V SA/Wa 2735/16
PostanowienieWSA w Warszawie2017-01-18
Skład orzekający: Beata Blankiewicz-Wóltańska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji zobowiązującej do zwrotu dotacji celowej powinien zostać uwzględniony, gdy wnioskodawca nie wykazał konkretnych, trudnych do odwrócenia skutków finansowych lub znacznej szkody, a jedynie ogólnikowo wskazał na zagrożenie dla dalszego działania stowarzyszenia?Ratio decidendi
Wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji administracyjnej nie może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie uprawdopodobniła istnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ogólnikowe twierdzenia o zagrożeniu dla dalszego działania oraz brak konkretnych dowodów na kondycję finansową strony uniemożliwiają sądowi udzielenie ochrony tymczasowej. Zwrot świadczenia pieniężnego z natury jest odwracalny, a wątpliwości prawne co do podstawy decyzji nie są podstawą do wstrzymania jej wykonania na tym etapie postępowania.Stan faktyczny
Stowarzyszenie złożyło skargę na decyzję Ministra Obrony Narodowej nakazującą zwrot dotacji celowej. W skardze zawarto wniosek o wstrzymanie wykonania tej decyzji, argumentując, że jej wykonanie może doprowadzić do likwidacji stowarzyszenia z powodu niewystarczających środków finansowych. Stowarzyszenie uzupełniło wniosek, wskazując na łączną kwotę zobowiązań i częściową wpłatę, ale nadal podkreślając ryzyko likwidacji. Sąd rozpoznał wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący – sędzia WSA Beata Blankiewicz-Wóltańska po rozpoznaniu w dniu 18 stycznia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Stowarzyszenia [...] z siedzibą w [...] na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty dotacji celowej przypadającej do zwrotu postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji
Stowarzyszenie [...] z siedzibą w [...] (dalej: "Stowarzyszenie" lub "Strona") złożyło skargę na opisaną w komparycji niniejszego postanowienia decyzję Ministra Obrony Narodowej. W skardze Strona zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji ze względu na niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Stowarzyszenie wskazało, że jego majątek jest niewystarczający do wykonania zobowiązania określonego zaskarżoną decyzją. Niewstrzymanie wykonania decyzji może doprowadzić do likwidacji Stowarzyszenia, co należy postrzegać jako spowodowanie skutku trudnego do odwrócenia. W ocenie Strony uzasadnieniem pozytywnego rozpoznania wniosku są również poważne wątpliwości na tle interpretacji art. 169 ust. 2 ustawy o finansach publicznych.
Pismem z dnia [...] listopada 2016 r. Stowarzyszenie uzupełniło wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji, wskazując iż na podstawie trzech ostatecznych decyzji Ministra Obrony Narodowej jest zobowiązane do zwrotu do budżetu państwa trzech dotacji udzielonych na realizację umów o realizację zadań publicznych w łącznej wysokości 16 168,48 zł wraz z ustawowymi odsetkami, a obecny stan finansowy stowarzyszenia nie pozwala mu obecnie sprostać obowiązkowi spłaty żądanych dotacji. W uzasadnieniu ww. pisma podkreślono również, iż do dnia [...] listopada 2016 r. wysiłkiem członków Stowarzyszenia zebrano kwotę 4089,53 zł, która nie pozwoli na spłatę należności wynikających z wspomnianych wyżej decyzji, bez ryzyka powstania trudnego do odwrócenia skutku w postaci likwidacji Strony. Do przedmiotowego pisma dołączono wydruk potwierdzający stan konta Stowarzyszenia na dzień 16 listopada 2016 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2016 roku, poz. 718 ze zm. - dalej powoływanej jako "p.p.s.a."), zasadą jest, że wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Sąd natomiast może, na wniosek strony, wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (art. 61 § 3 p.p.s.a.). Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy.
W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki do uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
Sąd zauważa, że prawidłowo sporządzony wniosek o wstrzymanie wykonania aktu musi być uzasadniony. To na wnioskodawcy, w tym przypadku Stowarzyszeniu, spoczywa ciężar wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W jego bowiem interesie leży takie sformułowanie wniosku, aby powołane w nim okoliczności wskazywały na zajście przesłanek wstrzymania wykonania (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 18 grudnia 2013 r., sygn. akt II FSK 2654/13; z dnia 18 grudnia 2013 r., sygn. akt II FSK 2653/13; z dnia 18 maja 2004 r., sygn. akt I FZ 65/04; z dnia 11 marca 2009 r., sygn. akt II OZ 219/09; z dnia 8 października 2013 r., sygn. akt II OSK 2290/13; z dnia 26 września 2013 r., sygn. akt II FSK 2540/13; z dnia 24 września 2013 r., sygn. akt II OZ 788/13; z dnia 6 września 2013 r., sygn. akt II OSK 1947/13; z dnia 6 września 2013 r., II FZ 683/13; z dnia 14 listopada 2006 r., sygn. akt II FZ 110/10; z dnia 19 czerwca 2008 r., sygn. akt II OZ 621/08; z dnia 11 stycznia 2008, sygn. akt I OZ 1002/07; opublikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń i Informacji o sprawach na stronie internetowej www.orzecznictwo.nsa.gov.pl).
W przedmiotowej sprawie podane przez Stronę twierdzenia odnośnie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji powinny odwoływać się do materiałów źródłowych obrazujących sytuację materialną, każda bowiem decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym (post. NSA z dnia 28 stycznia 2011 r. II GSK 49/11, dostępne w CBOSA: orzeczenia.nsa.gov.pl). Podobne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 29 maja 2009 r., I FZ 148/09 (dostępne w CBOSA: orzeczenia.nsa.gov.pl), w którym stwierdził, że uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych zdarzeń lub okoliczności, jednakże w taki sposób, aby sąd miał możliwość dokonania kontroli ich prawdziwości. Nie jest bowiem wystarczające, by okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji występowały w sprawie – sąd musi mieć o nich wiedzę i możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę.
Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie, Strona nie wykazała, że wykonanie zaskarżonej decyzji mogłoby wyrządzić jej znaczną szkodę lub spowodować trudne do odwrócenia skutki, ponieważ wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nie został dostatecznie uzasadniony. Stowarzyszenie jedynie ogólnikowo stwierdziło, iż wykonanie przedmiotowej decyzji stanowiłoby zagrożenie dla dalszego jego działania. W treści pierwotnego wniosku, jak również pisma uzupełniającego przedmiotowy wniosek nie przedstawiło jednak ani swej aktualnej kondycji finansowej, ani też nie wskazało konkretnych skutków finansowych jakie miałoby dla jego sytuacji wykonanie zaskarżonej decyzji.
Jak już wcześniej wspomniano, to na wnioskodawcy ciąży obowiązek szczegółowego opisania swojej sytuacji majątkowej, która stanowi podstawę oceny zaistnienia zdarzeń uzasadniających uwzględnienie wniosku. Zgodnie bowiem z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych, wnioskodawca powinien uprawdopodobnić zaistnienie przesłanek wstrzymania wykonania aktu lub czynności. Użyte do opisu przesłanek pojęcia nieostre, tj. niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, wymagają skonkretyzowania w postaci argumentacji wnioskodawcy, a gdy okaże się to konieczne, zobrazowania opisanej we wniosku sytuacji za pomocą odpowiednich dokumentów. Zatem w celu wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków strona ma obowiązek wykazać istnienie konkretnych okoliczności pozwalających stwierdzić, że wstrzymanie decyzji jest zasadne. Twierdzenia te powinny być co najmniej uprawdopodobnione. O ile dana okoliczność z natury swojej może być udokumentowana, to należy przedłożyć stosowne dokumenty (por. post. NSA z 6 września 2013 r., sygn. akt II FZ 684/13 (dostępne w CBOSA: orzeczenia.nsa.gov.pl).
Podkreślenia wymaga fakt, iż w niniejszej sprawie Strona w istocie nie przedłożyła wraz z wnioskiem żadnych dokumentów źródłowych, które mogłyby zobrazować jej aktualną kondycję finansową i potwierdzających możliwość zaistnienia okoliczności wskazanych w uzasadnieniu wniosku. Dokumentu takiego nie stanowi bowiem wydruk z systemu elektronicznego banku C. potwierdzający saldo na rachunku bankowym Strony w dniu [...] listopada 2016 r., który jest jedynie dowodem na okoliczność, iż w danym dniu na rachunku bankowym znajdowała się określona kwota środków pieniężnych. Treść ww. wydruku nie potwierdza zaś w żaden sposób rzeczywistej sytuacji finansowej Strony, a w szczególności osiąganych przez nią faktycznie dochodów.
Sąd podkreśla, że gdy strona nie wskaże okoliczności uzasadniających twierdzenie, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, Sąd nie jest zobowiązany do poszukiwania takich okoliczności (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 6 lutego 2009, sygn. akt II FZ 39/09; z dnia 25 lipca 2008r., sygn. akt II OZ 766/08; (opublikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń i Informacji o sprawach na stronie internetowej www.orzecznictwo.nsa.gov.pl).
Dodatkowo podnieść należy, że rodzaj obowiązku, tj. zwrot dofinasowania nie wywołuje stanu, który byłby nieodwracalny skoro chodzi o świadczenie pieniężne, którego spełnienie z natury rzeczy jest odwracalne (por. post. NSA z dnia 28.04.09 r., sygn. akt II GZ 80/09). W sytuacji ewentualnego wzruszenia decyzji administracyjnej istnieje oczywista możliwość zwrotu Stronie kwoty orzeczonej w decyzji. Nie ma przy tym znaczenia kwestia skomplikowanego odzyskania uiszczonych kwot i czasu ich odzyskania, gdyż w wypadku pozytywnego dla Strony rozstrzygnięcia będą jej przysługiwały określone środki prawne, które doprowadzą do zwrotu przez organ zapłaconych należności, w tym również z odsetkami.
Zauważyć także należy, iż w realiach niniejszej sprawy za uwzględnieniem przedmiotowego wniosku nie może przemawiać wyłącznie łączna wysokość należności powstałych na podstawie ostatecznych decyzji wydanych przez Ministra Obrony Narodowej. Ocena skutków, jakie wywoła zapłata wszystkich należności pieniężnych na rzecz organu nie może być bowiem przeprowadzana w oderwaniu od informacji o aktualnej kondycji finansowej Stowarzyszenia, których Strona w przedmiotowym przypadku nie przedstawiła.
Odnosząc się do stanowiska Strony zgodnie z którym wykonanie zaskarżonej decyzji powinno zostać wstrzymane w uwagi na poważne wątpliwości na tle interpretacji art. 169 ust. 2 ustawy o finansach publicznych, wskazać należy, iż przedmiotowy argument nie ma znaczenia dla rozpatrzenia zasadności wniosku o udzielenie Stowarzyszeniu ochrony tymczasowej. W zakresie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, Sąd bierze pod uwagę prawdopodobieństwo wystąpienia przesłanek wskazanych w art. 61 § 3 p.p.s.a., a więc możliwość zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Podkreślić należy, że na etapie rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania aktu Sąd nie ma możliwości dokonania oceny przepisów prawnych stanowiących podstawę wydania zaskarżonej decyzji, a zatem niedopuszczalne jest wywodzenie konieczności uwzględnienia wniosku z przekonania o wadliwej interpretacji przepisów przez organy administracji.
Reasumując, stwierdzić należy, iż skoro Strona nie uprawdopodobniła niebezpieczeństwa wystąpienia znacznej szkody, to nie można przyjąć twierdzenia, że wykonanie decyzji spowodowałoby taką szkodę. Stowarzyszenie nie podniosło również argumentów przemawiających za tym, że wykonanie decyzji mogłoby rodzić niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Do wniosku nie załączono żadnych dokumentów prezentujących sytuację ekonomiczną Strony, co uniemożliwiło Sądowi udzielenie ochrony tymczasowej.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny, orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło