V SA/Wa 2742/08

WyrokWSA w Warszawie2009-05-25

Skład orzekający: Izabella Janson, Piotr Piszczek, Krystyna Madalińska - Urbaniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o odmowie wyłączenia pracownika organu na żądanie strony, na które kodeks postępowania administracyjnego nie przewiduje zażalenia, może być zaskarżone w odrębnym postępowaniu zażaleniowym, czy też jedynie w odwołaniu od decyzji końcowej w sprawie?
Ratio decidendi
Na postanowienie o odmowie wyłączenia pracownika organu na żądanie strony, na które kodeks postępowania administracyjnego nie przewiduje zażalenia, strona nie może wnieść odrębnego zażalenia. Środek ten może być zaskarżony jedynie w odwołaniu od decyzji końcowej w sprawie, zgodnie z art. 142 k.p.a. Postanowienie stwierdzające niedopuszczalność takiego zażalenia jest zgodne z prawem.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o wyłączenie pracownika Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) z uwagi na powiązania rodzinne z pracownikiem starostwa oraz jego wcześniejszy udział w sprawach uchylonych przez sąd. Kierownik Biura ARiMR odmówił wyłączenia, pouczając o braku możliwości wniesienia zażalenia. Dyrektor Oddziału ARiMR stwierdził niedopuszczalność zażalenia na to postanowienie, wskazując, że zostało ono wniesione przed wydaniem decyzji merytorycznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na postanowienie Dyrektora.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Izabella Janson, Sędzia NSA - Piotr Piszczek (spr.), Sędzia WSA - Krystyna Madalińska - Urbaniak, Protokolant - Urszula Chojnacka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 maja 2009 r. ze skargi K. G. na postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] sierpnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia 1. Oddala skargę; 2. Zasądza od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na rzecz adw. R. K. (Kancelaria Adwokacka, ul. [...]), tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 292, 80 zł (dwieście dziewięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy), w tym: tytułem opłaty kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) i tytułem 22 % podatku od towarów i usług kwotę 52,80 zł (pięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy), a nadto 17 zł (siedemnaście złotych) tytułem uiszczonej opłaty skarbowej od udzielonego pełnomocnictwa. Przedmiotem skargi z 9 września 2008 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez K.G. jest postanowienie Dyrektora M. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. (dalej: Dyrektor Oddziału) nr [...] z [...] sierpnia 2008 r. stwierdzające niedopuszczalność zażalenia na postanowienie nr [...] z [...] maja 2008 r. w przedmiocie odmowy wyłączenia pracownika na żądanie strony. Skarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie faktycznym: K.G. pismem z 13 maja 2008 r. złożył do Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S.P. wniosek o wyłączenie pracownika Biura – Pana M.P. od udziału w postępowaniu w sprawie przyznania płatności bezpośrednich na rok 2006. W uzasadnieniu wskazał, iż ojciec Pana M.P. jest pracownikiem Starostwa Powiatowego w S.P., co powoduje stronniczość w postępowaniu administracyjnym. Ponadto wnioskodawca podniósł, iż Pan M.P. nie powinien prowadzić sprawy, ponieważ brał udział przy wydaniu poprzednich decyzji w sprawie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych za rok 2005 oraz w sprawie wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach zagospodarowania na rok 2005, uchylonych następnie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokami z 13 listopada 2007 r. W wyniku rozpoznania wniosku Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S.P. wydał postanowienie z [...] maja 2008 r. nr [...], którym odmówił wyłączenia pracownika na żądanie strony. Organ przytaczając treść art. 24 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. - powoływanej dalej jako "k.p.a.") wyjaśnił, iż ww. przepis nie ma zastosowania w niniejszej sprawie, ponieważ dotyczy on sytuacji brania udziału tego samego pracownika w postępowaniu zarówno w I jak i w II instancji, a taka sytuacja w przedmiotowej sprawie nie miała miejsca. Ponadto organ wyjaśnił, iż również fakt zatrudnienia w Starostwie Powiatowym ojca pracownika Biura Powiatowego nie wpływa w żaden sposób na bezstronność pracownika, nie ma również znaczenia dla sprawy płatności bezpośrednich do gruntów rolnych za rok 2005 oraz płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach zagospodarowania na rok 2005. Jednocześnie w pouczeniu organ wskazał, iż na postanowienie w przedmiocie odmowy wyłączenia pracownika zażalenie nie przysługuje, a zatem zgodnie z art.142 k.p.a. strona może to postanowienie zaskarżyć wyłącznie w odwołaniu od decyzji w sprawie. Pismem z 30 maja 2008 r. K.G. wniósł o uchylenie ww. postanowienia. Następnie postanowieniem z [...] sierpnia 2008 r. nr [...] Dyrektor M. Oddziału Regionalnego ARiMR w W., działając na podstawie art. 134 k.p.a. stwierdził niedopuszczalność zażalenia z 30 maja 2008 r. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, iż postanowienie o odmowie wyłączenia pracownika na żądanie strony, strona może zaskarżyć tylko w odwołaniu od decyzji w sprawie. Decyzje w przedmiocie przyznania stronie płatności bezpośrednich i ONW na rok 2005 wydane zostały przez organ I instancji w dniu [...] czerwca 2008 r. oraz [...] czerwca 2008 r. i doręczone stronie w dniu 4 lipca 2008 r. Reasumując organ podkreślił, iż strona złożyła przedmiotowe zażalenie jeszcze przed datą wydania decyzji w sprawie. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Podniósł kwestię powiązań rodzinnych pomiędzy pracownikiem Biura Powiatowego – Panem M.P. i pracownikiem Starostwa Powiatowego w S.P.. Wskazał również na brak rzetelnych ustaleń w zakresie obszaru działek i ich współwłasności. W odpowiedzi na skargę Dyrektor M. Oddziału Regionalnego ARiMR w W. wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy bądź przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo też przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Badając niniejszą sprawę w ramach powyższych przepisów i w oparciu o akta sprawy, zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., Sąd nie dopatrzył się takich naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia. W ocenie Sądu zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Zaskarżonym postanowieniem Dyrektor Oddziału, działając na podstawie art.134 k.p.a., stwierdził niedopuszczalność zażalenia. Jak wynika z akt sprawy Skarżący złożył zażalenie od postanowienia o odmowie wyłączenia pracownika organu na żądanie strony. Tymczasem żaden przepis Kodeksu postępowania administracyjnego nie przewiduje dla tego postanowienia środka zaskarżenia. W myśl art.141 k.p.a. na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. W sytuacji wydania postanowienia, na które nie służy zażalenie, strona może zaskarżyć takie postanowienie tylko w odwołaniu od decyzji w sprawie (art.142 k.p.a.). W niniejszej sprawie Skarżącemu nie przysługiwało zażalenie na postanowienie, a zatem mógł je zaskarżyć wyłącznie w trybie określonym w art.142 k.p.a., o czym został prawidłowo pouczony. Tymczasem Skarżący jeszcze przed wydaniem merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie, które miało miejsce [...] i [...] czerwca 2008 r., złożył zażalenie z 30 maja 2008r. wnosząc o uchylenie postanowienia o odmowie wyłączenia pracownika organu na żądanie strony. A zatem Dyrektor Oddziału zasadnie stwierdził jego niedopuszczalność. Sąd wyjaśnia ponadto, iż postanowienie o niedopuszczalności zażalenia, wydane w trybie art. 134 k.p.a., ma charakter wyłącznie procesowy. Błędne jest zatem zamieszczanie w jego uzasadnieniu treści dotyczącej uzasadnienia kwestionowanego przez stronę postanowienia, treść taka bowiem dotyczy kwestii merytorycznych, które nie mogą być rozstrzygane w drodze postanowienia wydanego w oparciu o przepis art. 134 k.p.a. Wobec powyższego zasadnie organ pominął merytoryczną analizę przesłanek wyłączenia pracownika organu i stwierdził niedopuszczalność przedmiotowego zażalenia. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem i na podstawie art. 151 i 250 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło