wierzytelności pieniężnej zobowiązanego niż określonej art. 72 – 85 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, dokonanej poprzez przesłanie do dłużnika zajętej wierzytelności – Naczelnika Urzędu Skarbowego w M. zawiadomienia z [...] kwietnia 2015 r. nr [...], nie stwierdzono nieprawidłowości. Natomiast odnosząc się do zarzutu niedoręczenia decyzji określającej wysokość dochodzonej należności oraz przedawnienia dochodzonego obowiązku, Minister Finansów wskazał, że zarzuty te nie podlegają rozpatrzeniu w postępowaniu ze skargi na czynność egzekucyjną, o której mowa w art. 54 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Odnosząc się do wniosku Skarżącego o umorzenie postępowania egzekucyjnego organ odwoławczy stwierdził, że wobec wyegzekwowania całości kwoty dochodzonej tytułem wykonawczym nr [...] i zakończeniem prowadzenia postępowania egzekucyjnego wniosek ten stał się bezprzedmiotowy. Postanowienie zostało doręczone Skarżącemu 26 lipca 2016 r. [...] sierpnia 2016 r. Skarżący zaskarżył postanowienie Ministra Finansów z [...] lipca 2016 r. nr [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono: 1) naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 33 pkt 1 w związku z art 34 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez nieuwzględnienie przedawnienia, 2) naruszenie zasad ogólnych określonych w ustawie z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, a w szczególności art. 7, 8 i 9 powołanej ustawy poprzez prowadzenie postępowania bez przestrzegania zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa, które to naruszenia miały zasadniczy wpływ na wynik sprawy. Mając powyższe na uwadze Skarżący wniósł o: 1) uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia, 2) umorzenie postępowania, 3) wstrzymanie czynności egzekucyjnych, 2) zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jako nieuzasadniona podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów lub czynności wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej jako "p.p.s.a."), sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Z kolei, przepis art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a. stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a - c p.p.s.a.), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte są wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Należy nadto wskazać, iż w myśl art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, jakkolwiek nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych nie podnoszonych w skardze, które są związane z materią zaskarżonych decyzji. Przenosząc określone w przepisach p.p.s.a kryteria oceny zaskarżonego aktu administracyjnego na grunt przedmiotowej sprawy, Sąd uznał, iż zaskarżone postanowienie nie narusza przepisów prawa, w stopniu dającym podstawę do jego uchylenia. Przedmiotem postępowania sądowoadministracyjnego jest skarga na postanowienie Ministra Finansów, którym utrzymano w mocy postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej oddalające skargę na czynność egzekucyjną - zajęcia innych wierzytelności pieniężnych. Strona kwestionowała na etapie tego postępowania fakt istnienia obowiązku objętego tytułem wykonawczym, ponosząc przedawnienie zobowiązania. Skarżący podniósł, że nie doręczono mu decyzji Prezydenta Miasta C. określającej wysokość dochodzonej wierzytelności – opłaty adiacenckiej, a dochodzony obowiązek uległ przedawnieniu z dniem 31 grudnia 2012 r. Organy administracyjne obu instancji słusznie uznały powyższe zarzuty za niedopuszczalne w postępowaniu ze skargi na czynności egzekucyjne. Zgodnie z art. 54 § 1 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (dalej "ustawa egzekucyjna") przedmiotem skargi na czynności egzekucyjne są konkretne czynności egzekucyjne, czyli w myśl art. 1 a pkt 2 ustawy egzekucyjnej wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego. Skarga nie jest jednak środkiem zaskarżenia pozwalającym na skuteczne kwestionowanie wszystkich działań podejmowanych przez organ egzekucyjny w toku postępowania egzekucyjnego, a w szczególności skarga ta nie może dotyczyć przypadków, które mogą być przedmiotem zarzutów na podstawie art. 33 § 1 ustawy egzekucyjnej, gdyż prowadziłoby to do naruszenia zasady niekonkurencyjności środków prawnych w ramach jednego postępowania. Skarga na czynności egzekucyjne służy wyłącznie na czynności charakterze faktycznym, które nie mogą być zaskarżone poprzez inny środek prawny przewidziany w ustawie egzekucyjnej. Przedmiotem skargi nie może być więc zasadność wszczęcia postępowania egzekucyjnego ani prawidłowość jego prowadzenia. W ramach skargi na czynności egzekucyjne nie mogą być badane zarzuty materialnoprawne związane z nieistnieniem egzekwowanego obowiązku, prowadzące do umorzenia postępowania egzekucyjnego. W świetle powyższego nie mogą być przedmiotem rozpoznania w niniejszym postępowaniu zarzuty Skarżącego dotyczące nieistnienia obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Na marginesie tylko należy zwrócić uwagę, że co do zasady błędny jest pogląd Skarżącego o zastosowaniu do przedawnienia zobowiązania z tytułu opłaty adiacenckiej przepisów ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa, albowiem odpowiednie stosowanie art. 148 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, mówiącego że do skutków zwłoki i opóźnienia w zapłacie opłaty stosuje się przepisy kodeksu cywilnego, musi być rozumiane w ten sposób, że nie tylko kwestia zwłoki , ale również związana z tym, zawarta w kodeksie cywilnym regulacja dotycząca przedawnienia roszczeń znajduje w tym przypadku zastosowanie (por. uzasadnienie wyroku NSA z 18.03.2014 r. I OSK 2666/12 LEX nr 1487797). Nie jest zasadny ponadto zarzut naruszenia art. 7, 8 i 9 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez naruszenie zasad ogólnych postępowania administracyjnego. Tego typu zarzut, oparty wyłącznie na regulacjach ogólnych, bez podania szczegółowego uzasadnienia, a przede wszystkim w świetle wyżej wykazanej legalności postanowień obu instancji, nie może stanowić przyczyny ich uchylenia przez Sąd. Biorąc wszystko to pod uwagę, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło