V SA/Wa 273/15
WyrokWSA w Warszawie2015-02-18
Skład orzekający: Arkadiusz Tomczak, Izabella Janson, Beata Krajewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny, stwierdzając naruszenie prawa przy ocenie wniosku o dofinansowanie, powinien przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję, jeśli środki finansowe na dane działanie programu operacyjnego zostały wyczerpane?Ratio decidendi
W przypadku wyczerpania alokacji środków finansowych na realizację danego działania programu operacyjnego, sąd administracyjny, stwierdzając naruszenie prawa przy ocenie wniosku o dofinansowanie, powinien jedynie stwierdzić naruszenie prawa i nie przekazywać sprawy do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję. Wyczerpanie alokacji na poziomie działania jest wystarczające do zastosowania tej zasady, nawet jeśli w ramach tego samego priorytetu istnieją inne działania z niewyczerpaną alokacją.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Spółki na informację Ministra Gospodarki dotyczącą oceny wniosku o dofinansowanie projektu z budżetu Unii Europejskiej w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka. Wojewódzki Sąd Administracyjny (WSA) stwierdził naruszenie prawa przy ocenie wniosku, ale nie przekazał sprawy do ponownego rozpatrzenia, powołując się na wyczerpanie środków finansowych. Spółka wniosła skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, w tym błędną wykładnię przepisów dotyczących wyczerpania alokacji. Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i zasądził od Ministra Gospodarki na rzecz Spółki zwrot kosztów postępowania sądowego, nie przekazując sprawy do ponownego rozpatrzenia.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Arkadiusz Tomczak, Sędzia WSA - Izabella Janson, Sędzia WSA - Beata Krajewska (spr.), , Protokolant referent stażysta - Aleksandra Olczak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 lutego 2015 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. w [...] na informację zawartą w piśmie Ministra Gospodarki nr [...] z dnia [...] czerwca 2014 r. w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu z budżetu Unii Europejskiej: 1) stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo; 2) zasądza od Ministra Gospodarki na rzecz [...] Sp. z o.o. w [...] kwotę 457 zł (czterysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 13 sierpnia 2014 r., sygn. akt V SA/W A 1645/14, wydanym w sprawie ze skargi [...] Sp. z o.o. w [...] na informację Ministra Gospodarki z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu pn. "[...]" w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka na lata 2007-2013, Działanie 4.4. – Nowe inwestycje o wysokim potencjale innowacyjnym stwierdził, że ocena tego wniosku została przeprowadzona w sposób naruszający prawo.
Sąd nie przekazał sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Instytucję pośredniczącą. W uzasadnieniu wyroku powołał się na stanowisko Ministra Gospodarki zawarte w odpowiedzi na skargę, iż w omawianym Działaniu 4.4. wyczerpane zostały środki finansowe. Jako podstawę prawną dla tego rozstrzygnięcia wskazał przepis art. 31 i pkt 2 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. z 2009 r. Nr 84, poz. 712 ze zm., zwanej "u.z.p.p.r."). Zgodnie z tym przepisem, w przypadku, gdy na jakimkolwiek etapie postępowania w zakresie procedury odwoławczej alokacja na realizację działania lub priorytetu, o której mowa w art. 30a ust. 1 pkt 2, zostanie wyczerpana - Sąd uwzględniając skargę stwierdza tylko, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i nie przekazuje sprawy do ponownego rozpatrzenia.
Od powyższego wyroku [...] Sp. z o.o. w [...] wniosła do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę kasacyjną tylko w części, w jakiej Sąd pierwszej instancji nie przekazał sprawy do ponownego rozpatrzenia właściwej instytucji. W skardze kasacyjnej Spółka wnosiła o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy w zaskarżonym zakresie do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.
Skargę kasacyjną oparto na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjny; Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwanej "p.p.s.a."), tj.:
- art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm. zwanej "p.u.s.a.") w zw. z art. 30i zdanie pierwsze oraz w zw. z art. 30a ust. 1 pkt 2 u.z.p.p.r. poprzez błędną wykładnię tych przepisów prowadzącą do niesłusznego zastosowania w sprawie przepisu art. 30i pkt 2 u.z.p.p.r., tj. przyjęcie, iż dostępna w ramach działania 4.4 Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka alokacja została wyczerpana, podczas gdy z treści ww. przepisów wynika, iż dofinansowanie projektów jest możliwe w ramach dostępnej alokacji na realizację poszczególnych działań i priorytetów w ramach programu operacyjnego, a zatem dla uznania, iż alokacja w danym działaniu została wyczerpana konieczny jest brak środków w innych działaniach w ramach tego samego priorytetu, a w konsekwencji brak możliwości przesunięcia środków z innych działań tego samego priorytetu, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca, bowiem już z oświadczenia złożonego przez Ministra Gospodarki wynika, iż w ramach działań 4.2, 4.3 oraz 4.5 priorytetu 4 Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka pozostały możliwe do przesunięcia na rzecz działania 4.4 środki finansowe, a więc alokacja w rozumieniu art. 30a ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 30i zdanie pierwsze u.z.p.p.r. w tym działaniu nie została wyczerpana;
- art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. w zw. z art. 30c ust. 3 pkt 1 u.z.p.p.r. poprzez jego niezastosowanie i nieprzekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję w sytuacji, gdy Sąd stwierdził, iż ocena projektu skarżącej została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, a nie istniały inne przeszkody do przekazania sprawy do ponownej oceny przez właściwą instytucję;
- art. 106 § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 227 k.p.c. w zw. z art. 106 § 5 p.p.s.a. w zw. z art. 30e u.z.p.p.r. poprzez ustalenie istotnego elementu stanu faktycznego sprawy, stanowiącego podstawę rozstrzygnięcia w części stanowiącej o nieprzekazaniu projektu skarżącej do ponownej oceny przez właściwą instytucję, tj. faktu wyczerpania alokacji w ramach działania 4.4 Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka, jedynie na podstawie oświadczenia strony postępowania (organu), podczas gdy ustalenie tej okoliczności wymagało przeprowadzenia postępowania dowodowego (zaniechanie przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego, podczas gdy w sprawie zachodziła taka konieczność, z uwagi na istotne wątpliwości co do rzeczywistego braku środków przeznaczonych na dofinansowanie w działaniu 4.4 Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka), co miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem przyczyniło się do stwierdzenia faktu wyczerpania alokacji, a w konsekwencji do zaniechania orzeczenia przez Sąd pierwszej instancji o przekazaniu wniosku skarżącej do ponownej oceny;
- art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 30e u.z.p.p.r. w zw. z art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. poprzez zaniechanie dokonania kontroli wystąpienia przesłanki wyczerpania alokacji w działaniu 4.4 Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka oraz ustalenie jej wystąpienia jedynie na podstawie oświadczenia strony postępowania, którym Sąd pierwszej instancji nie był związany, co skutkowało niesłusznym nieprzekazaniem wniosku skarżącej do ponownej oceny.
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie. Podkreślił, iż odmowa przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia stanowi w tym zakresie samoistne rozstrzygnięcie. Okoliczność ta, jako mająca istotny wpływ na wynik sprawy, powinna być przedmiotem postępowania dowodowego Sądu pierwszej instancji. Analiza akt sprawy nie wskazuje natomiast, by Sąd pierwszej instancji prowadził postępowanie dowodowe, w zakresie o którym wyżej mowa. Brak jest nawet w aktach sprawy wyraźnego dowodu, aby Skarżącej doręczono odpowiedź na skargę Ministra Gospodarki, informującą o wyczerpaniu alokacji wspomnianych środków finansowych, wraz z jej załącznikiem, dotyczącym stanu wykorzystania alokacji. Ponadto, Sąd pierwszej instancji, poza zdawkowym powołaniem się na odpowiedź na skargę Ministra Gospodarki, w uzasadnieniu wyroku nie zawarł odpowiednich ustaleń, przemawiających za zastosowaniem w sprawie powołanego wyżej przepisu. Zdaniem NSA, z powyższych względów zaskarżony wyrok wymykał się spod możliwości jego skontrolowania, także pod względem trafności rozstrzygnięcia, w zakresie, o którym mowa w przepisie art. 30i pkt 2 u.z.p.p.r., co skutkowało uchyleniem zaskarżonego wyroku przez Naczelny Sąd Administracyjny i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie (art. 185 p.p.s.a.).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, ponownie rozpoznając sprawę, związany z mocy art. 190 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny, zważył co następuje:
Zgodnie ze wskazaniami NSA Sąd pierwszej instancji przeprowadził postępowanie dowodowe w zakresie wyczerpania alokacji środków finansowych przeznaczonych na dofinansowanie projektów w Działaniu 4.4 Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka na lata 2007-2013, w którym zgłoszony został wniosek Skarżącej o dofinansowanie realizacji projektu pn. "[...]".
Sąd, w oparciu o art. 106 § 3 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dopuścił dowód z dokumentów załączonych przez Ministra Gospodarki do pisma procesowego z dnia 18 lutego 2015 r. złożonego do akt w toku rozprawy w dniu 18 lutego 2015 r. oraz z tabeli wykorzystania alokacji na 10 lipca 2014 r. (załączonej do odpowiedzi na skargę).
Zdaniem Sądu analiza tych dokumentów:
- tabela z k-39 akt sądowych
- 3 tabele obrazujące stan wykorzystania alokacji w Działaniu 4.4 Nowe inwestycje o wysokim potencjale innowacyjnym Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka na lata 2007-2013 według stanu na 5 sierpnia 2014 r. (119,07%), 5 września 2014 r. (116,99%) i 5 stycznia 2015 r. (113,84%)
- pismo Ministerstwa Infrastruktury i Rozwoju z dnia 18 września 2014 r. skierowane do Ministerstwa Gospodarki – Departamentu Wdrażania Programów Operacyjnych dotyczące wyczerpania alokacji
była niezbędna do wyjaśnienia istotnych wątpliwości. Równocześnie dopuszczenie tych dowodów nie spowodowało przedłużenia postępowania w sprawie.
Dane wynikające z przytoczonych dokumentów, w ocenie Sądu, dają pełne podstawy do przyjęcia, iż na dzień wyrokowania środki na Działanie 4.4 Nowe inwestycje o wysokim potencjale innowacyjnym Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka na lata 2007-2013 – są wyczerpane a różnice w procentowym wykorzystaniu alokacji w poszczególnych datach wynikają wyłącznie z różnic kursów walutowych.
Sąd w pełni podziela stanowisko organu wyrażone w piśmie procesowym z dnia 18 lutego 2015 r. i załączonym do niego piśmie Ministerstwa Infrastruktury i Rozwoju z dnia 18 września 2014 r., iż zgodnie z brzmieniem art. 30i ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju o pozostawieniu protestu bez rozpatrzenia lub o nieprzekazaniu przez sąd sprawy do ponownego rozpatrzenia wobec wyczerpania się alokacji na poziomie działania lub na poziomie priorytetu decyduje to, czy w ramach osi priorytetowej ustanowione zostały działania. W sytuacji, jak w rozpoznawanej sprawie, gdy w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka na lata 2007-2013 ustanowiono działania - tu Działanie 4.4. – Nowe inwestycje o wysokim potencjale innowacyjnym, dla przyjęcia że warunek wyczerpania się alokacji został spełniony - wystarczające jest stwierdzenie wyczerpania alokacji na to działanie.
Mając powyższe na uwadze, w oparciu o art. 31i pkt 2 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. z 2009 r. Nr 84, poz. 712 ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo (co było już prawomocnie przesądzone) nie przekazał sprawy do ponownego rozpatrzenia. O kosztach postępowania sądowego Sąd orzekł z mocy art. 200 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło